#thelastwave

Ο κόσμος ζει με την αγωνία του αύριο, ο φόβος για ένα μοιραίο τέλος του κόσμου, μια ήμερα αυστηρής κρίσης και ο αφανισμός μας από την ίδια την φύση που μας γέννησε. Αυτά τα θέματα αναλύει ο σκηνοθέτης Peter Weir (Picnic at Hanging Rock) σε ένα από τα μεγαλύτερα αριστουργήματα του, Το Τελευταίο Κύμα (The Last Wave (1977)). Όταν μιλάμε η γράφουμε για ένα περιβάλλον σε κρίση, αυτή είναι η ταινία που θα πρέπει να περνάει από το μυαλό μας.

Πηγή εικόνας: imdb.com Στο ''Το τελευταίο κύμα'', ο David Burton (Richard Chamberlain) είναι ένας επιτυχημένος δικηγόρος ο οποίος ζει με την γυναικά του και τα δυο παιδιά του στο Σίντνεϊ της Αυστραλίας. Κατά την διάρκεια παράξενων καιρικών φαινομένων που έχουν σκορπίσει τον πανικό στον κόσμο, ο David αναλαμβάνει μια υπόθεση 5 Αβορίγινων ιθαγενών για έναν φόνο που έγινε στους βροχερούς και σκοτεινούς δρόμους του Σίντνεϊ. Οι Αβορίγινες δεν μιλάνε όμως για αυτό καθώς ο φόνος έγινε για ιεροτελεστικούς σκοπούς και φοβούνται τον μάγο που τον προκάλεσε. Ο David αρχίζει να συνδέεται πνευματικά με την ομάδα των Αβορίγινων και να ανακαλύπτει τις ρίζες του ενώ μαθαίνει και για ένα επερχόμενο τέλος του κόσμου που οδεύει προς την εκπλήρωση του.

Πηγή εικόνας: cyclicdefrost..com Θεωρώ την ταινία, το ''Το τελευταίο κύμα'', πολύ σημαντική καθώς συνδυάζει το μεταφυσικό με το φυσικό όπως καμιά άλλη ταινία δεν μπόρεσε να κάνει. Ο ήρωας της ταινίας ζει ανάμεσα στον πραγματικό και στον ονειρικό κόσμο, στον σκεπτικιστικό και στον ενορατικό νου. Η σύνδεση του με το πρωτόγονο (Αβορίγινοι) του εξασφαλίζει την πρόσβαση σε μυστικιστικά δόγματα που ο υλισμός οδήγησε στην εξάλειψη. Ο φόβος και η αγωνιά ενός τέλους του ανθρώπινου είδους ανέκαθεν υπήρξε διαχρονικά και αυτό δεν έσβησε πότε από το υποσυνείδητο ή το ένστικτο του ανθρώπου. Κάθε θρησκεία και κάθε πολιτισμός, μιλάει για την τελική κρίση και τον τελικό θερισμό. Ο άνθρωπος άνηκε στην φύση και τώρα η φύση τον "χαστουκίζει" για την παράφορη ματαιοδοξία του.

Πηγή εικόνας: criterion.com Τα μουντά χρώματα στο ''Το τελευταίο κύμα'', καθώς και το σκηνικό της ασταμάτητης βροχής που χρησιμοποιεί ο Weir ενισχύουν την ατμόσφαιρα της ταινίας αλλά και τα συναισθήματα αβεβαιότητας και ελπίδας που αντιμάχονται το ένα με το άλλο σε όλη την ταινία. Ο ήρωας εισβάλει σε έναν σκοτεινό κόσμο μακριά από όλα όσα είχε μάθει για την ζωή του και προσπαθεί μέσα από αυτόν τον γολγοθά να βρει την σωτηρία σε έναν κόσμο που κυριαρχείται από το χάος. Η σχεδόν μεσσιανική φιγούρα του λειτουργεί ως σύνδεσμος  μεταξύ του ανθρώπινου σύνολου και της ανθρώπινης ατομικότητας. Θέλει να σταματήσει το τελευταίο κύμα άλλα το τελευταίο κύμα είναι η οργή της φύσης, το τετελεσμένο, το απαραβίαστο. Ο άνθρωπος ακόμα και μέχρι το τέλος θα παλέψει, ακόμα και αν το τέλος έχει ήδη γραφτεί.

Πηγή εικόνας: basementrejects.com Αυτό είναι "Το τελευταίο κύμα", μια ταινία που πρέπει να δείτε ειδικότερα τώρα που πλησιάζουν τα φθινοπωρινά πρωτοβρόχια για να θυμόμαστε πως η φύση δεν ανήκει σε εμάς αλλά εμείς ανήκουμε στην φύση. Τρομαχτικό αλλά και σαγηνευτικό το μήνυμα που περνάει η ταινία αλλά αυτό το μήνυμα είναι που την κάνει δυνατή και διαχρονική. Η προφητική της δύναμη και η σκηνοθετική της ωριμότητα θα «στοιχειώσει» τον τολμηρό θεατή που αναζητά κάτι παραπάνω από την μίση αλήθεια.

Ο κόσμος ζει με την αγωνία του αύριο, ο φόβος για ένα μοιραίο τέλος του κόσμου, μια ήμερα αυστηρής κρίσης και ο αφανισμός μας από την ίδια την φύση που μας γέννησε. Αυτά τα θέματα αναλύει ο σκηνοθέτης Peter Weir (Picnic at Hanging Rock) σε ένα από τα μεγαλύτερα αριστουργήματα του, Το Τελευταίο Κύμα (The Last Wave (1977)). Όταν μιλάμε η γράφουμε για ένα περιβάλλον σε κρίση, αυτή είναι η ταινία που θα πρέπει να περνάει από το μυαλό μας.

Πηγή εικόνας: imdb.com Στο ''Το τελευταίο κύμα'', ο David Burton (Richard Chamberlain) είναι ένας επιτυχημένος δικηγόρος ο οποίος ζει με την γυναικά του και τα δυο παιδιά του στο Σίντνεϊ της Αυστραλίας. Κατά την διάρκεια παράξενων καιρικών φαινομένων που έχουν σκορπίσει τον πανικό στον κόσμο, ο David αναλαμβάνει μια υπόθεση 5 Αβορίγινων ιθαγενών για έναν φόνο που έγινε στους βροχερούς και σκοτεινούς δρόμους του Σίντνεϊ. Οι Αβορίγινες δεν μιλάνε όμως για αυτό καθώς ο φόνος έγινε για ιεροτελεστικούς σκοπούς και φοβούνται τον μάγο που τον προκάλεσε. Ο David αρχίζει να συνδέεται πνευματικά με την ομάδα των Αβορίγινων και να ανακαλύπτει τις ρίζες του ενώ μαθαίνει και για ένα επερχόμενο τέλος του κόσμου που οδεύει προς την εκπλήρωση του.

Πηγή εικόνας: cyclicdefrost..com Θεωρώ την ταινία, το ''Το τελευταίο κύμα'', πολύ σημαντική καθώς συνδυάζει το μεταφυσικό με το φυσικό όπως καμιά άλλη ταινία δεν μπόρεσε να κάνει. Ο ήρωας της ταινίας ζει ανάμεσα στον πραγματικό και στον ονειρικό κόσμο, στον σκεπτικιστικό και στον ενορατικό νου. Η σύνδεση του με το πρωτόγονο (Αβορίγινοι) του εξασφαλίζει την πρόσβαση σε μυστικιστικά δόγματα που ο υλισμός οδήγησε στην εξάλειψη. Ο φόβος και η αγωνιά ενός τέλους του ανθρώπινου είδους ανέκαθεν υπήρξε διαχρονικά και αυτό δεν έσβησε πότε από το υποσυνείδητο ή το ένστικτο του ανθρώπου. Κάθε θρησκεία και κάθε πολιτισμός, μιλάει για την τελική κρίση και τον τελικό θερισμό. Ο άνθρωπος άνηκε στην φύση και τώρα η φύση τον "χαστουκίζει" για την παράφορη ματαιοδοξία του.

Πηγή εικόνας: criterion.com Τα μουντά χρώματα στο ''Το τελευταίο κύμα'', καθώς και το σκηνικό της ασταμάτητης βροχής που χρησιμοποιεί ο Weir ενισχύουν την ατμόσφαιρα της ταινίας αλλά και τα συναισθήματα αβεβαιότητας και ελπίδας που αντιμάχονται το ένα με το άλλο σε όλη την ταινία. Ο ήρωας εισβάλει σε έναν σκοτεινό κόσμο μακριά από όλα όσα είχε μάθει για την ζωή του και προσπαθεί μέσα από αυτόν τον γολγοθά να βρει την σωτηρία σε έναν κόσμο που κυριαρχείται από το χάος. Η σχεδόν μεσσιανική φιγούρα του λειτουργεί ως σύνδεσμος  μεταξύ του ανθρώπινου σύνολου και της ανθρώπινης ατομικότητας. Θέλει να σταματήσει το τελευταίο κύμα άλλα το τελευταίο κύμα είναι η οργή της φύσης, το τετελεσμένο, το απαραβίαστο. Ο άνθρωπος ακόμα και μέχρι το τέλος θα παλέψει, ακόμα και αν το τέλος έχει ήδη γραφτεί.

Πηγή εικόνας: basementrejects.com Αυτό είναι "Το τελευταίο κύμα", μια ταινία που πρέπει να δείτε ειδικότερα τώρα που πλησιάζουν τα φθινοπωρινά πρωτοβρόχια για να θυμόμαστε πως η φύση δεν ανήκει σε εμάς αλλά εμείς ανήκουμε στην φύση. Τρομαχτικό αλλά και σαγηνευτικό το μήνυμα που περνάει η ταινία αλλά αυτό το μήνυμα είναι που την κάνει δυνατή και διαχρονική. Η προφητική της δύναμη και η σκηνοθετική της ωριμότητα θα «στοιχειώσει» τον τολμηρό θεατή που αναζητά κάτι παραπάνω από την μίση αλήθεια.

