Science Blog

Gan là cơ quan nội tạng lớn nhất trong cơ thể, đảm nhiệm tới hơn 500 chức năng như chuyển hóa các chất dinh dưỡng, trung hòa và thải trừ các chất gây hại. Hàng trăm công việc khác như lọc các chất độc ra khỏi máu, cân bằng các vi chất dinh dưỡng, điều chỉnh các hormone. Nhưng gan sẽ bị tổn hại và rơi vào nguy cấp nếu con người lạm dụng rượu. Tình trạng gan không được chú ý có thể tiến triển thành suy gan, một bệnh lý đe dọa tính mạng.

Có một số bước và phương pháp có thể thực hiện để giúp cải thiện sức khỏe của gan. Cắt giảm tiêu thụ rượu là một cách quan trọng trong số đó.

Hạn chế mức tiêu thụ rượu

Hạn chế uống rượu có thể giúp giảm nguy cơ mắc bệnh gan. Các Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) định nghĩa mức tiêu thụ rượu vừa phải là:

Tối đa 1 ly mỗi ngày cho phụ nữ

Tối đa 2 ly mỗi ngày cho nam giới

Ngoài ra tránh uống rượu hoàn toàn nếu bạn:

Phục hồi sau rối loạn sử dụng rượu

Phụ nữ mang thai

Áp dụng chế độ ăn uống thân thiện với gan

Để đảm bảo chế độ ăn uống của bạn có lợi cho gan về lâu dài, hãy thử những cách sau:

Ăn nhiều loại thức ăn. Chọn ngũ cốc nguyên hạt, trái cây và rau quả, protein nạc, sữa và chất béo lành mạnh. Các loại thực phẩm như bưởi, quả việt quất, quả hạch và cá béo được biết là có lợi cho gan.

Nhận đủ chất xơ. Chất xơ rất cần thiết để giúp gan của bạn hoạt động trơn tru. Trái cây, rau và ngũ cốc nguyên hạt là những nguồn chất xơ tuyệt vời để kết hợp vào chế độ ăn uống của bạn.

Giữ đủ nước. Hãy đảm bảo rằng bạn uống đủ nước mỗi ngày để giữ cho gan của bạn luôn hoạt động tốt.

Hạn chế thức ăn béo, đường và mặn. Thực phẩm có chứa nhiều chất béo, đường và muối có thể ảnh hưởng đến chức năng gan theo thời gian. Thức ăn chiên rán và thức ăn nhanh cũng có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của gan.

Uống cà phê. Cà phê đã được chứng minh là có thể giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh về gan như xơ gan và ung thư gan. Nó hoạt động bằng cách ngăn chặn sự tích tụ chất béo và collagen, hai yếu tố gây bệnh gan.

Tập thể dục thường xuyên

Tập thể dục thường xuyên có thể giúp giảm mỡ thừa trong cơ thể, bao gồm cả chất béo trong gan.

Kiểm soát cân nặng. 

Béo phì có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh gan liên quan đến rượu. Nếu bạn thừa cân hoặc béo phì, hãy làm việc với bác sĩ để phát triển một kế hoạch giảm cân phù hợp.

Bảo vệ chống viêm gan. 

Một số cách để ngăn ngừa viêm gan siêu vi bao gồm tiêm vắc-xin viêm gan A và viêm gan B, sử dụng bao cao su và các phương pháp rào cản khác khi quan hệ tình dục, và không tái sử dụng kim tiêm hoặc các vật liệu thuốc tiêm khác.

Kiểm tra sức khỏe định kỳ. Gặp bác sĩ thường xuyên có thể giúp bác sĩ xác định và điều trị sớm bất kỳ tình trạng sức khỏe tiềm ẩn nào. Ngoài ra, nếu bạn có các triệu chứng sớm của bệnh gan liên quan đến rượu, đừng ngần ngại đặt lịch hẹn với bác sĩ.

🙎 Writer & Translate: Yuu

🙎 Editor: MyMy

📧 Mọi chia sẻ, góp ý xin gửi về hòm thư của chúng mình: [email protected]

Bản quyền nội dung bài viết thuộc về Future of Science. Vui lòng không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý của tác giả.

Khi re-post chú thích ghi nguồn đầy đủ.

“Make science close to you!”

#fos

#khoahoc

#biology 

#health

Trong tuần trước chúng ta đã tìm hiểu về những tác hại của rượu đối với gan. Vậy vấn đề đặt ra là chúng ta sẽ điều trị các bệnh về gan do rượu như thế nào? Hiện nay, xu hướng điều trị bệnh gan đó là sử dụng các bài thuốc từ dân gian, sử dụng thuốc từ dược liệu giúp bảo vệ gan do có thể sử dụng lâu dài và tính an toàn cao. 

Curcumin còn được gọi là diferuloylmethane – một hợp chất polyphenol tự nhiên. Hợp chất này được tìm thấy chủ yếu trong phần củ của cây nghệ (Curcuma longa). Curcumin là một trong ba curcuminoit chính trong củ nghệ.  Ngoài ra, hợp chất này cũng được tìm thấy trong một số củ thuộc họ gừng khác nhưng hàm lượng không cao bằng nghệ.

Các nghiên cứu khoa học đã chứng minh, curcumin từ nghệ có thể bảo vệ gan nhờ những cơ chế sau:

- Giải độc gan: Curcumin thúc đẩy sự hình thành của các enzyme giải độc gan, trong đó đặc biệt có Gluthianone S-transferase, giúp tăng cường chức năng gan và hạ men gan.

- Giảm viêm gan, chống oxy hóa: Curcumin là chất chống oxy hóa mạnh, ức chế các gốc tự do, bảo vệ tế bào gan. Curcumin cũng ngăn ngừa sự hình thành của các chất hóa học gây viêm (COX-2).

- Giảm xơ gan: Curcumin có thể làm chậm quá trình xơ gan và giảm xơ gan thông qua quá trình làm lành các vết sẹo và tổn thương gan.

- Ức chế virus viêm gan: Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, Curcumin có thể ức chế sự sao chép của virus viêm gan A, B, C

Một số các nghiên cứu đã tìm ra các tác dụng triển vọng đối với ung thư gan ở người của của Curcumin:

1. Kích thích sự chết của tế bào theo chương trình

Quá trình tự chết của tế bào (apoptosis) có thể được kích hoạt bởi nhiều cách khác nhau từ bên ngoài hoặc bên trong tế bào. Tuy nhiên, các tế bào ung thư lại có khả năng kháng lại quá trình này dẫn đến sự tăng trưởng không kiểm soát được của chúng. Curcumin có thể tác động kích hoạt và thúc đẩy quá trình tự chết của các tế bào ung thư.

