#khaithac

Kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa XIII:

Chiều 6-11, Quốc hội đã nghe Tờ trình của Chính phủ về các dự án: Luật xây dựng (sửa đổi); Luật bảo vệ môi trường (sửa đổi); Luật hôn nhân và gia đình (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật bảo hiểm y tế. Trong 4 dự Luật trên, đại biểu và cử tri cả nước đặc biệt quan tâm tính cấp thiết phải ban hành Luật bảo vệ môi trường (sửa đổi) sau 7 năm thi hành Luật bảo vệ môi trường năm 2005.

  Chủ nhiệm Ủy ban khoa học, công nghệ và môi trường của Quốc hội Phan Xuân Dũng báo cáo thẩm tra dự án Luật bảo vệ môi trường (sửa đổi).

Ở Việt Nam trong những năm gần đây cùng với nhịp độ phát triển của nền kinh tế, đời sống xã hội được nâng cao thì môi trường sống ngày càng bị ô nhiễm ở mức đáng báo động. Sức ép của gia tăng dân số cùng với sự phát triển mạnh của các ngành kinh tế (công nghiệp, nông nghiệp, xây dựng, giao thông, du lịch, dịch vụ...) là nguyên nhân phát sinh lượng chất thải ngày càng lớn vào môi trường.

Tính đến tháng 9 năm 2012, cả nước đã có 283 KCN (bao gồm cả khu chế xuất) được thành lập với tổng diện tích đất tự nhiên khoảng 80.000 ha trên phạm vi 58 tỉnh, thành phố. Hiện nay, mới chỉ có 66% KCN có hệ thống xử lý nước thải; hầu hết nước thải sinh hoạt ở các đô thị đều không được xử lý mà xả thẳng ra môi trường. Ước tính, có khoảng 70% trong tổng số hơn 1 triệu m3 nước thải/ngày đêm phát sinh từ các KCN xả thẳng ra nguồn tiếp nhận không qua xử lý.

Môi trường đất đang có xu hướng bị ô nhiễm, suy thoái. Ở các vùng quanh đô thị, KCN và làng nghề, môi trường đất bị ô nhiễm bởi chất thải từ các hoạt động sản xuất, sinh hoạt. Ở khu vực nông thôn, môi trường đất bị ô nhiễm do việc sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật thiếu bền vững trong sản xuất nông nghiệp. Hàng năm, ước tính tổng lượng phân bón vô cơ sử dụng trong canh tác nông nghiệp vào khoảng 2,5 - 3 triệu tấn, trong đó có đến 50 - 70% không được cây trồng hấp thụ, thải ra môi trường. Môi trường đất ở một số nơi còn bị ô nhiễm do chất độc hóa học, chất độc màu da cam tồn lưu sau chiến tranh. Hiện còn có 335 điểm tồn lưu thuốc bảo vệ thực vật trên cả nước đã được xác định nhưng chưa được giải quyết. Chất lượng môi trường không khí ở nước ta đang bị suy giảm, đặc biệt tại các thành phố lớn. Môi trường không khí ở các đô thị đều đã bị ô nhiễm bụi, có nơi bị ô nhiễm nặng, đặc biệt là ở các đô thị lớn như thành phố Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh.

 Tình trạng ô nhiễm môi trường nông thôn cũng đang ở mức báo động. Nguyên nhân chính là do chất thải rắn từ hoạt động nông nghiệp, chăn nuôi, sự lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật, phân bón trong sản xuất nông nghiệp và từ rác thải sinh hoạt nông thôn. Mỗi năm tại khu vực nông thôn ở nước ta phát sinh trên 6,6 triệu tấn rác thải sinh hoạt, hơn 14.000 tấn bao bì hóa chất bảo vệ thực vật, phân bón các loại, 76 triệu tấn rơm rạ và khoảng 47 triệu tấn chất thải chăn nuôi, chưa kể một khối lượng lớn các loại chất thải của hơn 1.300 làng nghề đã được công nhận và 3.200 làng có nghề. Hiện tượng lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật, không đảm bảo thời gian cách ly của từng loại thuốc đã gây nên nhiều vụ ngộ độc, gây mất an toàn vệ sinh thực phẩm gia tăng. Nhiều nghiên cứu cho thấy tuổi thọ trung bình của người dân tại các làng nghề ngày càng giảm đi, thấp hơn 10 năm so với tuổi thọ trung bình toàn quốc.

Vùng núi - mái nhà chung của đất nước nhưng cũng là nguồn phát sinh của nhiều vấn đề môi trường, đối với vùng đồng bằng và biển. Bên cạnh đó, thói quen, tập quán sinh sống của các tộc người thiểu số còn mang nặng tính chất dựa vào việc khai thác các nguồn tài nguyên thiên nhiên. Quá trình khai thác lại thiếu sự quy hoạch cần thiết cũng như sự điều tiết quản lý của Nhà nước nên đã gây ra những hậu quả nặng nề đối với môi trường sinh thái.

Với tình trạng này, tài nguyên nước dưới đất sẽ tiếp tục bị suy giảm nghiêm trọng trong những năm tiếp theo cả về khối lượng và chất lượng. Tài nguyên khoáng sản đã và đang tiếp tục bị khai thác tràn lan, hoạt động khai thác gây ô nhiễm môi trường ở nhiều nơi; các khu vực sau khai thác chậm được phục hồi, hoàn trả lại môi trường, lợi ích thu được từ khoáng sản chưa được phân phối hợp lý, chính vì vậy, cộng đồng dân cư tại các khu vực khai thác khoáng sản đã, đang và sẽ tiếp tục chịu nhiều tác động bất lợi hơn lợi ích được mang lại. Ngoài ra, tài nguyên sinh học, đặc biệt là nguồn lợi thủy sản bị khai thác quá mức, thậm chí nhiều loài bị đánh bắt bằng phương pháp hủy diệt nên đang dần cạn kiệt. Nguy cơ mất cân bằng sinh thái trong tương lai là không thể tránh khỏi. Chất lượng nước mặt lục địa đang bị suy giảm, nước biển ven bờ có dấu hiệu bắt đầu bị ô nhiễm, có nơi đã bị ô nhiễm nặng. Các sông, hồ ao, kênh mương tại các thành phố lớn đều bị ô nhiễm hữu cơ nghiêm trọng, vượt quá mức quy chuẩn cho phép từ 1,5 - 3 lần.

