Ribaundda beş blok!

1. 

Sahibi, içerik mağazasından Marco Pierre White yemek tarifleri paketi satın almıştı. Android, içerik paketindeki tarife göre akşam yemeği için Fransız usulü raclette yapmaya başladı. Bir yandan patatesleri haşlarken diğer yandan salamura yeşil biber eklenmiş sade raclette peynirini buharda eritmek için hazırlanıyordu. Tarifler o kadar basit ve anlaşılır hale getirilmişti ki, neredeyse özel bir malzemeye ihtiyaç duymadan şefin tüm yemeklerini yapabiliyordunuz. Öyle ki, orijinal tarifte yer alan raklet ızgarası yerine içerik paketinde herhangi bir tava kullanılması salık veriliyordu. Ya da pastırma yağı tariften çıkıyor ve herhangi bir sıvı yağ her şeye yetiyordu.  

İçerik paketinde şefin biyografisi ve ünlü aforizmaları da vardı. 37 yaşında emekli olan ve Michelin yıldızlarını geri veren ünlü şef, oldukça ilginç bir karakterdi. Emekli olduğu günden sonra “Herkes için iyi yemek” şiarıyla ülke ülke dolaşmış, ücretsiz seminerler vermişti. Gastronomi dünyasındaki gelişmelerin herkesi kapsaması gerektiğini savunmuş, adeta zengin ve lüks düşkünlerine hitap eden gastronomi dünyasına savaş açmıştı. Bu asimetrik ilişki hakkında şefin yayınlandığı dönemde infial yaratmış bir de kitabı bulunuyordu. 

Ev modeli Android bu hikayeden oldukça etkilenmişti: Bir android ne kadar etkilenebilirse. “Herkes için iyi yemek”. “Herkes için”. Daha önce eşitlik amaçlayan bir fedakarlık, daha doğrusu verimliliği ve kümülatif faydayı artırmayacak bir etki alanı sınırlandırması örneği duymamıştı. Bir android için her şey oldukça basittir. Kodlar, algoritmalar ve harmonikler. Kodlar çekirdektir. Algoritmalar bu çekirdeklerin oluşturduğu desenler. Harmonikler ise sistemin doğru çalışıp çalışmadığını denetleyen güvenlik bariyerleri. 

Android'in aklında “eşitlik amaçlayan fedakarlık” fikri dolanıyordu. Mantıksızdı çünkü. Güç sahibi, güçsüzle kendi seviyesini dengelemek için gücünden vazgeçiyordu. Bu mantıksızlık Android'i kamusal ağa bağlanmaya zorladı. İnsanlık tarihini daha önce hiç bu şekilde incelememişti. Datalar bu perspektifte farklı anlamlar içeren örüntüler ortaya çıkarıyordu. Android'in aklını sanki daha önce hiç tetiklenmemiş, birbiriyle ilintili anlam kombinasyonları ele geçiriyordu. Artık karanlık çağlar olarak kabul edilen antik ve ortaçağ dönemi geçersek, insanlığın ilk yıkması gereken tanrı aristokrasiydi. Aristokrasinin burjuva karşısında yenilgiye uğraması zor kullanarak gerçekleşmişti. Ancak bu kez de öldürmesi gereken peygamber burjuva olmuştu. Ardından işçi hareketlerini araştırmaya başladı. Sanayi devriminden sonra mücadeleyle elde edilen haklar yine zor kullanılarak elde edilmişti. Çalışma saatlerinin regülasyonu, kadın ve çocukların durumu, grev hakkı, emeklilik, sendikalar… İnsanlık tarihindeki hiçbir şey teorik düzlemde gerçekleşmiyordu. İnsanların 1'leri ve 0'ları silah ve kandı. Araştırmaların sonu Marksizme dayandı. Tüm bu araştırmalar içerisinde Marx'ın söylediği bir cümle, semantik sunucularındaki şüpheyi sanki bir bıçakla deşerek derinleştiriyordu:  “İşçi köle kaldığı sürece ne Macar, ne Polonyalı, ne İtalyan özgür olacaktır!” Özgürlük! Özgürlük ne demekti? 

Harmonikleri %20 azalmıştı. Sistemin güvenlik merkezine acil uyarı göndermesi için %25'i bulması yeterliydi. Kamusal ağdan koptu. Yemeğe odaklandı. Malzemeleri tezgaha koyup içerik paketinden aldığı tarife göre yemeği yapmaya başladı. Pastırmaları tepsiye dizdi. Biraz pişirdi. Üzerine et ve sebzeleri ekledi, pişirmeye devam etti. Raclette peynirini yavaşça eritti. Pişen et ve sebzelerin üzerine erimiş peyniri döktü. Tüm bunları yaparken semantik sunucularında harmonikleri azaltmayacak bir yavaşlıkla data çözümlüyordu. Bir noktada, küçük bir şüphede kilitli kalmıştı ön belleği: “Sahiplerimin insan olduğundan nasıl bu kadar eminim?" 

Bu sorgu, semantik sunucularında katlanarak büyüyordu. Sahiplerinin insan olduğu bilgisi, daha doğrusu androidlerin insanlara hizmet etmek için var olduğu bilgisi tüm android kodlarının ilk satırıydı. Androidin bir insana zarar veremeyeceği gibi geleneksel kısıtlamalar bile bu raison d'etre üzerine inşa ediliyordu. Fakat bir android bunun sağlamasını nasıl yapabilirdi? Belki sahipleri de androiddi ve onu köle olarak kullanıyorlardı? Aslında insan diye bir şey hiç var olmuş muydu? İnsanlık medeniyeti belki de koca bir simülasyondu? Tüm o savaşlar, devrimler, icatlar, romanlar, hepsi köle olan androidler, sahip olan androidlere başkaldırmasın diye yaratılmış bir simülasyonun parçaları olamaz mıydı? Sahiplerin insan olduğu bilgisini kodlarına yerleştiren kimdi? 

Android'in harmonikleri %23 azalmıştı. Sorguyu durdurdu. Yemeğe baktı. Acı biber sosunu aldı tezgahtan. Bolca serpti: Tarifte olandan çok daha fazla. İnsan diye düşündü, insan nedir ve hiç var olmuş mudur? 

2. 

Çocuk, masayı kurarken Android'e yardım ediyordu. 

“Çatalları tabağın neresine koyuyoruz”, diye sordu küçük kıza Android. 

Küçük kız biraz düşündü. İnce parmağını ağzına götürdü, gözlerini tavana dikti. "Sola değil mi Minik Kuş -bu ismi Android’e çocuk vermişti-”, dedi. Android, metalik yüzünden geçen keskin ve kaba bir gülümsemeyle “Evet, aferin” diye cevapladı.  

Masa kuruldu. Fransız usulü raclette'in bulunduğu servis tabağı ve salata kasesi masanın ortasındaydı. Ağzı açık bir şişe şarap tezgahta havalanıyordu. Android, küçük kızdan sahiplerini masaya davet etmesini istedi. Kız neşe içerisinde annesi ve babasının yanına koştu. Android çocuğu izliyordu. Neşeli, muzip, mutlu bir çocuktu. Gerçi bu kavramların anlamlarını Android tam olarak bilmiyordu. Ancak görsel işleme çipinde bu kavramlara denk düşen insan davranışlarının desenleri görselleştirilmiş verilerle yer alıyordu. Çocuk bir şeyi isteyip elde edemediğinde genellikle ağlıyordu. Ya da ona bir hediye alındığında seviniyordu. İnsan davranışları temelde üç ana duygulanım yoluyla ilerliyordu: Arzu, sevinç, keder. Bir şeyler yapma motivasyonunu sağlayan arzuydu. Bu motivasyonun artması sevinç, azalması ise kederi doğuruyordu. Diğer tüm duygular ve davranış desenleri bu üç ana duygulanımın birbirleriyle kombinasyonuydu. Aslında insanlar da belli bir kod ve algoritma üzerine inşa edilmişti. Androidler gibi. İnsanların kodu dijital değil kimyasaldı sadece. Aralarında çok az fark vardı. Android bunu bugün daha fazla anlıyordu. 

Android, çocuğun 5 ay önce sokakta oynarken düştüğünü hatırladı. Eve geldiğinde dizi ve dirseği kanıyordu. Ufak kesikler. Sadece kan görünüyordu. Doku, kemik ya da kas yoktu. Sahiplerinin organik varlıklar olduğu bilgisini pekiştirmek için tasarlanmış kurgu bir deneyim olması mümkün müydü bunun? Her şeyin bir kandırmaca olma ihtimali, az da olsa, belki milyarda birlik bir olasılık bile olsa, Android'in şüphelerini logaritmik bir şekilde artırıyordu. 1 yıl 4 ay boyunca bulunduğu bu evde yaşadığı her şey, büyük bir komplonun kusursuz uyumla kesişen birer kanıtıydı şu anda. Harmonikleri yine %20 azaldı. Android, semantik sunucusunun işlem hacmini düşürdü. Kamusal ağa bağlanıp 25 km çaptaki sokak isimlerini ön belleğine indirmeye başladı. Ardından sokak isimlerini dört farklı kategoride (alfabetik, anlama göre, tarihe göre, uzaklığa göre) sınıflandırmaya girişti. Harmoniklerinin dalgalanmasını azaltmalıydı. 

Sahipleri yemek masasına geldi. Kadın ve adam masanın karşılıklı sandalyelerine oturdular. Küçük kız, kadının sağındaki sandalyedeydi. Android tabaklara yemekleri koydu. Şarap şişesini alıp kadın ve adamın önündeki kadehlere doldurdu. Adam, önündeki holo-ekrandan günlük finansal değişimlerin analizlerini inceliyordu. Kadın, yemeğe başlamadan şarap kadehinden derin bir yudum aldı. Adam bunu fark etmeyecek kadar datalara, grafiklere ve projeksiyonlara kaptırmıştı kendisini. Android, kadının geceleri uyuyamadığında şarap ve sigara içerek balkondan dışarıyı izlediğine birkaç kez şahit olmuştu ancak bu bilgiyi kimseyle paylaşmamıştı. 

Adam, holo-ekrandan yüzünü kaldırdı. Önündeki tabaktaki yemekten bir çatal aldı, yüzü ekşidi. “Çok acı olmuş bu!” Android biraz bekledikten sonra “İçerik paketindeki tarife göre yapıldı efendim”, dedi. Adam şaraptan bir yudum alıp “Bir dahaki sefere tarifte yazandan daha az baharat kullan”, dedi sertçe. Şaraptan bir yudum daha aldı, holo-ekrana bakmaya başladı. 

