#nguyenphivan

Tất cả chúng ta đều đổ nhau đi học kỹ năng, kiến thức để quản trị người khác, để quản trị tổ chức, doanh nghiệp, vv. Học quản trị người khác thì tốt thôi, nhưng để có thể quản trị ai đó khác, kỹ năng đầu tiên cần nhuần nhuyễn là quản trị chính bản thân mình.

Đầu tiên hết, bạn đừng nên chủ quan là mình hiểu mình, biết hết, biết nhiều, cái gì cũng biết. Bạn cần khách quan audit - kiểm toán lại bản thân xem mình mạnh gì, yếu gì, có gì, thiếu gì. Hiểu đúng về bản thân là bước quan trọng trong quá trình phát triển bản thân. Bài này, bạn tự làm, đồng thời nhờ người thân xung quanh như sếp trực tiếp, đồng nghiệp, bạn bè, thầy cô, mentor giúp mình. Khi giữ thế khách quan và chủ động tìm hiểu, ta sẽ nhận được dữ liệu đúng từ nhiều nguồn. Bạn có thể sẽ rất ngạc nhiên khi thấy thứ mình nghĩ không giống điều người ta thấy. Nếu ai đó nhận xét điều gì làm bạn ngạc nhiên, ví dụ nói bạn là người aggressive - có tính hung hăng, hãy hỏi họ tại sao họ lại nghĩ như thế, ví dụ cụ thể sự việc gì làm cho người khác nghĩ là bạn hung hăng.

Chúng ta trôi qua trong đời, bận rộn, lười biếng, hướng ra ngoài và tâm lơ ngơ giữa xã hội ồn ào. Cứ mãi đi ra, đi ra, không trở về với bản thân mình, nên chẳng bao giờ tìm thấy bản thân. Ta, không ở ngoài kia. Ta ngự trong sự tĩnh lặng khi đối diện với bản thân mình đó. Thời gian cho bản thân còn không có, làm sao hiểu và quản trị được chính mình? Không quản trị được mình thì học gì và quản trị được ai? Bắt người khác phải thế này thế kia, mình làm được không? Muốn họ làm việc chi tiết, mình có chi tiết không? Muốn họ nói ra phải giữ lấy lời, mình có lật kèo không? Nổi cơn, emo lung tung, sao bắt người khác phải bình tĩnh lắng nghe mình?

Cho nên, bạn muốn quản trị người khác thế nào, bạn nên master bản thân trước đã. Ngày xưa đi học đại học ở Úc, ngày tốt nghiệp thầy giáo hỏi, các em đã học được gì, ai cũng nói học được bằng MBA, học phát triển doanh nghiệp, học quản trị công ty, vv. Riêng tôi trả lời, I've learned how to master myself - Tôi học được cách quản trị chính bản thân mình. Mình làm được rồi hãy nói người ta. Quản trị bản thân đã rồi quản trị người khác.

Khi đã hiểu mình mạnh gì, yếu gì, có gì, thiếu gì, lúc đó mới gạch đầu dòng ra bản thân cần học gì và phát triển thế nào. Có người cần kỹ năng mềm. Có người cần kiến thức mới. Nhưng rất nhiều người cần học quản trị cảm xúc. Trong rất nhiều trường hợp, ta phản ứng theo cảm xúc bị chi phối tức thì mà biểu hiện sai, hành động sai, đưa ra quyết định sai. Cảm xúc nhất thời đó, có thể là phản ứng tự vệ của tiềm thức, dựa trên các sự kiện, nỗi đau, nút thắt quá khứ tạo nên. Vậy, nên mới nói, chính ta tạo ra problem - vấn đề cho ta, rồi lại lục đục đi giải quyết mớ bòng bong vấn đề do chính mình tạo ra, xong tự nhiên thấy mình sao quá bận rộn, mệt mỏi, bất lực với thế giới đầy vấn đề này. Ủa, nếu dừng lại, đừng tự tạo ra vấn đề nữa được hôn? Đời rồi sẽ vô cùng nhàn hạ.

1. Create a daily plan – Viết ra danh sách công việc cần làm trong ngày 2. Peg a time limit for each task - Qui định thời gian cần sử dụng cho mỗi công việc 3. Use calendar – Sử dụng lịch để ghi nhận công việc đã lên kế hoạch 4. Use organizer – Sử dụng sổ tay để ghi chú những hạng mục cần làm theo ngày 5. Know your deadline – Ghi nhận và theo dõi thời hạn của mỗi công việc 6. Learn to say “no” – Học cách nói “không” với những gì vô cớ xảy ra trong ngày không theo kế hoạch của mình, ví dụ như có ai gọi đi uống cà phê chẳng hạn trong khi công việc chưa hoàn thành. 7. Target to be early – Luôn đặt thời hạn công việc sớm hơn thời hạn được giao. Điều này giúp bạn có được thời gian để xoay sở hoàn thành công việc đúng hạn cho dù có vấn đề phát sinh. 8. Book time for your activities – Luôn qui định thời gian cho các hoạt động cá nhân, ví dụ như tập thể dục hay đọc sách. 9. Have a clock visibly placed before you – Luôn có đồng hồ trước mặt để nhắc nhở ta về thời gian và thời hạn cần hoàn thành công việc. 10. Set reminders 15 minutes before – Tạo chuông cảnh báo 15 phút trước thời hạn cần hoàn thành một công việc 11. Focus – Tập trung cao độ để hoàn thành công việc mình đã lên kế hoạch. 12. Black out distraction – Tránh tất cả những thứ có thể làm ta bị phân tâm, ví dụ như là lướt facebook trong khi đang cần viết xong một vảng kế hoạch. Theo nghiên cứu khoa học, mỗi lần bạn phân tâm lướt FB chẳng hạn thì 15 phút sau khi lướt xong bạn mới có thể trở lại tập trung vào dòng suy nghĩ trước đó. 13. Track your time spent – Theo dõi thời gian mình sử dụng. Nếu thấy mình cần thêm thời gian mỗi khi viết cái gì chẳng hạn thì lần sau cho mình thêm thời gian khi công việc có liên quan đến viết. 14. Don’t fuss about unimportant details – Đừng quá bị mắc kẹt vào những chi tiết không quan trọng. Mục tiêu của ta là gì thì hoàn thành tốt nội dung chính là đạt. 15. Prioritize – Sắp xếp thứ tự ưu tiên cho công việc quan trọng nhất thì hoàn thành trước. 16. Delegate – Học cách giao việc hợp lý cho người khác trong đội ngũ. 17. Batch similar tasks together – Kết hợp những công việc giống nhau lại thành một cụm công việc để xử lý cho hiệu quả, ví dụ dành thời gian giải quyết công việc hành chính cùng một lúc. 18. Eliminate your time wasters – Triệt tiêu những thứ làm mất thời gian của mình, ví dụ chém gió với ai đó toàn những chuyện không liên quan. 19. Cut off when you need to – Khi cần dành thời gian cho bản thân, hãy cắt đứt liên lạc với thế giới công việc. Khi dành thời gian cho gia đình chẳng hạn mà bạn cứ nghĩ về công việc thì gia đình không vui mà công việc thì cũng chẳng giải quyết được. Bạn thật ra là đang làm mất thời gian của bản thân. 20. Leave buffer time in between – Luôn tính toán thêm thời gian chuyển đổi giữa 2 công việc. Có như vậy, khi một công việc bị trễ thì bạn vẫn có thể bắt đầu công việc tiếp theo đúng giờ.

GIAI ĐOẠN 1 – GIAI ĐOẠN ĐI TÌM CẢM HỨNG: - Thời gian: 3 năm đầu đi làm - Tính chất: đây là giai đoạn khám phá và tìm hướng đi cho bản thân. Trong giai đoạn này, bạn học hỏi và phát triển kiến thức. - Lời khuyên cho giai đoạn này: giá trị của bạn trên thị trường lao động chủ yếu dựa vào tiềm năng. Do đó, việc quan trọng nhất bạn cần làm là tìm ra thế mạnh, điều bạn quan tâm, yêu thích, và tập trung học kỹ năng. Nên thử nhiều loại công việc khác nhau để tìm hiểu. Nên hỏi và lắng nghe nhận xét của người mentor, thầy cô giáo, bạn bè về điểm mạnh, điểm yếu của bản thân. Hãy sử dụng thời gian này để tạo sự hiện diện của mình trên thị trường, rèn luyện kỹ năng, cải tiến điểm yếu, phát triển kiến thức. Chỉ có như vậy bạn mới có thể phát huy tiềm năng của mình và tạo ra được giá trị cho công ty trong tương lai. Nên học các kỹ năng sống mà ngành nào cũng yêu cầu như viết, tư duy phản biện, lắng nghe tích cực, giải quyết vấn đề, hợp tác hiệu quả với người khác…. Bạn cũng đừng quên cuộc sống bên lề công việc. Nên dành thời gian xây dựng những mối quan hệ bạn bè có ý nghĩa, xây dựng thói quen sống lành mạnh, tham gia vào các hoạt động mà mình ưa thích. Những kỹ năng này, cùng với kỹ năng làm việc, sẽ giúp bạn thành công trong tương lai.

GIAI ĐOẠN 2 – GIAI ĐOẠN HỨA HẸN - Thời gian: từ 3 đến 10 năm tiếp theo - Tính chất: đây là giai đoạn giá trị của bạn được công nhận qua mức lương, sự thăng tiến, được giao những nhiệm vụ quan trọng và gặp gỡ những người mentor giỏi. - Lời khuyên cho giai đoạn này: tiếp tục tìm hiểu những tài năng và vấn đề mình quan tâm, nhưng cũng bắt đầu phát triển những kỹ năng chuyên môn đặc biệt. Và nhớ là hãy cống hiến, đóng góp nhiều giá trị cho công ty mà mình làm việc. Một trong những muc tiêu của giai đoạn này là chứng minh sự tín nhiệm của cấp trên dành cho tiềm năng của bạn. Hãy chứng tỏ mình là người có thể làm được, luôn hoàn thành công việc được giao đúng thời hạn, chất lượng công việc tốt hơn mong đợi dù đó là nhiệm vụ gì, và luôn hỏi những câu hỏi cần thiết nhất. Mục tiêu thứ 2 của giai đoạn này là định vị mình cho tương lai bằng cách luân chuyển công việc qua những vị trí khác nhau, và môi trường khác nhau. Bạn nên hỏi mình những câu hỏi sau. Một là bạn quan tâm đến vị trí làm kinh doanh hay vị trí hỗ trợ. Hai là bạn có kỹ năng và thích quản lý đội ngũ không. Câu trả lời sẽ đến sau một thời gian trải nghiệm công việc khác nhau, công ty khác nhau, hay ngành nghề khác nhau. Đây là giai đoạn phát triển kỹ năng và quản trị sự nghiệp của mỗi người.

Chỉ số thông minh số của bạn là bao nhiêu? (DQ - Digital Intelligence) Ngoài IQ và EQ (emotional intelligence), ngày nay bạn cần phải đo chỉ số thông minh số của mình - digital intelligence. Tin mừng cho bạn: DQ là thứ bạn hoàn toàn có thể học hỏi và phát triển. Để trở thành người có DQ, bạn cần lưu ý phát triển 8 kỹ năng số sau đây:

1. Hình ảnh số - Digital Citizen Identity Đây là khả năng xây dựng và quản trị hình ảnh số của mình sao cho phù hợp với con người off-line của bạn.

2. Quản trị thời gian online - Screen time management Đây là khả năng quản trị thời gian bạn sử dụng online, thời gian làm nhiều việc cùng 1 lúc, vừa online vừa offline, và thời gian tương tác online.

3. Quản trị khủng bố online - Cyberbullying Management Đây là khả năng phát hiện ra những trường hợp bắt nạt người khác trên mạng và biết cách giải quyết những tình huống này.

4. Quản trị an toàn trên mạng - Cyber Security Management Khả năng bảo vệ dữ liệu cá nhân bằng cách sử dụng password và quản trị các trường hợp tấn công trên mạng.

5. Quản trị thông tin cá nhân - Privacy Management Khả năng quản lý thông tin cá nhân trên mạng nhằm bảo vệ sự an toàn cho cá nhân và người khác.

6. Tư duy phản biện - Critical Thinking Khả năng phân biệt giữa thông tin thật và giả, nội dung tốt và xấu, người đáng tin và đáng nghi ngờ online.

