Kayıp Eşya Bürosu

Evrenin nazar boncuğu gibi duran, göz alıcı bir misket gibi yahut; dünya denen bu gezegende 12. yılın, 12 yaşın kutlu olsun güzel yüreklim. Ne macera ama! Değil mi?

Gelmeden önce nereye, ne zaman, kimlerin arasına ve hangi cinsiyet, hangi biçim, hangi koşullarda geleceğin tamamen belirsiz! Milyonlarca, milyarlarca olasılıktan bazıları bir araya geliyor; iyisiyle kötüsüyle, acısıyla tatlısıyla senin hayatın oluyor. İşte böylesi benzersiz olan hayatın seni yoğurup biçimlendiriyor; neşesiyle kederiyle, umuduyla çaresizliğiyle, korkusu ve cesaretiyle, güzelliği ve çirkinliği ile seni benzersiz bir sen yapıyor. Yani demem o ki iyiliklerin kadar kötülüklerin de, doğruların kadar yanlışların da, sakinliğin kadar öfkelerin de, sevinçlerin kadar üzüntülerin de sensin... Hepsi seni sen yapan parçaların... Bir yanını görüp bir yanını inkar edenlerden olma e mi? Çünkü vicdanımızı büyüten, insanlığımızı çoğaltan daha çok olumsuz, kötücül yanımızla verdiğimiz samimi ve dürüst kavgalardır.

Bizler, annen, baban, sevdiklerin ve çevreni kuşatanlar bir bebeğe yürümeyi, konuşmayı, sevmeyi, gülmeyi, ağlamayı öğretip, bir çocuğa düşünmeyi, hayal kurmayı, çalışmayı, kavga etmeyi, küsmeyi, barışmayı, uzaklara dalmayı, gözyaşartan kahkahaları, içini acıtan zamanları velhasıl tanıtabildiğimiz kadar hayatı tanıtmaya çalıştık.

Bazen ailemizin, bazen öğretmenlerin, bazen toplumun elinde hep onların dediği gibi hareket eden kuklalara benzesen de büyüdükçe hayatının ipleri daha çok senin eline geçiyor. Bundan sonrası yavaş yavaş kendi kendini yoğurmak, kendinden yeni bir kendin yaratmak olacak hayatın...

"Bütün insanları dostun bil, kardeşin bil kızım

Sevincin ürünüdür insan, nefretin değil kızım

Zulmün önünde dimdik tut onurunu

Sevginin önünde eğil kızım" Ataol Behramoğlu

Sonu güzel biten romanlara benzesin istiyorsan sevginin ve iyiliğin yanında ol kızım. Çiçeğin kokusu, bebeklerin kahkahaları, sabahın serinliği, huzurlu uykular ve umut dolu uyanışlar iyilerin ödülleridir. Ve unutma iyiler mutlaka kazanırlar...

"feci

diyebilirim ki kırk yıl sürdü içim

kırk yıl sürdü içimi titreten zaman

bu muamma

başımı en feci yastığa koyup

yüzündeki tek tanrılı dinleri denedim

yüzündeki en unutkan yerleri

diyebilirim ki bilinmeyen dualar buldum

başka bitkiler

ıhlamur

susmak ve yutkunmak

geldiğimde tek tanrılı dinlerde yer yoktu

suratımı astım

kırk vakt’e bakıp sana inandım

her duası feciyle biten bir ibadet çeşidi buldum

kırk yıl günde beş öğün yutkunmak

sefadan uzadı saç

cefadan uzadı tırnak

diyebilirim ki her duası feciyle biten bir ibadetti yaşamak"

Bu Dünyadan Bir "Çomman Hakkı" Geçti, Dedemdi!