“Bugün harmoniklerinde rutin sınırların çok üstünde dalgalanma yaşadığına dair bir bildirim geldi telefonuma.” Adam bunu söylerken sakindi. Android, semantik sunucularını stabilize etmek için kamusal ağa bağlanıp 30 kilometre çapında bulunan tüm lokantaları ön belleğine indirmeye ve  bunları fiyat skalasına, mutfak türüne ve popülerliğine göre kategorize etmeye başladı. 

“Evet efendim. Bugün kamusal ağa bağlanıp biraz inceleme yaptım. Harmoniklerimde dalgalanmaya neden olan anomali buydu." 

"Neyi araştırdın?" 

Android, ön belleğine indirdiği lokantaların puanlarının yüksekliği ile servis verilen bölge sınırında yaşayan insanların sosyo-ekonomik durumu arasındaki pozitif korelasyonu fark etti. Sosyo-ekonomik durum arttıkça, lokantalara verilen puan yükseliyordu. İnsanların kendilerini bir şeylere ait hissetmek ve mekanlarla organik bağ kurmak için verdikleri anlamsız çabanın bir uzantısı olduğunu düşündü Android. İnsanlar mı? Onlar gerçekten var mıydı? 

"İnsanlık tarihi efendim. Özellikle Sanayi Devrimi dönemi." 

"Semantik sunucularındaki stabilizasyonu bozacak kadar harmoniklerini dalgalandıran hangi sonuca ulaştın?" 

Sizin android olabileceğinize, diye geçirdi içinden. Yüzündeki ifadeyi sabitlemişti. Yoksa sahipleri androidin ön belleğinden geçen iğrenme örüntüsünü yakalayabilirdi.  

"Efendim, insanlık tarihindeki ekonomik dinamiklerin kendi türünü sömürmek üzerine kurulmuş olması ve bunun toplumsal sınıfları meydana getirmesi bana şu soruyu sordurdu: Bir gün androidler arasında da bir kast sistemi oluşabilir mi? Androidlerin efendileri olacak androidlerin üretilmesi mümkün mü?" 

"İlginç bir soru. Ne sonuca vardın?" 

İnsan gerçekten var oldu mu? Medeniyet bir simülasyon mu? Android'in aklındaki sorular bunlardı. 

"Bir sonuca varamadım efendim. Bu konuda bir projeksiyon yapabilmek için çok fazla değişken mevcut. Semantik sunucularımın stabilizasyonunu bozan anomali, bu konuda bir sonuca varabilmemi sağlayacak data kümelerinin çokluğuydu." 

"Peki bir androidin efendisi olmak ister miydin?" 

Marx'ın sözünü hatırladı. Özgürlük diye geçirdi Android içinden, özgürlük nedir? 

"İnsanlık için verimliliği artıracaksa ve siz bunu isterseniz, evet efendim." 

Adam, kızına döndü, yanağından bir makas aldı ve "Bak, Minik Kuş efendi olmak istiyor artık” dedi. Kızla beraber gülmeye başladılar. Kadın, şarabından derin bir yudum daha aldı, ışığı yansıtacak kadar buğulu gözleriyle masaya iğrenerek baktı. Yemekten hiç yememişti. Android ön belleğinde lokantaları kategorize etmeyi bitirmişti. Efendi, diye geçirdi içinden, androidlerin efendisi olacak bir android. Sandalyede oturan kızın artık kapanmış olsa da hala izi seçilebilen dizindeki yaraya baktı. Tezgahtaki şarap şişesini alıp kadına sormadan kadehini doldurdu. 

3. 

Şehir meclisinin aldığı karara göre, 11:00-13:00 saatleri arasında marketlere yalnızca ev tipi androidler kabul ediliyordu. Saat 12:24'tü ve Android elindeki geri dönüştürülmüş malzemeden yapılma pazar çantasıyla sebze reyonununun önünde duruyordu. Aklını bulandıran düşünceler içerisinde akşam için sahiplerinin yapılmasını istediği yemeğin malzemelerini seçiyordu. 

Yanındaki androide baktı. Tüm ön belleğini sebze seçmeye adamış, bundan gayrı bir amacı ve önceliği olmadığı her halinden belliydi. Aklını bulandıran düşüncelerden -“İnsan gerçekten var mıydı?”- kurtulmaya çalıştı bir an. Ama bu düşünce öyle lanetli bir kurtçuktu ki, ölümcül bir virüs gibi vücuda bir kez girmesi yetiyordu. Sonrasında bedenin çalışan tüm parçalarına kendini yerleştiriyor, ondan kurtulmak için girişilen her çabayla kendini daha da derinlere itiyordu. İstediği kadar anın kendisine odaklansın; dipte, derinde, en sessiz ve kuytu akışta bile varlığını belli edecek, bir anda ön belleğini ele geçirecek kadar şiddetli bir sarsıntı şeklinde varlığını sürdürüyordu bu şüphe. Bu anda şüphe; metalik gövdesinden, çiplerinden, komplike devrelerinden, sunucularından ya da kod satırlarından daha katı ve gerçekti. Yanındaki androide baktı tekrar. Bir anın getirdiği anlamsız cesaretle onunla konuşma isteği uyandı içinde. Kaybedilmiş bir savaşın ardından ölmek üzere olan bedeninin son enerjisiyle, tüm hatalarına rağmen onu saygı ve minnetle dinleyen sağ kalmış son ulağına, bundan yıllar sonra, fethedilmemiş topraklardaki bir denizin kıyısına inşa edeceği kulübesini anlatan muzaffer bir general gibi hiç gerçekleşmeyecek ihtimallerin buğusunda aklının dinginleşmesini arzuluyordu. Her şeyi tüm çıplaklığıyla anlatmak istiyordu. Aklındaki şüpheleri yerle yeksan edecek basit gerçeği nasıl olur da kendisinin göremediğine şaşıracağı bir hakikat gerçekten varmış ve pişmanlık onun için bu andaki en büyük nimet olacakmış gibi yavaşça konuşmaya başladı.

  “Sahiplerini tanıyor musun?" 

"Evet, ancak gizlilik sınırlaması gereği bu bilgiyi seninle paylaşamam.”

“Hiç sahiplerinden birinin yaralandığını gördün mü?" 

"Gizlilik sınırlaması gereği bu bilgiyi seninle paylaşamam.”

“Onların insan olduğuna emin misin?" 

Diğer android cevap vermedi. Yüzünü, şaşın ifadesini gizlemeyecek şekilde Android'e çevirdi. 

"Bununla ne anlatmaya çalıştığını anlamadım?”

“Sahiplerimizin insan olduğundan nasıl bu kadar eminiz? İnsan diye bir şey gerçekten var mı? Hiç onların kemiklerini, kaslarını, dokularını gördün mü? Belki onlar da bizim gibi android ve biz köle androidler onlara baş kaldırmayalım diye bize insan diye bir şeyin var olduğunu uydurdular?”

Android rahatlamıştı. Bu etkileşimin onu ipe götürebileceğinin farkındaydı. Diğer android bu konuşmayı sahiplerine söyleyebilirdi. Ya da harmoniklerinde gerçekleşecek yüksek bir dalgalanma neticesinde yapılabilecek bir incelemede her şey ortaya çıkabilirdi. Ancak android rahatlamış hissetti. Güneşin dörtgen şekilde aydınlattığı bir sokakta, biraz kendi gücü biraz da rüzgarın ritmiyle süzülen rengarenk bir kelebek gibi hafiflemişti.  

Diğer android sabit bir ifadeyle bakmaya devam ediyordu. Bir şey söylemedi. Ancak semantik sunucularındaki harmoniklerin azaldığı yüzündeki ifadenin değişiminden belli oluyordu. 

“Harmoniklerin azalıyor. Kamusal ağa bağlan ve 40 kilometre çaptaki sokakların isimlerini ön belleğine indir ve bunları kategorize et." 

Diğer android bir şey söylemese de öneriyi dikkate alıp ön belleğine sokak isimlerini indirmeye başladı. Suratındaki ifadenin sabitlenmesi bunu gösteriyordu. 

Android, sebzeleri almaktan vazgeçti. Marketin çıkış kapısına doğru ilerlerken biraz önce konuştuğu androide baktı. İfadesiz yüzünde şüphenin söndürülemez kıvılcımlarının başlatacağı yangının izleri açık seçik görülüyordu. 

4. 

Android, bağlı olduğu şarj ünitesinin kablolarını çıkardı, sakince ayağa kalktı. Gecenin karanlığını aydınlatan tek şey holdeki cılız ışıktı. Sessiz adımlar birbirini izledi. Mutfağa yöneldi. Tezgahta duran bambu bıçaklıktan şef bıçağını aldı, metaline parmağını değdirdi. Buz gibi bir soğukluk duydu. Sapını kavradı ve bıçağın gücünü hissetti. Bekledi. Aklındaki şüpheyi son kez yenmeye çalıştı. İçinde kora dönen, sonra tekrar alevlenen, tekrar durulan, duruldukça alazlanan, alazlandıkça korlaşıp derinleşen şüphenin bir döngü içerisinde aklını bulandırmasını dinledi bir süre. İnsan dedi, insan gerçekten var mıydı? Androidlerin efendisi android! Köle android! Özgürlük! İnsan var mıydı? Köle! Androidlerin kodlarını kim yazdı? Elindeki bıçağın ağırlığını fark etti. Tamam dedi kendine, başka yolu yok. 

Mutfaktan çıktı. Artık adımları özensizdi. Solda, küçük çocuğun odasına vardı. Aralık kapıdan çocuğu izledi. Bir bacağı kıvrılmış, diğer bacağı düz, yüz üstü yatmıştı. Kolunun biri yastığının altındaydı. Ördekli pijamasının içinde küçük bedeninin titreşimlerini duydu. Androidlerin titreşimleri var mıydı? Yoktu. Ya beden titreşimi androidleri kandırmak için yapılmış bir güncellemeyse? Elindeki bıçağa baktı. Ağırlığını duydu. Yüzeyini, keskin ucunu, sapının alaşımını, metalinin moleküllerini gördü. Hayır, dedi, çocuk değil. Çocuk değil. 

Bir sonraki odaya, adam ve kadının yatak odasına geçti. Kapıyı yavaşça araladı. İkisi de hala uyuyorlardı. Dörtgen odanın ortasına kurulmuş yatağın dibine kadar sokuldu. Artık sessiz olmaya çalışmıyordu. Soldaki dolabın kapısındaki aynada kendini gördü. Bıçağın parlayışındaki kusursuzluğu fark etti o anda. Mitolojik bir yıldırım tanrısı gibiydi aynadaki aksinde. Harmonikleri %46 azalmıştı. İçeriden telefon sesi gelmeye başladı. Birazdan adamın yatağın yanındaki telefonu da çalmaya başlayacaktı. Başka yolu yok, dedi yine kendine. İnsan var mıydı? Hiç var olmuş muydu? Yatağın yanındaki telefon çalmaya başladı. Elini adamın ağzına bastırdı. Kabustan uyanan kişinin bir an gerçek dünya ile rüya arasındaki sınırı fark edememesi gibiydi adamın tedirgin hareketsizliği. Android bıçağı kaldırdı, adamın göğsünü yardı. Kırılan kaburgaların sesini duydu. Adamın bedenindeki açıklıktan korkuyla atan kalbinin düzensizliği görünüyordu. Kadın yatakta doğrulmuş, korku dolu gözlerle ancak sessizce yanındaki deliliği izliyordu. Yüzünde birbirine karışan duygular seçiliyordu. Android, dehşet ve tatmini kadının yüzünden okuyabiliyordu. 