2. Tác dụng gây độc và giảm khả năng tăng sinh tế bào

Curcumin có khả năng ức chế sự tăng sinh của các tế bào HepG2 (dòng tế bào ung thư gan biểu mô ở người). Curcumin có thể ức chế sự phát triển của dòng tế bào HepG2, thay đổi hình thái bề mặt tế bào và kích hoạt yếu tố pro-apoptotic để thúc đẩy quá trình apoptosis tế bào.

3. Curcumin có tác dụng biệt hóa các tế bào gốc ung thư

Các tế bào gốc ung thư là các tế bào có khả năng tự tái tạo, đóng vai trò quan trọng trong sự tăng trưởng của khối u và có khả năng khởi phát một khối u mới. Chúng mang những đặc điểm tương tự như tế bào gốc bình thường nhưng lại không có khả năng kiểm soát số lượng tế bào. Vì vậy, việc làm giảm số lượng các tế bào gốc này có thể giúp điều trị ung thư gan hiệu quả.

Curcumin giúp biệt hóa các tế bào gốc ung thư này thành các tế bào ung thư bình thường không còn khả năng tăng sinh. Từ đó, hoạt chất này giúp hỗ trợ tiêu diệt chúng dễ dàng hơn mà không sợ chúng được tái tạo lần nữa.

4. Ngăn ngừa khối u di căn và tiến triển

Curcumin có khả năng ức chế biểu hiện của các TNF-α, yếu tố tăng trưởng khối u - đóng vai trò quan trọng giúp bệnh ung thư gan tiến triển và di căn sang các cơ quan khác. Ngoài ra, curcumin tác động vào ty thể, nơi sản xuất năng lượng chính cung cấp cho các tế bào ung thư gan. Curcumin gắn vào ty thể của các tế bào này và khiến chúng nhạy cảm hơn với các gốc tự do, từ đó khiến chúng dễ bị tiêu diệt hơn.

🙎 Writer & Translate: Yuu

🙎 Editor: MyMy

📧 Mọi chia sẻ, góp ý xin gửi về hòm thư của chúng mình: [email protected]

Bản quyền nội dung bài viết thuộc về Future of Science. Vui lòng không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý của tác giả.

Khi re-post chú thích ghi nguồn đầy đủ.

“Make science close to you!”

#fos

#khoahoc

#biology 

#news

#curcumin

Trên thực tế, uống rượu bia lâu dài sẽ khiến gan sẽ dần thoái hóa, men gan tăng dẫn đến viêm gan, xơ gan, thậm chí tử vong do xuất huyết tiêu hóa, suy gan... Càng uống nhiều rượu bia thì nguy cơ mắc bệnh gan càng tăng. Với các tác hại của rượu bia làm gan bị tổn thương, vậy gan có gì đặc biệt để tự bảo vệ mình trước các tác hại của rượu bia. 

Tái tạo mô là một quá trình mà các tế bào còn lại của một cơ quan bị thương “mọc lại” để bù đắp các tế bào đã bị hỏng/chết. Gan là cơ quan duy nhất sử dụng cơ chế tái tạo để đảm bảo rằng tỷ lệ gan trên trọng lượng cơ thể luôn ở mức 100%. Hai loại tổn thương mà gan có thể tái tạo, một là cắt gan một phần và loại còn lại là tổn thương gan do độc tố hoặc nhiễm trùng. 

Gan có thể tái tạo sau khi phẫu thuật cắt bỏ một phần hoặc chấn thương hóa học. Chỉ cần 51% khối lượng gan ban đầu để cơ quan này tái tạo trở lại kích thước đầy đủ. Trong quá trình tăng sinh bù, các mô gan còn lại trở nên lớn hơn để cơ quan này có thể tiếp tục hoạt động. 

Sau khi cắt gan một phần, tái sinh xảy ra trong ba giai đoạn. 

Giai đoạn đầu tiên là giai đoạn mồi. Trong phần này, hàng trăm gen được kích hoạt và chuẩn bị cho gan tái tạo. Giai đoạn mồi này xảy ra trong vòng 5 giờ sau khi cắt gan. 

Giai đoạn thứ hai liên quan đến việc kích hoạt các yếu tố tăng trưởng khác nhau, bao gồm EGFR (thụ thể yếu tố tăng trưởng biểu bì) và c-Met. Hai yếu tố này đóng một vai trò quan trọng trong tái tạo gan. 

Giai đoạn cuối cùng là chấm dứt sự tăng sinh bằng TGF-β (chuyển đổi yếu tố tăng trưởng beta).

Sau khi quá trình tái sinh hoàn tất, TGF-β chấm dứt sự tăng sinh bằng cách gây ra apoptosis. Đôi khi, tế bào gan không có khả năng tăng sinh và một hình thức tái tạo thay thế có thể diễn ra để xây dựng lại gan. Khi tế bào gan không thể tăng sinh, các tế bào biểu mô mật có khả năng biến thành tế bào gan. Điều ngược lại cũng có thể xảy ra, với các tế bào gan biến thành tế bào mật khi các tế bào mật không thể tăng sinh

Ở những bệnh nhân khỏe mạnh, gan có khả năng tái tạo tới một nửa khối lượng trong 30 ngày. Nếu có các vấn đề khác, gan có thể bắt đầu để lại sẹo, hoặc quá trình tái tạo có thể dừng lại trước khi gan được tái tạo hoàn toàn. Sẹo trong gan rất nguy hiểm và có thể dẫn đến các biến chứng và bệnh gan hơn nữa. Biến chứng tăng lên khi nguyên nhân ban đầu gây tổn thương gan vẫn còn. Tổn thương gan có thể do virus, rượu, thuốc và các yếu tố khác gây ra. 

Bác sĩ có thể loại bỏ một mẫu gan của bạn bằng cách tiến hành sinh thiết và kiểm tra các tế bào mô xem có bị tổn thương không. Sinh thiết liên quan đến việc chèn một cây kim dài qua da và xương sườn để trích xuất mô từ gan. Tùy thuộc vào loại tổn thương gây ra cho gan hoặc bệnh, việc điều trị chẩn đoán này có thể khác nhau.

