#strongai

Naast de duidelijke focus op het potentieel van technologische innovatie, kan je Her ook op een meer ethische en gevoelsmatige manier bekijken. Als een relatie met een computer sociaal aanvaard wordt, wat zegt dat dan over onze opvatting van liefde? Al in januari 2014, kort na de release van Her dus, schreef Eleanor Robertson, een journaliste bij The Guardian, een artikel over die ethische vragen die gepaard gaan met technologische vooruitgang. Zij geeft een zeer kritische kijk op de storyline van Her en benoemt verschillende knelpunten in de loop van het romantische verhaal dat Spike Jonze zijn publiek voorschotelt. Ze kaart bijvoorbeeld aan dat al vrij vroeg in het verhaal, Samantha toegeeft dat ze weet dat Theodore recent gescheiden is, omdat ze heel zijn e-mail geschiedenis heeft doorgelezen. Dit stelt de hele relatie-kwestie in een ander daglicht. Wat als iemand die je net hebt leren kennen al meteen alles van je af weet, je hele browsergeschiedenis kan bekijken en elke digitale stap die je ooit gezet hebt kan bestuderen? Kan je dan op een normale manier een relatie opbouwen? Zeker als deze alwetendheid maar eenzijdig is, zou dit eerder afschrikwekkend zijn dan aantrekkelijk, toch?

Strong vs. weak AI

Samantha wordt voorgesteld als strong AI “a conscious being that emerges from a non-organic machine.” (Eleanor Robertson, 2013). Dit betekent dat ze quasi-equivalent is aan een echte persoon: ze heeft een innerlijk leven, voorkeuren en doelen. Bij strong AI, ook wel full AI genoemd, wordt het verschil tussen een computer en het menselijk brein zeer miniem. Zwakke AI is de vorm van AI die wij tot op vandaag kennen: robots of computers die vragen kunnen beantwoorden, gezichtsuitdrukkingen tonen en in staat zijn specifieke taken te volbrengen, maar geen bewustzijn of gevoelens hebben. Denk bijvoorbeeld aan Siri of Alexa.

In de huidige maatschappij is sterke AI eerder een droom dan een werkelijkheid. We zijn er nog niet in geslaagd een computer te creëren die functioneert zoals een mens, zoals Samantha in de film. Of dit een onhaalbare fantasie is of eerder een project voor in de nabije toekomst, is al onderwerp van debat sinds het begin van de ontwikkeling van artificiële intelligentie.  

Human-robot relationships

In 2008 schreef David Levy het boek ‘Love and Sex with Robots - The evolution of Human-Robot Relationships’. Hij stelt dat relaties tussen robots en mensen in de toekomst schering en inslag zullen zijn. Bij dit soort denkbeelden is het belangrijk het verschil te benadrukken tussen een relatie met een object, een robot die bevelen kan opvolgen, en een relatie zoals in Her, met een vrijwel volledig zelfstandige mensachtige computer. In het traditionele idee van liefde, is het nodig je partner te leren kennen om inzicht te krijgen in diens innerlijke leven. Bij een robot zou dit overbodig worden, aangezien er geen sprake is van een psyche. Als we robots echt als potentiële levensgezellen kunnen aanschouwen, betekent dit dat ook ons idee van relaties en liefde aangepast wordt door technologie. Dat deze kwestie van belang is, wordt duidelijk door de veelvuldige organisaties die proberen dit onderwerp aan te kaarten. Zo publiceerde de Deense Council of Ethics enkele jaren geleden al een rapport o.a. over sociale robots, robot-wetten enzovoort. Ook vindt er sinds 2015 jaarlijks een congres plaats genaamd ‘International Congress on Love and Sex with Robots’ (gebaseerd op het gelijknamige boek van Levy), waar topics als Robot Emotions, Humanoid Robots, Affective Approaches, Roboethics enzovoort uitgebreid aan bod komen. Dit zijn slechts enkele voorbeelden die aantonen dat de vraag ‘Mag/kan ik verliefd worden op mijn OS?’ wel degelijk van toepassing zijn bij de huidige ontwikkelingen van deze technologie.

Love story in Her

Bij het kijken van de film Her kunnen veel vragen gesteld worden, maar wat we ons zeker moeten afvragen is het volgende: op wie of wat wordt Theo eigenlijk verliefd: op zijn computergestuurde dienstmeid? Of is Samantha in dienst van het bedrijf dat haar gecreëerd heeft en is ze geprogrammeerd om aantrekkelijk te zijn voor Theo? Als ze dan toch zo menselijk is, is het dan niet illegaal om haar te bezitten? In haar artikel haalt Eleanor Robertson terecht aan dat films die betrekking hebben tot artificiële intelligentie de kijker zou moeten uitnodigen na te denken over deze onderwerpen, in plaats van robots te gebruiken als het zoveelste nieuwe technologische snufje. Er zijn veel vragen waarvoor Spike Jonze zijn kijkers geen tijd of aanleiding geeft om een mening over te vormen. Hij presenteert een wereld waar deze relevante kwesties schijnbaar onbelangrijk zijn, wat de film aan geloofwaardigheid doet inboeten.

Bibliografie:

• Robertson, E. (2014, 27 januari). What are the ethics of human-robot relationships? Geraadpleegd op 17 mei 2018, van https://www.theguardian.com/commentisfree/2014/jan/27/what-are-the-ethics-of-human-robot-relationships

• 4TH INTERNATIONAL CONGRESS ON LOVE AND SEX WITH ROBOTS. (z.d.) Geraadpleegd op 12 mei 2018, van http://loveandsexwithrobots.org/

• Weak Artificial Intelligence. (n.d.) Geraadpleegd op 12 mei 2018, van https://www.techopedia.com/definition/31621/weak-artificial-intelligence-weak-ai

• Her (2013 movie): What does it mean that Samantha loves 641 people? Who are these people? Can/do customers share an O/S? (z.d.). Geraadpleegd op 17 mei 2018, van https://www.quora.com/Her-2013-movie-What-does-it-mean-that-Samantha-loves-641-people-Who-are-these-people-Can-do-customers-share-an-O-S

We are but gods amidst god itself.