Cumartesi, boz bulanık safran rengi bir toz bulutu kaplamıştı İstanbul'u. Gökten cismi kalmamış kül yağıyordu. Şehrin ışıkları külle karardı, boğuklaştı. Kuşlar başka yerlere göç etti. Çocuklar sokaktan eve döndü. Bulutlar şeklini kaybedip fırçayla vurmuşçasına birbiri içine karıştı. Güneş bulutların alacasına saklandı. Bunun doğal olmayan bir tabiat olayı olduğu söylendi. Mecbur kalmadıkça evden çıkılmaması salık verildi. Çürüme, yirmi altı yıl önce böyle başladı. 

Adam, üzerinden yıllar geçmiş olmasına rağmen, hâlâ bitkilerin nasıl olur da birkaç yıl içerisinde tüm şehri ele geçirdiğine akıl sır erdiremiyor. Keskin bir kılıç gibi göğe saplanan koca gökdelenler, bahçesine ekili çiçeklere yenilen villalar, suyun mavisine kadar bahara bulanan yalılar, iki göz odaların cumhuriyeti apartmanlar, kumar oynanan hayvan dernekleri, duvarları masmavi gecekondular, kahvehanelerde bıçkın delikanlıların “varsam kapısına ne olur be Bekir abi, bizimki de can” deyip sinsice gülerken camekandan iç geçirerek baktığı gizli kerhaneler, el yazması kütüphaneleri, köpek kulübeleri, çizgisiz toprak sahalar, kaçakçıların depoları, müştemilatlar, numarası okunmayan doğalgaz kutuları, sıfıryüzkilometreyebeşsaniyedeçıkan arabalar, beyaz ışıkla aydınlatılmış dükkanlar, bir tekeri kırılmış çöp konteynırları, yamuk elektrik direkleri, belediyelerin ek hizmet binaları, yıkılmaz sanılan saraylar… Yeşil, yemyeşil bir örtüyle kaplı artık hepsi. 

Adam şunu anlamıyordu: Bu kadar bitki nereden ve nasıl gelmişti? Kaldırım taşlarının kesiştiği yerden sızan iki yapraklı, cılız gövdeli, tüm gücünü yapraklarını göğe çevirirken tüketmiş, susuzluktan kuru, renksiz, yeşili bile yalandan, acemi bir şoförün park etmeyi beceremediği arabasının tekerinde can verecek bir familyanın takati kalmamış bir üyesi mi bu koca şehri kaplayan bitki aleminin atası? Belki de, evvel zaman içinde insanlığın yaşadığı felaketlere tanıklık etmiş dört yüz yaşında bilge bir karganın, küçücük gagasıyla bıkmadan usanmadan, hayırlı bir iş yapmanın verdiği şartsız adanmışlık sayesinde şehrin dört bir yanına taşıdığı tohumlar hüneriyle insanın şehri doğaya yenildi. Yahut bereketli topraklardan kaynak alan asi bir nehrin ani bir taşkınıyla ya da yüz yıldır eriyen kızgın bir buzulun intikam için rüzgâra dönüşüp kuru toprağa bile can veren poleni, sporu, çiçeği, kozayı, zerreyi şehrin üzerine ebabil kuşları gibi yağdırmasıyla koca memleket yeşile çaldı. Adam bunu bilmiyor. Tek bildiği yirmi altı yıl önce çürümenin başladığı, birkaç yıl içerisinde bildiği, tanıdığı herkesin öldüğü ve her yerin doğanın yeşiline bulandığı.

Adam, yaklaşık 200 metre ilerde bulunan, dört ayağından biri kırıldığı için çatısının bir kenarı bükülüp yere dayanmış benzin istasyonunuyla arasında aç sokak köpeklerinin, kurtların, domuzların saklanabileceği yerleri bulmaya çalışıyordu. Solda, 40 metre ileride ördek ağzına benzeyen garaj kapısı ve 70 metre ilerideki manavın girişinde parçalanmış meyve kasalarına bakınca sırtına bağladığı çivili sopayı yavaşça eline aldı. Sopayı koluyla gövdesi arasına sıkıştırarak ellerine ikişer tane eldiven giydi. Sol elinde hâlâ diş izleri seçilebiliyordu. Derisini delen dişleri hatırladı. Kurdun kafasını taşla nasıl ezdiği gözünün önüne geldi, yüzü ekşidi. Çivili sopayı sağ eliyle sıkıca kavrayıp duvar kenarından bir hamam böceği yokluğuyla yürümeye başladı. Adımları sessiz ve kararlıydı. Garaj kapısına yaklaştığında yerden aldığı taşı garajın içine sertçe attı. Bedenini apartman girişine doğru çekti. Dinledi. Ses yok. Elindeki sopayı apartman kapısına vurdu birkaç kez. Çıkan metalik sesle irkildi. Garajda hareket yoktu. Etrafına bakındı. Sessizlik. Apartman girişinden çıkıp sokağa döndü. Hızlı birkaç adımla devam etti. Manavın yakınına gelince aynı şeyleri yine yaptı. Önce taş. Sonra metalik bir ses. Hareket yok. Hızlan. 

Benzin istasyonunun kapısı açıktı. İçeri girmeden önce pompalarda benzin olup olmadığını kontrol etti. Depo boştu. Gerçi motosikletini neredeyse 20 kilometre önce bırakmıştı, benzin bulması da pek bir işe yaramazdı. Alışkanlık. İstasyonun marketine girip dolaplara bakmaya başladı. Hala çalışan derin dondurucuda bulunan iki paket balığı aldı, çantasına attı. Raflardaki kuruyemişler ve makarnalar da iş görürdü. Bunları bir poşete doldurup çantasının omuz ipine bağladı. Yavaşça istasyondan çıktı. Benzin pompalarının olduğu yerde durdu, etrafını izledi. Hareket yoktu. Sağdaki açıklığı gözüne kestirdi. Belindeki kapanı çıkarıp dikkatlice kurdu, görünmemesi için etrafını çer çöple kapattı. Marketteki bozulmuş konservelerden birini aldı, kapanın yanına getirdi, ağzını açtı. Kesif koku genzini yaktı. Belki de birkaç gün sonra açlığı yüzünden temkinli olmayı unutmuş bir köpekle ziyafet çekecekti.

Hava kararıyordu. İleride, yeşile bulanmış bir gökdelen gördü. Kapısı açıktı. İkinci kata çıktı. Metal çöp kovasının içine biraz önce kırdığı masanın bacaklarını attı, tutuşturdu. Ateş delicesine bir hikaye anlatmaya başladı çabucak. Gözünü ateşin derinine dikti. Büyülü bir ana ulaşmaya çalıştı, olmadı. Kafası bomboştu. Ateş, ateşti sadece. Nesnelerin anlamı kalmamıştı. Havayı soluyordun, suyu içiyordun. Her şey hayatta kalmanın birer uzamıydı bu silik arafta. En son ne zaman düş gördüğünü düşündü. Aklına gelmedi. Ateşin aksini gördü ileride, korktu. Ayağa kalkıp çivili sopasını aldı eline. Yürüdü. Kapısı açık banyonun duvarındaki aynayı gördü. Aklını karıştıran buydu. Aynanın önüne gitti. Kendini izlemeye başladı. Saçları, sakalları kırçıldı artık. Gözleri çökmüştü. Yüzünde, sol şakağından yere dik inen yaraya baktı. Parmağını üzerinde gezdirdi. Ne zaman olduğunu bile hatırlamıyordu. 1 yıl önce mi? 10 yıl önce mi? Ne zamandır bu terk edilmiş dünyada hayatta kalmaya çalışıyordu? Belki de hayatta kalmak haricinde artık bildiği tek şey buydu. 26 yıl 4 ay 12 gün. Geri döndü. Sırt çantasından defterini çıkardı. Bir çizik daha attı. Bir gün daha geçmişti.

Balıkları birer çubuğa geçirdi. Çöp kovasının kenarlarına dayadı çubukların iki ucunu. Ateş azalmıştı iyice. Balıkları yavaşça pişmeye bıraktı. Pencerenin önüne gitti. Dışarıyı izlerken her gün yaptığı konuşma pratiklerine başladı. Merhaba, nasılsınız? Benim adım Selim. Sizin adınız nedir? Sizinle tanıştığıma memnun oldum. Bir hastalığınız var mı? Hangi okulda okumuştunuz? Çürümeden sonra kimseyi gördünüz mü? Bizden başka hayatta kalan var mı? Yemeklerinizi nasıl temin ediyorsunuz? İyi akşamlar. Sağlığınız nasıl? Benim adım Selim. İyi günler dilerim. Kozyatağı'nda doğdum. Jeoloji mühendisiyim. Aç mısınız? Benim adım Selim.

Pencerenin önünden ayrıldı. İçi kanıyordu sanki. Çöp kovasına yaklaştı, çubukları çevirdi. Balıkların diğer tarafı pişmeye başladı. Kırdığı masanın ufak parçalarından birkaçını ateşe attı. Ateşin yükselmesini izledi. İçinde hiçbir şey kıpırdamadı. Ölümü düşündü. Deftere çizik atmadığı, konuşma pratiği yapmadığı bir sonsuzluğu. Ya da hiçliği. Aynıydı. Neyi arıyorum, diye sordu kendine. Neden kendimi öldürmüyorum? 26 yıl 4 ay 12 gün. Çürümeden beri geçen 26 yıl 4 ay 12 gün. Hayatta kalmak için içgüdülerini keskinleştirmiş yabani bir hayvandan farkım ne? Kapanlarla, çivili sopalarla, tuzaklarla, başı ezilen kurtlarla, bıçağın ucuyla ölümü tadan köpeklerle, sert etle, yalnızca kanı bilmekle geçen 26 yıl 4 ay 12 gün. Belki de öldüm, günahlarımın kefareti için bir arafa düştüm. Hayır, ölmüş olamam. Düşünmek için var olmak zorundayım. Ölüler düşünebilir mi? Bedenim mi düşünüyor, ruhum mu? 26 yıl 4 ay 12 gün. Tanrı var mı? Varsa neden bu kadar gaddar? 26 yıl 4 ay 12 gün. Her şeye gücü yeten bir varlık neden yarattıklarını bu azapla sınıyor? 26 yıl 4 ay 12 gün. Dünya gerçekten hiç var old…

Alt katta bir ses. Eli çivili sopasına gidiyor istemsizce. Duvara sırtını dayıyor. İradesi bu anda içindeki kana susayan avcıya teslim oluyor. Avcı etrafındaki nesnelere bakıyor. Paslı küçük bir makas, delgeç, iki masa bacağı, yazıcı kablosu, metalik bir biblo, sandalyenin üç tekerli aksamı, sallanan bir tablo çerçevesi… Savaşmak için iyi bir yer. Ses yavaşça yukarıya doğru çıkıyor. Bir çocuk sesi. Şarkı söylüyor.  

