#basuin

In die Katolieke Kerk en in ander Kerke buite die tradisie van die Hervorming, in die breë sin, is hulle s. almal wat aan die mistieke liggaam van Christus behoort, almal wat kinders van God is omdat hulle bonatuurlik aan sy eie lewe deelneem; in hierdie sin praat ons van die gemeenskap van die heiliges; in 'n enger sin is hulle s. diegene wat na hul aardse lewe die salige visioen geniet. In 'n spesifieke sin is hulle dan s. diegene wat aangeroep en vereer word met openbare aanbidding, bekend deur teoloë as die kultus van dulia. Die uitoefening van hierdie kultus is egter slegs wettig op voorwaarde dat dit deur die Kerk toegelaat of goedgekeur word; daarom, in hierdie sin, is hulle s. diegene wat deur die Kerk so verklaar word. In die vroeë eeue was hierdie verklaring implisiet in die toestemming tot aanbidding wat deur die plaaslike kerklike owerhede aan individuele gemeenskappe verleen is. Vanaf die 10de eeu. die verklaring van heiligheid, in alle opsigte en vir die universele Kerk, geskied deur 'n uitdruklike handeling, uitsluitlik aan die pous voorbehou. Normaalweg bestaan ​​dit uit die plegtige seremonie van kanonisering (➔), waarmee die gelowiges enersyds gedwing word om te glo dat die a. gekanoniseer is beslis in die Paradys, aan die ander kant word die deugde wat deur hom uitgeoefen word uitgewys as 'n seker norm van die Christelike lewe en dit word toegelaat dat hy in die openbaar in gebed aangespreek word, as 'n voorbidder by God.

Die uitbeeldings van die s. in kuns is hulle bowenal gekoppel aan toewydingsredes en volg die hagiografiese en legendariese bronne. Algemene ikonografiese elemente kenmerk bepaalde kategorieë van s., soos die martelare, geïdentifiseer deur die eienskap van die palmblaar en, bowenal vir die s. martelare, van die kroon. In die konteks van narratiewe tonele vorm die lyding wat deur die martelare verduur is 'n tema wat veral behandel word in heilige kuns, ontwikkel vanaf die uitgebreide Middeleeuse literatuur oor die eerste eeue van die vervolging van Christene. In hierdie figurasies word die vermoë van die martelare om sterflike martelings te oorleef dikwels geïllustreer: dus die beelde van a. Sebastian deurboor deur pyle, s. Katarina van Alexandrië aan die wiel vasgemaak, s. Johannes die Evangelis in die ketel met kokende olie. Simbole van die martelaarskap wat deur die s. aan die ander kant word hulle sy spesifieke eienskappe (die rooster vir St. Lawrence; die gekruiste kruis vir St. Andrew; die borste vir St. Agatha), wat saamsmelt met ander, gekoppel aan ander biografiese gebeurtenisse of gewyde aspekte (die oë van St. Lucia, beskermer van sig, met verwysing na haar naam sowel as die lam vir St. Agnes, simbool van onskuld).

Soortgelyke gebruike kenmerk die konstitusie van die ikonografie van ander heiliges, wat ook in die volgende eeue van die Christendom gekanoniseer is, wat die opvallende episodes van die lewe uitbeeld waaruit hulle geput is, naas apotropaiese en toegewyde aspekte, die ikonografiese eienskappe wat hulle selfs in geïsoleerde voorstellings herkenbaar maak. . Spesifieke ikonografieë word ook gekoppel aan individuele figure van s., soos die mistieke troue met die Kind vir s. Catherine van Alexandrië; die teenwoordigheid van St. Dominic en dikwels St. Catherine van Siena in die Madonna del Rosario ens. 'n Besondere ikonografie is dié van die sogenaamde Heilige Gesprek, waarin in 'n ideale teologies-leerstellige gesprek 'n groep s. omring die Madonna en Kind, oor die algemeen vollengte of minder gereeld halflengte troon.

Dr De Beer 

Dr De Beer