ecONEmy || blog

Reaksyon ni Elisha Marie F. Dagala

GROSS NATIONAL PRODUCT (GNP): Philippines Gross National Product (Development Chart from 1998 to 2015)

1. BUOD NG ARTIKULO: N.A. (2015). Philippines Gross National Product. Retrieved from Trading Economics: http://tradingeconomics.com/philippines/gross-national-product.

Ang Gross National Product o GNP ay tumutukoy sa kabuuang halaga ng mga produkto at serbisyo na nagawa sa loob at labas ng bansa sa isang taon. Habang tumatagal, pataas nang pataas ang GNP ng ating bansa. Tinatayang tumaas ang halaga ng mga produktong gawa sa loob at labas ng bansa nang halos Php. 1,476,240.99 noong 1998 hanggang 2015 ayon sa ulat ng Philippine National Statistical Coordination Board.

2. OPINYON O PANANAW

Nagiging mabuti ang ganitong uri ng pagbabago pagdating sa GNP ng ating bansa dahil nasisigurado ng tao na nagkakaroon ng hakbang ang ating ekonomiya tungo sa kaunlaran. Nauunawaan rin ng tao kung sa paanong paraan niya mapaninindigan ang kanyang tungkulin sa pagpapanatili ng isang maayos at maunlad na daloy ng ekonomiya.

3. PAYO

Balansehin ang pagkonsumo sa mga produkto galing sa loob at labas ng bansa. Siguraduhin rin na magbayad ng tamang buwis upang maiwasan ang mga problema na maaaring harapin hindi lamang ng iyong sarili, kundi pati na rin ng iyong bansa.

GROSS DOMESTIC PRODUCT (GDP): NEDA keeps 7% growth forecast for 2016

1. BUOD NG ARTIKULO: Torres, T. P. (2015). NEDA keeps 7% growth forecast for 2016. Retrieved from The Philippine Star: http://philstar.com/business/2015/12/18/1533689/neda-keeps-7-growth-forecast-2016.

Ang Gross Domestic Product o GDP ay tumutukoy sa kabuuang halaga ng mga produkto at serbisyo na nagawa sa loob ng isang bansa sa isang taon. Inaasahan ng National Economic and Development Authority (NEDA) na tataas ng anim na porsiyento ang GDP ng Pilipinas pagdating ng 2016 at 2017. Ayon sa kanila, tumutugma naman ang presyo ng mga domestic at external na produkto kaya naman naniniwala sila na posibleng magiging maayos na ang takbo ng ekonomiya ng bansa.

2. OPINYON O PANANAW

Ang pagkakaroon ng ganitong uri ng pagbabago sa ekonomiya ng ating bansa ay nakabubuti sa mga tao dahil nakagagawa tayo ng mga paraan upang makaahon laban sa mga napapanahunang isyu na nararanasan natin sa ating ekonomiya. Nakabubuti rin para sa mga mamamayan ang pagkakaroon ng positibong pananaw pagdating sa kalagayan ng ating ekonomiya dahil ngayon pa lamang, hindi na lingid sa ating mga isipan na hindi pa huli ang lahat; may pag-asa pang uunlad pa rin ang ating ekonomiya.

3. PAYO

Reaksyon ni Francesca Therese S. Baltasar

1. BUOD NG ARTIKULO: N.A. (2015). Aquino signs P3 trillion 2016 budget. Retrieved from CNN Philippines: http://cnnphilippines.com/news/2015/12/22/benigno-aquino-2016-philippine-budget.html.

Ang GAA, o General Appropriations Act, ang nagbibigay ng badyet sa gobyerno para sa isang taon. Ito’y nakapaloob sa konsepto ng patakarang piskal na nakapokus sa salaping hawak ng pamahalaan at ng mga hakbangin nito upang maipatatag ang ekonomiya ng bansa.