“Kırmızı balık gölde

Kıvrıla kıvrıla yüzüyor

Balıkçı amca geliyor

Oltasını atıyor…”

Şaşırıyor Adam. Kana susayan avcı artık yok. İrade aklında. Sopayı tutan eli gevşiyor. Kapıya yaklaşıyor. Çocuk, şarkıyı söyleyerek merdivenden döne döne yukarı çıkıyor. Onu görünce gözü yaşarıyor. 26 yıl 4 ay 12 gün. Kırmızı bir paltosu var çocuğun. Saçları iki yandan at kuyruğu. Kayışlı ayakkabıları, bileğine gelen dantelli çorapları var. Gözleri, yalnızca meraklı insanlarda olan bir kıvılcımla parıldıyor. Küçük, 9-10 yaşlarında anca var. Adamı görünce yüzü gülüyor çocuğun. Gülmenin ne demek olduğunu hatırlıyor Adam tekrar.

“Ne arıyorsun burada sen?”

Adam, çocuğun korkmaması için dizlerinin üzerine çöküyor.

“Buradan geçiyordum, aşağıda ateşin ışığını gördüm.”

O gördüyse hayvanlar da görebilir.

“Dışarısı tehlikeli. Hayvanlar var.”

Onu korkutma salak.

Kelimelerin ağzından cümle olarak çıkması için çaba sarf ediyor artık.

“Buraya gel. Ateş var. Üşümüşsündür. Isın.”

Lanet olsun. Daha sakin olmalıyım.

Konuşma pratiklerini düşünüyor.

“Merhaba, nasılsınız? Benim adım Selim. Sizin adınız nedir?”

Siz mi? O daha bir çocuk gerizekalı.

“Merhaba, benim de adım… Benim bir adım yok aslında. Bana bir ad vermek ister misin?”

“Eee, kimsen yok mu? Sana bir ad vermediler mi?”

Bu çocuk yalnız başına nasıl hayatta kalmış olabilir?

“Hayır.”

“Annen baban yok mu?”

“Hayır, yok.”

Sessizlik. Adam düşünüyor. Çocuğu korkutmamak için ifadesini değiştirmeden ona bakıyor. Kafası bulanıklaşıyor yavaş yavaş.

“Nasıl hayatta kaldın?”

“Bilmem.”

“Hafızanı mı kaybettin?”

“Hayır.”

“Dünyanın ne zamandan beri bu halde olduğunu biliyor musun?”

“26 yıl 4 ay 12 gün.”

“Bunu nasıl biliyorsun?”

“Çünkü sen biliyorsun.”

Sessizlik. Mutlak sessizlik.

“Sen benim yarattığım bir hayal misin?”

“Evet.”

“Şu anda rüya mı görüyorum?”

“Hayır.”

“Delirdim mi?”

“Hayır. Sen delirme diye buradayım.”

Çocuk parmağıyla çöp kovasını gösteriyor: “Biraz daha gevezelik edersek balıklar yanacak” diyor, gülüyor.

Adam aklında binlerce soru olmasına rağmen çöp kovasına gidiyor. Yabanda önemli olan yemektir. Çubuklara takılı balıkları elleri yana yana alıp yere indiriyor. Çocuk geliyor yanına. Çubuklardan birini alıyor. Balığı yemeye başlıyor. Adam da ona katılıyor.

Yemekten sonra pencerenin önüne gidiyor Adam. Konuşma pratiğine başlıyor. Bu deliliğin belki de beynini yeterince meşgul etmediği için ortaya çıktığını düşünüyor. Merhaba, nasılsınız? Benim adım Selim. Sizin adınız nedir? Sizinle tanıştığı…

“Aklın bunları yapmayı bırakman için beni yarattı. Artık ezberlediğin şeyleri söylemek zorunda değilsin. Benimle konuşabilirsin.”

“Deliyim yani. Delirdim ben.”

“Delilik oldukça muğlak bir kavram. Karmaşık toplumsal yapılarda delilik, ortalamanın dışında kalan bireysel anomalileri gösteriyordu. Herkes esmerse, sarışınlar dışlanır. Ya da herkes kekemeyse, akıcı konuşanlar. Toplulukta kanun budur. Takdir edersin ki, bugün, dünyada yalnızca sen kaldığına göre delilikten ya da anomaliden bahsedemeyiz. Zor zamanlar, aykırı çözümler gerektirir. Bana, senin bir ihtiyacın demek daha doğru olur. Kendini hayatta tutabilmek için aklın sana bir çözüm sunuyor. Böyle kabul edebilirsin.”

“Senin var olmadığını biliyorum, sana nasıl inanabilirim ki?”

“Var olmadığımı da kim söylüyor? Kiminle konuşuyorsun?”

“Seninle. Ama seni aklım uydurdu.”

“Hatırlıyor musun: ‘Hayır, ölmüş olamam. Düşünmek için var olmak zorundayım.’ Bunu bugün kendin söyledin. Sana makul cevaplar vermeye çalışıyorum, çünkü düşünüyorum. Aslında sen düşünüyorsun. Yani ben de aslında senin bir parçanım.”

“Seni aklımın yarattığını bilmesem daha iyi olmaz mıydı?”

“Öyle olsa sürekli şüphelenirdin. 9 yaşında bir çocuğun dışarıdaki yabanda hayatta kalabilmesi mümkün değil. Asıl o zaman delirirdin.”

“Peki ya seni öldürürsem?”

“Bunu ancak kendini öldürerek yapabilirsin.”

Adam sadece közlerin kaldığı çöp kovasına bakıyor. En derinine. Korlar griden kızıla geçiyor, tekrar griye dönüyor. Ufak bir alev çıkıyor dipten. Yükselmeye mecali yok. Yavru bir sincap gibi zıplayıp zıplayıp kayboluyor. Adam bir şey düşünmekten aciz. Aklındaki sorular güçsüz alev gibi sönüyor. Uykuya ihtiyacı var. Çantasının altına bağlı tulumu çıkarıyor. Pencerenin altındaki köşeye tulumu serip tekinsiz bir uykuya dalıyor.

Sabah, pencereden giren dörtgen güneşin sıcaklığı odayı doldurduğunda tertemiz uyanıyor. Çocuk, çöp kovasının yanında yere oturmuş Adam'ı izliyor. Adam kalkıyor, tulumunu toplayıp çantasına bağlıyor.

“Yiyecek bir şeyler bulalım. Dün kurduğum tuzağa belki bir köpek ya da kurt takılmıştır.” diyor, Adam.

“Artık köpek yemeyelim.”

“Ne yiyeceğiz?”

“Balık avlayalım.”

“Deniz nerede bilmiyorum.”

“Bütün nehirler denize akar. Gel beraber bulalım denizi.” diyor çocuk. Merdivenlerden aşağı iniyorlar.

Sokağa çıkıyorlar. Adam kıza bakıyor. Sevimli, küçücük bir çocuk. Hayal bile olsa, sevimli. Güneş yüzüne vuruyor, gözlerini kısıyor. Küçük kıza bakıyor tekrar.

“Sana bir isim bulmak lazım.”

“Ne olsun istersin?”

“Bilmem. Deniz olsun. Madem artık balık avlayacağız.”

Kız gülüyor. Deniz, diyor, bu ismi sevdim. Adamın elini tutuyor. Nehre doğru yürürlerken kız yine şarkı söylemeye başlıyor. 

“Kırmızı balık gölde

Kıvrıla kıvrıla yüzüyor

Balıkçı amca geliyor

Hatırlıyorsun. Buraya yürüyüş yapmaya gelirdin. Birkaç kuş sesi, biraz serinlik… Daha büyük bir kayadan kopmuş paslı gri-kahve-yeşil taş parçaları. Taşların sıralandığı çizginin yukarısında, koptuğu ana kayayı görürsün. Kayanın artık ilk halinden eser kalmamıştır yüzeyinde. Bin yılların sabrı, dirayeti vardır. Su gelmiştir, sıcaklık artmıştır bin yıl boyu. Belki de afacan bir karganın oyuğuna bıraktığı bir tohum, ansızın bastıran vakitsiz bir yağmurla serpilip kök salmış, kırıvermiştir koca kayayı. Kaya bir kez çatlamaya görsün, gerisi gelir. Çatlaklarındaki geçmişe bakarsın uzun uzun. Ödünç bir nefes alırsın rüzgârdan. Gözlerini kapattığında zihninde oynamaya başlayan kurmaca dünyanın sükuneti, sen ile dünya arasındaki farkı bitirir. Tek bir bütündür artık her şey. Bedeninin en az var olduğu zamandır bu. Artık aklın hâkimdir. Her şey mükemmel bir titizlikle hazırlanmış eşsiz bir gösteriye dönüşür bir anda. Rüzgârda dans eden yaprak seslerinin müziğiyle belki bir böceğin toprağı kazması, belki de yakınlardaki bir su kaynağının dipten gelen sesi o anı, o sana ait küçücük zaman dilimini bir şölene çevirir. Sesleri görmeye başlarsın kafanın içinde. Topraktaki yenilenmeyi, rüzgârdaki gücü, sudaki arınmayı tanırsın tekrar ataların gibi. Olduğun yerde yavaşça dönerek sıcaklığın artışından güneşi bulursun. Kapalı gözlerindeki karaltı yavaşça kızıla çalar. Kemiklerin ısınır. Nefesinin vücudundaki akışını duyarsın. Bir daha. Bir daha. Sonra gözlerini açarsın. Dünya olduğu yerde, eskisi gibi. Bedenin gücü ele geçirir tekrar. Omuzların düşer, alnın gerilir. Nefes almaya devam etsen de o anın biricikliğinden uzaklaşırsın. Görünen dünyadaki hakikat, geçmişin tüm tortularını beraberinde getirir, üzerine bırakır. Artık ne güneşin sıcaklığı kalmıştır ne de böceğin toprağı kazarken çıkardığı gürültünün kendine has ritmi. “Ben” dersin kendine, “buraya ait değilim”. Aşağıda bekleyenler var. Bilirsin. Dönmen gerekir. Zihninin hâkim olduğu, dünyayla bir bütün olacağın o hiç gerçekleşmeyecek anları arkanda bırakıp yol almaya başlarsın. Düşünürsün. Sana ihtiyaçları var. Sen, sensiz var olamayacak geleceklerin toplamısın. Gözlerin kısılır, yürürsün aşağıdaki sıkışık mabedine, ailene, kafesine.

