06 Psikoloji

    “Yediğin her portakalın hayatında yediğin en güzel portakal olma olasılığı vardır. Ama sen mükemmeli arayarak bir kasa portakalı tüketirsen, ulaşacağın tek şey ahmak bir karın ağrısı olur. Bir şeye karşı ne kadar az beklentin olursa ondan o kadar lezzet alırsın. Bu yüzdendir ki hayatını değiştiren lezzetleri, hiç beklemediğin bir anda tadarsın...” 

    Özetlemiş Sokrates sorunu; “Mutluluğun sırrı, daha çok olanı aramakta değil, daha az olanın tadını çıkarmakta saklıdır” diyerek. 

Duyarsızlık Virüsü

   Tepkilerimiz sadece yaşıyor oluşumuzun gereği değildir, aynı zamanda bizi diğer canlılardan ayıran niteliklerimizdendir. Bir ölü gibi hissiz empatisiz yaşayan insan, var olmaktan öteye gidemez. 1964 yılında Amerika’da Kitty Genovese adında genç bir kadın gece yarısı iş yerinden evine dönerken bir cinayete kurban gitti. Cinayetin asıl dramatik yanı ise, cinayetin 38 kişinin önünde gerçekleşmiş olmasıydı, yani tamı tamına 38 görgü tanığı vardı o saatte sokakta. Duyanlar kulaklarına inanamadı. Kitty Genovese bıçak darbeleri arasında çığlık çığlığa yardım isterken sokaktaki 38 kişi cinayeti öylece izlemiş miydi? Evet, ne kadar korkunç olsa da, olay bütün çıplaklığıyla böyleydi.

   Cinayetten sonra alınan ifadelerden birçok trajik gerçeğe ulaşıldı. Fakat asıl dehşet olanı ise katil Winston Moseley’in ifadesinde ortaya çıktı. Winston Moseley ifadesinde şöyle diyordu: “Aslında vahşice öldürmek değildi amacım, bir bıçak darbesinden sonra oradan uzaklaşacaktım. Ancak, camlardan beni izleyen insanları gördükten sonra kaçamazdım, çünkü o vakitten sonra Kitty ölmeliydi, yaralı kurtulamazdı.” Bu cinayetin üzerine birçok makale yazıldı, yüzlerce tartışma yapıldı, insan duyarlılığı masaya yatırıldı, toplumda suç ve suç’a eşlik eden faktörlere seyirci kalmanın etkisi üzerine araştırmalar yapıldı, duyarsızlığın suç oranları üzerine etkisi sorgulandı…

   Bu cinayet Psikolojiye malzeme olmaktan öte, toplumun aynayı kendi yüzüne tutmasını sağlamıştı. Etrafımızda olup bitenlere karşı hiç kimse sorunsuz ve sorumsuz bakamazdı. Bu sorumluluk gerektirmekten öte, vicdani yanı da olan bir şeydi. Kişinin, kimse yokken de seyircisiz olarak doğruyu yapması, iyiliği tercih etmesi gerekirdi. Bu ise; bizlere çocukluktan itibaren kazandırılması gereken bir özellik. Çünkü iyiliği tercih etmek her zaman istemek değildir, kanunlar bizlere iyiyi doğruyu emreder, oysa asıl önemli olan kişinin iyiyi kanun kural olmadan kendiliğinden benimsemesidir.