Noong ika-22 ng Disyembre 2015, pumirma si Pangulong Benigno Aquino III sa General Appropriations Act para sa 2016. Ito ay naganap sa Rizal Hall sa Malacañan. Pahayag ni Budget Secretary Florencio "Butch" Abad na ang badyet ng Pilipinas nang 2016 ay doble ng badyet ng Pilipinas noong 2010. Pagkatapos pirmahan ni Aquino ang GAA, wika niya’y, "Patuloy ang pagbuhos natin ng pondo sa mga serbisyong panlipunan," na nangangahulugang ang mga serbisyong panlipunan ay mayroong 38.6 na porsyento sa badyet, o P1.106 trillion. Ang mga serbisyong pang-ekonomiya ay mayroong 27.6 na porsyento, o P 829.6 billion. Ang Department of Education (DepEd) ay magkakaroon ng pinakamalaking badyet na P 437 billion. Sumusunod dito ay ang Department of Public Works and Highways (DPWH) na mayroong P 400.4 billion, Department of National Defense (DND) na may P 175.2 billion, Department of the Interior and Local Government (DILG) na mayroong P 154.5 billion, at ang huli’y Department of Health (DOH) na mayroong P 128.5 billion.

2. OPINYON O PANANAW

Sa tingin ko, maganda ang ideya ni P-Noy na maglaan ng malaking badyet para sa DepEd, mas lalo na ngayon dahil sa pagpapatupad ng bagong sistemang K-12, ngunit ako’y nagtataka kung bakit ang pinakamaliit na badyet ay binigay niya sa DOH. Ang makabagong pananaliksik at paggamot sa larangan ng kalusugan ng tao sa Pilipinas ay labis na mahalaga sa panahon ngayon. Mahalagang-mahalaga rin ang edukasyon, ngunit kapag magkakaroon ng outbreak, at ang mga bata’y apektado, magkakaroon ng mabilis na pag-ubos ng badyet para sa mga gamot na ilalaan sa mga tao, at paano pa kung magkakaroon ng hindi inaasahang pangyayari tulad ng malaking bagyo.

3. PAYO

Reaksyon ni Miguel Hanz L. Antivola

1. BUOD NG ARTIKULO: N.A. (2015). PNoy: Mas mababang buwis hindi makabubuti sa mga Pinoy. Retrieved from The Philippine Star: http://philstar.com/bansa/2015/09/14/1499718/pnoy-mas-mababang-buwis-hindi-makabubuti-sa-mga-pinoy.

Ang patakarang piskal ay mayroong layuning maipatatag at maipalago ang ekonomiya ng bansa. Ito rin ay tumutukoy sa mga hakbangin, pamamaraan, at pagdedesisyon ng pamahalaan sa ekonomiya sa pamamagitan ng pagbubuwis at paggastos. Naniniwala si Pangulong Beningo Aquino III na ang pagpapababa ng buwis ay hindi makatutulong upang umunlad ang ekonomiya ng Pilipinas dahil maaapektuhan nito ang credit ratings ng bansa. Kapag ipinatupad naman ang panukala’y kinakailangang taasan ang value-added tax o VAT upang matugunan ang kakulangan sa buwis, kung saan hindi rin sang-ayon si PNoy dito dahil tataas naman ang presyo ng mga bilihin at magdurusa naman ang mga kapos-palad na Pilipino.

2. OPINYON O PANANAW

Sa aking pananaw, sang-ayon ako kay PNoy sapagkat mas makikita ang pagkakapantay-pantay sa pagpapataw ng buwis bilang tungkulin at responsibilidad ng bawat isa kaysa sa pagpapataas ng VAT. Naniniwala rin ako na makaaapekto sa hindi mabuting paraan ang panukalang pagbabawas sa buwis sapagkat bababa rin ang pondo ng Pilipinas na maaaring gamitin para sa pagpapalawak at pagpapaunlad ng ekonomiya at kabuuang estado ng bansa.

3. PAYO

Reaksyon ni Pedro Gabriel S. Cortes

1. BUOD NG ARTIKULO: Brodzinsky, S. (2016).  Venezuela president declares economic emergency as inflation hits 141%. Retrieved from The Guardian: http://theguardian.com/world/2016/jan/16/venezuela-president-declares-economic-emergency-as-inflation-hits-141.