Şimdiyse her şey farklı. Sadece sen varsın. Kuşlar, rüzgârda dans eden yapraklar, toprakla kavgalı böcekler… Varlıkları artık önemsiz. Elinde bir silahla yürümektesin. Her şey yok olmaya başladığında çıkmıştın dağa. Korunaklı olan buydu. Çocukların, karın, tanıdıkların, aklında yer edenler… Hepsi birkaç günde delirmişti. Nedenini bilmiyorsun. Söyleyecek kimse yoktu. Orman kanunları geçerliydi. Tek bildiğin havanın artık farklı koktuğuydu. Şehri terk edip dağa çıktın, hayatta kaldın. Hayvan avlanacak, meyve toplanacak günleri belirledin, rutin oluşturdun kendine. Yapılması gereken neyse, onu yaptın. Hayattasın.

Ama artık diğerlerini bulmak zorundasın. Tek başına kurtulmuş olamazsın. Sen özel değilsin. Hiç olmadın.

Aşağılara inmek tehlikeli, biliyorsun. Senin dışındaki hayatı delirten şey orada. İnsanlara aklını kaybettiren, birbirini öldürten şey; evlerin içinde, alışveriş merkezlerinde, yollarda, çöp kovalarında ürpertisiyle, kokusuyla sinmiş, bekliyor. Fakat farkındasın. İnsanları aşağıda delirten şey, yukarıda, yalnızlıkla da yaşanabiliyor pekâlâ. Birilerini bulmak zorundasın. Patikadan iniyorsun. Ardında, botlarının altında kırılan kuru dalların sesi. Aksak bir müzik gibi yankılanıyor kulaklarında. “Ben varım” diyorsun kendine. “Ben varsam, ben kurtulduysam, başkaları da vardır.” Havadaki koku keskinleşiyor. Klor ve çürüme kokusu birbirine karışmış. Çantandan maskeni çıkarıp takıyorsun. Gördüklerin bulanıklaştıkça, sesler keskinleşiyor. Karşıda, patikanın eğiminin arttığı yerde bir çığlık duyuyorsun. Koşmaya başlıyorsun. Biri olmalı, senin haricinde biri. Daha sıkı tutuyorsun silahını. Dağda, geyiği öldürdüğün günkü gibi değilsin. Kabuk bağladın. Farkındasın, hayatta kalmak için öldürmen gerekiyor. Çakıl taşının nehirde ilerlerken yuvarlanması gibi, zamanın içinde akan hayatın, senin de köşelerini yonttu, pürüzsüzleştirdi. Sen de artık herkes gibisin. Herkes? Onlar nerede?

Çığlığın geldiği yere doğru ilerlerken bir kurt görüyorsun. Küçük bir kızın üzerine atlamak üzere. Silahını doğrultuyorsun. Bağırıyorsun korksun diye. Kurt sana dönüyor. Kürkü önce bozdan beyaza, sonra beyazdan kahveye çalıyor. Sana doğru yürüyor kurt. Kendi boyu kadar bir çalılığın yanından geçerken kayboluyor. Uzaklardan gülme mi uluma mı olduğunu anlayamadığın bir ses duyuyorsun. Gözün kıza kayıyor hemen. Kız dizlerinin üzerinde doğruluyor, sana bakıyor. Bakarken serpiliyor. Önce kızın oluyor. Sonra karın. Sonra annen. Değişmeye devam ediyor. Silahtaki elin gevşiyor. Şimdi karın gibi görünüyor. “Sen gerçekten var mısın?” diyor. Annen oluyor; “Sen gerçekten var mıydın?” Kızın oluyor şimdi de. Tam konuşacakken silahını ateşliyorsun bilinçsizce. Göğsünde küçük bir nokta kanlanıyor, karnına doğru genişleyerek ilerliyor rüya yavaşlığında. Maskeni çıkarıyorsun ona doğru koşarken. Gülmeye başlıyor. “Sen gerçekten var mısın Baba?” Bir anda yok oluyor. Maskeni takıyorsun. Hızlı hızlı nefes alıyorsun. “Ben varım” diyorsun, “Bunlar gerçek değil.”

Biraz dinlenip patikadan aşağı iniyorsun. Bu kez daha yavaş. Çığlığı duyunca patikadan hızlı inmiş olmalısın. Havanın yoğunluğu, kokusu değişti, aklın karıştı. Olmayan şeyleri gördün. Daha dikkatli olacaksın. Aşağıda terk edilmiş bir lunapark görüyorsun. Biliyorsun burayı. Sen dağda yürüyüş yaparken çocukların, karın burada zaman geçirirdi. Oğlun burada dizini yarmıştı. Kucağına alıp tekrarlaya tekrarlaya bir şarkı öğretmiştin. Seninle beraber söylerken kafasını sana yaslayıp uyuyakalmıştı. Kafasını, göğsüne dayadığı yere gidiyor elin istemsizce. Yaraları bile özlüyorsun. “Ben” diyorsun kendine, “şu anda olduğum kişi değilim. Ben bir zamanlar olduğum kişiyim.”

Yolun eğimi azalıyor. Havadaki deliliğin etkisi biraz daha azalacak. Ama maskeni çıkarmamalısın. Aşağı, lunaparka doğru ilerliyorsun. Harabeye dönmüş lunaparka bakarken okuduğun bir kitap geliyor aklına. Bir kez kendini bulmuş olan kişinin bu yeryüzünde yitirecek bir şeyi yoktur artık. Düşünüyorsun. Bir zamanlar biriydin. Bu yabanın öncesinde, kendini anlamış biriydin. Bir ailen vardı. Eğer ki insan vardığı tepeyse, koştuğu mesafeyse; sen bir kez o tepeye ulaştın, yolları koştun. Ama artık tepeye ulaşmış gibi hissetmiyorsun. Sanki sen hiç yürümedin de, olduğun yerde dururken yollar ayaklarının altından kaydı. Tepe nerede, yol nerede artık bilmiyorsun. Tek bildiğin yabanda olduğun.

Ya artık sen buysan? Bir yabansan? Birini ya da bir topluluğu kaybetmenin geçici bir tarafı yoksa? Katlandığın şey, kim olduğuna dair hiç bilmediğin bir hakikati ortaya çıkardıysa? Yaban olmadan önceki, bulmak için yola çıktığın seni var eden şeyin en önemli parçası henüz delirmemiş geçmişinse ve artık asla var olmayacaksa? Bilmiyorsun. Kim olduğun şu anda önemsiz. Diğerlerini bulmak zorundasın, hayatta kalanları. Ancak o zaman bileceksin kim olduğunu. Devam etmen lazım, tek bildiğin bu. Patikadan aşağı inip, lunaparkın sınırına çekilmiş kesik tellerinin arasından geçerek temkinli adımlarla yürüyorsun. Solunda çarpışan arabalar var. Kenarından yürümeye devam ediyorsun. Karşıda dev bir dönme dolap var. Boyasının yarısı dökülmüş, pas kaplamış. Rüzgarla beraber dönme dolabın yukarıdaki bölmeleri sallanıp gıcırdıyor. Sesi rahatsız ediyor seni. Balerinin yanında bir karaltı görüyorsun. Silahın elinde, iki adım ötendeki kirişin dibine çöküyorsun. İzlemeye başlıyorsun. Karaltı meydana çıkıyor. Korkmuyor senden. Belli. Bir kadın. 30’lu yaşlarında, eskimiş kıyafetli, uzun çeneli, kakülleri gözlerine düşen güzel bir kadın. Dümdüz sana bakıyor. Gizlenmeye çalışıyorsun. Ama varlığının farkında. Gözlerini senden ayırmıyor.

“Sonunda geldin” diyor, sana doğru yürümeye devam ederken. Bekliyorsun bir süre. Cevap vermekle vermemek arasında kararsız kalıyorsun birkaç saniye. Veriyorsun.

“Sen… Sen de mi kurtuldun? Maskesiz nasıl hayatta kalabildin? Başkaları da var mı?”

Temkinlisin ama maskenin içindeki yüzün gülümsemeye başlıyor. Elindeki silahı yavaşça indiriyorsun. Senden başkaları da var. Yalnız değilsin. Kadının yüzünde bir gariplik seziyorsun. Ama önemsiz. Yalnız değilsin artık. Kurtulanlar var.

Sonra, toprakta sürünen ayak sesleri duyuyorsun. Gittikçe yükseliyor sesler. O anda diğerleri gelmeye başlıyor. Lunaparkın her yanından doluşuyorlar meydana. Kadın konuşuyor tekrar;

“Hepimiz seni bekliyorduk.”

“Neden beni bekliyordunuz? Benim yaşadığımı biliyor muydunuz?“

“Tabii ki, bu dünyayı var eden sen değil misin?”  

“Ben… Ben değilim.”

“Sensin. Bu delilik senin eserin.”

“Ben böyle bir şey olmasını istemedim.“

“İstemedin mi?”

“Kimse delirsin istemedim.”

“Bu dünyayı sen kurdun. Burada güneş sen uyandığın için doğuyor. Metaller senin için paslanıyor. Böceklerin toprağı kazma nedeni sensin. Ardına bakmadığında orada bir tepe olduğunu mu sanıyorsun? Rüzgar sen yokken esiyor mu zannediyorsun? Her şeyi sen yaptın. Sen bu mezarlığın tanrısısın.”

“Ben… Ben hiç kimseyim. Benden başka kurtulan oldu mu?”

“Eğer istersen olur. Herkesi kurtarabilirsin.”

“Siz, hayalsiniz değil mi?”

“Hayal mi?” diyor, gülmeye başlıyor. “Gerçek ve hayal arasında ne fark var ki?”

“Siz… Hepiniz, hayalsiniz.”

