Bir Sigara Yaksam

Metronun içi tıklım tıklımdı. Sabahın o soğuk saatinde herkes birbirine yaslanmıştı, ama kimse kimseye bakmıyordu. Ben de öyleydim; elimde tutunacak bir demir bile bulamadan yabancıların omuzları arasına sıkışmıştım. Tam karşımda genç bir adam telefonuna bakıyor, yanındaki kadın gözlerini yummuş, kafasını cama dayamıştı. Bir çocuk annesinin eteğine yapışmış, korkuyla etrafı süzüyordu. Hepimiz aynı vagonda, aynı yöne gidiyorduk; yine de her birimiz sanki kendi adasında yaşıyordu.

O sabah aklıma yıllar önce ölen babam geldi. Kalabalıkta böyle sıkıştığımda hep onu düşünürdüm. Bana, insanın en çok başkalarının arasındayken yalnız kaldığını söylerdi. Küçükken bu sözün ne demek olduğunu anlamazdım. Şimdi anlıyordum. Yüzlerce insanın nefesini duyabiliyor, ama içimdeki sessizliği bölecek tek bir ses bulamıyordum. Metro bir istasyonda durdu. Kapılar açıldı, birkaç kişi indi, yenileri bindi. Yüzler değişiyor, ama boşluk aynı kalıyordu.

Kaç yıldır aynı hatta gidip geliyordum. Aynı reklam panoları, aynı yorgun bakışlar. Bazen düşünürdüm; bu insanların hepsinin belki bir evi, bir sofrası, kendisini bekleyen biri vardı. Peki beni bekleyen var mıydı? Cebimden telefonu çıkardım, rehberi açtım. Ekranda onlarca isim vardı. Yine de arayıp hiçbir şey demeden sesini duymak isteyeceğim biri yoktu. İnsanın bu kadar çok kişi tanıyıp da nasıl bu kadar yalnız kaldığını hep merak etmişimdir.

Geçmiş, insan hayatında bir harita gibidir. Yolu bilmesek bile, bilenler vardır. Eski bir sevgiliden kalan alışkanlıklar da böyledir; fark etmeden yapıp durduğumuz, onun varlığını hissettiren küçük davranışlarımızdır. Sabah kahvesini hazırlarken bazen hâlâ iki fincan çıkarırız. Masaya tek başımıza oturacağımızı ve öteki tarafın boş kalacağını bilsek bile, o fincan şimdilik orada durur. İlk başta denemek gibi başlayan bu davranış, sonra her seferinde yinelenen bir harekete dönüşür. Zaman geçer, alışkanlık yerleşir. En sonunda bunu neden yaptığımızı sorgulamayız bile.

O sevgili gitmiş olabilir, ama ritüelini ve o ritüelle gelen duyguyu peşimizde bırakmıştır. Müzik dinlerken belki hâlâ onun sevdiği şarkılarda kalbimiz sıçrar. Yalnız olduğumuzda, sessizce kendi kendimize güler veya biraz acı çekeriz. Telefonda benzer konuşma kalıplarını kullanır, onun sevdiği şakalara hâlâ güleriz. Bunlar, başka insanlarla paylaşmadığımız, yalnızca ona ait olan sözcükler ve ses tonlarıdır.

Aslında bu alışkanlıklar kötü değildir. Tersine, eski sevgililer bize yalnızca acıyı değil; bir hareket biçimini, bir konuşma tarzını, hayata bakış açısını da öğretmiştir. Onların izleri, bedenimizde kalıp gitmiş bir hastalık gibi değildir. Aksine, yaşadığımız hayatın bir parçası, rengi, tadı hâline gelmişlerdir. Onları unutmak yerine, onlarla yaşamayı öğrenmek belki daha doğru bir yoldur.

Saat üçü geçiyordu, tavana bakıyordum. Gözlerim yorgundu ama uyku bir türlü gelmiyordu. Yatağın içinde kaç kez döndüğümü saymayı bıraktım. Perdenin aralığından sızan sokak lambasının ışığı, duvarda solgun bir çizgi bırakıyordu. Zihnim bir türlü durmuyordu. Bir dakika bugün işte söylediğim o cümleyi düşünüyordum, sonra birden yıllar önce kaybettiğim bir arkadaşımın yüzü geliyordu aklıma. Beynim, rayından çıkmış bir tren gibiydi. Ne durabiliyordu ne de gitmek istediğim yere gidiyordu. Bir düşünceyi tutmaya çalışıyordum, elimden kayıp gidiyordu.