Mặc dù độ che phủ của rừng đến năm 2013 đạt xấp xỉ 40% nhưng chất lượng rừng vẫn đang tiếp tục giảm mạnh, tỷ lệ rừng nguyên sinh còn rất ít, lại tiếp tục bị xâm hại. Đa dạng sinh thái của nước ta tiếp tục suy giảm về lượng và suy thoái về chất với tốc độ cao, diện tích các hệ sinh thái tự nhiên như rừng ngập mặn ven biển, đất ngập nước, núi đá vôi, bãi bồi, cửa sông ven biển bị thu hẹp, chất lượng bị xuống cấp. Số loài và số cá thể các loài hoang dã giảm mạnh, hiện có 882 loài thực vật, động vật hoang dã quý, hiếm, có giá trị kinh tế cao đang bị đe doạ ở các mức độ khác nhau. Nhiều loài giống bản địa bị mai một, sinh vật ngoại lại xâm hại chưa được kiểm soát. Đa dạng sinh học suy giảm với tốc độ báo động ảnh hưởng tiêu cực đến phát triển bền vững và để lại nhiều hệ quả chưa lường hết được.

  Rác thải không qua xử lý đang khiến môi trường nhiều vùng đô thị, nông thôn bị ô nhiễm nghiêm trọng.

Bên cạnh đó, Việt Nam đang phải đối mặt với những thách thức từ an ninh nguồn nước đang bị đe dọa; ô nhiễm xuyên biên giới chưa thể được kiểm soát; sinh vật ngoại lai xâm hại, sinh vật biến đổi gen xâm lấn tiếp tục gia tăng và biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp sẽ tiếp tục gây nhiều tác động xấu đến môi trường nước ta. Chính vì vậy, nếu chúng ta không có các giải pháp nhằm xây dựng năng lực, tăng khả năng chống chịu của môi trường, các hệ sinh thái và cộng đồng dân cư thì các tác động bất lợi của biến đổi khí hậu sẽ còn tiếp tục gây ra những hậu quả nghiêm trọng cho Việt Nam.

Đảng và Nhà nước đã đề ra nhiều chủ trương, chính sách về bảo vệ môi trường với mục tiêu đến năm 2020 tiến tới một xã hội có môi trường xanh, sạch, đẹp, phát triển kinh tế - xã hội luôn lấy con người làm trung tâm và dựa trên cơ sở bảo tồn, cải thiện chất lượng cuộc sống cho tất cả mọi người, duy trì tính đa dạng và năng suất của thiên nhiên. Tuy nhiên để đạt được những chỉ tiêu sinh thái và nâng cao điều kiện, môi trường sống của người dân (80% cơ sở sản xuất kinh doanh đạt tiêu chuẩn về môi trường; 100% khu công nghiệp, khu chế xuất có hệ thống xử lý nước thải đạt yêu cầu; thu gom 95%, tái sử dụng hoặc tái chế trên 75% tổng chất thải rắn sinh hoạt, 80% chất thải rắn công nghiệp, xây dựng; 95% dân đô thị, 90% dân nông thôn được cung cấp nước sạch; 70% các hộ gia đình nông thôn có công trình vệ sinh đạt yêu cầu; giá trị sản phẩm ngành công nghệ cao, công nghệ xanh trong GDP đạt 42 - 45%; 50% đô thị lớn và vừa đạt tiêu chí đô thị xanh, v.v), cần sự chung tay, quyết tâm cao của toàn xã hội. Trong đó, thể chế hóa đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về bảo vệ môi trường trong tình hình mới vào Luật là một yêu cầu cấp bách.

PV

TTO - Một lỗi bảo mật dạng zero-day (0-day) trong Internet Explorer (IE) ảnh hưởng đến tất cả các phiên bản trình duyệt web này đang bị hacker khai thác tràn lan. Microsoft đã xác nhận lỗi.

Lỗi nguy hiểm trong Java bị khai thác rộng rãi

Sự phổ biến của trình duyệt web Internet Explorer khiến nó là mục tiêu tấn công của hacker trong suốt thời gian qua - Ảnh: PCWorld

Lỗi được Microsoft xác nhận trong tuần qua, nhưng chỉ vài ngày sau giới bảo mật bắt đầu cảnh báo vì xuất hiện dấu hiệu khai thác lỗi tràn lan trên mạng.

Không chỉ thuộc dạng zero-day (*), lỗi bảo mật này còn có tầm ảnh hưởng rộng lên tất cả các phiên bản trình duyệt web IE (từ IE6 - IE11). Kẻ xấu có thể thực thi mã từ xa trong IE bằng cách tạo ra một trang web chứa mã khai thác, dẫn dụ nạn nhân truy cập vào bằng IE.

Đến tháng 8-2013, các phiên bản trình duyệt IE vẫn đứng đầu thị trường trình duyệt web, chiếm 57,6%. FireFox và Chrome chia nhau hạng hai và ba với 18,88% và 16%. (Số liệu từ NetmarketShare).

