Hoe start je een eerbetoon aan een zo groot iemand als Marc Sleen? Kan je iemand die zoveel heeft betekend voor de Vlaamse stripwereld wel voldoende eer bewijzen door één van de zovele hommages te schrijven die we nu voorgeschoteld krijgen? Uiteraard is elk eerbetoon voor zo'n voorname heer meer dan terecht, maar geen één kan omschrijven wat deze man betekent. Niemand kan dat. Het is bijna onrechtvaardig om om het even welke hommage als alomvattend te beschouwen. Desondanks wagen we ons toch op glad ijs en proberen we hier als een echte ‘detective Van Zwam’ op zoek te gaan naar alle eer die mijnheer Sleen verdient. Het zou nog makkelijker gaan met een drankje van Matsuoka erbij. Wanneer we vroeger bij onze grootmoeder - of nog beter ‘de bomma’, dat klinkt ‘Neroiaanser’ – op bezoek waren, lonkten er drie stapels strips in de boekenkast. Vlak onder de encyclopedieën lag er een stapel ‘Jommekes’, een stapel ‘Sussen en Wissen’ en daarnaast een stapel ‘Nero’s’. ‘De kille man djaro’ helemaal bovenaan en net daaronder het afschrikwekkende verhaal ‘Het rattenkasteel’. Dit alleen al is het bewijs dat Marc Sleen een grootheid is die bij anderen zoals Nys en Vandersteen hoort. Die lekker gevulde tekstballonnen en bolronde figuren die de bruine pagina’s passeerden waren meer dan alleen wat leuk tijdverdrijf. De verhalen zijn een blik op de échte wereld. Iedereen kan zich zo voorstellen dat hij een frietje gaat halen in een frietkot van Jan Spier. Iedereen kent wel iemand die blijft roken à la Madam Pheip, ook al vindt de ganse omgeving dat ze beter zou stoppen. Of een Oscar Abraham Tuizentfloot die als enige zijn eigen verhalen gelooft. Marc Sleen was een superkrak in het creëren van personages. Honderden passeerden de revue, allen even iconisch. Marc toonde een echte wereld maar gaf daarop ook de nodige kritiek. Is er een betere plek dan in het beeldverhaal om al die kritiek te spuien? Sleen kon er zijn vaak zinvolle mening geven op onze leefwereld. Dierenleed, racisme, politieke strapatsen, het egoïsme van de mensheid en de miljardenindustrie in de voetballerij en popwereld – alles kwam aan bod. Niets ontsnapte aan zijn kritische oog. Die kritiek kwam er steeds vanuit liefde. De kritiek op dierenleed kwam er door zijn affectie voor het dierenrijk. Zijn jaarlijkse safari’s – met uitzondering van één jaar, omdat een Afrikaanse dorpstovenaar voorspeld had dat hij zou omkomen op safari – zorgden niet alleen voor documentaires op onze nationale televisie, maar ook voor zorgvuldig onderbouwde Neroverhalen. Soms schopten de dieren het zelfs tot (hoofd)personages, zoals Beo, de ezel van Sinterklaas. Maar niet enkel de olifanten vanop de safari’s konden hem bekoren, ook de mussen uit zijn tuin – met verwarmd zwembad – deden dat. Enkele jaren geleden beschreef hij hoezeer hij kon genieten van de kleine, fluitende vogels op zijn domein. Uit zijn gedetailleerde beschrijving kon je afleiden dat hij een levensgenieter was, net als Nero. Ook hij zat maar al te graag en languit in zijn zetel, maar ging toch (niet altijd) even graag naar het buitenland, op zoek naar giraffen en neushoorns. Nero kan niet doodgaan. Hoe hard Geeraard de Duivel, Ricardo, Pietje de Dood, Hella de Heks of nog andere iconische rivalen ook proberen, Nero omleggen gaat niet. Nero lachte samen met Marc Sleen de Dood uit. Niemand kon volgens Sleen zijn stripzoon om het hoekje jagen, hoewel... De laatste jaren stelde Marc zijn uitgever