#vnvc

Vắc xin MMRV là gì? Điểm khác biệt so với MMR

Trong bối cảnh các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm như sởi, quai bị, rubella và thủy đậu vẫn còn lưu hành, việc lựa chọn loại vắc xin phù hợp để bảo vệ trẻ là mối quan tâm hàng đầu của phụ huynh. Bên cạnh vắc xin MMR (3 trong 1), hiện nay Việt Nam đã có thêm lựa chọn mới là vắc xin MMRV (4 trong 1), mang đến giải pháp toàn diện và tiện lợi hơn.

Vắc xin MMRV là gì?

Vắc xin MMRV (tên thương mại ProQuad, do MSD – Mỹ sản xuất) là loại vắc xin phối hợp phòng 4 bệnh: sởi, quai bị, rubella và thủy đậu trong cùng một mũi tiêm. Đây là bước tiến trong y học dự phòng, giúp giảm số mũi tiêm cần thiết, từ đó hạn chế cảm giác khó chịu ở trẻ và tiết kiệm thời gian cho phụ huynh.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), vắc xin MMRV đã được chứng minh an toàn, hiệu quả tương đương với việc tiêm riêng lẻ MMR và vắc xin thủy đậu đơn giá. Hiện MMRV đã được triển khai tại Hệ thống Tiêm chủng VNVC với mức giá 2.450.000 VNĐ/liều.

Hiệu quả bảo vệ của vắc xin MMRV

Các nghiên cứu lâm sàng cho thấy vắc xin MMRV có khả năng tạo miễn dịch mạnh mẽ và bền vững. Sau 2 liều, tỷ lệ đáp ứng kháng thể gần như tuyệt đối:

100% với sởi, quai bị, rubella

99,4% với thủy đậu

Thực tế tại nhiều quốc gia cũng chứng minh hiệu quả rõ rệt. Ở Ý, MMRV giúp giảm 90% số ca thủy đậu trong cộng đồng; còn tại Mỹ, sau 25 năm triển khai, chương trình tiêm chủng đã ngăn ngừa hàng chục triệu ca bệnh và hàng nghìn ca tử vong.

So sánh MMR và MMRV

Điểm khác biệt lớn nhất giữa MMR và MMRV nằm ở thành phần:

MMR: Phòng 3 bệnh sởi – quai bị – rubella.

MMRV: Phòng 4 bệnh sởi – quai bị – rubella – thủy đậu.

Cả hai đều là vắc xin sống giảm độc lực, tạo miễn dịch bền vững. Tuy nhiên, với việc bổ sung thêm thành phần thủy đậu, MMRV giúp tối ưu lịch tiêm, giảm số lần đến cơ sở y tế, thuận tiện cho gia đình và góp phần tăng tỷ lệ tiêm chủng đầy đủ.

Vắc xin MMRV là giải pháp phòng bệnh toàn diện cho trẻ từ 12 tháng tuổi trở lên và người lớn, đồng thời có thể chỉ định cho trẻ từ 9 tháng trong trường hợp đặc biệt. Với hiệu quả cao, an toàn và tiện lợi, MMRV được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao tỷ lệ bao phủ vắc xin, giảm gánh nặng bệnh tật cho cộng đồng.

Phân biệt ho gà và ho thường: Nhận biết đúng để điều trị hiệu quả

Ho là phản xạ tự nhiên giúp cơ thể loại bỏ bụi bẩn, dị vật và tác nhân gây kích ứng đường hô hấp. Tuy nhiên, không phải lúc nào ho cũng chỉ đơn thuần là triệu chứng nhẹ. Có những trường hợp ho là dấu hiệu cảnh báo bệnh lý nguy hiểm như ho gà – một bệnh truyền nhiễm cấp tính có khả năng gây biến chứng nặng, thậm chí tử vong. Việc phân biệt ho gà và ho thường đóng vai trò quan trọng trong chẩn đoán và điều trị.