Giới bảo mật cảnh báo đang có nhiều cuộc tấn công khai thác lỗi trên nhắm vào người dùng sử dụng IE8 và IE9, nhưng cũng lo ngại sẽ sớm mở rộng ra nhóm người dùng IE10 và cả phiên bản IE11 mới nhất trong Windows 8.1. Mã khai thác lỗi IE sẽ sớm được đưa vào các công cụ tấn công tự động, do đó những đợt tấn công lan rộng hơn.

Chống đỡ tạm thời

Mặc dù Microsoft có phát hành ngay một công cụ hiệu chỉnh hệ thống tạm thời Fix It để tránh bị khai thác lỗi nhưng nó không phải là một giải pháp phòng vệ hoàn thiện trước nguy cơ bảo mật này.

Microsoft khuyến cáo người dùng nên chuyển chế độ phòng vệ của IE lên mức cao (High), vào Tools > Internet Options > Security > Custom Level, chọn mức "High" ở "Reset custom settings" ở cả hai vùng Internet và Local Intranet. Đồng thời cấu hình cho IE hiển thị bảng xác nhận hoặc khóa hẳn chức năng thực thi mã khi trang web yêu cầu (Active Scripting) trong Internet và Local Intranet.

Khi không cần thiết phải dùng đến IE, các chuyên gia bảo mật khuyến cáo nên dùng tạm các trình duyệt web khác cho đến khi Microsoft phát hành bản vá lỗi theo định kỳ vào ngày 8-10.

PHONG VÂN

* Lỗ hổng zero-day (hay 0-day) là cách gọi những lỗ hổng bảo mật bị kẻ xấu khai thác trước khi hãng phần mềm hay bộ phận an ninh có liên quan kịp nhận biết và tung ra cách khắc phục. Khi một lỗ hổng bị xếp loại "zero-day" có nghĩa phần mềm chứa lỗ hổng đó đã bị tấn công và khai thác. Nếu lỗ hổng được nhà sản xuất phát hiện trước khi bị kẻ xấu khai thác, nó sẽ không được gọi là "zero-day".

nhu cầu lao động chất lượng cao công nghệ thông tin thị trường doanh nghiệp trang thiết bị kiến thức khai thác thiết bị đào tạo việc làm kỹ thuật gia thông tin tuyển dụng kỹ năng chuyên môn nâng cao chất lượng xây dựng khai thác mỏ người lao động chất lượng

Xung quanh vấn đề thị trường lao động 2013, chúng tôi đã có cuộc trao đổi với bà Nguyễn Thị Hải Vân (ảnh), Phó cục trưởng Cục Việc làm Bộ LĐ-TB-XH.

Năm 2012 được coi là một năm khá ảm đạm đối với nhiều doanh nghiệp (DN). Thị trường lao động năm 2013 sẽ diễn biến như thế nào, thưa bà?

Theo dự báo của các chuyên gia kinh tế, năm 2013 sẽ vẫn là một năm khá vất vả đối với nhiều DN, nhất là các DN sử dụng nhiều lao động như xây dựng, dệt may và sản xuất nói chung. Tuy nhiên, theo kết quả điều tra của chúng tôi, nhiều DN vẫn đang rất cần những lao động được đào tạo và có trình độ cao. Vì vậy chúng tôi hoàn toàn có thể tin tưởng rằng, người lao động vẫn có nhiều cơ hội tiếp cận với các nhà tuyển dụng và nhiều vị trí làm việc đang đón chờ cho những lao động được đào tạo và có trình độ kỹ thuật.

Cụ thể, theo bà ngành nghề nào sẽ thu hút nhiều lao động trong năm nay?

Rất khó tuyển dụng nhân lực cấp cao ngành khai thác mỏ, luyện kim và các ngành liên quan, kỹ sư hóa học, kỹ sư về công nghiệp chế biến, chế tạo... - Ảnh: Ngọc Thắng

Kết quả dự báo thị trường lao động năm 2013 cho thấy có sự thay đổi trong nhu cầu tuyển dụng lao động theo nghề so với năm trước. Những ngành có nhu cầu tuyển nhiều lao động trong năm 2013 gồm: ngành chế biến gỗ và sản xuất sản phẩm từ gỗ, tre, nứa; ngành bán buôn và bán lẻ (trừ ô tô, mô tô, xe máy và xe có động cơ khác); xây dựng công trình kỹ thuật dân dụng; sản xuất trang phục; sản xuất da và các sản phẩm có liên quan; ngành sản xuất chế biến thực phẩm; ngành hoạt động dịch vụ thông tin; ngành xây dựng nhà các loại; ngành dệt... Đặc biệt, những nghề có nhu cầu tuyển dụng nhiều nhất trong năm 2013 là nghề thợ xây, thợ mộc, thợ nề; nhóm nghề khai thác mỏ, xây dựng, công nghiệp, giao thông vận tải; nhóm nghề vận hành máy sản xuất nguyên liệu dệt, vận hành máy may, vận hành máy đóng giày, dép; nghề nhuộm, cắt may; nghề bán hàng, nhân viên thu tiền và bán vé; nghề lắp ráp máy cơ khí, thiết bị điện và điện tử,...; kỹ thuật viên khoa học vật lý và kỹ thuật bậc trung như kỹ thuật viên điện, kỹ thuật viên kỹ thuật xây dựng, kỹ thuật viên kỹ thuật cơ khí,...; nhà chuyên môn bậc cao về kỹ thuật (trừ kỹ thuật điện) như kỹ sư kỹ thuật xây dựng, kỹ sư cơ học cơ khí, kỹ sư công nghiệp chế biến, chế tạo,...; nhóm lao động có kỹ năng thị trường trong lâm nghiệp, thủy sản.

