#muzykamiasta

Na południowym skraju osiedla Gaj we Wrocławiu piętrzy się tajemnicze wzgórze - od lat 70. XX wieku nietknięte ludzką ręką, choć wzniesione przez nią. Jak jedno z wielu we Wrocławiu w latach 50. i 60. Wzgórze powstało w skutek zniszczeń wojennych, na ponad dekadę stając się dzikim wysypiskiem śmieci. Obecnie zaanektowane przez rzadką i niespotykaną faunę jest malowniczym miejscem wypoczynku mieszkańców Wrocławia. Chociaż tak naprawdę Wzgórze Gajowe kryje w sobie mroczną przeszłość, o której wie niewiele osób. To właśnie tutaj w 1933 roku przez kilka miesięcy działał KZ Dürrgoy, jeden z pierwszych w Niemczech dzikich obozów koncentracyjnych. Obecnie nie istnieje żaden namacalny ślad istnienia obozu, od strony północnego-wschodu można odnaleźć jedynie niewielkie pozostałości po zakładzie chemicznym. Zapraszając słuchaczy do tego miejsca, kuratorzy projektu Muzyka Miasta, Karolina Zajączkowska i Jędrek Jendrośka, chcą zbadać czy uda się opowiedzieć historię Wzgórza Gajowego z pomocą dźwięku.

Garaże

ADRES: 

ulica Tramwajowa (Dawna Uechtritzweg)

PROJEKTANT: 

Adolf Rading

Nie zrealizowano - brak danych

ŹRÓDŁO:

Szeregowy dom czynszowy

DOM NR 9 Narożny, wielorodzinny dom czynszowy

ADRES: 

ulica Tramwajowa 4 (Dawna Uechtritzweg)

PROJEKTANCI: 

Emil Lange; projekt wnętrz: Emil Lange, Paul Heim, Eugen Weigt (zabudowa kuchni), Hilda Krebs (meble); projekt ogrodu: Erich Vergin

ROK REALIZACJI: 

1929

POWIERZCHNIA MIESZKAŃ: 

cztery po 45,5 m2, cztery po 62 m2

LICZBA KONDYGNACJI: 

piwnica, parter, piętro

DOM NR 10-12 

ADRES: 

ulica Tramwajowa 6, 8, 10 (Dawna Uechtritzweg)

PROJEKTANCI: 

Ludwig Moshamer; projekt wnętrz: H. E. Fritsche (sekcja nr 11), Pohl Oels (sekcja 12); projekt ogrodu: Paul Hatt

ROK REALIZACJI: 

1929

POWIERZCHNIA MIESZKAŃ: 

trzy po 86 m2

LICZBA KONDYGNACJI: 

piwnica, parter, piętro

DOM NR 13-15 

ADRES: 

ulica Tramwajowa 12, 14, 16 (Dawna Uechtritzweg)

PROJEKTANCI: 

Heinrich Lauterbach; projekt ogrodu: Paul Hatt

ROK REALIZACJI: 

1929

POWIERZCHNIA MIESZKAŃ: 

trzy po 91 m2

LICZBA KONDYGNACJI: 

piwnica, parter, piętro

DOM NR 16-17 

ADRES: 

ulica Tramwajowa 18, 20 (Dawna Uechtritzweg)

PROJEKTANCI: 

Moritz Hadda; projekt wnętrz: Heinrich Tischler

ROK REALIZACJI: 

1929

POWIERZCHNIA MIESZKAŃ: 

dwa po 86,07 m2

LICZBA KONDYGNACJI: 

piwnica, parter, piętro

DOM NR 18-20 

ADRES: 

ulica Tramwajowa 22, 24, 26 (Dawna Uechtritzweg)

PROJEKTANCI: 

Paul Häusler; projekt wnętrz: Paul Häusler

ROK REALIZACJI: 

1929

POWIERZCHNIA MIESZKAŃ: 

trzy po 78 m2

LICZBA KONDYGNACJI: 

piwnica, parter, piętro

DOM NR 21-22 

ADRES: 

ulica Tramwajowa 28, 30 (Dawna Uechtritzweg)

PROJEKTANCI: 

Theodor Effenberger; projekt wnętrz: Paul Hatt

ROK REALIZACJI: 

1929

POWIERZCHNIA MIESZKAŃ: 

nr 21 - 148,86 m2, nr 22 - 94,2 m2

LICZBA KONDYGNACJI: 

piwnica, parter, piętro

OPIS (stan z 1929 roku):

Dom nr 9 - Emil Lange przedstawił propozycję małych mieszkań w narożnym budynku przylegającym do szeregowego domu czynszowego. Wspólne schody obsługują cztery mieszkania na piętrze, co daje 40% oszczędność powierzchni przeznaczonej na komunikację. Mieszkania mniejsze, o powierzchni 45,5 m2, były przeznaczone na trzy łóżka, a mieszkania o powierzchni 62 m2 - na cztery łóżka. Zaletą tych małych mieszkań było takie rozplanowanie, które pozwoliło ograniczyć koszt instalacji dzięki usytuowaniu obok siebie kuchni i łazienki oraz oddzielenie hałasów domowych od sypialni. Zaproponowano trwałą zabudowę kuchni. Przesunięcie sekcji względem siebie zapewniło dobre narożne przewietrzanie mieszkań. Przewidziano położenie pomieszczeń dziennych na osi wschód-zachód, co umożliwiło dobre ich doświetlenie. Wprowadzono różnicę poziomu (pół piętra) między każdą parą mieszkań. Zaprojektowano wspólne pomieszczenia gospodarcze (na wózki dziecięce, rowery). Forma architektoniczna domu była niezwykle prosta, składała się z dwóch narożnie złączonych prostopadłościanów przykrytych płaskimi dachami. Domy nr 10-22 - zespół szeregowych domów czynszowych prezentujących mieszkania o planie niezwykle prostym i ekonomicznym, o podobnej powierzchni, lecz odmiennym rozwiązaniu wnętrz. Były to domy o minimalnej szerokości frontu (9 x 6 m i 2 x 7,2 m, z wyjątkiem sekcji narożnych). Na parterze znajdowała się część dzienna z kuchnią, połączona przez taras z ogrodem, na piętrze były sypialnie z łazienką. Jedynie sekcje narożne nr 21 i 22 zawierały mieszkania o większej powierzchni, w tym jedno z atelier. Wszyscy projektanci starali się uzyskać jak najbardziej funkcjonalne mieszkanie przy minimalnej powierzchni, a co za tym idzie - najmniejszym nakładem kosztów. Niemal dla wszystkich sekcji współczynnik wykorzystania powierzchni (stosunek kubatury do powierzchni zabudowanej) wynosił średnio 5,3, jedynie dla sekcji nr 22 był większy i wynosił 6,7. Zaproponowano wbudowane meble kuchenne, połączenie kuchni z pokojem dziennym przez otwór w ścianie, wbudowane szafy, duże przeszklenia otwierające się na ogród, przez co uzyskano wrażenie większej przestrzeni. Był to budynek o niesłychanie prostej formie architektonicznej, z płaskim dachem.

PRZEKSZTAŁCENIA W STOSUNKU DO PIERWOTNEGO PROJEKTU:

Drobne zmiany w elewacji i bryle: zmiany w stolarce okiennej, dobudowa wiatrołapów zewnętrznych w niektórych sekcjach, zabudowa tarasów od strony ogrodu w niektórych sekcjach, dobudowa piętra w sekcji nr 22 

STAN TECHNICZNY:

dobry

ŹRÓDŁO:

Tekst: Urbanik Jadwiga, 1929 WUWA 2009. Wrocławska wystawa Werkbundu, Wrocław: Muzeum Architektury we Wrocławiu, 2009

Szeregowy dom czynszowy

ADRES: 

ulica Tramwajowa (dawna Uechritzweg))

PROJEKTANCI: 

Theodor Effenberger

Nie zrealizowano - brak danych

ŹRÓDŁO:

Tekst: Urbanik Jadwiga, 1929 WUWA 2009. Wrocławska wystawa Werkbundu, Wrocław: Muzeum Architektury we Wrocławiu, 2009

Dom dwurodzinny 

ADRES: 

ulica Mikołaja Kopernika 7/8 (dawna Finkenweg, później Copernicus Strasse)

PROJEKTANCI: 

Gustav Wolf; projekt wnętrz: warsztaty Szkoły Rękodzielnictwa i Rzemiosła Artystycznego (Handwerker un Kunstgewerbeschule, dom nr 33 - pokój do pracy, pokój rodziców, pokój córki, pokój dla gości, pokój służącej, garderoba) projekt ogrodu: Fritz Hanisch

ROK REALIZACJI: 

1929

POWIERZCHNIA MIESZKAŃ: 

165 m2, 189 m2

LICZBA KONDYGNACJI: 

piwnice, parter, piętro

OPIS (stan z 1929 roku):

Gustav Wolf zaproponował dom dwurodzinny o tradycyjnej formie, prostej bryle i dwuspadowym dachu. Segment nr 32, przeznaczony dla artysty malarza (rodzina z jednym dzieckiem), miał pracownię na piętrze. Dom nr 33, przeznaczony dla rodziny ze służącą, zbudowano jako dom Szkoły Rękodzielnictwa i Rzemiosła Artystycznego. Warsztaty tej szkoły zaprojektowały i wykonały meble, oświetlenie, zasłony, obicia, kraty żelazne, szkło, wyroby skórzane i ceramiczne. W jadalni były szafy narożne na naczynia, co przekształciło ją w ośmiokątne pomieszczenie. Między kuchnią a jadalnią umieszczono pomieszczenie do przygotowywania posiłków. Na piętrze znajdowały się cztery dwuosobowe sypialnie i służbówka. Łazienka i toaleta były dostępne z dwóch stron. Do domu przylegał garaż, do którego można było wejść z kuchni. W pokoju dzieci uczniowie klasy malarzy scenicznych ze Szkoły Rękodzielnictwa i Rzemiosła Artystycznego wystawili swoją pracę - scenę obrotową z dekoracją do Fausta. Domowi nr 32 nadawał charakter pokój dzienny długości 10 m. Jadalnia była połączona z kuchnią przez okno do podawania posiłków oraz szafki na naczynia otwierane z obu stron. Zaprojektowano również garderobę, pokój pani domu pełnił funkcję pokoju wizytowego. W obu sekcjach na piętrze wydzielono w korytarzu miejsce do szycia.

PRZEKSZTAŁCENIA W STOSUNKU DO PIERWOTNEGO PROJEKTU:

Budynek rozebrany w latach sześćdziesiątych XX wieku. 

STAN TECHNICZNY:

nie istnieje

ŹRÓDŁO:

Tekst: Urbanik Jadwiga, 1929 WUWA 2009. Wrocławska wystawa Werkbundu, Wrocław: Muzeum Architektury we Wrocławiu, 2009