Ho gà – bệnh lý truyền nhiễm nguy hiểm

Ho gà do vi khuẩn Bordetella pertussis gây ra, lây lan qua đường hô hấp khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện. Bệnh thường khởi phát với triệu chứng giống cảm lạnh như chảy mũi, sốt nhẹ, đỏ mắt. Sau 1 đến 2 tuần, cơn ho trở nên dữ dội hơn, dai dẳng và kéo dài nhiều tuần, kèm theo tiếng rít khi hít vào. Người bệnh, đặc biệt là trẻ nhỏ, có nguy cơ gặp biến chứng nghiêm trọng như viêm phổi, co giật, ngừng thở hoặc tổn thương não nếu không được điều trị kịp thời.

Ho thường – triệu chứng phổ biến và ít nguy hiểm hơn

Ho thường xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau như cảm lạnh, cúm, viêm họng, viêm phế quản hoặc do yếu tố môi trường như khói bụi, dị ứng. Cơn ho có thể là ho khan hoặc ho có đờm, thường đi kèm các biểu hiện như sổ mũi, đau họng, sốt nhẹ và mệt mỏi. Bệnh thường tự khỏi sau vài ngày đến vài tuần, ít khi gây biến chứng nặng nếu được chăm sóc đúng cách.

Cách phân biệt ho gà và ho thường

Một số tiêu chí giúp nhận biết sự khác biệt:

Ho gà: Cơn ho kịch phát, dữ dội, liên tục, kéo dài, kèm tiếng rít khi hít vào, dễ gây nôn và tím tái.

Ho thường: Ho mức độ nhẹ đến vừa, có thể khan hoặc có đờm, ít khi kèm theo triệu chứng nguy hiểm.

Mức độ lây lan: Ho gà lây mạnh qua giọt bắn, trong khi ho thường lây ít hơn và thường cần tiếp xúc gần.

Điều trị và phòng ngừa

Điều trị ho gà cần được chỉ định bởi bác sĩ, thường dùng kháng sinh kết hợp nghỉ ngơi và dinh dưỡng hợp lý. Với ho thường, đa phần chỉ cần chăm sóc tại nhà như uống nước ấm, súc họng bằng nước muối và nghỉ ngơi đầy đủ.

Để phòng bệnh, đặc biệt là ho gà, tiêm vắc xin đầy đủ cho trẻ em và người lớn là biện pháp hiệu quả và an toàn nhất. Đồng thời, nên duy trì các thói quen phòng ngừa chung như rửa tay thường xuyên, đeo khẩu trang ở nơi đông người và giữ gìn vệ sinh môi trường sống.

Nhận diện và phòng ngừa zona thần kinh ở mắt

Zona thần kinh ở mắt là bệnh nhiễm trùng do virus Varicella Zoster (VZV) gây ra, thường xuất hiện ở một bên mặt với các mụn nước nhỏ li ti kèm sưng đỏ, đau rát quanh vùng mắt, trán hoặc sống mũi. Bệnh không chỉ gây khó chịu mà còn tiềm ẩn nguy cơ biến chứng nghiêm trọng ảnh hưởng đến thị lực nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời.

Virus VZV tồn tại âm thầm trong cơ thể sau khi người bệnh từng mắc thủy đậu. Khi hệ miễn dịch suy giảm do tuổi tác, bệnh lý nền hoặc căng thẳng kéo dài, virus có thể tái hoạt động, tấn công dây thần kinh sinh ba và gây tổn thương tại mắt.

Dấu hiệu nhận biết sớm

Việc phát hiện sớm giúp điều trị hiệu quả và hạn chế biến chứng. Một số dấu hiệu cần lưu ý gồm: • Cảm giác đau rát, ngứa, nhức nhối hoặc sưng đỏ quanh mắt, trán, mũi. • Sốt nhẹ, mệt mỏi trước khi phát ban. • Mụn nước chứa dịch mọc thành chùm dọc theo dây thần kinh quanh mắt, có thể lan tới mí mắt, giác mạc. • Nhìn mờ, chảy nước mắt, nhạy cảm với ánh sáng.

Biến chứng nguy hiểm

Nếu không được điều trị kịp thời, zona thần kinh ở mắt có thể gây: • Viêm giác mạc, viêm kết mạc, sẹo giác mạc dẫn đến suy giảm hoặc mất thị lực. • Tăng nhãn áp, tổn thương võng mạc, liệt dây thần kinh mặt. • Ở người suy giảm miễn dịch, nguy cơ viêm não, viêm màng não, đột quỵ có thể xảy ra.

Cách phòng ngừa hiệu quả

Bên cạnh chế độ sinh hoạt lành mạnh để duy trì hệ miễn dịch, tiêm vắc xin phòng zona là biện pháp chủ động giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và biến chứng. Vắc xin Shingrix được chứng minh đạt hiệu quả bảo vệ lên tới 97%, đồng thời giảm 88% nguy cơ đau thần kinh hậu zona.

Lịch tiêm tham khảo: • Người từ 18 tuổi có nguy cơ cao: tiêm 2 mũi cách nhau 1 tháng. • Người từ 50 tuổi trở lên khỏe mạnh: tiêm 2 mũi cách nhau 2 tháng.

Nhận diện sớm triệu chứng, tuân thủ điều trị và chủ động tiêm phòng sẽ giúp bảo vệ đôi mắt, đồng thời hạn chế tối đa tác động của zona thần kinh đến sức khỏe thị lực.

8 nguyên nhân uống sữa tươi bị tiêu chảy và cách khắc phục

Sữa tươi là nguồn thực phẩm giàu đạm, canxi, vitamin D và khoáng chất, đóng vai trò quan trọng trong chế độ dinh dưỡng hàng ngày, đặc biệt với trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít trẻ và cả người lớn gặp tình trạng tiêu chảy sau khi uống sữa tươi, gây lo lắng cho phụ huynh.

Nguyên nhân phổ biến có thể bao gồm: bất dung nạp lactose, dị ứng đạm sữa, uống khi bụng đói, sử dụng sữa kém chất lượng, bảo quản sai cách, uống sữa hết hạn, mắc bệnh lý đường ruột hoặc hệ tiêu hóa chưa quen. Mỗi nguyên nhân đòi hỏi cách xử trí phù hợp để vừa đảm bảo an toàn vừa duy trì lợi ích dinh dưỡng của sữa.

Bất dung nạp lactose xảy ra khi cơ thể thiếu enzyme lactase để phân giải đường lactose trong sữa, dẫn đến đầy hơi và tiêu chảy. Dị ứng sữa là phản ứng của hệ miễn dịch với protein trong sữa, có thể gây phát ban, khó thở, thậm chí sốc phản vệ. Ngoài ra, việc uống sữa khi bụng đói, bảo quản sữa không đúng cách hoặc dùng sữa đã hết hạn cũng làm tăng nguy cơ rối loạn tiêu hóa.

Giải pháp khi uống sữa tươi bị tiêu chảy

Để khắc phục và phòng tránh, có thể áp dụng các biện pháp sau:

• Ngưng sử dụng loại sữa đang uống và thử chuyển sang sữa không lactose hoặc sữa thực vật. • Theo dõi dấu hiệu mất nước, bổ sung dung dịch oresol hoặc nước lọc đầy đủ. • Bảo quản sữa trong ngăn mát tủ lạnh ở nhiệt độ 0 – 4°C và sử dụng trước thời hạn in trên bao bì. • Tránh uống sữa khi bụng đói, nên ăn nhẹ trước để giảm áp lực cho hệ tiêu hóa. • Tham khảo ý kiến chuyên gia dinh dưỡng nếu tình trạng kéo dài hoặc nặng hơn.

Sữa tươi vẫn là nguồn dinh dưỡng giá trị cho mọi lứa tuổi, nếu được lựa chọn và sử dụng đúng cách. Phụ huynh cần theo dõi phản ứng của trẻ khi đổi loại sữa, đồng thời giữ vệ sinh dụng cụ pha chế để giảm nguy cơ nhiễm khuẩn.

Bệnh Chikungunya​ do đâu? Triệu chứng nhận biết là gì?

Trong thời gian gần đây, thông tin về bệnh Chikungunya bắt đầu được nhắc nhiều hơn tại Việt Nam. Đây là một loại bệnh truyền nhiễm do virus Chikungunya gây ra, lây truyền chủ yếu qua vết đốt của muỗi vằn Aedes aegypti và Aedes albopictus – hai loài muỗi vốn đã quen thuộc khi nhắc đến sốt xuất huyết.