Tuy nhiên, một số nhóm nghề gặp khó khăn trong tuyển dụng vì cung không đủ cầu. Đây chủ yếu là những ngành chuyên môn bậc cao như: kỹ sư khai thác mỏ, luyện kim và các ngành liên quan, kỹ sư hóa học, kỹ sư về công nghiệp chế biến, chế tạo; bậc trung gồm: kỹ thuật viên khoa học hóa học và vật lý, kiểm soát viên quy trình sản xuất kim loại, kỹ thuật viên thú y và phụ tá... Do đó trong thời gian tới cần tăng cường công tác đào tạo nguồn lao động chất lượng cao đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Có sự mâu thuẫn giữa những nhóm nghề có nhu cầu tuyển dụng nhiều nhưng lại gặp khó khăn trong tuyển dụng như: thợ vận hành máy móc, thiết bị, thợ may và các thợ có liên quan; lao động có kỹ năng thị trường trong lâm nghiệp, thủy sản và săn bắn. Vì thế ngoài tăng cường và nâng cao chất lượng đào tạo nghề cần đẩy mạnh kết nối cung - cầu giữa người lao động và doanh nghiệp.

Theo bà người lao động cần trang bị những gì để đáp ứng được yêu cầu của các nhà tuyển dụng?

Người lao động cần được trang bị kiến thức, kỹ năng theo yêu cầu thực tế của doanh nghiệp. Do vậy, công tác đào tạo luôn phải đổi mới nội dung, chương trình. Bên cạnh những kiến thức về chuyên môn, người lao động phải được trang bị những kỹ năng làm việc cơ bản, như: làm việc nhóm, giao tiếp, ngoại ngữ, sử dụng trang thiết bị công nghệ thông tin... Ngoài ra, không thể không nói đến việc trang bị cho người lao động những kiến thức, hiểu biết về pháp luật, đặc biệt là những quy định pháp luật liên quan đến lĩnh vực chuyên môn mà người lao động đang hoặc sẽ làm việc.

Giải pháp tạo việc làm cho người lao động

Bộ LĐ-TB-XH đã và đang gấp rút hoàn thiện từng bước hệ thống thông tin thị trường lao động theo các chương trình mục tiêu quốc gia về việc làm. Đặc biệt là hỗ trợ phát triển đồng bộ 130 nghề trọng điểm ở cấp độ quốc gia, khu vực và quốc tế, hình thành 26 trường chất lượng cao (trong đó 5 trường đạt đẳng cấp quốc tế) góp phần nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề đạt 40% vào năm 2015. Nâng cao năng lực hệ thống các trung tâm giới thiệu việc làm để trở thành điểm nhấn trong kết nối cung cầu giữa người lao động và nhà tuyển dụng. Từ đó sẽ nâng tỷ lệ lao động tìm việc làm qua hệ thống trung tâm giới thiệu việc làm lên khoảng 30%. Đặc biệt, sàn giao dịch việc làm tại các trung tâm giới thiệu việc làm sẽ được tổ chức thường xuyên để người lao động, người sử dụng có nhiều cơ hội gặp và trao đổi thông tin, tuyển dụng và tìm kiếm việc làm. Thông tin thị trường lao động cũng cập nhật thường xuyên hơn, tập trung phân tích nhu cầu tuyển dụng, ngành nghề cần đáp ứng trong ngắn hạn cũng như dài hạn... để các cơ sở đào tạo có định hướng phát triển, học sinh - sinh viên lựa chọn ngành nghề phù hợp, người lao động nâng cao tay nghề kỹ năng đáp ứng yêu cầu của doanh nghiệp.

Hải Bình

việt nam trái phép giấy phép cá nhân giấy phép kinh doanh khai thác

Ngày 15.3, Bộ NN-PTNT có văn bản xin ý kiến thẩm định của Bộ Tư pháp đối với dự thảo Nghị định Quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động thủy sản.

Theo dự thảo, sẽ xử phạt hành chính từ 10 - 20 triệu đồng đối với tàu cá nước ngoài hoạt động trong vùng biển Việt Nam mà không thực hiện các quy định của pháp luật Việt Nam về tiếp nhận và trả giám sát viên; tàu cá nước ngoài khi được phép hoạt động thủy sản trong vùng biển Việt Nam nhưng không treo cờ Việt Nam... Tàu cá nước ngoài hoạt động khai thác tại vùng biển Việt Nam nhưng không có giấy phép hoạt động thủy sản trong vùng biển Việt Nam hoặc hoạt động thủy sản trong vùng biển Việt Nam mà giấy phép hết hạn từ 30 ngày trở lên ngoài bị phạt tiền từ 50 - 100 triệu đồng, còn bị tịch thu tàu cá, trục xuất thuyền viên nước ngoài khỏi lãnh thổ Việt Nam. Cá nhân, tập thể có hành vi liên kết, hợp tác trái phép với tổ chức, cá nhân nước ngoài để thu gom thủy sản tại Việt Nam, ngoài bị phạt tiền từ 30 - 50 triệu đồng còn bị tước quyền sử dụng giấy phép kinh doanh từ 6 - 12 tháng.

Ngoài ra, phạt tiền từ 20 - 30 triệu đồng đối hành vi đưa tàu cá và ngư dân Việt Nam đi khai thác thủy sản trái phép tại vùng biển của quốc gia hoặc lãnh thổ khác. Cá nhân và tổ chức có hành vi môi giới, tổ chức việc đưa tàu cá, ngư dân Việt Nam đi khai thác trái phép tại vùng biển của quốc gia hoặc lãnh thổ khác sẽ bị phạt từ 50 - 100 triệu đồng.

Quang Duẩn

trách nhiệm du lịch thiên nhiên nhà nước quản lý nhà nước phát triển sản phẩm thế giới bão văn hoá môi trường cơ quan quản lý nhà nước khai thác giám đốc gia du khách thể thao

Chính ngành du lịch sẽ gặp khó, đầu tiên về tình trạng phát triển du lịch coi nhẹ tác động tiêu cực lên môi trường tự nhiên và cảnh quan.