publiekelijk in vraag over de aanwezigheid van zijn albums in de winkelrekken. Wederom kunnen we stellen dat dit was uit liefde, maar deze keer voor zijn eigen stripheld. Sleen had gelijk. Hoewel iedereen een ontiegelijk respect had voor de man, waren zijn albums steeds minder zichtbaar. Desondanks was er de laatste jaren een kleine opflakkering van de Nero-albums in de vorm van ‘premieres’ en zelfs een boek voor zijn 90e verjaardag of, iets minder recent, enkele trilogieën. Als jongere kunnen we alleen maar respect hebben voor het harde werk dat Marc Sleen aan een hels tempo verzette. Dagelijks startte hij ’s ochtends rond halfacht, om twaalf uur later te zijn werkdag te beëindigen. Maandag, dinsdag en woensdag waren zijn tekendagen, in die dagen had hij de stripstroken voor een hele week al voorzien, de andere dagen waren zijn inspiratie- en documentatiedagen. Hij had een begin en een einde in zijn hoofd, de rest bedacht hij week per week. Op deze manier kon hij kort inspelen op de actualiteit, wat al eens voor absurde situaties zorgde. Zo kreeg Nero in ‘de erfenis van Nero’ eerst een tiental opdrachten. Pas wanneer hij deze tot een goed einde bracht, kon hij de erfenis in ontvangst nemen. Tot plots bleek, tegen het einde van het album, dat hij er toch enkele minder moest doen, gewoon omdat het album anders te dik zou worden. Geen echte mop, maar toch bijzonder grappig. En laat dat nu net iets zijn waar Marc Sleen voor bekend stond. Meer nog dan verteller of tekenaar, was hij een humorist in hart en nieren. De laatste Nerojaren kreeg Sleen de hulp van Dirk Stallaert om de albums af te werken. Als we eerlijk zijn mogen we zeggen dat Dirk Stallaert er voor zorgt dat de klassieke vorm van de ‘De Lustige Kapoentjes’ verder blijft leven in de gedaante van ‘Mieleke, Melleke, Mol’: Stallaerts stripreeks waarvan ondertussen al meer dan 20 albums zijn van verschenen en die hij samen maakt met mede Sleenfan Urbanus. Sleens verhalen – en zijn verteltechnische vaardigheden – zijn iconisch. Misschien nog belangrijker dan zijn tekentalent. Niettemin zijn het zijn tekeningen die we het meest onthouden. Als karikaturist wist hij al lof te verzamelen, maar pas wanneer de figuren in de verhalen begonnen op te duiken, zag je een evolutie. Hij ontwikkelde zich van goede tekenaar tot meestertekenaar, die nu nog steeds talloze striptekenaars en illustrators inspireert. Voor zijn schitterende verhalen en tekeningen werd hij beloond met een oeuvreprijs: de ‘Gouden Adhemar’, een afgeleide van de ‘Bronzen Adhemar’. Beiden genoemd naar zijn eigen bedacht personage. Hij werd geridderd én verschillende malen ereburger van verschillende gemeentes. Dat ridderen zouden we trouwens letterlijk kunnen nemen. Marc Sleen moest in de jaren ‘60 vechten voor zijn overstap van ‘Het Volk’ naar ‘De Standaard’, dit alles in tijden dat kranten lezers verloren als hun favoriete stripheld er niet meer instond. Het afronden van een eerbetoon is nog moeilijker dan het starten. Hoogstwaarschijnlijk belichten we nog geen halve procent van wie of wat Marc Sleen was. Het mooiste eerbetoon dat we hem kunnen geven is vanavond met een wafel in de ene en ons meest geliefde Sleen-album in de andere hand onder een warm deken te genieten van de virtuoos die Marc Sleen was en daarbij enkele zilveren – Aha – tranen laten. Quinten Baeken © Cutting Edge - 7 november 2016
annaxmalina
prguitarman
gummygunk
theartofmadeline
areudirty
izzy806