Tên gọi “Chikungunya” xuất phát từ tiếng Kimakonde ở Tanzania, có nghĩa là “thứ uốn cong”, mô tả tư thế co quắp của người bệnh khi phải chịu cơn đau khớp dữ dội. Căn bệnh này từng gây ra nhiều đợt dịch lớn ở châu Phi, châu Á, châu Mỹ và hiện đã ghi nhận tại Việt Nam.

Triệu chứng và diễn biến bệnh

Thời gian ủ bệnh thường kéo dài từ 2 đến 12 ngày, phổ biến nhất là 4 đến 8 ngày. Các triệu chứng điển hình bao gồm sốt cao đột ngột (trên 39°C), đau khớp dữ dội kèm sưng khớp, đau cơ, đau đầu, phát ban và mệt mỏi. Khoảng 15 – 35% người nhiễm virus không có triệu chứng, khiến việc nhận biết sớm trở nên khó khăn.

Đáng chú ý, cơn đau khớp có thể kéo dài nhiều tuần, thậm chí hàng tháng. Nghiên cứu cho thấy khoảng 40% trường hợp có thể tiến triển thành viêm khớp mạn tính, ảnh hưởng lâu dài đến chất lượng cuộc sống và khả năng lao động.

Đối tượng nguy cơ cao

Một số nhóm người dễ gặp biến chứng nặng hơn khi nhiễm Chikungunya, bao gồm:

Người cao tuổi

Người có bệnh mạn tính như tim mạch, tiểu đường, tăng huyết áp

Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ

Phụ nữ mang thai

Với những nhóm này, bệnh có thể dẫn đến biến chứng nghiêm trọng như viêm não, viêm tủy, hội chứng Guillain-Barré, viêm cơ tim, viêm gan, tổn thương mắt, suy thận hoặc suy hô hấp.

Phòng bệnh là ưu tiên hàng đầu

Hiện nay, chưa có vắc-xin hoặc thuốc điều trị đặc hiệu cho Chikungunya. Do đó, các biện pháp phòng ngừa vẫn đóng vai trò then chốt:

Loại bỏ nơi sinh sản của muỗi bằng cách dọn dẹp và úp khô các vật dụng chứa nước

Ngủ màn, đặc biệt vào ban ngày khi muỗi vằn hoạt động mạnh

Mặc quần áo dài tay và sử dụng sản phẩm chống muỗi an toàn

Chikungunya là lời nhắc nhở rằng các bệnh truyền nhiễm do muỗi gây ra vẫn là mối nguy sức khỏe cộng đồng. Sự chủ động phòng bệnh không chỉ bảo vệ bản thân mà còn góp phần giảm nguy cơ bùng phát dịch trong cộng đồng.

Nốt mụn thủy đậu màu trắng đục: Dấu hiệu, cách xử trí và phòng ngừa biến chứng

Trong quá trình tiến triển của bệnh thủy đậu, không ít trường hợp các nốt mụn nước chuyển sang màu trắng đục, gây lo lắng cho người bệnh và gia đình. Đây là dấu hiệu cho thấy mụn đã chứa dịch viêm, dễ vỡ và có nguy cơ bội nhiễm cao nếu không được chăm sóc đúng cách.

Nguyên nhân mụn thủy đậu chuyển trắng đục

Ở giai đoạn đầu, mụn thủy đậu thường có dịch trong suốt. Từ ngày thứ 3–5, dịch này có thể chuyển sang trắng đục do sự xâm nhập của bạch cầu, protein và các thành phần viêm – phản ứng của cơ thể nhằm chống lại virus Varicella Zoster. Lúc này, da dễ tổn thương, và nếu mụn bị gãi hoặc vỡ sớm, vi khuẩn có thể xâm nhập gây viêm da, để lại sẹo và biến chứng nặng hơn.

Cách chăm sóc khi mụn chuyển trắng đục

Để giảm nguy cơ nhiễm trùng và hỗ trợ quá trình lành da, người bệnh cần chú ý: • Giữ vệ sinh sạch sẽ, tắm rửa nhẹ nhàng bằng nước ấm hoặc dung dịch sát khuẩn theo hướng dẫn của bác sĩ. • Mặc quần áo rộng, mềm, thoáng khí để tránh cọ xát. • Bôi dung dịch sát khuẩn nhẹ như povidone-iod hoặc xanh methylen, tuyệt đối không dùng các sản phẩm không rõ thành phần. • Tránh gãi hoặc làm vỡ mụn; với trẻ nhỏ nên cắt móng tay ngắn và đeo bao tay khi ngủ. • Theo dõi sát tình trạng da, nếu có sưng đỏ, rỉ dịch mủ vàng, sốt cao hoặc mệt mỏi, cần đến cơ sở y tế ngay.