Không gian Mũi Né ngày càng chật hẹp - Ảnh: Quế Hà

Sẽ chẳng còn gì để xem

Ông Phan Đình Huê, Giám đốc Công ty du lịch Vòng Tròn Việt, kể: Một vị khách Pháp của ông, sau khi lên đảo và nhìn quanh một vòng cơ ngơi của một khách sạn ở vịnh Nha Trang, đã tuyên bố không quay lại nữa. "Làm du lịch là đưa khách về với thiên nhiên, vậy mà người ta nỡ lòng phá nát chúng", người khách này nói. Những gì đang diễn ra tại Việt Nam trái hẳn với xu hướng tìm về thiên nhiên, với phong cảnh hoang sơ, mà thế giới đang theo đuổi.

Hủy hoại cảnh quan thiên nhiên là tình trạng xảy ra ở hầu hết các điểm đến nổi tiếng như Nha Trang, Mũi Né, Phú Quốc, Sapa... Theo ông Huê, khi phát triển sản phẩm du lịch mới, các doanh nghiệp (DN) du lịch lẫn cơ quan quản lý nhà nước đều không tính tới các tác động tiêu cực lên môi trường tự nhiên. DN nghĩ ra tuyến điểm mới, tổ chức khảo sát, thiết kế và đem ra bán cho du khách. Nhà nước theo sau quảng bá mà không có một định hướng để phát triển sản phẩm bền vững.

Tiến sĩ Phạm Trung Lương, Viện phó Viện Nghiên cứu phát triển du lịch (Tổng cục Du lịch), thừa nhận các đánh giá về tác động môi trường của các dự án du lịch thường chỉ mang tính thủ tục. DN quan tâm nhiều đến việc làm sao để sản phẩm du lịch hấp dẫn, bán càng nhiều càng tốt. Các tác động về môi trường không phải là trách nhiệm của họ. Việc để xảy ra tình trạng ô nhiễm tràn lan ở các danh lam thắng cảnh hay danh thắng, dĩ nhiên, trách nhiệm thuộc về cơ quan quản lý nhà nước.

Làm du lịch ở VN là khai thác ba "món": Trời, đất và nước. Đối với trời, du khách đến VN phải thấy được bầu trời xanh, nắng, gió không bị che khuất bởi các kiểu kiến trúc khác nhau. Nhưng không gian như thế ở ta đang bị mất đi. Mũi Né, Phú Quốc hay Nha Trang đều đang như vậy. Thắng cảnh ở ta nhiều nơi ngập đầy rác, nhà vệ sinh kém dơ bẩn... Cứ như thế, chẳng còn lý do gì để du khách tìm đến. Ông Huê trầm ngâm: "Rồi đây du khách đến VN sẽ chiêm ngưỡng những gì khi ở khắp nơi, thắng cảnh đang bị khai thác một cách tan hoang".

Trả giá đắt

Theo TS Phạm Trung Lương, cảnh quan du lịch xuống cấp là vấn đề được nêu ra trong rất nhiều cuộc hội thảo trước đây. Tuy nhiên, thực tế không có gì biến chuyển, nếu không muốn nói là ngày càng trầm trọng hơn. Nguyên nhân là do ý thức của người tham gia du lịch ở VN không cao (cả DN và du khách), quản lý nhà nước cấp địa phương không hiệu quả, các chế tài không đi vào thực tiễn. Thực ra, các chế tài về bảo vệ môi trường, danh thắng... trong hoạt động du lịch đã có từ năm 2002 (quy chế bảo vệ môi trường du lịch), bên cạnh đó là luật Môi trường; luật Văn hóa, Di sản... Và chính ngành du lịch lại gánh chịu hậu quả này bởi du khách, nhất là du khách nước ngoài, rất "nhạy cảm" với môi trường điểm đến. Dễ thấy nhất là du khách không quay lại. Một du khách không quay lại thì có thể du lịch VN còn mất nhiều người khách khác do truyền miệng, khi cải thiện được cũng khó thuyết phục du khách. Nhiều DN du lịch thừa nhận nếu không bảo vệ môi trường thiên nhiên ở các điểm đến một cách triệt để, du lịch VN khó trở thành một điểm đến uy tín trên thế giới.

Theo một số nhà chuyên môn, trong khi chờ đợi cơ quan quản lý nhà nước tìm giải pháp để hạn chế tình trạng ô nhiễm môi trường, hủy hoại cảnh quan, có thể trích một phần lợi nhuận từ du lịch để tái tạo môi trường, cảnh quan. Phó giám đốc Sở Văn hóa - Thể thao - Du lịch TP.HCM Lã Quốc Khánh đánh giá đó là ý tưởng tốt. "Nhưng để làm được việc này phải có chỉ đạo vĩ mô. Chúng tôi thì chỉ có thể làm từ những việc nhỏ như vận động DN, nhân viên tham gia bảo vệ môi trường. Còn những việc lớn cần có chính sách tầm quốc gia", ông Khánh nói.

Theo Tổng cục Du lịch, tổng doanh thu của ngành này lên tới 160.000 tỉ đồng trong năm 2012. Nếu có chủ trương trích một phần lợi nhuận thu được từ du lịch để đầu tư thực hiện các chương trình vận động, tuyên truyền bảo vệ môi trường, đầu tư tái tạo cảnh quan, xử lý môi trường... thì sẽ rất hữu ích. TS Phạm Trung Lương cho hay ông từng nhiều lần đề xuất giải pháp này nhưng không được quan tâm. Nhiều nước trên thế giới đã làm việc này khi cho phép đấu thầu quản lý điểm tham quan, như Campuchia áp dụng cho cụm đền Angkor Wat rất hiệu quả. Ở VN, có thời gian, chính quyền địa phương cũng từng dự định cho đấu thầu vịnh Hạ Long, nhưng đến giờ vẫn chưa thấy kết quả.

Coi nhẹ tác động tiêu cực

Có những lúc chúng ta coi nhẹ việc phát triển sản phẩm du lịch có tác động như thế nào lên môi trường tự nhiên. Cần có cơ quan nghiên cứu, tham mưu quyết định cho quá trình phát triển sản phẩm. Phải có sự kết hợp tốt giữa cơ quan quản lý ngành và cơ quan quản lý trên địa bàn địa phương thì mới phát triển du lịch được bền vững. Hiện nay đặt vấn đề du lịch có trách nhiệm với môi trường là quá chậm.

Ông Lã Quốc Khánh(Phó giám đốc Sở Văn hóa - Thể thao - Du lịch TPHCM)

Đáng báo động

Tình trạng ô nhiễm môi trường ở các điểm đến, bê tông hóa tràn lan hay danh thắng hao mòn sau một thời gian ngắn khai thác du lịch là đáng báo động. Tài nguyên thiên nhiên, thắng cảnh được hình thành cả ngàn năm nhưng lại mất đi chỉ vì khai thác du lịch không hợp lý là vô cùng đáng tiếc. Nguyên nhân do chúng ta khai thác không có quy hoạch, hoặc có quy hoạch nhưng thực hiện không đúng; cũng có thể do ý thức xã hội yếu và hiệu lực quản lý nhà nước chưa sâu. Tài nguyên là vô giá. Nên chẳng có sự trả giá nào thích đáng. Để hiện trạng như ngày nay, trách nhiệm trước hết là của Bộ Văn hóa - Thể thao - Du lịch. Còn phải làm gì để ngăn chặn tình trạng này, thì có nhiều thứ cần phải làm, trong đó quan trọng là phải nâng cao nhận thức hoạt động của ngành du lịch.

Ông Nguyễn Phú Đức(Nguyên Tổng cục phó Tổng cục Du lịch)

N.Trần Tâm

thiên nhiên bão khai thác du khách môi trường du lịch văn hoá

Khai thác kiểu tận thu lại thêm không giữ gìn bảo tồn khiến các di sản thiên nhiên đang dần xuống cấp, thậm chí có một số cảnh quan đã và đang bị hủy diệt bởi sự can thiệp thô bạo của con người.

Từ một doi đất ăn ra biển ở thành phố Phan Thiết (tỉnh Bình Thuận), Mũi Né đã được biết đến sau sự kiện du khách TP.HCM đổ xô ra xem nhật thực năm 1995. Đến nay, nơi đây đã trở thành một địa điểm du lịch nổi tiếng thu hút nhiều du khách trong và ngoài nước.

Tuy nhiên, làn sóng đầu tư ồ ạt cùng với việc khai thác du lịch triệt để đã biến doi đất hoang sơ của 20 năm về trước cùng với nhiều cảnh quan tự nhiên biến mất. Không còn rừng dừa tuyệt đẹp nghiêng mình soi bóng bên bờ cát nữa mà thay bằng một resort chạy dọc bãi biển; Suối Hồng (được tạo thành bởi một dòng suối chạy qua trảng cát màu hồng), phong cảnh thiên nhiên được ví như vịnh Hạ Long thu nhỏ rực rỡ sắc màu với những mô cát nhấp nhô như núi cũng đã sụp đổ bởi những bước chân giẫm đạp thô bạo của du khách thập phương. Những bước chân vô tư của du khách trèo qua Suối Hồng chụp ảnh cộng với nguồn nước chảy cạn kiệt do các nhà nghỉ, resort xung quanh mọc lên chặn dòng nước ngầm trong đồi cát đã làm cho "chốn bồng lai giữa sa mạc" này biến mất vĩnh viễn.

Suối Hồng đã biến mất dưới những bước chân vô tư của du khách

Cùng với Mũi Né, hàng loạt các thác đẹp ở Lâm Đồng cũng đang chết dần và biến mất trước những tác động của con người. Hình ảnh con thác Gougah (xã Phú Hội, Đức Trọng, Lâm Đồng) với độ cao gần 20m, thác ầm ào tung bọt trắng xóa vang động cả núi rừng giờ chỉ còn trong hồi tưởng của người dân. Thác Liên Khương hay còn gọi là "thác đàn trời" (ngã ba Liên Khương, Đức Trọng) cũng đang rất thê thảm trước môi trường và cảnh quan bị phá hủy. Được mệnh danh là nhất Nam Tây Nguyên, thác Pongour, một trong những dòng thác nổi tiếng nhất Tây Nguyên thì đang sống "thoi thóp" bởi nguồn nước phía thượng lưu đã bị chặn bởi thủy điện Đại Ninh. Để cứu thác trong mùa khô, đơn vị chủ quản thác này đã phải đầu tư tiền tỷ để xây đập, tích nước nhưng cũng chỉ dám cho thác chảy ban ngày còn ban đêm lại là... "thác chết".

Thác Pongour đang sống "thoi thóp"

Nguyên nhân khiến hàng loạt thác đẹp ở Lâm Đồng biến mất là do tình trạng phá rừng bừa bãi, thủy điện ngăn đập tích nước làm cho mùa khô nước đã thiếu lại càng thêm cạn kiệt, một phần do việc đầu tư không hợp lý, khai thác một cách thô bạo khiến cho những dòng thác này đang dần chết đi. Nhiều cây cối xung quanh bị chặt phá khiến thác mất đi cảnh hoang sơ ban đầu và dòng chảy bị biến đổi. Thay vào đó là các công tình phục vụ du lịch xung quanh cứ chen chúc nhau mọc lên mỗi ngày.