Sa kasalukuyan, nakararanas ang bansang Venezuela ng isang napakataas na implasyon matapos bumaba ang halaga ng langis. Ang halaga ng isang bariles ng langis ay bumaba, mula sa $60 noong Mayo 2015 na ngayo’y $30 na lamang. Dahil dito, nakararanas ang Venezuela ng 141% pagtaas sa implasyon ng kanilang ekonomiya. Nagbunga ito ng pagbaba ng kabuuang halaga ng salapi at nahirapan ang mga mamamayang bumili ng kani-kanilang pangangailangan. Isa rin sa nasabing dahilan sa pagbaba ng kanilang ekonomiya ay ang pagkontrol ng pamahalaan sa mga patakarang nauukol sa pagmamanipula sa presyo ng mga bilihin at ang dinidikta rin nilang pagpalit ng mga salapi o ang exchange rate. Ang ehekutibong administrasyon ng pamahalaan ay tuluyang kinakalaban ng oposisyon ukol sa mga desisyon nito, at mas mahihirapan na gumalaw ang adiministrasyon sapagkat ang National Assembly ng Venezuela ay nasa ilalim na ng oposisyon na ang layunin ay sang-ayunan o tanggihan ang mga apela ng administrasyon na palaganapin ang kapangyarihan ng pangulo.

2. OPINYON O PANANAW

Sa aking pananaw, napakalungkot na marinig ang nangyayari sa Venezuela. Matatanto ko na nagmula ang suliranin sa pagdikta ng pamahalaan ng Venezuela sa mga ibang aspekto ng kanilang  ekonomiya kaya mayroong naganap na implasyon, pati na rin sa pagdedepende ng Venezuela sa langis. Masasabi ko na maswerte ang Pilipinas sa sitwasyong ito sapagkat hindi tayo nakadepende sa isang  yaman lamang, kung saan kapag ganito rin ang nangyari’y hindi mahihirapan ang Pilipinas. Napakahalaga ang kalayaan sa buhay natin. Makikita rin natin ito sa ekonomiya, kung saan makikita ang pagkontrol ng pamahalaan sa ekonomiya na nagdulot ng masamang kinalabasan. Tama rin naman na sumingit ang pamahalaan sa paggalaw ng ekonomiya ng kanilang bansa ngunit kailangan rin nilang pairaling mag-isa ang ekonomiya.

3. PAYO

Ang maipapayo ko para sa pamahalaan ng Venezuela ay mag-ingat na sa lahat ng mga desisyong pang-ekonomiya, sapagkat maaaring mas lumala ang kasalukuyang kondisyon ng bansa kung hindi nila pag-iisipan ng mabuti ang bawat hakbang. Maaari rin silang makipag-ugnayan sa mga iba’t-ibang bansa upang malaman ang kanilang payo o solusyon ukol sa kanilang mga suliranin.

Sa kabilang dako nama’y kinakailangan nito palaganapin ang iba’t-ibang sektor ng kanilang ekonomiya, at maghanap pa ng alternatibong maibebenta sa halip na gumamit ng langis. Mula sa mga problemang nararanasan ng Venezuela, maaari maging isang mabuting aral ito para sa buong mundo hinggil sa mga nagaganap na suliranin ukol sa masasamang epekto ng implasyon at ang pagkontrol sa ekonomiya.

Reaksyon ni Sabrina Andrea B. Aragon

1. BUOD NG ARTIKULO: Agcaoili, L. (2015). DBCC retains 2-4% inflation target for 2016. Retrieved from The Philippine Star: http://philstar.com/business/2015/12/31/1537717/dbcc-retains-2-4-inflation-target-2016.