A veces creo que el cine de finales de los 70s y principio de los 80s es todo el cine que deberíamos ver. Hacia finales de los 70s cuando el cine ya había terminado de negociar de una buena vez por todas con la industria cinematográfica que parte de su tarea sería incorporar a la cita, el homenaje y el cine que habla de sí mismo de una manera casi obligatoria, el lenguaje cinematográfico tomó un rumbo refortalecido, resurgiendo de sus propias cenizas como el Ave Fénix, de esas cenizas que la televisión había sido responsable en gran parte. En un contexto paradójico, el cine volvió a ser genuino, esta vez hablando con hartazgo, a los gritos y apocalípticamente, no sólo de la realidad sino de la calidad fílmica que lo rodeaba y de ese documental oculto que cada película es de sí misma, como bien lo decía Godard. 

Esta semana vi tres películas que hacía años quería ver: Possession de Andrzej Zulawski, The Last Wave de Peter Weir y Death Watch de Bertrand Tavernier.

Las tres, de alguna u otra manera, ponen en evidencia el proceso fílmico como un proceso traumático y doloroso. Ya nada puede ser natural, como lo era -aún con dificultades- el cine de diez años atrás. Pero también las tres, a pesar de la angustia de la época, ponen en el tablero temáticas del futuro que son las que estamos atravesando hoy en día. Con una claridad y una clarividencia absolutas, las tres plantearon formas de futuro que hoy nos atraviesan de la A a la Z: Feminismo, vigilancia y destrucción del planeta.

Possession (1980) además de ser una gran película, es una gran película feminista. La mujer es la que moldea y formatea al hombre, es la generadora de vida y la encargada también de dar la muerte. Es lo Real, se terminó el rol de la mujer en el lugar Imaginario, en la idealización de la maternidad, en la teta y la concepción dorada. Es la que rompe con un paradigma y “se” rompe, la que suelta el cuerpo, la que pierde el gesto en una escena memorable, de esas escenas que uno cuando la recuerda se le ponen los pelos de gallina porque la fascinación que provoca Isabelle Adjani en la escena del subte es de las cosas que pretendo recordar en ese último estertor de vida que dicen que se ve toda una vida en millones de imágenes. Esa escena ES el cine. El cine en movimiento, en tiempo, hablando del cine mismo y de la danza, del origen de todas las artes y del final. La mujer es un espectro más grande que la historia porque está antes de comenzar y seguirá luego de terminar. Es lo que no tiene fin.

The Last Wave (1977) coquetea con el pensamiento mágico unido a la modernidad, a través de los sueños premonitorios. No hay escapatoria una vez que un mito se activa. El único misterio a resolver es cómo se atraviesa ese mito y cómo el portador de sueños tiene que ir desasnando, al igual que el espectador, la tragedia irremediable. No importan los títulos académicos, David (Richard Chamberlain) es abogado y espectador de cómo su formación no le sirve para nada, ni para proteger a su familia, ni para protegerse a él mismo. La furia de la naturaleza se ha desatado del mismo modo que la furia de los habitantes primitivos y originales de esa tierra usurpada por el hombre blanco. 

Death Watch (1980) es tan actual como lo siguen siendo Tiempo Modernos o Metropolis, aunque se plantea la vigilancia desde un punto de vista sumamente natural para la cotidianidad nuestra, siguiendo la línea del kino-glaz de Dziga Vertov, realidad aumentada, construcción o sumisión de/ante la realidad. 

A Roddy (Harvey Keitel) le implantan una cámara de video en los ojos, una cámara que funciona las 24 horas, un hombre máquina que persigue a sus víctimas que son los protagonistas de un reality show de la muerte, en este caso a Kate (Romy Schneider) escritora de novelas de ciencia ficción, quien se entera que le queda poco tiempo de vida ante la amenaza irremediable de una enfermedad mortal. Su épica coincide con un viaje que emprende para encontrar a su ex marido (Max Von Sydow) que la recibe con una anécdota increíble sobre un músico medieval del que pudo descifrar unas partituras y recomponerlas. Roddy la acompaña durante todo el viaje hasta que ética y estética friccionan de tal modo que se autoimpone una ceguera a lo Edipo para no hacer sufrir más a Kate. La cámara, siempre viva, serpenteante y llena de planos largos, es una sinfonía desenfrenada de la realidad tal como se entiende en la posmodernidad. Además del placer de ver actuar a Harvey Keitel con Harry Dean Staton juntos, es una película alucinante y aún más perturbadora que las series actuales Black Mirror o Maniac.

Kino-glaz de Dziga Vertov

Kino-glaz en Death Watch

Y un hermoso homenaje a The Searchers, de la cual Tavernier pareciera ser fan: