imponderabilia we krwi

Podróżnik wracający z starożytnej ziemi Rzekł do mnie: — Nóg olbrzymich z głazu dwoje sterczy Wśród puszczy bez tułowia. W pobliżu za niemi Tonie w piasku strzaskana twarz. Jej wzrok szyderczy, Zacięte usta, wyraz zimnego rozkazu — Świadczą, iż rzeźbiarz dobrze na tej bryle głazu Odtworzył skryte żądze, co, choć w poniewierce, Przetrwały rękę mistrza i mocarza serce. A na podstawie napis dochował się cało: „Ja jestem Ozymandyas, król królów. Mocarze! „Patrzcie na moje dzieła i przed moją chwałą „Gińcie z rozpaczy!” Więcej nic już nie zostało... Gdzie stąpić, gruz bezkształtny oczom się ukaże I piaski bielejące w pustyni obszarze.

Nie uczyniłeś mnie ślepym Dzięki Ci za to Panie Nie uczyniłeś mnie garbatym Dzięki Ci za to Panie Nie uczyniłeś mnie dziecięciem alkoholika Dzięki Ci za to Panie Nie uczyniłeś mnie wodogłowcem Dzięki Ci za to Panie Nie uczyniłeś mnie jąkałą kuternogą karłem epileptykiem hermafrodytą koniem mchem ani niczym z fauny i flory Dzięki Ci za to Panie Ale dlaczego uczyniłeś mnie Polakiem?

Czy psychopatia koniecznie musi oznaczać degradację psychiczną; degradacje charakteru. To równie dobrze może być sublimacja. Każdy artysta, wielki artysta, jest psychopatą - i nie w ujemnym znaczeniu tego słowa.

Niespożytej jak morze, nadmiarem krwi prężnej – Drżały nagie piszczele i czerep śluzawy, Wydające pisk smętny chorągiewki rdzawej – Lub szyldu, co w noc zimną na żelaznym pręcie Na wietrze pojękuje w żałosnym lamencie.