Là một quốc gia có tiềm năng lớn về du lịch, nhưng sự khai thác một các thiếu quy hoạch, không hợp lý đã khiến cho cảnh quan thiên nhiên và môi trường đang bị tàn phá. Lợi thế về du lịch chưa khai thác được nhiều, song lịch sử du lịch Việt Nam đã phải chứng kiến nhiều thắng cảnh sụp đổ hoặc mất tích gây chấn động. Điển hình là hòn Phụ Tử, biểu tượng của vùng đất Hà Tiên (Kiên Giang) đã đổ sập vào tháng 8/2008. Đề xuất khôi phục lại hình ảnh đầy ắp tính nhân văn của UBND tỉnh ngay sau đó cũng dần đi vào quên lãng. Cùng với đó, ở miền Tây, những cảnh tượng mang đậm nét văn hóa vùng miền như chợ nối ngã Bảy cũng không còn; chợ Cái Răng thì đang nằm trong vòng xoáy thương mại và mất dần nét đẹp văn hóa sông nước thuở nào.

Hòn Phụ Tử chỉ còn trong hồi tưởng

Ngược lên phương Bắc, tượng đá nàng Tô Thị ở Lạng Sơn cũng đột ngột biến mất. Du khách giờ đây khi qua Lạng Sơn cũng chỉ để tiếc nuối thể hình dung qua trí tưởng tượng của hướng dẫn viên. Còn cảnh quan Sapa cũng đang dần mất đi vẻ hoang sơ trước sự mọc lên của các cơ sở hạ tầng.

Theo ông Phan Đình Huệ, Giám đốc công ty du lịch Vòng Tròn Việt, "người ta đang khai thác Sapa giống như hái trái chín trên cành nhưng phải chặt cả cây", cảnh quan nơi đây đang dần mất đi vẻ nguyên sơ bởi một số đập thủy điện đang được xây dựng. Những con đường đẹp như tranh trở nên bụi bặm và bị cày nát bởi xe tải chở đất đá. Sau cuộc khảo sát cùng đoàn nước ngoài tại các tỉnh phía Bắc, ông Huệ đã cảnh báo thiên đường du lịch Sapa sẽ rất nhanh chóng đi vào vết xe đổ của Đà Lạt nếu như không có động thái tích cực.

Vịnh Hạ Long, một trong những kỳ quan thiên nhiên của thế giới cũng bị tác động trước sự khai thác của con người. Để tôn thêm điểm nhấn đặc sắc của hang động, người ta đã trang trí đèn màu tại hai điểm nổi tiếng là động Thiên Cung và hang Đầu Gỗ. Tuy nhiên, theo ông Suzuki (62 tuổi), một du khách Nhật Bản, thì việc làm này có thể tạo thêm màu sắc, nhưng nó sẽ tác động đến cảnh quan thiên tạo, ảnh hưởng đến vấn đề bảo tồn hang động và sự phát triển của môi trường bên trong hang. Ông cho biết thêm, ở Nhật, họ cũng có nhiều hang động nhưng người ta không trang trí đèn mà muốn tôn trọng tuyệt đối vẻ đẹp của thiên tạo.

Việt Nam có nhiều cảnh quan thiên nhiên, nhiều di sản văn hóa, trong đó có có những di sản đã được tổ chức UNESCO công nhậ là di sản thiên nhiên thế giới. Tuy nhiên, với cách khai thác theo kiểu chặt cả cây để hái quả và bẻ cảnh đã khiến cho nhiều cảnh quan đang bị hủy diệt từng ngày.

khai thác khoa học nghiên cứu thành công gia

TTO - Nhật tuyên bố khai thác thành công methane hydrate - một loại nhiên liệu hóa thạch và thường được gọi là "băng cháy" - cách bờ biển nước này 50km.

Ảnh minh họa cho chát methan hydrate, hay còn gọi là "băng cháy" - Ảnh: pnl

Một quan chức của Nhật nói với AFP ngày 12-3: "Đây là lần đầu tiên trên thế giới có thể lấy khí metan từ methane hydrate dưới lòng biển".

Bộ Công nghiệp - thương mại - kinh tế Nhật cho biết nhóm nhà khoa học trên tàu khoan Chikyu đã lấy thành công khí đốt từ lớp methane hydrate nằm sâu 300m dưới lớp trầm tích ở đáy đại dương. Dùng một mũi khoan đặc biệt và phương pháp giải nén, đội khoa học đã biến methane hydrate ở bên dưới đáy biển thành khí metan và băng để đưa lên mặt đất.

Đội khoa học sẽ tiếp tục việc khai thác trong vòng 2 tuần tới và phân tích xem sẽ thu được lượng khí metan là bao nhiêu.

Trong thời gian 5 năm tới, Chính phủ Nhật hướng tới việc tìm ra kỹ thuật sản xuất "băng cháy" để đưa vào sử dụng thực tế.

Những nghiên cứu gần đây cho biết "băng cháy" không chỉ nằm dưới lớp đất băng vĩnh cửu mà còn có mặt ở dưới lớp trầm tích ở đáy biển. Một nghiên cứu của Nhật cho biết có khoảng 1,1 triệu tỉ m 3 "băng cháy" dưới lớp trầm tích ngoài khơi nước này. Lượng "băng cháy" này đủ để cung cấp cho nhu cầu tiêu thụ khí đốt của Nhật trong vòng 1 thập kỷ.

Nhiều quốc gia khác như Canada, Mỹ và Trung Quốc cũng đã tìm cách khai thác "băng cháy" dưới đáy đại dương nhưng Nhật là quốc gia đầu tiên thành công, nhờ vào sự đầu tư hàng trăm triệu USD từ đầu những năm 2000.

