#zaustavimouniŔtavanjeskenderije
Ā āNakon dvije i pol decenije veoma intenzivne izgradnje, Sarajevo je dobilo novu urbanu dimenziju i arhitektonsku panoramu u kojem su primjetna tri graditeljska sloja - sloj iz preko 400 godina turske vlasti u Bosni, potom sloj Äetrdeset godina austrougarskog graditeljskog prisustva, te moderni izraz u arhitekturi koji je poÄeo prvim objektimaĀ moderneĀ nakon Prvog svjetskog rata. Nesporni vrh tog treÄeg graditeljskog sloja dostignut je izvedbom anslambla Kulturno-sportskog centraĀ SkenderijaĀ izvedenog 1969, godine po idejnoj koncepciji Živorada JankoviÄa i Halida MuhasiloviÄa. Odluka gradskih vlasti da u jednoj složenoj urbanoj konfiguraciji grada objedini Å”iroku lepezu raznih funkcija - kulturnih, sportskih, trgovaÄkih, ugostiteljskih, uslužnih i drugih - može se smatrati mudrm i dalekovidnom. Jedinstveni arhitektonsko-prostorni koncept - po prvi put ostvaren u bivÅ”oj Jugoslaviji - uspjeÅ”no je rijeÅ”io sve složene dispozicione zahtjeve investitora u znalaÄkom i oblikovnom maniru koji je u potpunosti odgovarao arhitektonskom trendu tih godina - gradska agora za aktivnosti ili zabavu na otvorenom, upotreba betona iz oplate kao finalna povrÅ”inska obrada fasada, složeni konstruktivni sistem za velike raspone i drugo. Izuzetan doprinos postignut je i u novoj gradskoj dimenziji koju je Sarajevo dobilo izvedbom ovog Centra u Äijim prostorima je omoguÄeno održavanje mnogih znaÄajnih druÅ”tvenih, politiÄkih, privrednih, sportskih, muziÄkih, umjetniÄkih i drugih manifestacija. IzgradnjaĀ SkenderijeĀ bila je jedan od najkrupnijih arhitektonskih dogaÄaja tih godina u suvremenoj jugoslavenskoj arhitekturi, a njen sadržajni koncept - potvrÄen kroz brojne oblike života - postao prototip za mnoge sliÄne programe velikih gradova Jugoslavije. Suvremeno koncipirana i opremljena agora, složena i dobro organizirana dispozicija svih sadržaja i izvanredno uspjelo oblikovanje u sirovom betonu donijeli su autorima Centra Saveznu nagradu "Borbeā za najuspjelije arhitektonsko ostvarenje u Jugoslaviji - prvu u bosanskohercegovaÄkoj vitrini graditeljskih trofeja - kao i Å estoaprilsku nagradu grada Sarajeva 1970. godine. āPosebni su kvaliteti izraženi u inventivnoj artikulaciji prostornih jedinica i njihovoj adaptabilnosti, kao i asketskom izboru materijala koji upravo svojom lapidarnoÅ”Äu konstituiÅ”e osnovne vrijednosti ostvarenog arhitektonskog izrazaā - reÄeno je izmeÄu ostalog uz odluku Saveznog žirija Borbine nagrade. Za centarĀ SkenderijaĀ se može ustvrditi da je u prostornu strukturu grada i njegovu panoramu unio novo, suvremeno mjerilo i da je težiÅ”te grada pomjerilo iz njegove izrazite longitudinalnosti. Sarajevo, grad Äije su graditeljske identifikacije sve donedavno bili ili Begova džamija ili stara Gradska vijeÄnica, dobio jeĀ SkenderijomĀ joÅ” jedan oblikovno-prostorni simbol sa prepoznatljivom siluetom i kompozicijom cijelog ansambla.Ā SkenderijaĀ je vremenom postala i simbol razvoja druÅ”tvenog sistema, visoke urbane kulture i zavidne arhitektonske razine sarajevskog kruga graditelja.ā - IVAN Å TRAUS, 99 ARHITEKATA SARAJEVSKOG KRUGA 1930 ā 1990 Photo credits to Anida KreÄo