Biến chứng có thể gặp nếu bội nhiễm

Thủy đậu bội nhiễm không chỉ ảnh hưởng thẩm mỹ mà còn có thể gây các biến chứng nguy hiểm như: • Viêm mô tế bào, chốc lở, hoại tử da. • Nhiễm trùng huyết. • Viêm phổi, viêm não hoặc viêm màng não. • Viêm cầu thận cấp, viêm tai giữa, viêm thanh quản.

Phòng ngừa hiệu quả bằng vắc xin

Tiêm vắc xin thủy đậu là biện pháp phòng ngừa chủ động, giúp giảm đáng kể nguy cơ mắc bệnh và biến chứng. VNVC hiện cung cấp đầy đủ các loại vắc xin thế hệ mới cho trẻ từ 9 tháng tuổi và người lớn chưa có miễn dịch, với chất lượng nhập khẩu chính hãng và quy trình tiêm an toàn. Chủ động tiêm ngừa không chỉ bảo vệ sức khỏe cá nhân mà còn góp phần hạn chế lây lan trong cộng đồng.

Trẻ sơ sinh bị tiêu chảy: Dấu hiệu, nguyên nhân và cách xử lý

Tiêu chảy là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong ở trẻ dưới 5 tuổi, chỉ đứng sau viêm phổi. Ở trẻ sơ sinh, tình trạng này không chỉ gây khó chịu, mệt mỏi mà còn tiềm ẩn nguy cơ mất nước, rối loạn điện giải, suy dinh dưỡng và chậm phát triển. Việc nhận biết sớm và xử trí kịp thời đóng vai trò quan trọng để bảo vệ sức khỏe của trẻ.

Dấu hiệu nhận biết tiêu chảy ở trẻ sơ sinh

Phân của trẻ sơ sinh vốn mềm và lỏng, đặc biệt với trẻ bú mẹ, nên cha mẹ cần quan sát kỹ các biểu hiện bất thường. Một số dấu hiệu gợi ý trẻ bị tiêu chảy gồm:

Đi ngoài nhiều hơn bình thường, từ 3 lần trở lên mỗi ngày, phân lỏng nhiều nước

Phân có chất nhầy, máu hoặc mùi hôi bất thường

Trẻ kèm theo sốt, nôn, ăn uống kém

Xuất hiện dấu hiệu mất nước như mắt trũng, môi khô, khóc không ra nước mắt, tiểu ít

Khi có các dấu hiệu nặng như nôn kéo dài, tiêu chảy kèm máu, số lần đi ngoài quá nhiều hoặc trẻ ít hoạt động, cha mẹ cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay.

Nguyên nhân thường gặp

Tiêu chảy ở trẻ sơ sinh có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau. Nhóm nguyên nhân thường gặp bao gồm:

Nhiễm virus như Rotavirus, Norovirus

Nhiễm vi khuẩn đường ruột như E.coli, Salmonella

Ký sinh trùng như Giardia

Ảnh hưởng từ chế độ ăn uống hoặc thuốc của mẹ khi trẻ bú mẹ

Trẻ bú sai cách, không nhận đủ sữa cuối giàu chất béo

Không dung nạp protein sữa bò hoặc đậu nành

Cách xử trí an toàn cho trẻ

Khi trẻ bị tiêu chảy, mục tiêu quan trọng nhất là bù nước và điện giải. Cha mẹ cần cho trẻ bú mẹ hoặc bú sữa công thức thường xuyên hơn. Việc bổ sung dung dịch Oresol chỉ nên thực hiện theo hướng dẫn của bác sĩ. Vệ sinh vùng hậu môn sạch sẽ, thay tã thường xuyên để tránh hăm tã và nhiễm trùng da. Với trẻ đã ăn dặm, nên cho ăn thức ăn mềm, dễ tiêu, chia nhỏ bữa ăn và tránh thực phẩm kích ứng.