7. Lịch sử số - Digital Footprints Khả năng thấu hiểu lịch sử số và những hậu quả mà nó mang lại cho cuộc sống thật của mình, qua đó biết cách quản lý quản trị một cách có trách nhiệm hơn với lịch sử thông tin số của bản thân.

8. Khả năng cảm thông số - Digital Empathy Khả năng hiểu cảm xúc của bản thân và thông cảm với cảm xúc của người khác trên mạng.

Các bạn trẻ và các bậc phụ huynh nên lưu ý....

Nguồn: Diễn đàn kinh tế thế giới

Đó chính là hình ảnh, là uy tín, là giá trị, là điều mà chúng ta đại diện trong cuộc sống này.

1. Pretending to be someone you are not – Xây dựng hình ảnh giả tạo, không phải là chính mình

Đừng bao giờ cố tỏ ra mình là người khác. Chìa khoá của việc xây dựng thương hiệu cá nhân đơn giản hãy là chính mình.

2. Not asking the hard question first – Không hỏi mình câu hỏi khó ngay từ lúc ban đầu

Để gởi một thông điệp, kể một câu chuyện cho thế giới thật ra là điều chẳng khó chút nào. Nhưng kể câu chuyện gì? Gởi thông điệp gì để điều đó đại diện cho bạn, cho giá trị của bạn, cho đức tin của bạn? 

Nếu bạn thật ra còn chưa hiểu mình là ai, mình đại diện cho điều gì, mình đang trôi nổi hay đã có một mục đích sống vô cùng vững chắc, vậy ta gởi gì ra cho thế giới? 

Người không hỏi mình câu hỏi khó ta là ai, ta đại diện cho điều gì, người không sở hữu bất kỳ giá trị cốt lõi nào sẽ chỉ tạo ra cho mình một manh áo đẹp, một cái vỏ bọc lụa là khi xây dựng thương hiệu cá nhân. 

Thương hiệu đó trở thành gánh nặng trên vai họ vì họ phải diễn kịch hàng ngày, hàng giờ, cho đến khi xung quanh họ chẳng còn ai, cho đến khi họ gục ngã vì vai diễn đã trở nên quá sức.

3. Ignoring others in the brand discovery process – Quên không hỏi ý kiến người khác trong quá trình xây dựng thương hiệu cá nhân

Không cần biết bạn muốn xây thế nào, quan trọng là người xung quanh cảm nhận bạn thế nào.

Trong xây dựng thương hiệu, bạn nghĩ gì không quan trọng. Người khác nghĩ gì và cảm nhận về bạn thế nào mới thật sự là quan trọng. Và hãy luôn nhớ rằng rất khó để tự mình nhìn thấy được chính mình. Do đó, đôi khi bạn cũng cần phản hồi của người xung quanh. 

Tốt nhất là bạn nên có những người trong cuộc đời có thể nói với bạn sự thật, dù sự thật có đắng như thuốc bắc. Nhờ những lời nói thật, những ý kiến đóng góp chân thành mà ta có cơ hội điều chỉnh lại chính mình.

4. Not generating your own content – không tự mình sáng tác nội dung

Nếu nội dung và thông điệp của bạn mà lại do người khác viết, người khác làm sao chuyển tải cho hết giá trị cốt lõi của chính con người bạn? 

Viết status hay viết blog cũng vậy, khi bạn chỉ biết share nội dung của người khác, bạn không có cơ hội để kết nối với người xung quanh bằng câu chuyện của chính mình.

Do đó, share cũng là việc hay để lan toả những điều tốt đẹp, nhưng nên có lời dẫn, lời bình, chính kiến của mình trong đó.

5. Underestimating time to develop a great brand – Đánh giá thấp thời gian cần thiết để xây dựng thương hiệu cá nhân

Đã gọi là thương hiệu thì phải cần thời gian để xây dựng. Không có chuyện qua một đêm trở thành người nổi tiếng và có sức ảnh hưởng vô biên. 

Nếu có, đó không phải là thương hiệu. 

Thương hiệu là sự lặp đi lặp lại một cách kiên định những thông điệp và giá trị mà mình đã đặt ra, là sự phấn đấu kiên cường để bảo vệ những điều tốt đẹp mà mình đang đại diện.