Yan odada eşim uyuyordu. İnce duvarın ardından nefesinin sakin sesini duyabiliyordum. Onun bu kadar rahat uyumasına hem imreniyor hem de içimde tuhaf bir yalnızlık hissediyordum. Sanki gecenin bu saatinde dünyada bir tek ben uyanıktım; bir tek benim kafamın içinde bu gürültü vardı. Kalktım, mutfağa gittim, bir bardak su içtim. Musluğun damlaması bile o sessizlikte kulağa kocaman geliyordu. Pencereden dışarı baktım, karşı apartmanın hepsi karanlıktı. Yalnızca en üst katta bir pencere yanıyordu. Belki orada da benim gibi biri vardı: uyuyamayan, düşünceleri dağılan biri.

Geri döndüğümde yine yattım. Bu sefer hiçbir şey düşünmemeye karar verdim ama bu bile bir düşünceydi. İnsan zihnini susturmaya çalıştıkça zihni sanki daha çok konuşuyordu. Yarın işe yorgun gideceğimi biliyordum. Toplantıda esneyecektim, kahveler beni ancak öğlene kadar ayakta tutacaktı. Yavaş yavaş pencereden gri bir aydınlık girmeye başladı, kuşlar öttü.

Kalabalıkta hissedilen yalnızlık, insanın barındırdığı ne tuhaf çelişkilerden biridir. Dört bir yandan insanlarla çevrili olmak, sıcak bedenlere değmek, bir başkasının nefesini duymak, insanı yalnızlıktan kurtarmak yerine bazen tam tersine yalnızlığını derinleştirir. Bu ironi, belki de en üzücü olanıdır; çünkü yalnızlık artık bir seçim değil, bir duruma mahkûmiyet hâline gelir.

Metroda, pazarda, konser salonunda hissettiğim bu duygu tanıdık ve tatsızdır. Çevremde herkes kendi yolunda, kendi dünyasında ilerlerken ben, bir cam duvarın ardından onları izler gibi hissediyorum. Onlar birbirlerine dokunuyor, konuşuyor, gülüyor. Ben de oradayım, ama aynı zamanda değilim. Bu, var olmamaktan daha katıdır: var olmak ama görülmemek, duymak ama işitilmemek.

Belki de işin merkezinde bu yatıyor: kalabalık, insanı kimliğinden arındırır. İnsan, kocaman bir makinenin dişlisine dönüşür. Makine kendi dişlisini tanımaz; onu bir sayıya, bir işleve indirger. Bu işlevsel varlık, aslında insanın kendisinin yerine geçer. İşte bu, yalnız olmaktan çok daha yalnız hissettiren bir şeydir.

Camın kenarına oturmuş, dışarıya bakıyordum. Yağmur bir süredir dinmeden yağıyordu. Damlalar cama çarpıp aşağıya doğru ince yollar çiziyor, birbirlerine karışıp büyüyor, sonra kayıp gidiyorlardı. Onları izlemek bana çocukluğumu hatırlatıyordu. Küçükken de böyle günlerde annemle oturur, camdaki damlaların hangisinin daha hızlı ineceğine dair yarış tutardık. Ben genellikle kaybederdim ama umurumda olmazdı. Önemli olan onun yanında olmak, elinin sıcaklığını hissetmekti. Şimdi o yok, ben yalnızım ve dışarıda hâlâ aynı yağmur yağıyor.

Sokakta kimse görünmüyordu. Yalnızca karşı apartmanın önünde bir adam, şemsiyesini açmaya çalışıyordu. Rüzgâr şemsiyeyi ters çevirmiş, adam onu düzeltmek için uğraşıp duruyordu. Bir an gülümsedim. İnsanın hayatı da böyle değil miydi, diye düşündüm. Elimizdeki şemsiyeyi ne kadar sıkı tutsak da rüzgâr çoğu zaman kendi bildiğini okuyordu. Çayım soğumuştu ama içmeye üşendim. Bardağı iki elimle sardım, sıcaklığı kalmamış olsa da alışkanlıktan tuttum.

Yağmurlu havalar insanı geçmişe götürüyordu. Yapmadıklarımı, söyleyemediklerimi, gitmediğim yolları düşünüyordum. Belki de yağmurun en güzel yanı buydu, bize durup düşünmek için bir bahane sunması. Telefonum titredi. Ekranında sevdiğim kadının adı yazıyordu. Eve doğru yola çıktığını, birazdan geleceğini söylüyordu. İçimde küçük bir ısınma oldu. Demek ki bu ıslak ve gri günün sonunda beni bekleyen sıcak bir kucak vardı.

Gece yarısını saatime bakmadan bilirim. O saatte balkonda içtiğim sigaranın sesinin nasıl tüm sokağa yayıldığından, maçın nasıl duyulduğundan anlayabilirim. Dışarıda kimse yoktur, ama ben yine de hafifçe hareket ederim, sanki birinin uykusunu bozacak mıyım diye. Şehir, gece yarısından sonra tanınmayan bir yere dönüşür. Gündüz insanlarla dolu olan bu sokaklar, bu binalar, bu cadde şimdi bana aittir. Yalnızca bir egemenlik değildir bu; daha çok bir işgal gibi hissederim. Balkonumda durup aşağıya baktığımda, boş caddeleri kendi sessizliğimle paylaştığımı fark ederim.

Sigara dumanı yukarı doğru yükselirken, dünyadaki tüm gürültüyü içimden söküp atmışım gibi olur. Bir araba geçse ya da ötede bir köpek havlasa, bu sesler gündüzün kalabalığında kaybolacakken şimdi seçilir hâle gelir. Belki de sessizlik, sesi daha da belirginleştirir. Gece yarısının sessizliği bir oyun değildir, bir tuzaktır. Var olan her sesin üstüne büyüteç koyar. Balkonda durmak, bir şeyler düşünmek için en iyi fırsattır. Belki de bu nedenle gece yarısında sigarayı yakarım.

Sabahları kahveyi sütsüz içmeyi ondan öğrendim. Ayşe hep söylerdi, süt kahvenin tadını öldürür diye. O gittikten üç yıl sonra hâlâ aynı fincanı çıkarıyorum dolaptan, süt kutusuna elim gitmiyor. Bazen bunun bir sadakat mi yoksa unutkanlık mı olduğunu düşünüyorum. Ayakkabılarımı kapının sağ tarafına diziyorum, o böyle isterdi. Sol taraf misafirler içindi ama artık pek misafir gelmiyor. Yine de sağ tarafı boş bırakmıyorum. Alışkanlık dediğin şey böyledir işte; insan gittikten sonra da odada kalan kokusu gibi kalıyor.

Geçen hafta markette bir kadın tam onun gibi güldü. İçim bir tuhaf oldu, elimdeki ekmeği bırakıp bir an durdum. Sonra kendime geldim, o değildi elbette. Ayşe şimdi başka bir şehirde, başka bir adamla, belki de kahvesine süt koyan biriyle. Bunu düşününce garip bir rahatlama duydum. Belki de onun izlerini taşıyan tek kişi artık bendim. Radyoyu hâlâ onun sevdiği kanalda bırakıyorum. Eski şarkılar çalıyor sabahları, ben de farkında olmadan mırıldanıyorum. Bir gün kardeşim geldi, radyoyu değiştirmek istedi, elimle onu durdurdum. Neden, dedi; cevap veremedim. Çünkü o kanalı değiştirirsem, ondan geriye kalan son şeyi de silmiş olacaktım sanki.

İnsanın en acı çelişkilerinden biri, kalabalığın içinde duyulan boşluktur. Belki de en çok yalnız hissettiğimiz anlar, tam da insanlarla çevrili olduğumuz zamanlardır. Tren istasyonunda, alışveriş merkezinde, kalabalık bir düğünde, her taraf insanla dolu olmasına rağmen kendimizi kopuk bir tel gibi hissederiz. Belki de bu yüzden "kalabalık yalnızlığı" diye bir şey vardır. Çoğu zaman başkalarının mutluluğu, bizim yalnızlığımızı daha belirgin kılar. Etrafımızda gülüşler, konuşmalar, yakınlıklar var ama biz bunların dışında kalmış gibi hissederiz. Sanki göz önündeyiz ama kimse bizi görmüyor.

Telefonuyla başkasıyla sohbet eden adamı gözlemleriz; o ne kadar rahat, ne kadar bağlı görünüyor. Biz ise elimizde telefon, boşuna oyalanarak durup dururken bir ileti bekliyoruz. İronik bir biçimde, en çok iletişimin olması gereken ortamda sessizlik duyarız. Belki de sorun, etrafındakilerle aynı sıklıkta atması gereken kalbin başka bir ritimde çarpmasıdır. Kalabalığın içinde tek başına kalmanın anlamı budur.

Kahveyi hâlâ onun sevdiği gibi yapıyorum. Az şekerli, yanında bir bardak su. Oysa ben kahvemi tanışmadan önce hep sade içerdim. İki yıl bir arada yaşadık, ayrılalı da neredeyse o kadar oldu. Ama sabahları ocağın başına geçtiğimde ellerim kendiliğinden onun ritmine dönüyor. Selin giderken evden pek bir şey almadı. Kitaplarını, birkaç giysisini topladı, kapıyı yavaşça çekti. Geriye eşya bırakmadı ama alışkanlıklarını bıraktı. Onları fark etmem zaman aldı. Mesela artık akşamları haberleri değil, o eski dizileri açıyorum. Selin bunları çok severdi, ben başta dalga geçerdim. Şimdi tek başıma oturup izliyorum, kimi zaman gülümsüyorum bile.

Balkondaki çiçekleri sabah sulamak da ondan kaldı. Eskiden bir saksım bile yoktu, şimdi altı tane var ve hepsini vaktinde suluyorum. Bir gün eski bir arkadaşım eve geldi. Masaya oturduğumuzda çatalı sol tarafa, bıçağı sağa koyduğumu görünce güldü. "Sen ne zaman böyle titiz oldun?" dedi. Cevap veremedim. Çünkü o titizlik benim değildi, Selin'indi. Yıllarca onun düzenine alıştım, sonra o düzen sanki benim oldu.

Bazen düşünüyorum, insan sevdiği kişiden ayrılınca ondan gerçekten kurtuluyor mu? Yüzünü unutabilirsin, bir süre sonra sesini bile hatırlamakta zorlanırsın. Ama parmaklarına, ağzına, gözüne yerleşen o küçük şeyler kalıyor. Onlar sessizce yaşamaya devam ediyor. Geçen hafta pazarda onu gördüm. Yanında biri vardı, gülüyordu. Beni fark etmedi, ben de seslenmedim. Eve döndüğümde her zamanki gibi kahve yaptım, az şekerli, yanında su. Fincanı elime alınca durdum. İlk kez sordum kendime: Bu kahveyi gerçekten ben mi seviyorum, yoksa hâlâ onun yerine mi içiyorum?

İnsan, kalabalığın ortasında nasıl da yalnız kalabiliyor. Belki de bu terslikten, bu çelişkiden doğan bir duyguya hiç şaşırmamalıyız. Yalnızlık, yalnızca boş bir odada, sessiz bir gece yarısında değil; en çok da yanımızda birilerinin olduğu anlarda kendini hissettiriyor. Bir metroda, binlerce insanla iç içeyken bile hepimiz kendi dünyamıza kapalıyız. Yan yana gelemeyecek kadar yakın, bir bakışma kadar uzağız. Herkes mutlu görünüyor, herkes bir yere gidiyor, herkes bir şeyle meşgul. Ama kimse kimseyi gerçekten görmüyor. Belki ben de o insanları görmüyorum, kimse de beni görmüyor. Bu görmezlik, tuhaf bir yalnızlığa yol açıyor.

Sosyal medyada binlerce takipçisi olup da kendini yalnız hisseden insanlar vardır. Belki onlar da anlıyordur bunu. Kalabalık, gerçek bir bağ olmadığında, tanışıklık olmadığında yalnızlığı daha da derinleştiriyor. Çünkü yalnızlık yalnızca fiziksel bir boşluk değil; bir şey hissettiğim hâlde başkaları anlamadığında, sesim duyulmadığında başlıyor. Ama şu da doğru: Bu yalnızlığı fark etmek, adını koymak aslında bir başlangıçtır. Çünkü kalabalığın içinde hissedilen yalnızlık, kimsenin beni anlamayacağı, kimsenin bana dokunmayacağı korkusudur.

Kahve makinesini hâlâ onun sevdiği ayarda çalıştırıyorum. Sabahları ikimize yeter diye iki fincanlık koyardım; o gittikten sonra da bir türlü tek fincana alışamadım. Fazlasını lavaboya döküyor, sonra da kendime kızıyorum. Gülsüm iki yıl önce bavulunu topladı. Kavga etmedik, bağırmadık. Yalnızca bir akşam mutfakta karşı karşıya oturduk; o benim gözlerime bakmadan konuştu, ben de tabağımdaki yemeği durmadan karıştırdım. Sonrasını çok net hatırlamıyorum. Hatırladığım tek şey, kapı kapandıktan sonra evin ne kadar sessiz olduğu.

İşin tuhafı, o gitti ama alışkanlıkları kaldı. Marketten hâlâ onun içtiği acı bademli çayı alıyorum, oysa ben sevmem bile. Rafta duruyor, açmıyorum ama almadan da edemiyorum. Sanki alırsam bir gün gelip demleyecek. Akşamları televizyonun sesini kısık tutuyorum. O gürültüden rahatsız olurdu, uyumadan önce sesi mutlaka indirirdim. Şimdi evde beni rahatsız edecek kimse yok, yine de elim kumandaya gidiyor. Bazı şeyler insanın parmaklarına yerleşiyor galiba; akıldan önce bedene siniyor.

Geçen hafta annem aradı, nasıl olduğumu sordu. İyiyim dedim, alıştım artık. Söyler söylemez yalan olduğunu anladım. Alışmak dediğim şey, aslında onun boşluğunu her gün yeni bir alışkanlıkla doldurmaya çalışmak. Ama boşluk kapanmıyor, yalnızca biçim değiştiriyor. Dün gece bir karar verdim. Sabah kalktığımda kahveyi tek fincanlık koydum. Elim titredi ama koydum. Acı bademli çayı da poşete doldurup komşunun kapısına bıraktım. Belki o sever.

İnsan çok garip bir varlık. En kalabalık yerlerde, insanların omzuna değdiği, seslerine boğulduğu anda kendini en yalnız hissedebiliyor. Bu çelişki hiçbir düşünce mantığıyla açıklanamıyor; ancak her birimiz gerçek olduğunu biliyor. Metroda, otobüste, alışveriş merkezinde etrafına bir bak. Herkes kendi dünyasında. Biri telefonuna bakıyor, diğeri pencereden dışarı bakıyor, bir başkası orada hiç olmayan biri gibi boş gözlerle ilerliyor. Yanında binlerce insan var ama hiçbiri seninle değil. Kimse seninle değil, işte bunu fark ediyorsun.

Yalnızlığın tanımını değiştirmek gerekiyor galiba. Yalnızlık yalnız olmak değildir; sevilen insanlardan ayrı olmaktır. O zaman kalabalıkta hissedilen yalnızlık en acı yalnızlık olabilir. Çünkü seninle konuşacak kimse yok, seni anlayacak kimse yok. Etrafında insanlar var ama seni görmüyor, duymuyorlar.

Kahveyi hâlâ onun sevdiği gibi yapıyorum: az şekerli, yanında bir bardak soğuk su. Oysa ben eskiden şekersiz içerdim. Fatma'yla ayrılalı iki yıl oldu, ama mutfakta o sabahların izi hâlâ duruyor. İlk zamanlar fark etmemiştim bile. Bir gün annem geldi, kahveyi tattı, "Ne zaman şekerlendin sen böyle?" diye sordu. Durup düşündüm. Doğru, ne zaman? Sonra hatırladım. Fatma her sabah iki fincan yapardı, ikisini de kendi damak tadına göre. Ben de ses çıkarmadan içerdim. Alışmışım. O gitti, alışkanlık kaldı.

Sadece kahve değil. Yatakta hâlâ sağ tarafta yatıyorum, oysa sol taraf pencereye yakın, ben hep pencere kenarını severdim. Ama o üşürdü, ben de yer değiştirmiştim. Şimdi koca yatakta tek başımayım, yine de sağ tarafta kalıyorum. Sol taraf boş, soğuk, sanki hâlâ birinin gelmesini bekliyor. Marketten alışveriş yaparken elim kendiliğinden onun sevdiği bisküvilere gidiyor. Ben o bisküvileri sevmem, çok tatlı gelir. Yine de alıyorum; dolapta duruyorlar, bayatlıyorlar, sonra çöpe atıyorum. Ertesi hafta yine alıyorum. Kendime kızıyorum, ama elim beni dinlemiyor.

Geçen gün bir arkadaşım, "Yeni birini bulmalısın, bunlar geçer," dedi. Belki haklıdır. Ama mesele Fatma değil sanırım. Mesele, insanın bir başkasıyla yaşarken farkında olmadan onun bir parçasını içine almasıdır. Sen giderken o parça seninle gitmiyor, bende kalıyor. Ben artık onunla değil, ondan kalan alışkanlıklarla yaşıyorum. Bu sabah kahveyi şekersiz yaptım. İlk yudumda yüzüm buruştu, tadı yabancı geldi. Yıllardır ilk defa kendi damak tadımı hatırlamaya çalışıyordum, ama bulamadım. Belki de onu kaybettim, tıpkı Fatma'yı kaybettiğim gibi.

Herkes uyuduktan sonra kalkardı yataktan. Yorganı usulca sıyırır, ayaklarını yere basarken bile ses çıkarmamaya çalışırdı. Eşi arkasında derin bir uykuya dalmış, göğsü inip kalkarken o balkona doğru yürürdü. Sigara paketi hep aynı yerde, saksının arkasında dururdu. Gece yarısı, ona göre şehrin en dürüst olduğu saatti. Gündüzün gürültüsü, korna sesleri, komşuların telaşı çekilmiş, geriye çıplak bir sessizlik kalmıştı. Uzaktaki bir köpeğin havlaması, sonra yine hiçlik. Karşı binanın camlarının çoğu karanlıktı; yalnızca birkaç pencerede mavimsi bir ışık titriyordu, birileri onun gibi uykuya direniyordu.

Çakmağı çaktı. Alevin bir anlık aydınlığında kendi elini gördü; damarları belirgin, tırnakları biraz uzamıştı. Sigaranın ucu kızardı. İlk dumanı içine çektiğinde omuzları biraz gevşedi. Gündüz taşıdığı her şey, ödenmemiş faturalar, işten gelen o son mesaj, annesinin sesindeki yorgunluk, hepsi bu duman gibi ağırdı içinde. Ama burada, bu saatte, hiçbirini düşünmek zorunda değildi. Aşağıda cadde bomboştu. Sokak lambalarından biri arızalıydı, sürekli yanıp sönüyordu. Bir kedi karşıdan karşıya geçti; aceleyle, sanki onun da gitmesi gereken bir yer varmış gibi. Demek şehir uyurken bile bir şeyler yaşıyordu, insanın gözünden uzakta.

Eşiyle akşam tartışmışlardı. Büyük bir şey değildi, hep aynı küçük şeyler; kim ne dedi, kim ne unuttu. Yatağa sırt sırta girmişlerdi. Şimdi sigarasını içerken onun uyurken yaptığı o küçük mırıltıyı düşündü. Sabah kalkınca hiçbir şey söylemeden ona sarılacaktı. Bazı özürler kelimeye ihtiyaç duymazdı. Sigara yarılandı. Soğuk hava yüzünü yalıyor, ama içerideki sıcaklığı düşünmek iyi geliyordu. Balkon demirine yaslandı. Bu sessizlik ona kendisini hatırlatıyordu, gündüzleri kaybettiği o adamı.

Camın buğulanmış hâli, dışarıyı biraz belirsiz kılıyor. Yağmur, camı yumuşak çizgilerle kaplıyor; keskin çizgiler yumuşuyor, renkler soluk kalıyor. İnsana, dışarıdaki dünya bu ince su tabakasının arkasında saklanmış gibi hissettiriyor. Böyle anlarda camdan bakmak, bir bakıma süzülmüş bir gerçeklikle karşılaşmak oluyor. Sokakta yürüyen insanlar biraz daha hüzünlü görünüyor. Arabalar, hafifçe bulanık biçimleriyle ilerliyor. Hayat sürüyor ama yaygın, ağır bir havaya bürünüyor. Yağmur, sanki her şeyin hızını kesiyormuş gibi bir görüntü yaratıyor.

Aynı zamanda bu durumun, bakanı kendi içine çeken bir yanı var. Cam, dışarıyı seyreden kişiyle dünyayı ayıran fiziksel bir sınır olsa da yağmurla birlikte manevi bir yakınlık doğuyor. Yağmur, seslerin tümüyle değişmesine yol açıyor; caddenin gürültüsü yumuşak bir uğultuya dönüşüyor. Bu ses insana rahatlık veriyor, hatta onu sakinleştiriyor. Yağmurlu bir günde pencerenin önünde oturmak, insanı düşündürüyor.