Tak! To pewne już! Niepowrotnie Porzuciłem rodzinne pola. Już nie będzie nade mną polotnie Swym listowiem dzwoniła topola. Niskie ściany beze mnie się zgarbią, Już od dawna zdechł stary pies mój. Widać umrzeć przeznaczył mi Pan Bóg Pośród krętych ulic moskiewskich. Kocham dukt wiązany tego miasta, Choć zgrzybiałe, choć na wpół żywe, Pozłocista, drzemiąca Azja Na kopułach jego spoczywa. A gdy miesiąc świeci nocą płową, Kiedy świeci... jak wszyscy diabli! Zaułkami, ze zwieszoną głową, Do znajomej wlokę się knajpy. Gwar i wrzask w tej spelunce smutnej, Lecz przez całą noc aż do świtu Deklamuję wiersze prostytutkom, Z bandziorami chleję spirytus. Coraz mocniej serce mi wali, Już zaczynam mówić od rzeczy. Ja stracony jestem wraz z wami, Już nie wrócę, mnie nic nie uleczy. Niskie ściany beze mnie się zgarbią, Już od dawna zdechł stary pies mój. Widać umrzeć przeznaczył mi Pan Bóg Pośród krętych ulic moskiewskich. Znów tu biją się, piją, łzy ronią, Przeklinają swe życie stracone I pod żółtą żałość harmonii Wspominają o Rusi rodzonej. I ja sam opuściwszy głowę W alkoholu topię spojrzenie, By nie patrzeć twarz w twarz losowi, By pomyśleć o czymś innym przez mgnienie. Ach, dla Ruskich cóż dziś za święto Samogonu rozlała się rzeka. Harmonista z nosem zapadniętym Śpiewa mi o Wołdze i o Cze-ka. Jest coś złego w spojrzeniach szalonych, Coś hardego, gdy krzyczą zuchwale. Żal im głupich tych, nieopierzonych, Którzy życie nieopatrznie przegrali. Żal im, że październik surowy Ich w zamieci oszukał i gniewie, I już ostrzy się zadziorem nowym Nóż ukryty głęboko w cholewie. Gdzież jesteście dalecy w tej chwili? Czy dochodzą was tam nasze iskry? Harmonista leczy wódą syfilis, Który złapał w stepach kirgiskich. Tacy się nie ugną, nie rozproszą! Im beztroska dana ze zgnilizną. Ty, Rassiejo moja... ty, Rosjo... Azjatycka moja ojczyzno. Rżnij, harmonio! Nuda, nuda spływa... Palce harmonisty falą ciemną. Pijże ze mną, suko parszywa, Pijże ze mną. Wykochali cię, wytarzali Do niemożliwości. Co tak patrzysz siwymi ślepiami? Chcesz w pysk, nie dość ci? Na straszydło by cię do sadu, Wystraszać wrony. Aż do trzewi żeś mi dojadła, Na wszystkie strony. Rżnij, harmonio! Rżnij klawiszasta! Pij, wydro, chlupże! Ja bym lepiej tamtą piersiastą, Bo głupsza. Spośród kobiet ja nie ciebie jedną. Niemało was. Ale z taką, jak ty jesteś, ścierwo, To pierwszy raz. Im boleśniej, tym głośniej To gra, to ścicha. Samobójstwem nie skończę, A idź do licha! Z waszą sforą sobaczą Raz zerwać trzeba... Ukochana... ja płaczę... Przebacz mi... przebacz. Śpiewaj, śpiewaj! Po gitarze przeklętej Palce twoje tańczą i płyną. Już zachłysnąć by się tym mętem, Przyjacielu ostatni, jedyny. Tylko nie patrz na te jej napięstki I na jedwab z jej ramion płynący. W tej kobiecie szukałem szczęścia, A zatratę znalazłem niechcący. Nie wiedziałem, że miłość to pomór, Nie wiedziałem, że miłość to dżuma, Lecz podeszła i okiem zmrużonym Chuligana pozbawiła rozumu. Śpiewaj, Sandro! Ty mi znów ukaż z bliska Naszą młodość bujną, zawadiacką. Niech innego całuje i ściska Zblazowana piękna łajdaczka. Ach, zaczekaj! Ja jej nie złorzeczę. Ach, zaczekaj! Ja jej nie przeklinam. Daj, o sobie zagram ci jeszcze Pod basową tę strunę jedyną... Dni różowa kopuła spływa, W sercu moim worek snów złotych. Wiele dziewcząt żem obmacywał, Wiele kobiet ściskałem po kątach. Tak! Jest gorzka prawda tej ziemi, Podpatrzyłem ją chłopięcym okiem: Liżą wszystkie psy po kolei Sukę ociekającą sokiem. Więc dlaczego ta zazdrość mnie zżarła? Więc dlaczego ja tak się gnębię? Nasze życie prześcieradło i barłóg, Nasze życie pocałunek, i w głębię! Śpiewaj, śpiewaj! Wyrocznia wymowa Rąk tych wieść o wyrocznej zatracie... Ale wiesz co... pies z nimi tańcował... Ja nie umrę nigdy, mój bracie. 1922    

             "I ku nam z gór jako jutrzenka świeci"            MICKIEWICZ                  Grażynie            To niejasne, mdłe, nieważkie, to nikłe jak łut      To światełko niegasnące niemniej niczym ów            Ogarek cierpliwej gwiazdy, od innych osobnej      I pobożnie przewodniczką nazywanej w Polsce –            To blade jak blada bywać może tylko krew      Tego, który z szubienicy snu oberwał się            I zbudzony na podłodze leżąc strach swój łyka -      To światełko, przy którym wszak nie można ni czytać            Ni pisać listów miłosnych; ale także spać -      To światełko niezależne od nocy czy dnia –            Nie zielone, nie czerwone, fioletowe ani      Nie mające wspólnej tęczy z innymi barwami –            Nie robaczek świętojański, błędny ognik czy      Jakieś słońce niewyraźnie świecące zza mgły –            Lecz światełko takie wątłe jak wątły niekiedy      Bywa wiersz, ten który właśnie będzie nieśmiertelny –            Lecz światełko takie ciche jak cichy ten głos      Który każdy z nas wciąż słyszy, wzywający go            15 X 1969