Xây dựng thương hiệu cá nhân không phải là một công việc, không có ngày nghỉ phép, không có thủ thuật mỳ ăn liền. Nó là quá trình rèn luyện để sống đúng, sống thật với chính bản thân mình.

“3 người sẽ giúp ta thành đạt”

Người cổ vũ, người kết nối, và cuối cùng là người mentor – cố vấn.

Đó là người đã đi qua con đường mà ta sắp đi qua. Họ đã thành đạt, có tầm nhìn xa hơn và trải nghiệm cuộc sống, sự nghiệp, thế giới dày dặn hơn ta rất nhiều. Vì vậy, họ có thể giúp ta định hướng cho tương lai, nhắc nhở khi ta làm gì đó chưa đúng, và chỉ cho ta những con đường tốt nhất và ngắn nhất.

Một người mentor giỏi cần làm và sẽ làm để phát triển bạn – mentee, người được hướng dẫn.

1. Put the relationship before the mentorship – Đặt quan hệ giữa hai con người lên trên quan hệ cố vấn

Để việc mentor thành công, cần phải có một quan hệ gần gũi, chặt chẽ giữa hai thầy trò. Quan hệ này được xây dựng dựa trên hệ giá trị của người mentor. Họ chọn bạn để mentor vì bạn có giá trị giống họ. Ví dụ những người mà tôi đã mentor trong đời và sau này tôi đều chọn là người có tâm hướng đến cộng đồng. Nếu thiếu đi điều kiện nền tảng này, quan hệ mentor sẽ không bao giờ hiệu quả. Ngược lại, nếu bạn đang có mentor nhưng nhìn thấy hệ giá trị của hai người thật ra quá khác nhau. Bạn cũng nên đặt câu hỏi đây có phải là người mentor tốt nhất cho mình. Nếu mentor trở thành một trách nhiệm, giống như trách nhiệm của sếp đối với nhân viên chẳng hạn, thì quan hệ mentor đó sẽ chẳng dài lâu và không bao giờ hiệu quả.

2. Focus on character rather competency – Tập trung vào tính cách chứ không phải khả năng

Những người mentor có tâm, họ quan trọng và giúp ta hình thành tính cách, giá trị, nhận thức về bản thân, sự thông cảm và tôn trọng người khác. Người mentor giỏi hiểu rằng con đường phía trước rất xa, và những phẩm chất tốt dựa trên một hệ giá trị khoẻ mạnh sẽ giúp bạn thành công chứ không phải chỉ là kỹ năng và kỹ thuật.

3. Shout loudly with your optimism, and keep quiet with your cynism – Nói về sự lạc quan, giữ im lặng với sự hoài nghi

Khi ta đến gặp người mentor và trình bày một ý tưởng nào đó mới, người mentor giỏi là người sẽ truyền thêm năng lượng cho ta. Họ sử dụng công thức lạc quan 24x3, nghĩa là cho phép mình 24 giây, 24 phút, 24 giờ để chỉ nghĩ về những điều lạc quan, những lý do hay ho mà ý tưởng đó mang lại đã trước khi nghĩ về khía cạnh tiêu cực, không nên thực hiện. Người mentor giỏi thường khuyến khích bạn khám phá và tìm hiểu cái mới.

4. More loyal to their mentee than they are to their company – Nghĩ cho học trò của mình hơn là công ty/tổ chức

Ngày xưa khi còn đi làm thuê, tôi đã cho một số bạn mentee của mình nghỉ việc, định hướng cho họ một ngành nghề khác phù hợp với tiềm năng, và chỉ cho họ một công ty khác. Người làm mentor cần phải nhìn thấy tiềm năng thật sự của học trò, khuyến khích họ phát triển tiềm năng và giá trị của bản thân. Mentor đúng nghĩa, nếu tình cờ là sếp trực tiếp, sẽ không giữ bạn lại làm việc tại công ty khi biết rằng việc học trò mình đang làm không đóng góp gì cho tương lai của họ.

Quản trị và phát triển một doanh nghiệp cần rất nhiều kỹ năng, kiến thức, kỷ luật, và sự tận tuỵ. Bao nhiêu tuổi thật ra chẳng phải vấn đề.

“It's never too late - Chẳng bao giờ là quá trễ”