#generatiekloof

Vanmorgen was ik al heel vroeg bij de Lidl. Groenten, fruit, aardappelen en vlees, salade en kaas. Volle melk en yoghurt voor mijn jongste zoon. Ik slenterde langs de schappen en zag tot mijn verbazing en vreugde Wybertjes liggen, de originele! Heerlijk vind ik die, al in geen jaren meer op, maar de smaak stond mij nog goed voor de geest.

Bij de kassa zeg ik enthousiast dat ik blij ben dat Wybert…

In het weekend zet ik de wekker tegen beter weten in om 08.30 #uitslapeniserooknietmeerbij #99

Er was een tijd dat ik halfnegen best vroeg vond. Dat gold zowel de ochtenden als de avonden. Tegenwoordig denk ik daar anders over. Goed, het gaat mij dan vooral om de ochtenden, terwijl ik halfnegen ‘s avonds voor meneertje best laat vind. In het weekend zet ik de wekker – tegen beter weten in – om 08.30, maar je wil niet weten wat ik tegen die tijd al heb gedaan. Tijd zou iets objectiefs moeten…

De meeste mensen doen tegenwoordig veel op het Internet. Er kan ook steeds meer met die voorziening. Veel dingen verdwijnen die je offline kan doen en komen dan terug op een online manier. Frustrerend voor veel mensen, kan mij zo voorstellen. Maar, het is ook een kwestie van wennen en aanpassen. Het klinkt misschien een beetje kort door de bocht, maar zo is het nu eenmaal geregeld. De techniek gaat alleen maar vooruit.

De fysieke winkels zie je steeds meer verdwijnen en daar komen internetwinkels (webshops) voor terug. Een groot deel van de mensen vindt dat erg. Een ander deel vindt het fantastisch.

Toen er nog géén internet was, had je een winkelformule die de Kijkshop hanteerde. Het bedrijf begon in 1973. Er worden non-foodartikelen verkocht. Bij de Kijkshop staan de producten (achter glas) in vitrinekasten. Als je hebt gevonden wat je zoekt, moet je op een aankoopbon het artikelnummer schrijven en dit aan de medewerker geven die achter de kassa zit. Hij haalt het product vervolgens uit het magazijn.

De nieuwe Blokker, Bol.com & Coolblue hebben een formule die aanslaat bij de mensen. Zij hebben webwinkels én fysieke winkels. De meeste mensen willen de producten namelijk graag aanraken vóórdat ze een aanschaf doen. De kosten in een webshop zijn (vaak) lager dan in een fysieke winkel. Om de mensen die niet van webshoppen houden toch te helpen, is een winkel in de straat dus heel handig. Bijkomend voordeel hiervan is tevens, dat je af en toe nog beweegt. En zo verdwijnen de oude winkelformules uit ons straatbeeld. Maar, de generatiekloof past zich hier automatisch op aan. 

Het ligt eraan wanneer je bent geboren. Tegelijkertijd bestaat de mogelijkheid, dat je niets met al die veranderingen hebt. Eén ding is echter zeker, je kan het niet tegengaan. Het beste is, om de nieuwe technologie te gebruiken en te leren er optimaal mee om te gaan. Je zult zien, dat je dan na een paar dagen, in het slechtste geval weken, het allemaal weet. En als het echt niet lukt, dan kan je altijd hulp vragen. Zo maak je het je zelf gemakkelijk. Je zult zien, dat het best meevalt. Bovendien leer je heel snel de voordelen zien. De toekomst biedt vooruitgang. Zo is het nu eenmaal. Dat kan je niet veranderen.

Generatiekloof. Het is vaak zo dat mensen, die bijvoorbeeld 1933 zijn geboren, meer hebben meegemaakt dan mensen uit 1968. Logisch. Tegelijkertijd zou het voor iedereen een uitdaging moeten zijn om nieuwe dingen te ontdekken.

  Op basis van het vooronderzoek tot nu toe kan de baling hou als volgt getypeerd worden:

- De generatie bestaat voornamelijk uit jongeren die enig kind zijn en in het algemeen opgevoed zijn door twee ouders en vier grootouders.

- De generatie is opgegroeid in een periode van politieke stabiliteit, continue economische groei en relatief veel welvaart.

- De generatie leidt een enigszins verwesterd leven, is internationaal gericht en maakt dagelijks gebruik van moderne technologie, als internet, smart phones en sociale media.

- De generatie is ambitieus, leergierig en fanatiek. Ze staat onder grote sociale druk en de onderlinge competitie is hevig.

- Ondanks de verwesterlijking van deze generatie, grijpen jongeren soms terug op elementen van de traditionele Chinese cultuur en religie, mede door de persoonlijke en sociale druk die zij ondervinden.

Deze generatie volgt een generatie op die in een totaal andere maatschappij is opgegroeid. De Chinese samenleving was tot eind jaren ’80 een gecentraliseerde samenleving, waarin de staat alle macht in handen had en het dagelijks leven volledig controleerde, stuurde en beheerste. Centraal in de maatschappij stond de ‘werkeenheid’, die niet alleen in een baan voorzag, maar ook in huisvesting, voeding, gezondheidszorg, educatie en veiligheid (Boden, 2008).

De welvaart in China nam pas sterk toe na de markgeoriënteerde hervormingen van de economie, vanaf de jaren ’80. De familie kwam opnieuw centraal te staan in de Chinese samenleving, en de ‘werkeenheid’ werd minder belangrijk. Materialisme deed hierbij haar intrede in de Chinese samenleving. In de jaren ’70 was het ultieme doel voor elke familie om een naaimachine, een rijstkoker en een fiets te bezitten (Eagan & Weiner, 2014). Later kwamen daar de televisie, de koelkast en de wasmachine bij. Vanaf de jaren ’90 waren de computer, de auto en een eigen appartement de meest gewilde luxeproducten.

Deze contrasten tussen beide generatie zijn groot, meer nog dan in de westerse wereld is er in China sprake van een ‘generatiekloof’.

De oudere generatie is opgegroeid in de tijd dat de samenleving nog volledig gecentraliseerd was en de werkeenheid centraal stond. Zij hebben hun jeugd doorgebracht voor de aanvang van de economische hervormingen in een tijd waarin er nog weinig welvaart en persoonlijke vrijheid was. Zij zij beïnvloed door zowel het maoïsme als het materialisme. Aan de ene kant zijn zij dus tevreden met wat zij hebben en stellen zij het collectief belang voorop, maar aan de andere kant streven zij naar een leven met zoveel mogelijk luxeproducten en vinden zij bezit erg belangrijk.

De jongere generatie, de baling hou, kan beschouwd worden als materialistisch. Het maoïsme speelt veel minder een rol in hun leven en zij streven naar meer en meer luxe. In de westerse wereld lijkt er inmiddels een overgang plaats te vinden van het materialisme naar ‘postmaterialisme’. Mensen zijn kritischer ten aanzien van de maatschappij en hechten meer waarde aan immateriële waarden als gezondheid, geluk, sociale contacten, ontplooiing en duurzaamheid. Dit komt voort uit het feit dat zij al kunnen voorzien in al hun basisbehoeften, maar ook doordat de economische crisis heeft bewezen dat rijkdom zijn grenzen kent. Welzijn wordt belangrijker dan welvaart.

Interessant is de vraag of postmaterialistische kenmerken ook in China beginnen door te dringen. Is de baling hou echt een verwende, luie en verwesterde generatie die nooit genoeg heeft? Of verschuift bij deze jongeren de belangstelling voor bezit naar een belangstelling voor immateriële waarden? Sluit de traditionele Chinese cultuur, met confucianistische en taoïstische invloeden, juist niet aan op het streven naar welzijn?  Worden deze tradities omarmd door de baling hou? Al deze vragen leiden tot een antwoord op de vraag hoe de baling hou  getypeerd kan worden en hoe deze generatie zich in de toekomst zal ontwikkelen.

  Bron:

Boden, J. (2008). The wall behind China’s open door. Brussel: ASP.

Door Felicia Janssen