Một số dấu hiệu cho thấy gan đang lành lại:

Khả năng tập trung và trí nhớ dần cải thiện

Cải thiện sự thèm ăn

Kiểm soát được cân nặng

Giảm chức năng gan ảnh hưởng tiêu cực đến sự trao đổi chất làm mệt mỏi, uể oải. Khi gan phục hồi, năng lượng cũng được phục hồi. 

Độc tố tích tụ trong cơ thể khi gan bị giảm chức năng, gây vàng da và lòng trắng mắt. Khi gan phục hồi, màu sắc da và mắt cũng trở nên bình thường.

(CÒN)

🙎 Writer & Translate: MyMy

🙎 Editor: Yuu

📧 Mọi chia sẻ, góp ý xin gửi về hòm thư của chúng mình: [email protected]

Bản quyền nội dung bài viết thuộc về Future of Science. Vui lòng không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý của tác giả.

Khi re-post chú thích ghi nguồn đầy đủ.

“Make science close to you!”

#fos

#khoahoc

#biology 

Một tỷ lệ lớn những người nghiện rượu nặng bị bệnh gan do tác hại của rượu. Tính nhạy cảm với viêm gan do rượu và xơ gan dường như bị ảnh hưởng bởi di truyền, giới tính, chế độ ăn uống và bệnh gan đồng thời xảy ra. Hầu hết các tổn thương gan do rượu là do quá trình chuyển hóa rượu. Tổn thương gan có thể được gây ra bởi độc tính trực tiếp của các sản phẩm phụ chuyển hóa của rượu cũng như do viêm gây ra bởi các sản phẩm phụ này. Tổn thương gan nặng có thể dẫn đến xơ hóa và cuối cùng là xơ gan. Sự hiểu biết ngày càng tăng về các cơ chế tổn thương gan đã dẫn đến các phương pháp điều trị sáng tạo cho bệnh gan do rượu, bao gồm sử dụng corticosteroid, chất chống oxy hóa, kháng sinh,...

Gan là cơ quan chính chịu trách nhiệm chuyển hóa ethanol, do đó có thể hình dung rằng ethanol và các chất chuyển hóa của nó như acetaldehyd-acetate, este ethanol axit béo (FAEEs), chất bổ sung ethanol-protein, có thể gây ra tác dụng gây độc tế bào trực tiếp hoạt động như độc tố gan.

Rượu được chuyển hóa ở gan theo 2 bước:

Bước 1: Nhờ enzyme alcohol dehydrogenase (ADH), rượu chuyển hóa thành acetaldehyde - một chất gây độc tế bào. Acetaldehyde gây tổn thương gan bằng cách trực tiếp gây viêm, tạo xơ hóa.

Bước 2: Nhờ enzyme acetaldehyde dehydrogenase (ALDH), acetaldehyde thành acetate - lành tính và không gây độc tế bào

Bên cạnh đó, trong quá trình chuyển hóa acetaldehyde sẽ tạo ra nhiều NADH và giảm nồng độ của NAD+, gây tăng tổng hợp acid béo và hình thành chất béo trong gan, dẫn đến gan nhiễm mỡ. 

Rủi ro sức khỏe ngắn hạn

Sử dụng rượu quá mức có tác dụng ngay lập tức làm tăng nguy cơ mắc nhiều tình trạng sức khỏe có hại. Đây thường là kết quả của việc uống rượu say và bao gồm những điều sau đây:

Thương tích, chẳng hạn như tai nạn xe cơ giới, ngã, đuối nước và bỏng.

Bạo lực, bao gồm giết người, tự tử, tấn công tình dục và bạo lực bạn tình.

Ngộ độc rượu, một trường hợp cấp cứu y tế do nồng độ cồn trong máu cao.

Hành vi tình dục nguy hiểm, bao gồm quan hệ tình dục không an toàn hoặc quan hệ tình dục với nhiều đối tác. Những hành vi này có thể dẫn đến mang thai ngoài ý muốn hoặc các bệnh lây truyền qua đường tình dục, bao gồm cả HIV. 

Sảy thai và thai chết lưu hoặc rối loạn phổ rượu của thai nhi (FASDs) ở phụ nữ mang thai.

Rủi ro sức khỏe gan lâu dài

Gan nhiễm mỡ là bệnh gan chiếm 90% các trường hợp bệnh gan do rượu. Lượng rượu bia nạp vào cơ thể quá nhiều thì lượng mỡ trong gan sẽ ngày càng tăng lên, nếu không phát hiện và điều trị co thể sẽ tiến triển thành viêm gan do rượu, xơ gan do rượu.

Xơ gan - quá trình này kéo dài mà không có biện pháp cải thiện sẽ dẫn đến sự gia tăng tế bào mô xơ vượt quá khả năng tái tạo của gan, hình thành mô sẹo vĩnh viễn không phục hồi. Ở bệnh nhân xơ gan nặng, hội chứng tăng áp tĩnh mạch cửa sẽ xuất hiện với triệu chứng: báng bụng, tuần hoàn bàng hệ... Nguy hiểm nhất là nguy cơ gây ung thư gan.

Mặc dù đàn ông có nhiều khả năng uống rượu và tiêu thụ một lượng lớn hơn, sự khác biệt sinh học trong cấu trúc cơ thể và hóa học khiến hầu hết phụ nữ hấp thụ nhiều rượu hơn và mất nhiều thời gian hơn để chuyển hóa nó. Sau khi uống cùng một lượng rượu, phụ nữ có xu hướng có nồng độ cồn trong máu cao hơn nam giới và tác dụng tức thời của rượu thường xảy ra nhanh hơn và kéo dài hơn ở phụ nữ so với nam giới. Những khác biệt này khiến phụ nữ dễ bị ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe lâu dài của rượu so với nam giới.

Vậy chúng ta có thể bảo vệ gan như thế nào?

(CÒN)

🙎 Writer & Translate: Yuu

🙎 Editor: MyMy

📧 Mọi chia sẻ, góp ý xin gửi về hòm thư của chúng mình: [email protected]

Bản quyền nội dung bài viết thuộc về Future of Science. Vui lòng không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý của tác giả.

Khi re-post chú thích ghi nguồn đầy đủ.

“Make science close to you!”

#fos

#khoahoc

#biology 

Viêm phổi là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở trẻ em trên toàn thế giới, chiếm 14% tổng số trẻ em dưới 5 tuổi tử vong, trong đó có đến 20-45% ca viêm phổi gây ra là do phế cầu khuẩn. Ước tính mỗi năm, một trẻ nhỏ dưới 5 tuổi có thể bị nhiễm khuẩn đường hô hấp từ 5-8 lần. Vậy để phòng ngừa loại bệnh nguy hiểm này thì đã có những loại vaccine nào??

Vaccine Quimi-Hib: 

Trong thời kỳ chưa có vắc-xin quimi-Hib, trẻ em dưới năm tuổi là đối tượng dễ bị lây nhiễm nhất của vi khuẩn Hib và gây ra viêm phổi. Vacxin Quimi Hib có bản chất là vaccine đơn giá, có nghĩa là việc tiêm phòng loại vaccine này chỉ giúp chủ động tạo kháng thể đối với tác nhân duy nhất được gây nhiễm là Haemophilus Influenzae type b. Thành phần điều chế vaccine Quimi Hib được lấy từ lớp vỏ nang của vi khuẩn.

Vaccine Quimi-Hib là vaccine có tác dụng phòng viêm phổi, viêm màng não mủ do Hemophilus Influenzae type b (Hib). Quimi-Hib là vaccine có thể dùng cho trẻ từ 2 tháng tuổi. Tuy nhiên tại Việt Nam thì các vaccine trong chương trình tiêm chủng mở rộng hoặc tiêm chủng dịch vụ đều sử dụng các vaccine kết hợp 5 trong 1 hoặc 6 trong 1 (Quinvaxem, Pentaxim, Infanrix Hexa). Trong thành phần của các vaccine 5 trong 1 hoặc 6 trong 1 đều có thành phần Hib type B. Do vậy tại Việt Nam, vaccine Quimi-Hib được sử dụng chủ yếu làm vaccine tiêm nhắc lại cho trẻ trên 12 tháng tuổi nếu trẻ chưa được tiêm nhắc lại vaccine 5 trong 1 hoặc 6 trong 1.

Quimi-Hib tạo miễn dịch chủ động chống lại các bệnh do vi khuẩn Haemophilus influenzae typ B (Viêm phổi, viêm màng não mủ…do Hib) gây ra cho trẻ em từ 2 tháng đến 15 tuổi.

Mỗi lọ vaccine Quimi-Hib 0,5ml có chứa:

Polysaccharide polyribosylribitolphosphate: 10 mcg

Giải độc tố uốn ván cộng hợp: 26 mcg

Tá dược: Thiomersal 0,025 mg; sodium chloride 4 mg; sodium dihydrogen phosphate dihydrate 0,62mg; disodium hydrogen phosphate anhydrous 0,56mg.

Trong đa số các trường hợp, vaccine Quimi-Hib được ghi nhận là dung nạp tốt, ít gây ra các phản ứng bất lợi cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Tuy nhiên, một số trẻ có thể có các triệu chứng tại chỗ như đỏ, đau, ngứa hay trẻ sốt nhẹ, nổi ban trên da, khó chịu, buồn nôn và bú kém. Hầu hết các triệu chứng này thường biểu hiện ở mức độ nhẹ và sẽ tự thuyên giảm dần sau 3 ngày.

Vaccine Pentaxim: 

Vaccine Pentaxim là vaccine kết hợp phòng được 5 loại bệnh trong 1 mũi tiêm, bao gồm: Ho gà, bạch hầu, uốn ván, bại liệt và các bệnh viêm phổi, viêm màng não mủ do H.Influenzae typ B (Hib).

Vaccine này không có tác dụng phòng nhiễm khuẩn do các typ Haemophilus influenzae khác hoặc phòng viêm màng não do các loại vi sinh vật khác gây ra.

Vaccine Pentaxim nguồn gốc từ Sanofi Pasteur (Pháp)

Pentaxim nên được bảo quản ở nhiệt độ từ 2 độ C đến 8 độ C và không được để đông băng.

Vaccine phải được hoàn nguyên trước khi tiêm, tạo nên hỗn dịch màu trắng đục. Sau khi hoàn nguyên nên sử dụng ngay.

Các phản ứng thường gặp nhất là bị kích thích, tại nơi tiêm có nổi quầng đỏ, nốt cứng lớn hơn 2cm. Các dấu hiệu và triệu chứng này thường gặp trong vòng 48 giờ sau khi tiêm và có thể kéo dài 48-72 giờ. Chúng thường tự khỏi mà không cần điều trị đặc hiệu.

Lịch tiêm vaccine 5 trong 1 Pentaxim: gồm 4 mũi

Mũi 1: lần tiêm đầu tiên

Mũi 2: 1 tháng sau mũi 1

Mũi 3: 1 tháng sau mũi 2

Mũi 4: 1 năm sau mũi 3. Mũi tiêm nhắc lại tốt nhất là vào tháng thứ 16.

Vắc xin Pentaxim có độ an toàn cao. Tuy nhiên, người được tiêm có thể gặp một số phản ứng nhẹ, kéo dài từ 1- 2 ngày:

Tại chỗ tiêm: nốt quầng đỏ, nốt cứng lớn hơn 2 cm. Các triệu chứng trên thường gặp trong 48 giờ sau khi tiêm và có thể kéo dài 48 – 72 giờ.

Toàn thân: trẻ có thể sốt, quấy khóc, tiêu chảy, nôn, chán ăn, buồn ngủ, phát ban.

🙎 Writer & Translate: MyMy

🙎 Editor: Yuu

📧 Mọi chia sẻ, góp ý xin gửi về hòm thư của chúng mình: [email protected]

Bản quyền nội dung bài viết thuộc về Future of Science. Vui lòng không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý của tác giả.

Khi re-post chú thích ghi nguồn đầy đủ.

“Make science close to you!”

#fos

#khoahoc

BỆNH HÔ HẤP DO THỜI TIẾT LẠNH

Theo thiên văn học, thời điểm đông chí sẽ là lúc mùa đông bắt đầu từ khi mặt trời đạt vị trí thấp nhất ở phía Nam. Ở Bắc bán cầu, ngày đông chí thường sẽ rơi vào 21 hoặc 22 tháng 12 trong năm, ở Nam bán cầu sẽ rơi vào ngày 21 tháng 6. 

Và theo khí tượng học mùa đông bắt đầu khoảng từ tháng 12 kéo dài đến hết tháng 2 ở bán cầu Bắc và từ tháng 6 đến tháng 12 ở bán cầu Nam. 