Phòng ngừa tiêu chảy ở trẻ sơ sinh

Phòng bệnh vẫn là giải pháp hiệu quả nhất. Cha mẹ có thể bảo vệ trẻ bằng cách:

Tiêm vắc xin phòng tiêu chảy do Rotavirus

Rửa tay đúng cách trước khi chăm sóc trẻ

Vệ sinh đồ dùng, bình sữa, núm vú sạch sẽ và tiệt trùng thường xuyên

Nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu

Đảm bảo thực phẩm và nước uống an toàn

Chủ động nhận biết dấu hiệu, xử trí kịp thời và thực hiện các biện pháp phòng ngừa sẽ giúp giảm thiểu rủi ro từ tiêu chảy, bảo vệ sức khỏe và sự phát triển toàn diện cho trẻ sơ sinh.

Bị thủy đậu có nên uống sữa? Góc nhìn từ chuyên gia VNVC

Khi mắc thủy đậu, chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ phục hồi sức khỏe và hạn chế biến chứng. Một câu hỏi thường gặp là người bệnh có thể uống sữa hay không. Theo BS Phạm Hồng Thuyết – Quản lý Y khoa Vùng 1 Mekong, Hệ thống tiêm chủng VNVC, sữa hoàn toàn có thể được bổ sung trong thực đơn của người mắc thủy đậu.

Sữa và các chế phẩm từ sữa là nguồn cung cấp canxi, protein, kẽm cùng nhiều vitamin cần thiết cho cơ thể. Canxi giúp tái tạo tế bào da, giảm nguy cơ để lại sẹo. Protein với đầy đủ axit amin thiết yếu hỗ trợ cơ thể chống lại nhiễm trùng, thúc đẩy quá trình hồi phục. Kẽm và vitamin D trong sữa cũng góp phần củng cố hệ miễn dịch. Ngoài ra, sữa là dạng lỏng, dễ uống, dịu nhẹ, không gây kích ứng vùng niêm mạc miệng đang tổn thương do bệnh.

Những loại sữa nên uống khi bị thủy đậu

Các chuyên gia khuyến nghị người bệnh nên lựa chọn:

Sữa tươi không đường: Giàu yếu tố miễn dịch, ức chế sự phát triển của virus và vi khuẩn.

Sữa chua không đường: Cung cấp lợi khuẩn probiotic, hỗ trợ tiêu hóa, giảm nguy cơ bội nhiễm.

Sữa đậu nành: Chứa isoflavone chống oxy hóa, giảm viêm và cung cấp protein thực vật.

Các loại sữa hạt: Hạnh nhân, óc chó, hạt chia… bổ sung chất béo lành mạnh, hỗ trợ miễn dịch.

Sữa mẹ hoặc sữa công thức cho trẻ: Cung cấp kháng thể, đặc biệt hiệu quả nếu mẹ đã từng mắc hoặc tiêm vắc xin thủy đậu.

Milo: Có thể uống ở mức 1–2 ly/ngày để bổ sung năng lượng và dưỡng chất, tránh thêm đường.

Những loại sữa nên hạn chế

Một số sản phẩm sữa có thể làm chậm quá trình hồi phục hoặc gây khó chịu, bao gồm sữa đặc có đường, sữa quá béo hoặc nguyên kem, phô mai, váng sữa và các sản phẩm không rõ nguồn gốc. Những loại này có thể làm tăng viêm, khó tiêu hoặc tiềm ẩn nguy cơ nhiễm khuẩn.

Lưu ý khi sử dụng sữa cho người bị thủy đậu

Không uống sữa khi bụng quá đói hoặc ngay sau khi uống thuốc. Tránh sữa quá nóng hoặc quá lạnh để không gây kích ứng tổn thương trong miệng. Người bất dung nạp lactose hoặc dị ứng sữa cần thay thế bằng các loại sữa không chứa lactose hoặc sữa thực vật. Đặc biệt, sữa chỉ nên đóng vai trò bổ sung, không thay thế bữa ăn chính.

Với chế độ dinh dưỡng hợp lý, sữa là lựa chọn an toàn và giàu lợi ích trong quá trình hồi phục sau thủy đậu.