Odada yatıyorum... Pencerelerden biri bahçeye bakıyor... Portakal ağaçları... Şu görünen ikisi, bol çekirdekli şeker portakalları... Yanındaki ise turunç.. Büyük bir zeytin ağacı vardı turuncun yanında... Gövdeden üç ana dala ayrılırdı. Dedem tahta bir merdiven vermişti o üç dalın ortasına kendime kuş yuvasına benzeyen bir yer yapmam için. Çamların budanan dallarını yığdıydım o üç ana dalın arasına... çevresine de bir tahta çakmıştı dedem... monte kristo kontu, pal sokağı çocukları, tom sawyer, define adası, jane eyre, huckellberry finn'in maceraları ve adı şimdi bir anda aklıma gelmeyen nice kitap orada okundu...

Diğer pencere yola bakıyor... Arada bahçe duvarı var... Duvarın iç tarafında bir limon ağacı... Üst kat yapılmadan önce, şimdi yukarıya çıkan merdivenlerin olduğu yerde damdan meyveleri yenen şekerpare (kayısı) ağacı artık yok. Meyvesi tatlı ama çekirdekleri acı bir kayısı türü, evin arkasındakinin tam tersi... Duvarın yol tarafında ise beş tane çam ağacı vardı. Yayılmayan, ince uzun çamlardan... Bunlardan ikisi birbirine biraz uzak olduğundan bir zamanlar toprak olan yoldaki biz çocuklar için harika bir kale oluyorlar, akşam ezanına kadar bizi oyalıyorlardı... Dedemse gerek bahçeye kaçan toptan, gerek kırdığı dallardan, gerekse de duvara çarpıp duran topların gürültüsü yüzünden bu durumdan hiç hazzetmezdi... Bir gün bir elinde bir kova bok, diğer elinde bir çubukla çamların gövdesini bokla sıvarken gördük onu... En çok birkaç hafta işe yarayan bir önlem... Yol beton ve çamların hiçbiri yok artık...

Odada uzanıyorum... Köpek sesleri aynı ama... Horozları duymadım daha... Çocukluğumda keşfettiğim şeylerden biri de bu... Horozlar sadece sabah olurken değil, tüm gece boyunca iki-üç saat aralıklarla öterdi... Saati kestirebilirdin, öyle bir düzenleri vardı... Onları duymadım hala... düzenlerini de unuttum zaten...

Arada bahçelerin içinden çıkıp gelen bebek ağlaması sesleri duyulur bu saatlerde ve genellikle fazla uzun sürmezdi... Uzun sürse de kimse aldırış etmezdi buna... Her evdeki tartışmayı komşular bilirdi... Yüksek sesli bir hayat olduğunu hatırlıyorum... Bağırışlar öyle olağandı ki... Sabah ezanı ile abdest alan dedemin burnundan, genzinden çıkardığı seslerin sıradışı bir tarafı yoktu... Nasıl olsa üç dakika önce, beş dakika sonra Nuru emmi, Kerim dayı veya Kör Mustafa'da aynı seslerle doldururlardı sabahı...

Balkonlara yaptıkları çamurdan evleri ile kırlangıçlar... Jilet gibi keskin ve ani uçan o kuşlara dair de çok şey var anlatacak... Asma yaprakları, dış zarını soyup nar ekşine banarak yenen böğürtlen filizleri, çam fıstıkları, güneşe bırakılan içi gül dolu büyük cam kavanozların günbegün değişen, koyulaşan rengi ile insanın sabrını zorlayan gülsuyu, hasır seleye serilen incirin kuruması(belben), çırpılan narlar, ekmek yapılacak günlerin sabaha karşı yoğrulan mayalanmış hamurları ve daha nice şey...

Çocukluğumda dedemin yanında yatardım... Yatmadan önce hep aynı iki hikayeyi anlatırdı... Zavallı bir tavşanı durmaksızın kandıran adi bir kurt ve dedemin şoförlüğünü yaptığı otobüs ile yaptığımız bir adana yolculuğunun öyküleştirilmiş hali... Büyük, uzun, üzerindeki çiçek resmi kabarmış ve kimi yerlerinden yırtılmış beyaz bir plastik bardakta bir gün süt, ertesi gün portakal suyu içerek geçen kışlar... Hiç değişmezdi sırası...

