#commuting101

Karaniwan na sa akin na tuwing walang pasok ay uuwi ako ng Cavite. Sumasakay ako ng bus sa may Jac Liner sa Buendia. Marami na akong naranasan sa sakayan na yan. Naranasan ko ng mag-antay ng 2 oras sa pila dahil natraffic yung bus; naranasan ko na rin na mayroong isang pasaherong nag-aamok dahil ayaw siyang pasakayin ng bus ng mga gwardiya; naranasan ko na rin ang mastranded ng 6 hours habang basang basa ako dahil sa ulan at nakauwi ako ng bahay ng 3 am. Marami na talaga, pero yung kaninang experience ko, hindi naman siya kakaiba; sa katunayan, madalas natin itong nakikita o nararanasan pag tayo ay nagcocommute. Mababaw kung tutuusin, pero dapat pa rin nating matutunan ang tamang asal pag nasa pampubliko tayong lugar, lalo na't di natin kilala ang mga kasama natin. Respeto baga? 

Kanina kasi sa bus, ginawa akong unan nung katabi ko. Yun lamang naman talaga. Di naman sa naiinis ako o ano dahil sinandalan niya ako at medyo mamawis-mawis yung braso ko dahil sa bigat ng ulo niya. Okay lang naman. Una, di naman niya siguro sinasadya na nakatulog siya sa balikat ko. Pangalawa, baka naman pagod lang talaga siya at napahimbing ng tulog. Ang kaso lang talaga, medyo nais ko ring matulog pero di ko alam kung paano lalo na't medyo malakas yung kanta na pinapatugtog niya at naririnig ko kahit nakaheadphones pa siya (Beats pa nga eh!). I Don't Wanna Miss a Thing pa yung kanta. Wew. Medyo isang oras at kalahati rin kasi yung biyahe, nakatulog ako nung una at ng magising ako eh medyo mukha na pala akong unan na may pundang winnie the pooh or garfield (Naka yellow shirt kasi ako -__-) Wew talaga! Gigisingin ko sana siya pero nahiya ako bigla. Baka kasi pagod rin siya, at baka di naman niya sinadyang matulog sa balikat ko. Haha -__-. Ang kaso lang talaga, nakakayamot lang ng kaunti dahil pagod din ako at parang dineprive niya akong makapagpahinga sa bus na lagi ko namang nagagawa dati. Haha, nag-iinarte pala. Wew. Laking pasasalamat ko na lamang talaga na (1) di siya humihilik, (2) di tumutulo yung laway niya, (3) di naman siya ganoon kabigat. Pero yun pa din, buti na lang maganda yung mga kanta niya kundi lalo na akong naurat. Meron rin kasing movie na pinapalabas sa bus, isang foreign film na iba ang salita. Nako naman. -___- Maiintindihan ko eh, ang ingay-ingay pa. Ni hindi ko nga namalayan na ang rami ng nakatayong pasahero hanggang dulo ng bus dahil nakaidlip nga ako ng panandalian. Ang isa pa sa mga nakakainis na nangyare eh siya na nga yung nasa may tabi ng salamin; at nakuha niya pa akong gawing sandalan. -___- Hello, privilege mo na nga na meron kang sasandalan, sa katabi mo ka pa sasandal. Zzz. Pag pauwi kasi laging yung upuan sa isle yung pinipli ko dahil nauuna akong bumaba. At eto pa, nung nagising siya ay tila nagulantang ang mundo niya at nagpanic. Yung normal na reaction natin pagkagising ng bus tapos kinabahan tayo dahil baka lumagpas na tayo o ano man. Pero di ko lang sure, baka nagulat siya dahil nakatulog siya sa balikat or baka dahil akala niya lumagpas na siya sa pupuntahan niya. Wew. Anyway, so medyo nagpanic siya, at tinanggal niya yung headphones niya, feel ko nabibingi na rin siya. Define awkward. Di ko rin kasi alam gagawin ko. Di ko nga siya tinignan eh. Pero di man lang siya nagsorry sakin dahil dinantayan niya ko diba. Hay. Haha. So ayun, at dahil nga dito, naisipan kong gumawa ng Commuting Ethics 101: Mga Bagay na Dapat Alam ng Bawat Komyuter!

So ayun na nga, ipagpaumanhin niyo kung medyo naglitanya at nagrant pa ako sa isang di naman ganoon kalakihan na problema, pero kasi, karaniwan na yan nangyayare at dapat matutunan natin na gawan ng solusyon miski mga maliliit na bagay diba?

So eto na nga; ano nga ba ang dapat nating alalahanin?