Ở miền Bắc Việt Nam đều có đủ 4 mùa xuâ hạ thu đông với các đặc điểm thời tiết rõ ràng. Còn ở miền Nam chỉ có mùa mưa và mùa khô, mùa mưa sẽ có thời tiết se lạnh hơn bình thường, và không khắc nghiệt như mùa đông ở miền Bắc. Vào tháng 11, ta đã có thể thấy những dấu hiệu của mùa đông sắp đến, và cái lạnh sẽ kéo dài đến tận tháng 3 năm sau. Dấu hiệu của mùa đông là những đợt gió lạnh, mưa dai dẳng, gây cảm giác lạnh buốt, nhiệt độ có thể chỉ ở mức 15oC, có nơi 9-10oC hoặc dưới 0oC về đêm, Các tỉnh miền núi như Sapa thường có gió mùa, mưa lớn và tuyết rơi. Chính vì những điều kiện thời tiết có phần bất lợi như vậy có thể gây không ít bệnh lý về đường hô hấp cho người lớn và cả trẻ nhỏ.

Cúm do tác nhân truyền nhiễm

Cảm cúm là một bệnh nhiễm do virus gây ra các triệu chứng ảnh hưởng đến mũi, cổ họng và phổi. 

Hầu hết những người bị cúm đều tự khỏi. Nhưng đôi khi, bệnh cúm và các biến chứng của nó có thể gây tử vong. Những loại virus cúm lây lan khi những người bị cúm ho, hắt hơi hoặc nói chuyện, làm bắn những vi giọt chứa virus vào không khí và có khả năng rơi vào miệng hoặc mũi của những người ở gần. Bạn cũng có thể bị cúm khi chạm vào bề mặt hoặc đồ vật có virus cúm trên đó và sau đó chạm vào miệng, mắt hoặc mũi của mình.

Những người có nguy cơ cao bị biến chứng cúm bao gồm:

Trẻ nhỏ dưới 2 tuổi

Người lớn trên 65 tuổi

Cư dân của viện dưỡng lão và các cơ sở chăm sóc dài hạn khác

Người đang mang thai hoặc dự định có thai trong mùa cúm

Những người có hệ thống miễn dịch suy yếu

thổ dân châu Mỹ hoặc thổ dân Alaska

Những người mắc bệnh mãn tính, chẳng hạn như hen suyễn, bệnh tim, bệnh thận, bệnh gan và tiểu đường

Lúc đầu, cúm có thể giống như cảm lạnh thông thường với sổ mũi, hắt hơi và đau họng. Bệnh cúm có xu hướng đến đột ngột. 

Triệu chứng:

Sốt

Đau cơ bắp

Ớn lạnh và đổ mồ hôi

Đau đầu

Ho khan, dai dẳng

Hụt hơi

Mệt mỏi và suy nhược

Chảy nước mũi hoặc nghẹt mũi

Đau họng

Đau mắt

Nôn mửa và tiêu chảy, nhưng điều này phổ biến ở trẻ em hơn người lớn

Triệu chứng bệnh có thể nặng hơn nếu virus cúm hoặc vi khuẩn xâm nhập vào phổi khi hệ thống phòng thủ của cơ thể bị suy yếu và gây viêm phổi.

Tiến triển đến viêm phổi

Viêm phổi là một bệnh nhiễm trùng ở phổi. Nó làm cho các túi khí của phổi chứa đầy dịch hoặc mủ. Bệnh có thể từ nhẹ đến nặng, tùy thuộc vào loại tác nhân gây nhiễm trùng, tuổi tác và sức khỏe tổng thể. Nhiễm trùng do vi khuẩn, virus và nấm có thể gây viêm phổi.

Vi khuẩn là nguyên nhân phổ biến nhất. Ngoài ra viêm phổi có thể phát triển sau khi bạn bị nhiễm virus nhất định như cảm lạnh hoặc cúm. 

Một số loại vi khuẩn khác nhau có thể gây viêm phổi, bao gồm: 

Streptococcus pneumoniae

Legionella pneumophila

Mycoplasma pneumoniae

Chlamydia pneumoniae

Haemophilus influenzae

Viêm phổi do virus thường nhẹ và tự khỏi trong vài tuần. Các loại virus khác nhau có thể gây viêm phổi bao gồm:

Virus hợp bào hô hấp (RSV)

Một số loại virus cảm lạnh và cúm thông thường

SARS-CoV-2, virus gây ra COVID-19

Viêm phổi do nấm phổ biến hơn ở những người có vấn đề sức khỏe mãn tính hoặc hệ thống miễn dịch suy yếu. Một số loại bao gồm:

Pneumocystis pneumonia (PCP)

Coccidioidomycosis, còn gọi là Sốt Thung Lũng.

Histoplasmosis

Cryptococcus

Ngoài ra, ta còn bị viêm phổi do hít phải, xảy ra do hít phải thức ăn, chất lỏng hoặc chất chứa trong dạ dày vào phổi. Viêm phổi mắc phải tại bệnh viện có thể xảy ra ở những người được điều trị tại bệnh viện vì các tình trạng khác liên quan đến việc sử dụng mặt nạ phòng độc hoặc máy thở.

Đôi khi viêm phổi có thể gây ra các biến chứng nghiêm trọng như:

Nhiễm khuẩn huyết, xảy ra khi vi khuẩn di chuyển vào máu. Nó nghiêm trọng và có thể dẫn đến sốc nhiễm trùng .

Áp xe phổi, mủ trong các khoang của phổi

Rối loạn màng phổi (màng phổi mô bao phủ bên ngoài phổi và lót bên trong khoang ngực)

Suy thận

Suy hô hấp

Phòng ngừa bằng nhiều cách trong đó có tiêm vaccine liên hợp phế cầu khuẩn, còn gọi là Prevnar hoặc  PCV13 hay vaccine polysaccarit phế cầu khuẩn Pneumovax (PPSV23).

🙎 Writer & Translate: Yuu

🙎 Editor: Mymy

📧 Mọi chia sẻ, góp ý xin gửi về hòm thư của chúng mình: [email protected]

Bản quyền nội dung bài viết thuộc về Future of Science. Vui lòng không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý của tác giả.

Khi re-post chú thích ghi nguồn đầy đủ.

“Make science close to you!”