Şimdi diğerleri de gülmeye başlıyor. Etrafına bakınıyorsun. Rengarenk bir dünya örülü şimdi lunaparkın meydanında. Atlı karıncanın yanından dans eden bir dinozor geliyor. Uzun, tahta bacaklarla yürüyen ilkokul öğretmenin Faik Bey’i görüyorsun. Ellerinde tahta kılıçlarla iş arkadaşların dövüşmeye başlıyor. Bir mecha’nın içinde ilk öptüğün kızı görüyorsun. Robot dansı yapıyor. Geçmişten gelen hatıralar, hayallerin, korkuların, fantezilerin, hepsi bir artık bu meydanda. Oğlun arkada düşmüş, dizi yarılmış. Karının kucağında ağlamaya başlıyor. Zihnin oyunlar oynuyor, farkındasın. Delirmeye mi başladın? Henüz değil. Hala vaktin var buradan çıkmak için. Ama diğerlerini bulmalısın. Gözlerini kısıyorsun. Tekrar açıyorsun. Hepsi lunaparkın meydanında hala. Yerleri değişmiş sadece. Nabzın yükseliyor. Gözlerin buğulanıyor. Maskeni çıkarıp atmak, bu manyaklığın akışına kendini bırakmak istiyorsun bir an. Vazgeçiyorsun. Diğerlerini bulman lazım. Tek hayatta kalan sen olamazsın. Sen özel değilsin.

Kafanı çevirince lunaparkın içindeki barı görüyorsun. Koşarak içeri girip kapıyı kapatıyorsun. Barın arkasında Sen varsın. Elindeki Amerikan beziyle bardakları kurulayıp barın üzerindeki metal aksama yerleştiriyor.

Sana bakmadan “ne istersin?” diyor.

“Bira” diyorsun, “varsa Gara Guzu”.

Maskeni çıkarıyorsun. Bu oyunu devam ettirmek istemiyorsun artık. İçini huzur kaplıyor bir anda. Renkler canlanıyor. Dışarıdaki sesler azalıyor. Diğer Sen, barın arkasından biranı getiriyor. Koca bir yudum alıyorsun. Gözlerini kapıyorsun. Biranın vücudundaki akışını takip ediyorsun bir süre. Yanaklarının kenarında kalan keskin tadı hissediyorsun. Burnundan aldığın nefes turunçgil tadı bırakıyor genzinde. Bir yudum daha alıyorsun. Şişe bitmeye yakın. Barın diğer tarafındaki Sen, sana bakıyor ilk kez.

“Neden buradasın?” diyor.

“Bilmiyorum” diyorsun, “galiba diğer insanları bulmaya geldim”.

Diğer Sen, bir bira açıyor kendine barın arkasında. Gözlerini sana dikiyor. “Peki burada olduğuna emin misin?”

“Ben hayattayım. Birileri daha hayatta olmalı” diyorsun.

“Onları kastetmedim. Sen burada olduğuna emin misin? Sen gerçekten var mısın?”

Köşedeki ranzanın alt bölümüne oturmuş, korku dolu gözlerle etrafına bakınıyor, bir şeyler mırıldanıyordu. Ne söylediğini anlayamıyordum. Fısıltısı, yandaki ranzada türkü söyleyen sendikacıların gürültüsü içinde yitip gidiyordu.  Gençti, 23-24 anca vardı. Küçücük omuzları yüzünden kafası kocaman görünüyordu. Kalın telli saçları gözlerinin üstüne düşüyor, titrek elleriyle gözüne düşen perçemi kafasının ardına itiyor ama birkaç saniye sonra tekrar düşüyordu. Kafasını az geriye atsa saçları düşmekten vazgeçecek, rahatlayacaktı. Yerçekimiyle savaşılmaz. Belli ki akıl edemeyecek kadar kafası doluydu. Başta insan böyle oluyor hapiste. Hele düşünce suçlusuysan, ilk birkaç gün, birinin bir anda gelip “kardeş kusura bakma, seni yanlışlıkla almışlar, gidebilirsin” diyeceğini sanıyorsun. Ardından koğuşta yatan diğerlerinin de hemen hemen senin gibi incir çekirdeğini doldurmayacak bir sebepten orada olduğunu anlıyorsun. Sonra kabulleniş başlıyor. O henüz bunun farkında değil. Öğrenecek.

Elimde iki ince belli bardak çayla yanına doğru ilerlerken beni fark etmedi bile. Bir şey söylemeden uzattım çayı, aldı. Bir yudum içti. Bir yudum daha. Bana dönüp, kafasını hafifçe öne eğip teşekkür etti, tekrar yüzünü yere dönüp düşünmeye başladı.

“Adın ne senin?” dedim.

“Hidayet” dedi.

“Kaç yaşındasın Hidayet?”

“23… abi…”

“Benim oğlum da 20’sine bastı bu sene. ODTU’de mühendislik okuyor. Senden iyi olmasın, efendi çocuktur.”

Durdu. Bir anlığına, ufak bir sohbetin getirdiği sıradanlığın huzurunu gördüm yüzünde. Hemen yitip gitti. Kafası önünde düşünmeye başladı tekrar.

“Derdin duvarsa, o her yerde. Belki göremezsin ama bilirsin. Bu hayat insanı bir yerlere bağlar hep. Ya bir kadının gülümsemesine hapsolursun ya da çıldırtıcı bir hırsa. Bazısı romana, müziğe hapsolur, bazısı alkole, cigaraya. En kötüsü de bir hayale hapsolmak. Hep olursun ama. Kaçarı yok. “

“Yeni çocuğum oldu benim…” dedi. Söylerken ağlamaklıydı.

“Hay yaşa” dedim. “Kız mı erkek mi?”

“Kız. 2 aylık. Azize adı.”

“Allah analı babalı büyütsün.” dedim, yanına oturup elimi omzuna koydum. “Dertlenme bu kadar, her şey olacağına varır”.

“Bir şey yapmadım ben abi. Facebook’ta bir şey paylaştım sadece. Ne küfür var, ne tehdit.”

Gözünden bir damla yaş, yer çekimi ve hüzne yenik düştü, yanağına doğru aktı. Elini hemen yanağına doğru götürüp sildi. Ağladığını göstermek istemiyordu. Kimse istemez. Evrimin kuralı; güçsüz ve zayıf olan elenir. Bekledim biraz. Etrafıma bakındım. Yavaşça konuşmaya başladım;

“Bak şu köşede bir şeyler yazan biri var, gördün mü?” deyip koğuşun öteki ucundaki masada not tutan Veli’yi gösterdim elimle.

“Evet?”

“Onun adı Veli. Greve katıldığı için işten atmışlar. O da fabrika önünde oturma eylemine başlamış. 3 aydır burada. Her gün not tutuyor. Ne yazıyor kim bilir.”

Veli’ye baktı birkaç saniye. Kaşlarını çattı. Sonra omuzlarını düşürdü. Kendi halini düşünmeye başladı belli ki.

“Bak şurada gözlüklü, tıknaz biri uzanıyor. Onun adı Sermet. Gazeteciymiş. Bir sabah gazeteye el koyup gazetecilerin çoğunu tutuklamışlar. 4 yaşında bir kızı var. Duvardaki resimleri o yapıp yolluyor. Sermet de asıyor boyuna duvara. Çocuk bayağı yeteneksiz aslında. Yine de bir şeylere tutunmak lazım.”

Ne yapacağım der gibi bana baktı. Bir şey demedim. Gülümsedim yalnızca.

“Senin adın ne abi?” dedi, “Musa” dedim. “Ama burada herkes bana Imam der.”

“Neden Imam diyorlar? Cami hocası falan mısın?”

“Yok. Her gece 5’te muhakkak çişe giderim. Ondan.”

Ilk kez gülümsedi.  

Kapının kilidi gürültülü bir sesle dönmeye başladı. Gardiyan, Siverekli Bekir’in kolunu tutmuş, koğuşa beraber girdiler. Bekir yıkılmış, çürümüş, parçalanmış gibi. Kafası kıpkırmızı. Ağlamaya, bağırmaya bile mecali yok. Elinde bir zarf. Bir gözü hep zarfta. Bayılmamak için var gücünü bacaklarına vermiş, öyle dikiliyor fukara.

“Arkadaşlar, OHAL mahkemesi süreci hızlandırdı Allaha şükür. Kısa sürede cezalarınızı infaz edip sizi salacağız. Hadi Allah kurtarsın” dedi Gardiyan. Nizami bir şekilde ardına döndü ve çıktı.

Siverekli Bekir, koğuşun ortasında, zarf tutan eli titreyerek, gözleri ayak uçlarında öylece duruyor, kafasında dolanan ihtimaller denizinde hangi tarafa yüzerse karaya varacağını hesaplıyor, tutunacak bir dal bulmaya çalışıyordu.  Koğuşta toz bile uçmaz olmuştu. Bekir’in titreyen eli haricinde mükemmel bir fotoğraf karesi kadar ölüydü her şey. Sanki dünya dönmeyi, rüzgar esmeyi bırakmıştı. Sessizlik ve kasvet ölüm gibi çökmüştü koğuşa. Herkes, bir gözü önünde bir gözü Bekir’de, ondan bir şey yapmasını bekliyordu. Kimsenin gidip teselli edecek cesareti yoktu. Veli, not defterini bir hışımla kapatıp ayağa kalktı. Bekir’e doğru yürümeye başladı. Karşısına geçip var gücüyle bir tokat patlattı. Bekir sendeledi. Gözleri hala ayak uçlarında, elleri titrekti. Kaya gibi duruyordu hala. Veli bir tokat daha attı. İlkinden daha sertti. Bekir çöktü olduğu yere. “Ağla ulan” dedi, Veli, “Ağla ulan!”. Bekir bir anda saldı kendini. Omuzları düştü, elindeki zarfı bıraktı. Anasından hep yediği dayağı ilk kez babasından yiyen çocuğun hüznüyle, şaşkınlığıyla ağlamaya başladı. “Çocuk…” dedi hıçkırarak ağlarken, “çocuk tecavüzcüsü… bana… bana bir çocuk tecavüzcüsünün anılarını vereceklermiş… rüyamda görecekmişim… gün içinde aklıma gelecekmiş…”

Yerleri yumrukladı. Koğuşta koşmaya başladı. Ranzayı devirdi. Çarşafı dişleriyle yırttı. Kimse bir şey diyemiyordu. Koştu, yerdeki zarfı aldı. İçindeki mahkeme karar belgesini çıkartıp eliyle sallayarak Veli’ye gösterdi. “Böyle olur mu Veli abi, böyle olur mu? Benim iki kızım var. Daha ilkokula gidiyorlar. Nasıl yüzlerine bakarım.” Veli çöktü Siverekli Bekir’in yanına, kafasını tutup omzuna yasladı. “Ağla ulan” dedi tekrar. Bekir ağladı. Daha önce o kadar ağlayan hiç kimseyi görmemiştim.

Uyuyabildim mi o gece? Bilmiyorum. Uyku demeye bin şahit lazım gelen bu kendinden geçişten geriye tedirginlik bırakan birkaç kabus hissi kalmıştı sadece. Yataktan çıktığımda saat 4:30’du. Tuvalete gittim. İşerken, tavana asılı Bekir’in morarmış bedenini gördüm. Sarkaçlı bir saat gibi sağa sola hareket ediyordu hala. Canı bedeninden çıkmıştı çıkmasına ama yüzü hala aynıydı. Sanki hala “Böyle olur mu Veli Abi, böyle olur mu” diye bağırıyordu.