Ang DBCC o Development Budget Coordination Committee ay nagsabi na ang layunin ng 2-4% inflation rate ng 2015 ay itutuloy pagdating ng 2016. Ayon sa BSP, ang mababang inflation rate na ito ay bagay sa ekonomiya ng Pilipinas sa ngayon dahil sa nababagong mga presyo at mga layunin tungkol sa pagsusulong ng ekonomiya. Ang pagkaroon ng mababang implasyon ay maaaring ipagpatuloy dahil ang ibang mga dinamikang implasyon ay sumasang-ayon sa napabuting pagkakaya ng pambansang ekonomiya sa mga nangyayaring supply shocks. Sinasabi ng mga monetary authorities na maaaring tumaas sa 2.4% kaysa sa 2.3% ang inflation rate sa 2016, at 3.2% kaysa sa 2.9% dahil sa pagtaas ng inflation rate sa Nobyembre, ang paghihina ng peso kaysa sa Amerikanong dolyar, at ang mga pangangailangan dahil sa mga kaguluhan sa panahon.

2. OPINYON O PANANAW

Sa tingin ko’y makabubuti ito sa ekonomiya ng Pilipinas sa ngayon dahil ang mababang inflation rate ay gagamitin upang maging mas kompetitibo ang mga negosyo dahil mababa lamang ang mga presyo. Magandang balita rin ito sa mga mamamayan dahil mas kaya na nilang bumili ng kanilang mga pangangailangan at pati na rin ang kanilang mga kagustuhan sa murang presyo lamang. Mabuti rin ito para sa mga pamumuhunan dahil sa katatagan ng ekonomiya dahil sa pagkaroon ng mababang implasyon. Para sa akin ay talagang makabubuti ito sa bansa natin, ngunit makakasama rin dahil sa pagbaba sa halaga ng peso na maaaring magkaroon ng epekto sa paggastos natin at ng pamahalaan sa labas ng bansa.

3. PAYO

Reaksyon ni Urielle Reign A. Arciaga

1. BUOD NG ARTIKULO: Torres, T. P. (2016). Union Bank embraces digital banking. Retrieved from The Philippine Star: http://philstar.com/banking/2016/01/19/1543879/union-bank-embraces-digital-banking.

Ang pag-iimpok ay isang paraan upang makapag-ipon ng salapi. Importante ang pag-iimpok sapagkat sa pamamagitan ng matalinong pagsasagawa nito, mayroon kang maigagamit para sa kasalukuyan, hinaharap, at pati na rin sa kapwa. Maaari kang mag-impok sa iyong sariling alkansya o di kaya’y sa tulong ng mga bangko tulad na lamang ng Union Bank.

Ang Union Bank of the Philippines ay naging digital bank na. Sabi ng bagong Union Bank CEO na si Bautista na ang bangko ngayo’y umano’y binabantaan ng mga di-bangko. Ang mga di-bangko noon ay hinahamon ang mga banko kung pagbabatayan ang credit side. Ngayon, dahil sa teknolohiya, ang mga di-bangko ay umabante kung pagbabatayan ang payments franchise. Sa pamamagitan ng digital banking, nakasisigurado sila sa seguridad ng iyong pera, mas mabilis ang proseso, at epektibo. Sa pamamagitan din nito’y nakikipag-ugnay ang tao sa bangko sa pamamaraan ng makabagong teknolohiya.

Wika rin nila’y dahil sa sistemang ito’y hindi mo na kinakailangang pumunta pa ng banko upang makagawa ng transaksyon, kundi kahit pumunta ka nalang sa pinakamalapit na Automated Teller Machine o ATM, o ngayo’y gamitin ang iyong laptop, tablet, o cell phone ay maipapatupad na ang nais mong gawin kung ika’y tutungo sa isang branch ng bangko.

2. OPINYON O PANANAW

Para sa akin, malaking tulong ang digital banking sapagkat kung kinakailangan mo na ang iyong dinepositong salapi’y hindi mo na kailangang pumunta pa ng bangko at magsasagawa ng mahabang proseso. Sa pamamagitan ng ating teknolohiya, napapadali nito ang daloy ng buhay ng isang indibidwal partikular sa pag-iimpok at paggasta ng salapi.

Ang pag-iimpok sa bangko ay mahalaga sa buhay ng tao. Halimbawa na lamang nito ay kung kinakailangan mo ng salapi at wala kang sapat na halaga para sa kasalukuyan, maaari kang gumamit ng digital banking kung saan pwede mong bawasan ang iyong salapi naimpok ng iilang minuto lamang nang hindi na kinakailangang pumunta ng bangko.

