#xamat

Đối với tôi, hơn hai tuần lễ mà không đi đâu khám phá thì tôi cảm thấy ngứa chân. Chuyến đi lên đỉnh Gia Lào lần thứ ba (kết thúc ngày 2 tháng 6) tuy mệt vì phải vác nặng, ngủ không ngon và đường xa, nhưng đó không phải là chuyến đi cuối cùng. Vì vậy, tôi và bạn đồng hành lại lên kế hoạch cho một chuyến đi trong ngày chủ nhật. Cách tìm kiếm đơn giản nhất là các địa điểm trên bản đồ điện tử. Các cửa khẩu biên giới là tôi muốn nhắm tới.

Vì sao trước nay tôi chưa đi biên giới? Vì nó nghe thật xa vời vợi? Nhưng biên giới Mộc Bài (Tây Ninh) chỉ cách trung tâm Sài Gòn hơn bảy chục cây số. Vì nó nghèo và không an toàn? Và vì tôi không có passport (đồng nghĩa với việc passport đã hết hạn cách đây tám năm)? Thực tế, khi tôi tiến tới sát cửa khẩu, cảnh buôn bán nhộn nhịp không còn, nhưng mấy bác xe ôm cứ mời mình đi thăm ‘bên kia’.

Cảm giác sờ sợ không khí tĩnh lặng (do Nhà nước không chủ trương cho dân ở gần biên giới), thêm phần nôn nao về một địa điểm khác sẽ phải đi, nên chúng tôi từ chối cơ hội ghé vào một quán café ở đây để nghe ngóng tình hình. Một vài bãi giữ xe ở đây chắc dành cho khách muốn ‘vượt biên’ tìm kiếm cơ hội, những khách này liệu có an toàn mà trở về?Cửa

Cửa khẩu Xa Mát

Quả thật, sau khi chụp ảnh check-in cửa khẩu Mộc Bài, tôi theo quốc lộ 22B về phía bắc, tận tám chục cây số, ở đó là cửa khẩu thứ hai Xa Mát. Do không có gì gấp gáp, nên chúng tôi ghé hai quán café và một tiệm cơm, ngủ cả tiếng trong quán và đến cửa khẩu lúc ba giờ chiều.

Cửa khẩu Xa Mát cũng là điểm đầu của vườn quốc gia Lò Gò – Xa Mát, dân cư hầu như không có ngoài những đồn biên phòng, chốt kiểm lâm, kho hàng. Ở đây, những cánh rừng cao su lan qua tận Cambodge. Và quốc lộ 22B dẫn dần dần vào vườn quốc gia Lò Gò – Xa Mát, con lộ cũng đổi luôn tên sang DT792.

Theo thông tin trên các trang mạng, vườn quốc gia rộng từ gần 100 kilometre vuông (vùng lõi) đến 188 kilometre vuông (tính cả vùng rừng phục hồi). Theo quan sát của tôi, không có nhiều đường nhựa lưu thông xuyên qua rừng, và những con đường xuyên rừng chất lượng khá ổn chỉ gồm hai làn xe auto.

Cũng theo các trang mạng, một trong những lý do bảo tồn rừng là bảo tồn các loài voọc, gà lôi. Tôi không chắc chắn có đi vào vùng bảo vệ nghiêm ngặt, nhưng mùi phân nồng nặc bốc lên ở vài địa điểm, trong một chiều mây mù vần vũ, không khí âm u. Về hệ thực vật, không có nhiều cây cổ thụ (nếu vào công viên Gia Định, thậm chí vài thân cây sọ khỉ còn lớn hơn cây ở đây), nhưng cây cối ở đây vươn rất cao. Để dễ hình dung, bạn có thể so sánh với rừng ngập mặn Cần Giờ, với đầy đủ không khí mát mẻ, vắng vẻ, những cây xanh vươn lên cao hơn chục metre.

Và điều bất ngờ thú vị đã xảy ra: trong cánh rừng là khu di tích quốc gia được xếp hạng đặc biệt: căn cứ trung ương cục miền Nam. Tôi không còn thời gian để quan sát kỹ di tích, đi dạo trong các khu trưng bày. Chỉ biết rằng một diện tích rất lớn được dùng để tái hiện căn cứ kháng chiến, nhiều không gian tưởng niệm, thờ phụng. Và do đọc trên mạng rằng giặc Mĩ đã từng rải chất độc da cam ở đây để tiêu diệt căn cứ, dễ hiểu rằng cây cối ở đây chỉ mọc lại sau năm 1975.

Khi xe chúng tôi dừng ngang qua một doanh trại bộ đội để tôi chụp hình quang cảnh, những người sĩ quan trung niên đi ngang qua bảo là chúng tôi đi thăm khu di tích quá trễ (lúc đó đã là năm giờ chiều và con đường về dài thăm thẳm phía trước). Họ trêu chọc chúng tôi tại sao không đi với bạn gái, sau đó nếu rảnh quá thì chúng tôi nghỉ lại đó rồi kêu gái vào. Hoặc không thì ‘ngủ chung với mấy thằng bộ đội’.

Dù sao thì chúng tôi cũng phải về. Đường về, chúng tôi phải chạy xe nhanh hơn, mà lại gặp nhiều ổ gà hơn, nhiều đường gờ trên mặt cầu hơn. May mà xe bị giật tưng tưng nhưng vẫn không sao, tay lái tôi vẫn vững. Bảy giờ tới thành phố Tây Ninh đẹp lung linh nhưng vẫn vắng như mọi khi. Mười một giờ về đến Sài Gòn, trong một đêm mưa râm ran không cần mặc áo mưa.

Bạn muốn đi du lịch bụi thật xa? Bạn đừng tính đến những hơn thiệt. Bạn hãy tự khám phá, chịu đựng và thưởng thức trên con đường đi. Tôi chưa tính đến quãng đường hơn ba trăm cây số trước khi đi, không nghĩ là đi về là mông đít muốn phồng rộp. Nhưng tôi biết đến những vùng đất ít có ai nghĩ nên đến: trong khu rừng, không một xe máy nào chạy ngược chiều suốt chặng đường hai chục cây số. Tôi biết rằng có một khu rừng đẹp như trong cổ tích, hoặc những ai đã đi châu Âu sẽ có những so sánh: mát lạnh, sạch sẽ, không rác thải nhân tạo. Hoặc chỉ đơn giản: bạn muốn thay đổi không khí, bạn muốn ngừng làm việc để quan sát thế giới, một thế giới chưa được biết đến.