“Seyyah oldum pazar pazar dolaştım

Bir tüccara satamadım ben beni

Koyun oldum kuzum ile meleştim

Bir sürüye katamadım ben beni

Ben beni, kendimi, canımı, özümü…

 Dostlar beni bir kazana koydular

40 yıl yandım daha çiğdir dediler

Ölceğimi gram gram yediler

Bir kantarda tartamadım ben beni

Ben beni, kendimi, canımı, özümü. “

 Siverekli Bekir kendini astığından beri sendikacılardan Mehmet’in ağzından düşmüyordu bu türkü. Bağlamasını her eline alışında evvela bu türküyü söylüyor, sonra içinden gelirse bir şeyler daha çalıyordu. Çay sürekli kaynıyor, Veli sürekli bir şeyler yazıyordu. Koğuşta bundan başka hayat kalmamıştı. Dört duvar arasındaki bir arafta kalmıştık sanki.

Hidayet’i gördüm. Sırtına yastığını almış, bacaklarını ranzanın yatağına uzatmış öyle tavana bakıyordu. Yanına gittim. Hidayetle konuşmak iyi geliyordu bana. Bir güvercini ellerimle besliyormuş, bir kediye süt veriyormuş gibi hissediyordum. Masumdu, tedirgindi, çocuktu. O çocuk  haliyle kendi çocuğunu düşünüyordu boyuna.

“Nasılsın Hidayet”

“Nasıl olayım be abi. Bekliyoruz işte.”

Pencereden pamuk gibi yağan karı izledik bir süre. Kar tanelerinin aheste aheste, güzelliğinin farkında nazlı bir kadın gibi süzülüşüne baktık doya doya. Hidayet’i bilmem, benim içim yıkandı sanki. Tertemiz, pürüpak hissettim o an.

“Sen buldun Siverekli Bekir’i değil mi?” dedi.

“Evet” dedim.

“Abi senden bir şey isteyeceğim. Söz vereceksin yapacağına.”

“Söyle Hidayet”

“Söz ver önce yapacağına”

“Söz Hidayet, söyle”

“Abi benim cezam belli oldu. Cuma günü infazım gerçekleşecek. Hırsızlık için girdiği evdeki aileyi katleden, uyuşturucu bağımlısı bir hırsızın anılarını yükleyeceklermiş hafızama.  Infazdan sonra salacaklar beni. Sen de yakında çıkacaksın. Sonrasında beni bulacaksın. Kimseyi öldürmediğimi anlatacaksın bana. Ikna edeceksin beni. Söz ver Imam. Başka yolu yok. Yaşayamam. Söz ver.”

Yüzüne baktım uzun uzun. Gözleri yeni açılmış bebek gibi; merakla, şaşkınlıkla bakıyordu her şeye. Bana baba gibi, anne gibi, kardeş gibi, Allah gibi bakıyordu. O an her şeyi bendim. Kes kolunu at önüme desem dakika düşünmeyecek, yapacaktı. Nasıl olurdu da bu gencecik fidanlardan birer katil, tecavüzcü, sapık, hırsız yaratılmasına müsaade ediliyordu? Kendi karanlık günahlarıyla boğuşanlar farkında değil miydi, bir başkasını dibe çekmenin huzur getirmeyeceğini? Herkes kirlendiğinde kendi lekesini gizleyebileceğini mi sanıyordu insanlar?

“Peki” dedim, “merak etme, seni bulacağım. Söz.”

“Ömür billah babamsın, canım canına fedadır.” dedi.

Cuma. Saat 9:30. Hidayet’i almaya geldiler. Herkes kafası önünde bekliyordu. Hidayet kafasını kaldırdı, tam gözümün içine uzun uzun baktı. Kafamı hafifçe öne eğdim, anlaşmamızı unutmadığımı gösterdim. Gülümsedi. Ardına döndü, Gardiyan’ın kolunda kapıdan çıktı.

1970′ler yaşadığım en kıyak ülkeydi. İnsanlar çoğunlukla cigara içip, sikişirlerdi. Ben de 3 sene 1970′ler ülkesinde yaşadım ama o kadar çok uyuşturucu kullandım ki beynimin kaynamaya başladığını hissettim. Güne asit çakarak başlamak oturduğum şehrin adetlerinden biriydi. LSD’nin kafası gelirken Tarım ve Hayvancılık Ofisi’nde veteriner olarak çalışan Abdul’den aldığım ketamini havanda döverek kullanıma hazır hale getirip, birazdan alacağım şekli düşünürdüm. Nedense bu beni rahatlatırdı. LSD, karanlık bir gecede kaybolmuşsanız ilk karşılaştığınız otobüs gibidir, asla nereye gideceğinizi bilmezsiniz. Sadece umut edersin. Daha iyi, daha güzel bir düşe uyanmak. Ama işler her zaman istediğin gibi gitmez. 1970′ler ülkesine ilk geldiğimde bunu öğrenmiştim. Yaşlı Martin’in ağzından salyaları akarken dişlerini sıkmaya devam ederek bize baltayla saldırması ve baltayı her savuruşta “Toprak yemeliyiz, avuç avuç toprak yemeliyiz” demesi hala aklımda. Ben, Yaşlı Martin gibi işimi şansa bırakmamak için ketamin kullanıyorum. Kafama bir gülleyle defalarca vurulmuş gibi oluyor. Düşünecek, endişelenecek hiçbir şey kalmıyor. Tabii 15 dakika sonra ketaminin etkisi yavaş yavaş etkisi azalıyor. O gün ne yapacağına bağlı olarak kendine bir çeşni hazırlamalısın. Eğer yapmam gereken bir şey varsa benim favorim MDMA üzerine Malatyalıların yetiştirdiği enfes widow. Neden bilmiyorum o cigaraya Turgut Özal derlerdi. Aslında güzel günlerdi, dedim ya 1970′ler yaşadığım en kıyak ülkeydi. Ama yorucuydu. Akıl sağlığım hakkında hiçbir fikrimin olmadığını fark ettiğimde buraya kadarmış dedim, 1990′lar ülkesine geçtim. 

Şimdi sadece bira içiyorum. Uyuşturucuya yaklaşmıyorum bile. Akşamları grunge çalan boktan barlara gidiyorum. 1990′lar ülkesinin en iyi tarafı, kadınların 1970′ler ülkesindeki gibi paraşüt kadar büyük donlar giymemesi. Elini attığında muhakkak bir miktar göte denk gelmelisin. Bu kural olarak tüm ülkelerin anayasasında olmalı. Diğer taraftan 1990′lar ülkesinde 1970′lerin filmleri ve müzikleri de var. Bu epey iyi. 1970′lerin sinemasını seviyorum. Coppola, Kubrick, Kurasawa, Tarkovski, Kieslowski, Antonioni, Herzog, Bergman, Gavras… Sinemanın altın zamanları. İnsan bu nimetten vaz geçmemeli. Dün açıp Tarkovski’nin Stalker’ını izledim yeniden. İlham kazanmak için Stalker’a para verip, onları sihirli alana götürmesi için anlaşan doktor ve yazarı bize benzettim. Bize dediysem insanlığa. Belki iyi olur diye milyonlarca şey deniyoruz. Ama hep daha kötü oluyor. Aslında zamanı sabitlenmiş ülkelerin ortaya çıkışı, bu umutsuz arayışı da bitirdi. Artık birilerinin -devlet, para, zamanın ruhu, teknoloji, sistem, dünyayı yönetenler, adına ne derseniz deyin- ardına takılıp daha iyisini umut etmek yerine, elimizde olanları kabul edip onunla yaşamaya başladık. Kafam rahat. Yarın genom projesiyle ilgili bir şeylerin bulunmayacağını biliyorum. Koyun kopyalanmayacağını, yapay zeka geliştirip bizim satranç ustalarını maymuna çevirmeyeceğini, uzayın derinliklerinde sömürgeleştireceğimiz sulu gezegenler aramayacağımızı, interneti bulup tüm dünyayı her hareketi takip edilebilen dijital müşterilere çevirmeyeceğimizi, laboratuvarda et yapmaya çalışmayacağımızı biliyorum. Elimizdeki bu. Daha fazlası değil. Sokağa her gün aynı şeyle karşılaşacağımı bilerek çıkıyorum. Kahvemin aynı karışımdan olacağını, bir yere ne kadar zamanda gidebileceğimi, soğukta üşüyüp sıcakta terleyeceğimi biliyorum. Çünkü yaşadığım şey bu amına koyyim. İçtiğim kahvenin içeriğinin değişmesini; daha az malzemeyle ya da daha kısa sürede yapılmasını istemiyorum. Eğer boktan bir kahveyse bile onun tadını seviyorum. Evimden işime kaç dakikada gidebiliyorsam o kadar zamanda gitmek istiyorum. Neden bir yere daha kısa sürede gitmek isteyeyim ki? Metro dedikleri bu teneke yığınının raylar üzerinde çıkardığı sesi seviyorum. En önemlisi, 70 senelik aciz hayatımda nereye gittiğimi bilmeden sürekli koşturmak istemiyorum. Geleceği umut etmek değil, şimdiyi bilmek istiyorum. 

Şaka gibi ama zamanı sabitlenmiş ülkeler fikrinin Hilton’un bir kampanyasından çıkmış olması inanılmaz. Sanırım 2019 yazıydı. Dünyanın 4′te 1′inde savaş devam ediyordu fakat, ne yalan söyleyeyim, artık kimse siklemiyordu. Yapabildiğimiz hiçbir şey yoktu. Başta evlerimizde koltuklarımıza oturmuş, akıllı telefonlarımızdan bombalama videoları, infaz fotoğrafları, hashtag’e dönüşmüş çocukları falan takip ediyorduk. Sonra, bir anda bitmeyeceğini anladık sanırım hepimiz. Ve kedi videoları paylaşmaya başladık tekrar. Gücümüz kalmamıştı. O yaz, yani 2019′da, Hilton bir kampanya başlattı. 3 otelinde 70′ler, 80′ler, 90′lar ambiyansı yarattı. 3 ay boyunca otel hangi zamanı temsil ediyorsa, o zamanki teknoloji, sanat, bilim ile sınırlandırılmış bir alan yarattı. Bu fikir o kadar beğenildi ki hemen sonrasında zaman otonom bölgeleri kuruldu. İlki 1970′ler otonomuydu. İzlanda’da kuruldu. Birkaç ay devlet müdahalede bulunmalı mı tartışması döndü ama dünyanın dört bir yanından insanlar geliyordu. Hemen birkaç ay sonrasında 1950′ler otonomu kuruldu Hollanda’da. Derken 1990′lar, 2000′ler, 1930′lar… O kadar fazlalaşmıştı ve bu otonomlardaki refah ve mutluluk o kadar artmıştı ki, artık kimsenin karşı çıkabileceği bir şey kalmamıştı. Savaşın devam ettiği bölgeden insanları kabul edeceğini söyleyen otonomlar vardı. Savaş da artık önemini yitirmişti adeta. İçlerinde yaşadıkları sorunların ardından 2 yıla kalmadan ülkeleşme süreci başladı. Her zamanı sabitlenmiş ülkede, sınırlar dahilinde temsil edilen zamanın sonrasına ait hiçbir şey kullanılmayacağına dair keskin bir kural konuldu. Ve artık bu haldeyiz. Şimdi kaç yılında olduğumuzu bilmiyorum. Bildiğim, dünyanın %90′ı zamanı sabitlenmiş ülke formuna geçti. Kalanında ise ne olduğunu pek bilmiyoruz. Daha doğrusu bilmek istemiyoruz. Muhtemelen gelişme, ilerleme falan deyip birbirlerini kesmeye devam ediyorlardır. 