"Băng cháy" được hình thành từ các phân tử khí metan và nước. Các nhà nghiên cứu cho rằng việc khai thác được "băng cháy" sẽ giúp Nhật - quốc gia vốn phải nhập khẩu phần lớn nguồn năng lượng - giải quyết được phần nào vấn đề năng lượng, nhất là các nhà máy điện hạt nhân của họ đã phải đóng cửa sau sự cố tại nhà máy Fukushima.

(Theo BBC News, NYT)

khai thác

Các nhạc sĩ, chủ sở hữu những bản nhạc xưa chưa được cấp phép phổ biến và ca sĩ đang khai thác các sáng tác trước năm 1975 đã bày tỏ vui mừng trước chủ trương đúng đắn này

NHẠC SĨ HÀN CHÂU:

Thật sự vui mừng

Tôi thật sự vui mừng khi Nhà nước có chủ trương này. Một số sáng tác của tôi trước năm 1975 viết về tình yêu lứa đôi đến nay vẫn chưa được cấp phép phổ biến như: Màu mực mồng tơi, Vùng trời kỷ niệm, Người tình La Lan...

Nhiều năm qua, chỉ dựa vào các trung tâm sản xuất băng đĩa tại TPHCM để xin phép phổ biến nhưng không mấy ai ngó ngàng đến nên những ca khúc này vẫn không đến được với công chúng hôm nay.

Còn về nhân thân của nhạc sĩ, theo tôi, quá khứ đã qua lâu rồi, nên khép lại. Việc gì có thể khép lại thì đừng quá đặt nặng, trừ khi những sáng tác chống phá chế độ, ảnh hưởng đến thuần phong mỹ tục của người Việt thì hãy cấm.

CA SĨ HỒNG HẠNH - CON GÁI CỐ NHẠC SĨ NGUYỄN HỮU THIẾT:

Bị xâm hại, không được pháp luật bảo hộ

Nhiều ca khúc của ba tôi vẫn chưa được cấp phép. Khi ba tôi qua đời, điều mong muốn của ông là những bài hát sáng tác giai đoạn 1960 - 1970 về tình yêu, quê hương sẽ được cấp phép để công chúng được thưởng thức.

Dù chưa được phép phổ biến nhưng các bản ghi âm này vẫn được đưa lên khai thác kinh doanh trên mạng và được biểu diễn tại các sân khấu khiến các nhạc sĩ sáng tác trước năm 1975 ở miền Nam rất bức xúc bởi những đứa con tinh thần của họ vẫn thường xuyên bị xâm hại bản quyền nhưng không được pháp luật bảo hộ.

BÀ LÊ THỊ HƯƠNG - VỢ CỐ NHẠC SĨ THANH SƠN:

Một lượng lớn ca khúc có giá trị được phổ biến

Theo tôi, chủ trương này rất thức thời, được sự đồng tình của xã hội vì nhiều ca khúc xưa vẫn sống trong lòng công chúng yêu âm nhạc dù chưa được Nhà nước cấp phép phổ biến. Việc sưu tầm và cấp phép phổ biến lại của các cơ quan chức năng sẽ giúp cho một lượng lớn ca khúc có giá trị đã phổ biến ở miền Nam trước năm 1975 được sống lại.

NHẠC SĨ VINH SỬ:

Hoan nghênh chủ trương này

Hoan nghênh chủ trương này nhưng theo tôi, rất cần sự tự giác của những nhạc sĩ có sáng tác đã từng phổ biến trước năm 1975, họ có thể tự đăng ký để gửi đến ban thu thập, cơ quan thẩm định.

Hiện nay, trong quần chúng có nhiều cá nhân còn lưu trữ và nguồn này rất lớn. Bộ phận thu thập của các sở VH-TT-DL các tỉnh, thành vẫn có thể kêu gọi sự hợp tác để triển khai có hiệu quả việc tập hợp xét cấp phép cho những ca khúc hay sáng tác trước năm 1975.

CA SĨ ÁNH TUYẾT:

Chỉ nên quan tâm đến tác phẩm

Tôi hoàn toàn tán thành với chủ trương của Cục Nghệ thuật Biểu diễn. Đây sẽ là động thái giúp ích cho ca sĩ Việt, đặc biệt là những ca sĩ thường xuyên biểu diễn nhạc xưa, không mất quá nhiều thời gian cho công việc lo thủ tục xin phép phổ biến từng ca khúc như trước đây. Tuy nhiên, tôi chỉ hy vọng điều này cần được tiến hành gấp rút chứ đừng chỉ nói xong rồi để đấy.

Tôi cũng mong mỏi việc xét duyệt ca khúc nên tập trung vào nội dung ca khúc chứ đừng quá chú tâm đến nhân thân tác giả bởi điều đó có thể sẽ làm hạn chế lượng lớn ca khúc rất hay không được phổ biến trong khi chúng xứng đáng đến được với công chúng.

CA SĨ QUANG DŨNG:

Nhiều ca khúc hay được khai thác

Đây chính là cách thức quản lý chuyên nghiệp. Lâu nay, sự lo ngại về giấy phép phổ biến có thể khiến ca sĩ mất cơ hội thể hiện một ca khúc mà mình cảm thấy hay và ưa thích.

Ca sĩ nào cũng muốn có những ca khúc thật khác lạ để biểu diễn nên vẫn luôn tìm kiếm nhưng như những gì đã chọn từ trước đến nay, rõ ràng, nhiều ca khúc hay vẫn chưa được khai thác. Sự đổi mới này của Cục Nghệ thuật Biểu diễn góp phần làm phong phú hơn vốn ca khúc cho sự lựa chọn của ca sĩ, đặc biệt những người thích hát nhạc xưa như chúng tôi.