23 yıl önce yine böyle bir yagmurlu günde kaybetti eşini... yalnız ikimiz vardık evde... Lise sondaydım... Evliliğinde eziyetleri olmuş olsa da sevmiş babaannemi... Hatçe gelinle yaşayabilmek için benim ortaokul ve lise yıllarımın da geçtiği evi kendisi yapmış... Gavur dağlarına gitmişler at arabasıyla... Evin ana iskeleti için gereken ağaçları oradan kesmişler... Duvar dediğin zaten içi çalı dolu üstü samanla karışık bir çamurdan sıva... Kiremit para ediyormuş ama onu da bulup buluşturmuş...

Çocuk ihmal, istismar ve cinayetlerine karşı yine en çok küfredenin en ahlaklı, en vahşi cezayı önerenin en vicdanlı olduğu sanılan günleri yaşıyoruz. Sanığı kazığa oturtmalar mı dersiniz, aynısını ona da yapmalar mı, parça parça etmeler mi dersiniz, bir yerlerini kesmeler mi... idam çığlıkları arasında bir toplumun sadist eğilimlerinin ahlak ve vicdan kisvesi altında nasıl büyüdüğünü, büyütüldüğünü görüyoruz. Bu ilk de değil; her yıl en az üç beş kez yaşıyoruz bunu...

Gariptir ki en temel soru giderek daha az sorulur giderek daha az duyulur oldu: "Bir toplum neden bu kadar çok ve sık sapık üretir?"

Bunun yanıtını aramak yerine hergün bir yenisi karşımıza çıkan sapığı idam etmeyi, onun üzerinden içimizdeki şiddeti, vahşeti besleyen ve çoğaltan bir dili tercih ediyoruz. Belki de bu kendi içimizdeki potansiyel sapıkla başetme, bastırma yollarından biridir ancak bu, sorunumuzu çözmek yerine gelecek günlerde, yıllarda benzer vakaları görmeye devam edeceğimize işaret ediyor. Çünkü asıl sorumuzun cevaplarından korkuyoruz belki de...

"Bir toplum neden bu kadar çok ve sık sapık üretir?"

İdam... Bir öğretmen ve baba olarak her ne kadar duygusal dünyam buna onay verse de bu geri dönülmez cezaya bir akıl varlığı olarak karşı çıkıyorum. Onlarca doğru hükme karşılık bir yanlış kararın bile bir masumun hayatına mal olacağını biliyorum. O zaman bu yanlışı düzeltmek mümkün olmayacak. Kaldı ki idamın olduğu ülkelerde bu suçun azaldığını yada yok olduğunu da görmüyorum. İdam cezalarında Çin başı çekiyor, Ortadoğu ve Asya ülkelerinde de hayli yaygın. Ancak bu ülkelerdeki tecavüz oranları da yüksek. Dünyada kadınların statüsü üzerine çalışmalarıyla bilinen Woman Stats Project’in 2011 rakamlarına göre, dünyada tecavüzün en yaygın olduğu ülkelerin başında, yani birinci grupta, ortalama her 100 bin kadından 60’ının tecavüze uğradığı Afganistan, Hindistan, Pakistan, Suudi Arabistan, Yemen, Irak, Suriye, Ürdün, İran, Sudan ve diğer Afrika ülkeleri var. O halde ısrarla bakmaktan kaçındığımız soruya geri dönelim:

"Bir toplum neden bu kadar çok ve sık sapık üretir?"

Cevaplar aramak yerine intikam çığlıkları attığımız bu yerde korkarım ki daha çok çocuğun ve kadının canının yandığına tanık olacağız. Sinekleri öldürüp bataklığı besleyen bir ahlâk ve pazarcı çığırtkanlığı ile sergilenen vicdanla nereye kadar?... Şimdi bir kez daha soruyorum: