Aan de kade achter Amsterdam Centraal staan twee forenzen zachtjes te huilen. Naast hen twee schippers van openbaarvervoersbedrijf Connexxion. „Gisteren was ik ook al zo verdrietig”, zegt Debbie Linders (36). „Ik besef nog steeds niet dat dit de laatste keer met de boot was.”

Het viertal arriveert net uit IJmuiden met de vaardienst Fast Flying Ferry, een groene draagvleugelboot. Het is oudejaarsdag, de laatste dag dat de supersnelle bootverbinding vaart. De provincie Noord-Holland besloot eerder dit jaar de subsidie op de lijn, 1,2 miljoen euro per jaar, te stoppen omdat de dienst niet rendabel is. Er maken te weinig mensen gebruik van. De boot kost de provincie per passagier, per kilometer bijna twee keer zoveel als de bus. En dus moeten de reizigers van IJmuiden naar het centrum van Amsterdam voortaan met de bus en de trein.

De twee verdrietige forenzen begrijpen het niet. „De boot zat in de spits altijd behoorlijk vol, maar je had wel altijd een zitplek”, zegt Connie Stoert (54), die al vier jaar, sinds ze in IJmuiden woont, met de boot gaat. „En je kunt je fiets meenemen op het dek, ideaal als je nog een stukje verder de stad in moet. Bovendien is de boot altijd op tijd. Op het water heb je geen last van files.”

Maar wat voor hen het meest telt zijn de dierbare herinneringen aan de tochtjes. De blauwe, roze en oranje luchten boven het Noordzeekanaal. De ontspanning van het varen na een dag hard werken. De schippers die, als de boot net vertrokken is, toch nog aangesnelde passagiers aan boord trekken. „De kapiteins kwamen zelfs bij me op kraamvisite”, zegt Linders.

Wie deze oudejaarsochtend met de draagvleugelboot meevaart, begrijpt het wel. De boot stijgt langzaam op, vaart langzaam langs het markante EYE-filmmuseum en het gloednieuwe paleis van Justitie. Dan neemt de snelheid toe. Licht heupwiegend vaart ze over het kanaal, dwars door het Westelijk Havengebied, langs groene uitzichten. Wanneer het pontplein in zicht is, laveert de boot tussen twee grote zeeschepen door naar de opstapplek. Daar staat een dankbare passagier met een doos tompoezen: „Bedankt voor alle mooie vaarten en... sterkte.”

De in totaal twaalf schippers van de draagvleugelboot zijn hun baan op het water kwijt. Vijf van de kapiteins zijn in vaste dienst van Connexxion. Na soms wel vijftien jaar op de boot, moeten ze voortaan aan land werken. Ze worden onder andere omgeschoold tot buschauffeurs. De eerste begint al volgende week. De zzp’ers moeten zelf op zoek naar nieuw werk.

Maar feit is dat de boot, met plek voor 79 passagiers, vaak leeg het kanaal overging, zegt kapitein Joop van der Wilgen, die in het nieuwe jaar met pensioen gaat. Hij zag de stop wel aankomen. „De eerste jaren hadden we meer passagiers, maar sinds we vanaf vorig jaar nog maar 50 kilometer per uur mogen varen in plaats van 60, is het aantal klanten afgenomen.”

De snelheid moest omlaag door een aantal kleine incidenten op het water. De boot deed er voortaan 36 minuten over in plaats van 27 en ging zo nog maar twee keer per uur in plaats van drie keer. De Fast Flying Ferry was niet langer de snelste manier naar Amsterdam: met de bus en de trein doe je er net zo lang over.

De vaste passagiers probeerden nog van alles om de vaardienst te behouden. Een petitie, een Facebookpagina. Maar het mocht niet baten. Het moment van afscheid was onvermijdelijk. Dinsdagmiddag was er in IJmuiden een afscheidsbijeenkomst met oliebollen voor de draagvleugelbootliefhebbers.