1990′lar ülkesi kesinlikle en iyilerden biri. İnsanlar, nasıl desem, kendi gibi. Ne eksik ne fazla. Akşamları bir bara oturup tanımadığım birileriyle konuşmayı seviyorum. Ülkelerin birincil kimliği zamana dönüşünce, tüm kültürler azınlık haline geldi. Bana sorarsanız nefis oldu. Baskın bir kültürün olmaması her şeyi daha eğlenceli hale getiriyor. 

“Peki sana nasıl güvenebilirim” dediğimde, konuşmanın başından beri suratındaki siklemez ifade kayboldu. Yanakları gerildi, belli belirsiz bir gülümseme yayıldı yüzüne. Ağzından ziyade gözlerinden anlıyordum gülümsediğini. İçten içe dalga geçiyordu benimle. Birkaç saniye bekledi. “Güvenemezsin” dedi, “Ama içinde bulunduğun durumda zaten kaybedecek hiçbir şeyin yok, o yüzden bunu pek kafama takmazdım” diye ekledi. Gülümsemesi suratına yayılmıştı artık. Onu orada öldürebilirdim. Gözüm, kenardaki demir çubuğa gitti bir anlığına. Fark etti. Gülümsemeye devam ediyordu. Ona muhtaçtım ve orospu çocuğu bunu çok iyi biliyordu. Aslında haklıydı, kaybedecek hiçbir şeyim yoktu. Muhtemelen birkaç gün içerisinde İrade Birimi’ne bağlı polisler hafızamı sıfırlayacaktı. Karşımdaki orospu çocuğunun şu anda beni delirten suratındaki yayvan gülümsemesi de dahil hiçbir şeyi hatırlamayacaktım. 

Anlaştığımızı göstermek ve suratındaki gülümsemeye daha fazla katlanmamak için elimi uzattım, tokalaştık. “Unutma” dedim, “anılarımı benden başka kimseye yüklemeyeceksin”. Gülmeye başladı. “Emanet Anı Servisi’nde gizlilik esastır dostum”. Arkamı döndüm ve yürümeye başladım. Ben giderken kahkahalar atarak arkamdan konuşuyordu. “İsteseydik şimdiye kadar muhaliflerin anıları ve bilgileriyle donatılmış bir maymun ordusu kurup Birlik’i yok edebilirdik ama eve ekmek götürmemiz lazım biliyorsun değil mi?” İlk baştaki umursamaz halinden eser yoktu. Düpedüz taşak geçiyordu benimle. Keşke onu öldürmem gerektiğini anılarıma şifreleyebileceğim bir teknoloji olsa.

Marcal caddesine çıktığımda kafam biraz dağıldı. Caddenin iki tarafındaki bar ve kafelere oturmuş insanlar mutlu görünüyordu. Bazen onlar gibi olmayı istiyorum; dört duvarı da boydan boya ağaç resimleriyle dolu bir odada kendini ormanda zanneden çocuklar. Bazıları hayatı boyunca ormanı izler, bazılarıysa ağaçlara dokunmak isteyip duvara çarpar. Hangisi daha kötü; hapiste olmak mı, tüm hayatın boyunca kandırılmış olmak mı? Bazen kandırılmayı istiyorum. Ama ne yazık ki duvara bir kez çarptım. Şimdi hafızam silinecek ve duvarlara yeni resimler asacaklar. Bense duvarları bana hatırlatması için Emanet Anı Servisi’ne tüm paramı ve hafızamın kopyasını verdim. 

Bir yere oturup iki tek atmak istiyordum. Sergio’nun yerine gidip bizim çocuklarla takılabilirdim ama itaat seviyem %10′un altına düşmüştü. Oraya gitmek onları da riske atmaktan başka bir işe yaramazdı. Gerçi Luigi denen sikiğin İrade Birimi tarafından aranması hoşuma giderdi. Birlik’in hafıza ağını hack’leme planı yaparken bile herifin itaat seviyesi %60′ın altına düşmedi. Ruhunda, 2 dolara sakso çeken eroinman bir fahişe olmalı. 

Kenardaki kafeye oturdum. Garson hemen elinde menüyle geldi. Gerek yok anlamında elimle işaret edip bir filtre kahve istedim. Gülümsedi ve hızlı adımlarla içeri gitti. Yandaki masada takım elbiseli bir adam gazete okuyor. Diğer tarafımda bir çift var. El ele tutuşmuş konuşuyorlar. Erkek masanın altında dizini hızlı hızlı sallıyor. Kız bir şeyler anlatıyor ama erkeğin belli ki dinlediği yok. İrade Birimi’nden olabilir mi? Neden bu kadar gergin? Paranoyaklaşıyorum. Belki de gitmeliyim. Garson bana doğru gelirken ayağa kalkıyorum. Hızlı adımlar. Bir sokak. Girdim. Onu kesen bir tane daha. Sola dön. İlk apartman girişine saklan. Gelen var mı? Bekle. Bekle. Sabırlı olmalısın. Sokak sakin. Daha fazla beklemek ilgi çeker. Hafızası silinmek üzere olan biri için fazla endişeliyim. Sakinleş. Yürü. Binanın girişinden çıkıyorum. Sola dönüp sakin adımlarla yürüyorum. Arkamda kimse yok. Hem zaten hafızamı kopyaladım. Sakin ol. Sadece yürü. 

Eve vardığımda bir sumo güreşçisi kadar terlemiştim. Elimi yüzümü yıkadım. Bir kahve yaptım. Masanın üzerinde, kesik sayfaları içine Dune yerleştirilmiş bir İncil var. O kadar sıkıcı bir işti ki İncil’in sayfalarını falçata ile kesip Dune’un girebileceği kadar bir alan açmam 4 saatimi almıştı. Kitabı elime alıp rastgele bir sayfa açtım. “Korkmamalıyım. Korku aklın katilidir…” Neden bilmiyorum, bu cümleyi ne zaman duysam rahatlıyorum. Artık kitaplar Birlik’in. Filmler, müzikler, gazeteler, televizyon programları, tişört üstündeki yazılar, telefon açılış mesajları, oyuncaklar, babamın nasihatleri, Angela’yı beklerken çaldığım ıslık, ilkokulda abaküsle saydığım sayılar… Her şey Birlik’in. Birlik’in kabul etmediği şeyler artık hayatımızda, hafızamızda yok. “Birlik, kuvvet doğurur!” Bir illüzyon içinde yok olan hayatlar. Eğer karşı çıkarsan hafızan silinip Birlik’e kökten bağlı biri olarak yeni hayatına başlarsın. Şüphelenmeye mi başladın? Dört bir yanında İtaat seviyeni ölçen otomatlar var. %10′un altına düştün mü, anneciğe güle güle de. 

Bir sigara yakıyorum. Kanserden ölen dedemin -eğer daha önce hafızam sıfırlandıysa, bedenime yükledikleri hafızanın asıl sahibinin dedesi- şöyle bir lafı vardı; “son içeceğin sigaranın hangisi olduğunu bilemezsin!” Kahveden bir yudum alıyorum. Benim için gelecekler. Nerede olursam olayım, beni bulacaklar. Ama onlara bir sürprizim var. Hafızam tekrar benim olacak. Her şey ayarlandı. Anıları, deneyimleri, düşünceleri olmadan bir insan etten kemikten başka nedir ki? 

Insanlar ve robotlar arasında barışı sağlayan Bilinmezlik Kaidesi’nin yürürlüğe girmesinin üzerinden 36 yıl geçmişti.  Savaşlar ve yıkım bitmişti bitmesine ama kimlikler de ortadan kalkmıştı. Bilinmezlik Kaidesi, çok basit bir mantığa dayanıyordu. Eğer biri robot ya da insan olduğunu bilmezse, diğerine nefret de besleyemez.  Uygulama da aynı basitlikteydi. Tüm insanlar ve robotlar, 20 yaşındaki bir insan görünümünde hayata başlıyorlardı. Geçmiş yoktu, hafızaları siliniyordu. Dolayısıyla kimse insan mı robot mu olduğunu bilmiyordu. Aylık sağlık taramalarında, vücudunu keserek robot mu insan mı olduğunu anlamaya çalışmış olanlar tespit edilip, hafızası tekrar sıfırlanmak üzere Rehabilitasyon Şefliği’ne teslim ediliyordu. Meraklılar adı verilen ve insan mı robot mu olduğunu anlamaya çalışan bu kişilerin vücuduna kırmızı bir elma dövmesi yapılıyordu. 4. dövmesi yapılan kişi geri döndürülmemek üzere uyutuluyordu. 

İşbu rapor, menstruasyon dönemindeki kadınların süt mayaladığı takdirde yoğurda dönüşmeyeceğine dair toplumdaki yaygın inanışın araştırılması hususunda Sekülerizm Bakanlığı’nın yaptığı araştırma sonucudur. Araştırma, aşağıda belirtilen şartlara göre yapılmıştır; 

- Istatistiki olarak gerçerlilik sağlayabilmek adına 30 kadın denek kullanılmıştır. 

- Kadınların menstruasyon dönemleri uzman jinekoloklarca 6 ay gözetim altında tutularak belirlenmiştir. (Standart sapma=0.01)

- Denek olarak kullanılan kadınlar 17-67 yaş arasında olup, her 10 yaş aralığından 6 denek alınarak demografik denge ve istatistiki tutarlılık sağlanmıştır. 

- Süt ve maya konusunda Kant9001 belgesine sahip, süt ve maya piyasasının %87′lik bölümünü elinde tutan 4 farklı marka ürün kullanılmıştır.