3. PAYO

Reaksyon ni Sophia Justine L. Floreto

1. BUOD NG ARTIKULO: Gulla, V. (2016). Australian firms eye PPPs, investments in PH. Retrieved from ABS-CBN News: http://news.abs-cbn.com/business/01/20/16/australian-firms-eye-ppps-investments-in-ph.

Ang pamumuhunan ang paglalaan ng kapital para sa proyekto. Batay sa artikulo, nagpapakita ang Australia ng interes na mamuhunan dito sa bansang Pilipinas, gaya na lamang sa mga business process outsourcing o BPO, enerhiya, telekomunikasyon, manupakturing, pagmimina, at maging sa mga pribado at pampublikong mga proyekto. Nakasaad din dito ang mga benepisyo na maaari nating makuha at mga bagay na maaaring makahadlang sa kanila.

2. OPINYON O PANANAW

Para sa akin, mahalaga ang kagustuhan ng Australia na mamuhunan sa mga proyekto ng Pilipinas dahil ito ay makatutulong upang mapataas ang ekonomiya ng ating bansa. Makatutulong din ito at makapagbibigay daan din sa mga walang trabaho. Ang mga proyektong nasimulan rito ay suportado ng Australia, at iba pang pakinabang na makukuha sa pamumuhunan ng Australia.

Ang pamumuhunan ng Australia sa ating bansa ay nangangahulugan lamang na sila’y hindi lamang interesado sa pera, bagkus sila ay naniniwala rin na ang mga proyekto dito sa Pilipinas ay mahalaga at dapat ipagpatuloy.

3. PAYO

Reaksyon ni Dulce Angeline H. Arellano

1. BUOD NG ARTIKULO: Calica, A. (2016). P-Noy vetoes P2,000 SSS pension increase. Retrieved from The Philippine Star: http://philstar.com/headlines/2016/01/15/1542692/p-noy-vetoes-p2000-sss-pension-increase.

Ang Social Security System o SSS ay isang ahensya ng gobyernong nakapaloob sa di-bangko ng patakarang pananalapi na naglalayong tulungan ang mga mamamayan sa kanilang pang-araw-araw na gastusin at babayarin.

Hindi ipinasa ng pangulo ang hiling ng mahigit 2.5 milyong pensiyonado na itaas ang pensiyon. Ayon sa pangulo, mapipilitang gamitin ng SSS ang Investment Reserve Fund upang masuportahan ang pagtaas ng pensiyon. Kung babawasan naman ang IRF, unti-unti itong mauubos hanggang tuluyang maglaho ito pagdating ng taong 2029. Ayon kay PCOO Secretary Sonny Coloma, responsibilidad ng gobyerno na masiguro na lahat ng obligasyon nito’y maipaaabot sa higit 31 milyong miyembro ng SSS. Sa gitna ng lahat ng nagsasabi na isang iresponsable at walang awa ang pangulo sa mga pensiyonado, sabi ni Coloma na mas iresponsable at walang awa kapag ipapasa ang panukalang batas na maaaring paikliin ang buhay ng SSS. Siniguro naman ng PCOO Secretary na mayroong iba't-ibang hakbang na isinasaalang-alang para sa kapakanan ng mga miyembro.

2. OPINYON O PANANAW

Sa aking palagay, hindi tama ang hindi pagsuporta ng pamahalaan sa pagtaas ng pensiyon dahil napakaraming pensiyonado ang umaasa rito. Ang pensiyon ay binabawas sa kinikita ng isang manggawa na napupunta sa SSS upang palaguin ito sa pamamagitan ng pagbili at pagbenta ng stocks at gamitin sa pamumuhunan. Dahil sa katiwalian ng ilang opisyal sa loob ng SSS, napilitan ang pangulong hindi suportahan ang hakbang na ito at nagdudulot ng pagpoprotesta ng ilang miyembro ng nasabing organisasyon.

3. PAYO