mutemmimcuz

Her gelen gider

Her yeni eskir

Her taze bayatlar

Her güzel çirkinleşir

Her yaşayan ölür

Ezeli ve ebedi olan sadece Allah’tır

Bu âyet-i kerîme şöyle tefsir edilmiştir:

Habibim ve ey kullarım! Ben, sizden rızık istemiyorum. İnsanlar, kendi kölelerini çalıştırarak onların vasıtalarıyla servete, geçimlerini temine nâil olmak isterler. Ben ise kullarımın rızkını verenim. Kulların çalışmalarına muhtaç değilim. Ben size, yine sizin âhiret selâmetiniz için ibadet ve tâat etmenizi emrediyorum.

Şimdi burada hatıra şöyle bir şey gelebilir: “Mademki Cenâb-ı Hak, rızkımızı verecektir, o hâlde bizim çalışmamıza ne lüzum var!”

Böyle bir fikir doğru değildir. Cenâb-ı Hak, elbette Rezzâk-ı Kerîm’dir. Bizi rızıklandıracağını vadediyor. Fakat aynı zamanda bize meşrû surette çalışmayı da emrediyor. Rızkımızı veren ancak Hak Teâlâ’dır. Bizim çalışmamız ise rızkımızın temini için sebeplere müracaat etmekten ibarettir. Cenâb-ı Hak, âlemin nizamının devamını, bazı sebeplere bağlamıştır. Her hâdise -bir hikmet eseri olarak- bir sebebe bağlıdır. Nitekim hava, hayatımızı idâmeye sebeptir. Bunun gibi çalışmak da rızkımızın hâsıl olmasına sebeptir. Bu, Allâhü Teâlâ’nın koyduğu bir kanundur.

İbadet ve tâatimize gelince; bunlar, bizim dünya için çalışmamıza, ticaretle ve ziraatla meşgul olmamıza mâni olacak bir mâhiyette değildir. Meselâ, beş vakit namaz, bir günümüzün, en fazla bir saatini alabilir. Geriye kalan saatlerde ise çalışmamıza ne mâni var? Oruç ibadeti de bizim hayat faaliyetlerimizi aslâ ihlâl etmez. Bilakis artmasına vesile olur.

Biz ibadetle mükellef olduğumuz gibi, rızkımızın sebeplerine tevessül etmekle de mükellefiz. Sebeplere tevessül, tevekkülümüze, Allâhü Teâlâ’ya itimadımıza aslâ muhalif değildir.

BEYİT:

Önce çalışmak sonra dua, dinin esası

Sadaka-i fıtır, meşhur hadîs-i şerîflerle sabit bir vaciptir. Zekât farz kılınmadan önce, orucun farz kılındığı sene vacip olmuştur.

Sadaka-i fıtır, orucun kabul edilmesine, ölüm sıkıntılarından ve kabir azâbından kurtuluşa vesîledir. Yoksulların ihtiyaçlarını gidermelerine, bayram neşesinden onların da istifâde etmelerine bir yardımdır.

Ramazan Bayramı’nın birinci günü sabah namazı vaktinin girmesinden itibaren sadaka-i fıtrın edâsı vacip olur. Fakat fakirlerin, bununla bayram namazından evvel noksanlarını tedarik etmeleri için önce verilmesi mendûbdur.

Sadaka-i fıtır, Ramazan Bayramı’nın birinci günü fecrin doğuşuyla (sabah namazının vaktinin girmesiyle) vacip olduğundan, fecirden önce çocuk dünyaya gelse onun için de sadaka-i fıtır vermek vacip olur. Şâyet fecirden sonra doğarsa bir şey lâzım gelmez.

FİTRE

Her Müslümanın, kendisi ve bâliğ (ergin) olmayan fakir çocuğu için sadaka-i fıtır vermesi vaciptir. Ancak, bâliğ çocuğu ve zengin olan çocuğu için babasının vermesi vacip değildir.

Bir kimse, bâliğ olan evlatlarının fitrelerini, onların izinleriyle verebilir. Kendi ailesi, idaresinde bulunduğu takdirde -âdeten izin bulunduğundan- izinleri olmaksızın vermesi de kâfîdir.

Bir kimse kendi fitresini; fakir olan eşine, babasına, annesine, ninesine, dedesine, çocuklarına ve torunlarına veremez.

Bu âyet-i kerîme, Ashâb-ı Suffe hakkında nâzil olmuştur ki dört yüz kişi kadardılar. Medîne-i Münevvere’de ne bir meskenleri ne aşiret ve akrabaları vardı, hiçbir şeyleri yoktu. Mescidin sofasında ikamet edip, Kur’ân-ı Kerîm ilmi tahsil ederler, Peygamberimizin (s.a.v.) derslerinden ve sohbetlerinden bol bol istifâde ederlerdi. Bunlar risâlet medresesinin, canlarını Allah yoluna vakfetmiş talebeleri idiler. Bir gün Peygamberimiz (s.a.v.), Ashâb-ı Suffe’nin başlarında durup hâllerine baktıktan sonra fakirliklerini, çektikleri sıkıntıları görmüş ve onlara şöyle buyurmuşlardır:

“Ey Ashâb-ı Suffe! Size müjdeler olsun ki her kim, şu sizin bulunduğunuz hâlde ve içerisinde bulunduğu hâlden razı olarak bana kavuşursa o, benim dostlarımdandır.”

Bakara Sûresi’nin 273. âyet-i kerîmesi her ne kadar Ashâb-ı Suffe hakkında nâzil olmuş olsa da hükmü, umûmîlik ifade eder. Allah rızası için düşmana karşı nöbet bekleyen veya Allah rızası için medreselerde dirsek çürüten yahut Allah rızası için kendisini âmme hizmetine vakfeden ve bu hâller içerisinde malı mülkü olmayıp nafakasını kazanmaya fırsat bulamayan veya gücü yetmeyen fakir müminler, bu âyet-i kerîmenin hükmüne dâhildirler. Bunlar, infak ve sadakaların verileceği en güzel yerleri teşkil ederler.