Gece yarısı balkonda sigara içmek benim için hiçbir zaman sadece nikotin almak olmadı. Daha çok bir ayindir bu; kendimi bulduğum yerde kaybettiğim an, dış dünyadan biraz daha uzaklaştığım zaman dilimi. Şehir gündüzün canlı bir organizmadır. Trafik, insan sesi, iş makinelerinin gürültüsü, hepsi birleşip bir koro oluşturur. Ama gece yarısından sonra her şey değişir. Şehir uyur, ama tamamen uyumaz. Hafif solunuşuyla soluk alır, ara sıra bir ambulans sesi gelip gider, bir otobüs geçer. Bu sessizlik tam değildir, ama yeterince derindir.

Balkondan bakınca şehrin bu hâli başka bir şeye dönüşür. Gündüzün sertliği kaybolur, gitmiş insanların ardlarında bıraktıkları gölgelerle karışır. Binaların ışıkları, kimi evlerde hâlâ uyanık olanları gösterir. Belki uykusu gelmemiş birileri vardır, belki sevdiğini kaybetmiş biri, belki de benim gibi kendisini yalnızca gece karanlığında iyi anlayan biri. Onlara karşı bir yakınlık hissettiğim açıktır. Sigara dumanı havaya yükselir, sokağı kesen ince bir çizgi gibi görünür. Bu dumanla birlikte kaygılar da dağılır aslında. Gündüz bastırılanlar, ertelenip köşeye sıkıştırılanlar bu saatlerde açık hava alır.

Balkon, dünyanın tüm sorunlarından uzak masum bir sığınak değildir belki, ama en azından kendi düşüncelerime yüz verebileceğim bir yerdir. Bu sessizlik içinde daha net düşünürüm. Gürültü olmadığında insanın duyabileceği şeyler artar. Kendi nefesini, kalp atışını duyarım. Sigara tutan elimin titreyişini fark ederim. Belki de hepimiz aslında bu denli sessizliğe, bu denli yalnızlığa ihtiyaç duyarız. Kendimizle baş başa kalmak için bir ses arası, bir soluk arası.

Sabaha karşı üçte gözlerimi açtım. Tavan, karanlıkta bir denize benziyordu. Yatağın öte yanında Selin uyuyordu; düzenli soluk alışları odayı bir saat gibi bölüyordu. Ben ise saatin kaç olduğunu bilmekten korkarak yattım. Uyku denen şey tuhaftır. Onu ne kadar çok istersen o kadar uzaklaşır. Gözlerimi yumup boşluğa bakmaya çalıştım ama zihnim izin vermedi. Önce sabah ödenmesi gereken faturayı hatırladı. Sonra iki yıl önce söylediğim bir cümleyi, karşımdaki adamın yüzünün nasıl değiştiğini hatırladı. Utanç, insanı gecenin ortasında, en acımasız anda yakalıyor.

Kalktım, mutfağa gittim. Musluğu açıp bir bardak su içtim. Pencereden dışarı baktığımda sokak lambası hâlâ yanıyordu, ışığı ıslak asfalta yayılmıştı. Karşı apartmanda bir pencerede daha ışık vardı. Demek benden başka biri de uyanıktı. Nedense bu beni biraz rahatlattı. Belki o da faturayı, belki eski bir cümleyi düşünüyordu. Zihnin gece dağılması garip bir şey. Gündüz her düşünce sırasını bekler, biri gelir biri gider. Ama sabaha karşı hepsi birden konuşmaya başlıyor. Çocukluğumdan bir bahçe, ölmüş bir akraba, yarım kalmış bir iş, hepsi aynı anda. İnsan hangisini dinleyeceğini bilemiyor.

Salonda kanepeye oturdum. Karanlığa alıştıkça eşyalar biçim kazandı: kitaplık, koltuğun kolu, duvardaki çerçeve. Bir zamanlar bu evi ne kadar istediğimizi hatırladım. Selin ile ilk geldiğimizde boş odalarda yankılanan seslerimizi anımsadım. Şimdi her köşe dolu ama içimdeki boşluk aynı yerde duruyordu. Belki de mesele uyku değil. Belki gündüz susturduğumuz şeyler, gece hesap sormaya geliyor. Ben de oturup dinledim onları. Kızmadan, kaçmadan. Bir süre sonra sesleri hafifledi; sanki dinlenildiklerini anlamışlardı.