1.) Hindi lamang ikaw ang pasahero! Matutong makibagay at makiramdam!

- Isa to sa mga pinakakinaiinisan kong bagay. Yung simpleng pag-abot ng bayad sa driver ni hindi pa magawa. Parang mga prinsipe't prinsesa na hindi maaring madungisan ang kamay! Nako naman, nangangawit na yung kamay ng katabi mo di mo pa iabot? -___-. Isa pa, yung mga taong kung makaupo eh akala mo donya at ayaw magsiusog. Yung totoo, binili yung upuan? -___- Hay nako! Pati yung mga drayber at mga barker na pinagpipilitan na meron pa sa kaliwa o sa kanan ang isang jeep na siyaman lang tapos meron ng sampung tao ipipilit pa na meron pang space! Yung totoo? MAY EXTENSION BA? -___- ZZZ. Sa MRT/LRT/Bus naman, yung mga taong nagpapatugtog ng pagkalakas-lakas! Diyos ko, mahabag ho kayo, nakaearphones na nga parang naka speakers pa din at rinig na rinig mo pa din ang mga pinapatugtog nila. Nagiipon ng tutuli? -__- Gustong mabingi? Sana matuto tayong makiramdam! Yung iba naman ang kapal pa ng mukha at di man lang nageffort mag headphones/earphones at talagang ni loudspeaker pa! Naranasan ko to sa PNR! Wew. 

2.) Ihanda mo na agad ang ibabayad mo para wala ng mahassle pa.

- Isa to sa mga bagay na naisipan kong ikabubuti ng lahat. Ni minsan ba hindi mo napagtanto o naisip man lang kung kailan ang tamang panahon para magbayad? Pagkasakay mo, pagmalapit ka sa patutunguhan mo, pag nasa kalagitnaan na, o pag naalala mo na lang? Naisip ko lang na mas mabuti kung maaga pa lang ay ihanda na natin ang pamasahe natin. Mas mabuti kung sakto para hindi na mahirapan pa ang mga driver. Hindi madaling magdrive, mag-math, magsukli, at mag-abot ng sabay-sabay. Meron pa ngang iba na tatanga-tanga at nagbabayad ng buong isang libo sa jeep kung tutuusin 7 php lang naman ang dapat bayaran? Di nag-iisip? Sana magpapalit muna bago lumusog sa gera diba? Wew. 

3.) Wag magpakatanga. Maging alerto. Maging maingat.

- Although hindi ko pa naman nararanasan o nasasaksihan ang mga holdapan, nakawan, o kung ano mang mga gimik na nangyayare sa mga commuters; batay sa mga kwento at paalala na nairerelay sa akin, isa to sa mga panuntunin na dapat natin alalahanin. Marami ng nahohold-up, nananakawan, at kung ano-ano pang mga  kasamaan ang nangyayare sa mga pampublikong sasakyan. Dapat maging alerto tayo sa paligid natin. Huwag magpabaya kahit na inaantok ka na. Wag lalong magpakatanga -- pag buhay na ang nakasalalay matutong bigyang pahalaga kung ano ang tunay na mahalaga -- lagi ngang sabi ng tatay ko, ang pera/gadgets/ o kung ano pa man napapalitan, pero ang buhay hindi. Kung nahold-up ka at natutukan, ibigay mo na lang, kaysa ibigay mo ang buhay mo. Walang katumbas ang buhay mo. Laging magiingat! Okaya naman sa mga LRT/MRT/PNR kung saan laging siksikan, kung hindi naman talaga nagmamadali, mag-antay ka na lang ng maluwag na train kaysa sa mahipuan o manakawan ka pa diba!

4.) Wag magpapaloko. Wag magpahalatang di ka marunong o di ka sanay magcommute.

- Applicable to lalo na sa mga taxi na malakas manggoyo! Hindi masamang magtanong, pero kung nakakaramdam ka na na lolokohin o ginugulangan ka na nito, act smart at wag magpaloko. 

5.) Respect. Bigyang pahalaga ang mga taong lubos na nangangailangan.

- Ang nais kong ipaalala dito ay sana matuto tayong gumalang. Kunyari, sa LRT/MRT/PNR, kapag may matanda, babae, o kaya buntis na nahihirapan, dapat matutunan nating pahalagahan at magparaya para sa kanila. Kung kaya naman nating tumayo, tumayo na tayo, hindi yung nagpapanggap pang tulog o walang nakikita kahit hirap na hirap na yung iba dahil nakatayo sila. Lalo na sa mga kalalakihan, be man enough!