#fos

#khoahoc

#tip

Việc điều trị nấm da cần có sự can thiệp phù hợp từ chuyên gia, bác sĩ. Nếu không bệnh da liễu do nấm sẽ dễ lan rộng hoặc tái phát. Như đã đề cập, nguyên nhân do độ ẩm cao, nhiệt độ cao, đô thị hóa gia tăng, sử dụng quần áo bó sát và giày dép bít kín đã dẫn đến tỷ lệ mắc bệnh cao hơn.  Sự tiến hóa trong cấu trúc di truyền của nấm, tăng cường độc lực và khả năng gây bệnh của chúng đã mang lại một lợi thế cho chúng sống sót và tồn tại lâu hơn. Cùng với đó là sự xuất hiện nhanh chóng của các loài kháng thuốc do con người sử dụng tràn lan và không các loại thuốc chống nấm mạnh.

Ở bài viết này hãy cùng FOS điểm qua một số loại thuốc điều trị bệnh nấm da.

Phân loại thuốc điều trị

Dựa trên mục đích điều trị

Điều trị tại chỗ: Sử dụng các thuốc chống nấm bôi tại vùng da bị hắc lào như: Miconazol, Ketoconazol, Clotrimazol,... Để tránh bị bội nhiễm người bệnh bị hắc lào tránh gãi, làm trầy xước làm vỡ mụn nước vùng da bị hắc lào.

Điều trị toàn thân khi vùng da bị thương tổn do hắc lào lan rộng: Thuốc điều trị kháng nấm như: Itraconazole, Nizoral... Để giảm ngứa, bệnh nhân bị bệnh hắc lào có thể dùng thuốc kháng histamin. Nếu có bội nhiễm sử dụng kháng sinh điều trị theo đúng chỉ định của bác sĩ.

Dựa trên cơ chế ngăn cấu tạo nên màng tế bào nấm

Tương tự như các vi sinh vật khác, nấm, vi nấm cũng có quá trình phát triển, sinh sản. Các quá trình trên đều trải qua hàng loạt con đường tín hiệu tế bào và nhờ các enzyme, cơ chất. Vì vậy, để ngăn nấm phát triển và gây bệnh, các loại thuốc hiện nay được nghiên cứu, sản xuất nhắm vào con đường tín hiệu tế bào, gây chết tế bào hoặc không thể nhân đôi tế bào, không thể sinh sản.

Nói chung, các loại thuốc được sử dụng để điều trị bệnh da liễu nhắm vào con đường sinh tổng hợp ergosterol, đặc biệt là các enzym liên quan đến quá trình sinh tổng hợp sterol màng tế bào nấm.

Thuốc Ketoconazole

Ketoconazole là thuốc trị lác đồng tiền được sản xuất tại Thái Lan. Thuốc có tác dụng kháng nấm phổ rộng không những được chỉ định để điều trị  bệnh hắc lào mà còn dùng để cải thiện các bệnh lý da liễu khác do nấm gây ra.

Cơ chế tác động của thuốc là giúp ức chế enzyme alfa demethylase (loại enzyme hỗ trợ tổng hợp lipid và ergosterol, cấu tạo màng tế bào nấm). Đặc biệt, nếu dùng với liều thấp thuốc sẽ giúp hạn chế hoạt động của vi nấm, nếu dùng với liều cao thì công dụng của thuốc là tiêu diệt vi nấm.

Thuốc Ketoconazole 2% dạng bôi: 6.000 - 7.000 VND/tuýp. Bôi thuốc lên vùng da bị nhiễm và vùng da xung quanh, ngày 1-2 lần.

Thuốc Ketoconazole 200mg: 250.000 VND/hộp 20 viên. Nên uống trong hoặc sau khi ăn. Liều dùng: Người lớn: Uống 1–2 viên, mỗi ngày 1 lần; Trẻ em cân nặng từ 15– 30kg: uống 1/2 viên, mỗi ngày 1 lần; Trẻ em cân nặng trên 30kg: liều giống người lớn

Thuốc Econazole

Thuốc hoạt động dựa theo cơ chế ngăn cản sự hoạt động của ergosterol cũng như các sterol khác, cụ thể ức chế quá trình khử methyl C-14 của các sterol, gây ức chế sinh tổng hợp ergosterol làm biến đổi tính thấm của màng tế bào nấm, nhờ đó phá hủy cấu trúc màng tế bào nấm. Thuốc cũng gây cản trở tổng hợp protein, RNA và chuyển hóa lipid của nấm. Thuốc có thể ngấm sâu vào tầng biểu bì và trung bì. 

Với Econazole nitrat dạng kem dùng mỗi ngày lên dùng da bị nấm 1-3 lần và dùng thuốc liên tục trong 2 tuần.

Thuốc terbinafine

Vài nghiên cứu báo cáo rằng terbinafine có hiệu quả và ít tác dụng phụ hơn khi sử dụng điều trị nấm tại chỗ trong bệnh nấm da và nấm da đầu. Theo báo cáo, trị nấm bàn chân bằng Terbinafine (250 mg/ngày) trong 2–6 tuần có tỷ lệ khỏi bệnh lâm sàng là 75–85% và tỷ lệ khỏi bệnh nấm là 77–83% sau 6 tuần. Thuốc xịt terbinafine, tỷ lệ chữa khỏi bệnh nấm và lâm sàng lần lượt là từ 85–92% và 66–83%. Nói chung, các loại thuốc được sử dụng để điều trị bệnh da liễu nhắm vào con đường sinh tổng hợp ergosterol, đặc biệt là các enzym liên quan đến quá trình sinh tổng hợp sterol màng tế bào nấm chính này:

Allylamine terbinafine, một chất ức chế enzyme squalene epoxidase - một trong những enzyme chính của con đường sinh tổng hợp ergosterol và cholesterol ở nấm, vì vậy nó là mục tiêu của các loại thuốc điều trị hiện nay. Vì vậy terbinafine có hoạt tính diệt nấm, có hiệu quả cao đối với nấm thuộc nhóm dermatophytes. 

Thuốc Terbinafine 250mg: 400.000 VND/hộp 4 vỉ x 7 viên. 

Kem bôi Terbinafine 1% : 25.000 VND/ tuýp 10g

Thuốc Azoles

Fluconazole là thuốc kháng nấm tổng hợp triazole có hoạt tính kìm nấm,  làm biến đổi màng tế bào, làm tăng tính thấm màng tế bào, làm thoát các yếu tố thiết yếu (ví dụ amino acid, kali), ức chế enzyme lanosterol 14α-demethylase, cũng ngăn chặn tổng hợp ergosterol vàà sterol.

Thuốc Fluconazol Stella 150 mg: 20.000 VND/1 vỉ x 1 viên (10 viên)

Dựa trên cơ chế biến đổi di truyền, ức chế phân bào của vi nấm

Griseofulvin

Griseofulvin là kháng sinh kìm nấm thu được từ việc nuôi cấy chủng Penicillium griseofulvum. Có tác dụng ức chế sự phát triển của một số loại nấm da như Mycrosporum, Trichophyton và Epidermophyton floccosum. Griseofulvin chủ yếu ức chế phân bào nhờ khả năng phá vỡ cấu trúc thoi gián phân, ức chế sự tập hợp vi ống và cuối cùng ảnh hưởng đến quá trình nguyên phân. Bên cạnh đó có thể tạo ra các ADN khiếm khuyết không có khả năng sao chép hay tạo môi trường bất lợi không cho vi nấm phát triển. Griseofulvin ức chế phát triển các nấm da Trichophyton (đặc biệt là T. rubrum, T. tonsurans, T. mentagrophytes, T. verrucosum, T. megninii, T. gallinae và T. schoenleinii), Microsporum (như M. audouinii, M. canis, M. gypseum) và Epidermophyton floccosum. 

Nghiên cứu trên động vật, thuốc gây độc cho thai, sảy thai và sinh quái thai, vì vậy không dùng griseofulvin cho người mang thai hoặc phụ nữ không nên có thai trong vòng 1 tháng sau khi ngừng điều trị. Đàn ông không nên có con trong khi dùng thuốc và trong vòng 6 tháng sau điều trị với griseofulvin. Đặc biệt, Không dùng griseofulvin trong thời kỳ cho con bú.

Griseofulvin 500mg: 45 - 55.000 VND/hộp 2 vỉ x 10 viên

Mùa hè là khoảng thời gian nóng nhất trong năm bởi nhiệt độ cao và tiết trời oi ả. Sự biến đổi khí hậu đã ảnh hưởng đến nhiều quốc gia trên thế giới, họ liên tục ghi nhận các mức nhiệt độ kỉ lục, có thể lên đến 44-45oC. Ở Việt Nam cũng không ngoại lệ, thời tiết nắng nóng cực đoan đã bắt đầu từ tháng 4/2023 và kéo dài đến nay, dự kiến đến hết tháng 5. Và chính thời tiết nóng như vậy là điều kiện thuận lợi cho các vấn đề, bệnh da liễu tăng lên và diễn biến phức tạp hơn. 

Một số thông tin về thời tiết hiện nay:

Tại sao trời nóng như hiện tại??

GS.TS Phan Văn Tân - nguyên chủ nhiệm bộ môn khí tượng, khoa khí tượng thủy văn và hải dương học, Trường đại học Khoa học tự nhiên (Đại học Quốc gia Hà Nội) - cho biết qua theo dõi, thời tiết năm nay là El Nino. Theo ông Tân, tháng 4 vừa có đợt nắng nóng hơi đột biến. Điển hình vào ngày 06/5 có đợt nắng nóng với nhiệt độ kỷ lục 44,1 độ C. Mức nhiệt này vượt ngưỡng lịch sử đo được năm 2019 là 43,4 độ C. 

Nhiệt độ bất thường và cao ngất ngưởng như hiện tại sẽ gây ra các vấn đề về da liễu phổ biến nào???

Những thông tin phổ biến về nấm da

Các bệnh nấm da, cụ thể là nấm đồng tiền sẽ xuất hiện nhiều khi thời tiết vào hè. Lác đồng tiền, hay còn gọi là hắc lào là một tình trạng nhiễm nấm ở da tương đối phổ biến. Nấm gây bệnh ở các vùng da (da đầu, da lưng,...) và móng (móng tay, móng chân).

Dấu hiệu của người nhiễm nấm như sau: 

Vết ngứa hình tròn, đóng vảy và lan rộng trên da.

Vùng da có thể xuất hiện thành từng mảng, bề mặt còn có các vảy có cạnh sắc cứng hoặc các mụn nước nhỏ phồng rộp.

Mẩn đỏ và việc gãi có thể gây sưng, viêm

Bệnh lác đồng tiền do 3 loại nấm gây ra, thuộc nhóm dermatophytes:

Epidermophyton (thường ảnh hưởng đến da)

Microsporum (thường ảnh hưởng đến da và tóc) gây nhiễm trùng ở người. 

Trichophyton rubrum là loài phân lập phổ biến nhất được quan sát thấy trong các bệnh nhiễm trùng ở bàn chân, cơ thể và móng tay.

Dermatophytes là (những) loại nấm sợi xâm nhập và ăn các mô sừng hóa như da, tóc và móng, gây nhiễm trùng.

Phân loại theo phương thức lây nhiễm: anthropophilic (từ con người), zoophilic (từ động vật) và geophilic (từ đất).

Sự phân bố các loài nấm gây bệnh như sau:

Microsporum ferrugineum chủ yếu xuất hiện ở Châu Phi và Châu Á

Trichophyton soudanense phân bố chủ yếu ở Châu Phi

Trichophyton yaoundei là loài đặc hữu ở các vùng trung tâm của Châu Phi 

Trichophyton concentricum được tìm thấy chủ yếu ở Quần đảo Thái Bình Dương, Đông Nam Á và Nam Mỹ.

Ảnh hưởng tiêu cực và nguyên nhân

Nhiễm nấm da cản trở sự tập trung và hoạt động của con người bời làm giảm sự tin của một cá nhân trước mọi người xung quanh. Đồng thời, ảnh hưởng đến kinh tế, thời gian và tiền bạc đề điều trị chúng ta.

Nguyên nhân chủ yếu của lác đồng tiền được điều tra như sau:

Điều kiện nhà ở tồi tàn, mật độ dân số cao. Nguồn cung cấp nước hạn chế và điều kiện vệ sinh kém. 

Các khu vực nhiệt đới và cận nhiệt đới trên thế giới (khu vực Châu Phi) là điều kiện thời tiết ấm áp hoặc nóng ẩm tạo điều kiện thời tiết có lợi cho sự phát triển của bệnh da liễu

Phụ nữ tiền mãn kinh cũng có thể dễ mắc bệnh nấm da đầu do giảm tổng hợp các chất béo trung tính gây nấm

Hơn nữa, việc tiếp xúc không kiểm soát với động vật bị nhiễm bệnh và sử dụng thuốc ức chế miễn dịch như corticosteroid cũng được coi là yếu tố nguy cơ của bệnh nhiễm trùng này

Các yếu tố môi trường khiến con người có nguy cơ nhiễm trùng cao hơn bao gồm độ ẩm cao, nhiệt độ cao, đô thị hóa gia tăng, sử dụng quần áo bó sát và giày dép kín

Một nghiên cứu chỉ ra rằng các bệnh nhiễm nấm da phổ biến hơn ở các nước đang phát triển có tình trạng kinh tế xã hội thấp. Điều này có thể là do các cơ sở y tế nghèo nàn và thiếu nhân viên y tế được đào tạo bài bản ở những quốc gia này. Cũng có thể là do những khó khăn về tài chính nên nhiều bệnh nhân mắc bệnh hiếm khi được tiếp cận dịch vụ chăm sóc y tế. Nghiên cứu đã khảo sát 422 trẻ em từ một số trường tiểu học nằm trong vùng lân cận Kibera (khu ổ chuột thủ đô Nairobi, Kenya) và phát hiện ra rằng tỷ lệ mắc bệnh hắc lào ở trẻ em là 11,2%. Tác nhân gây bệnh được phát hiện trong nghiên cứu bao gồm Trichophyton violaceum (72,9%), Trichophyton mentagrophyte (6,25%), T. schoenleinii (6,25%), Trichophyton terrestre (4,2%), T. concricumum (2,1%), Trichophyton interdigitale (2,1%), Microsporum canis (2,1%), Microsporum Equinum (2,1%) và Epidermophyton flocossum (2,1%). Nữ giới (55,7%) bị ảnh hưởng nhiều hơn nam giới (42,9%), trong đó trẻ em dưới 6 tuổi (62,5%) và từ 6 đến 8 tuổi (60,6%) là nhóm tuổi dễ mắc bệnh nhất.

Điều trị bằng cách thay đổi lối sinh hoạt

Nên sử dụng quần áo rộng rãi làm từ cotton

Sử dụng thuốc bôi thường xuyên.

Tránh dùng chung khăn trải giường, khăn tắm, quần áo và giày dép. Tất cả quần áo, đặc biệt là tất, mũ, đồ lót, nên được giặt bằng nước sôi, phơi nắng và ủi trước khi sử dụng lại. 

Trên khắp thế giới, ung thư dạ dày là một trong những bệnh ung thư phổ biến nhất, tỷ lệ mắc và tử vong do ung thư dạ dày liên tục nằm trong số ba loại ung thư hàng đầu. Nguyên nhân gây ung thư dạ dày không thể không kể đến Helicobacter pylori - gây viêm dạ dày, dẫn đến loét dạ dày và tá tràng, cũng như ung thư dạ dày. Vì vậy, tiệt trừ H. pylori được coi là một liệu pháp hiệu quả trong việc giảm nguy cơ mắc các bệnh về dạ dày.

Giới thiệu về Helicobacter pylori

Helicobacter pylori là một loại vi khuẩn gram âm sống trong niêm mạc dạ dày của con người. Nó được phát hiện vào những năm 1980 bởi hai nhà khoa học người Úc là Barry Marshall và Robin Warren. Helicobacter pylori là một loại vi khuẩn có hình dạng dài và xoắn ốc, như một chiếc tua vít. Nó có khả năng tồn tại trong môi trường có độ pH thấp, trong điều kiện nhiệt độ cao và áp suất oxy thấp. Điều này cho phép vi khuẩn sinh sống và phát triển trong môi trường dạ dày của con người.

Vi khuẩn Helicobacter pylori được truyền từ người này sang người khác thông qua tiếp xúc trực tiếp với nước bọt, nước tiểu hoặc phân của người nhiễm trùng. Nó cũng có thể được truyền qua thực phẩm hoặc nước uống không đảm bảo vệ sinh, đặc biệt là ở các nước đang phát triển.

Nhiễm trùng H. pylori cũng được liên quan đến nhiều bệnh lý khác, bao gồm ung thư dạ dày. Theo một nghiên cứu của Tổ chức Y tế Thế giới, nhiễm trùng H. pylori là nguyên nhân chính gây ra 70% trường hợp ung thư dạ dày. Bên cạnh đó, nhiễm trùng H. pylori cũng có thể gây ra viêm loét tá tràng, viêm ruột thừa và viêm đại tràng.

Cơ chế gây bệnh của Helicobacter pylori

Gây ra viêm: H. pylori tấn công lớp niêm mạc bảo vệ dạ dày. Vi khuẩn này tạo ra một loại enzyme gọi là UREASE. Enzyme này tạo ra môi trường trung tính bao quanh bảo vệ vi khuẩn khỏi tác động của axit dạ dày. Urease cũng làm giảm độ keo đính của màng nhầy dạ dày, làm các tế bào dạ dày có nguy cơ bị tổn thương cao hơn bởi axit và pepsin, dịch tiêu hóa mạnh. Điều đó có thể dẫn đến vết loét trong dạ dày hoặc tá tràn. Vi khuẩn H. pylori cũng bám dính vào tế bào dạ dày, xâm nhập và tiết độc tố gây sưng (viêm), loét. 

Tạo ra các chất gây ung thư: Helicobacter pylori có khả năng sản xuất các chất gây ung thư như cytotoxin-associated gene A (CagA) và Vacuolating cytotoxin A (VacA). Các chất này có thể gây tổn thương tế bào, làm cho chúng dễ bị biến đổi và phát triển thành ung thư.

Gây ra các đột biến gen: Helicobacter pylori cũng có khả năng gây ra đột biến gen, đặc biệt là các gen liên quan đến sự phân bố và kết nối của tế bào trong niêm mạc dạ dày. Điều này có thể góp phần vào phát triển ung thư dạ dày.

Các phương pháp điều trị Helicobacter pylori 

Sử dụng kháng sinh: Đây là phương pháp phổ biến nhất để điều trị Helicobacter pylori. Bác sĩ sẽ kê đơn các loại kháng sinh như amoxicillin, clarithromycin hoặc metronidazole để diệt vi khuẩn. Việc sử dụng kháng sinh thường kéo dài trong 7 đến 14 ngày.

Sử dụng thuốc kháng acid: Thuốc kháng acid có thể giúp giảm triệu chứng đau dạ dày và trào ngược dạ dày. Các loại thuốc này bao gồm omeprazole, lansoprazole hoặc pantoprazole.

Sử dụng thuốc bảo vệ niêm mạc dạ dày: Thuốc này có thể giúp bảo vệ niêm mạc dạ dày khỏi tác động của axit và vi khuẩn. Các loại thuốc này bao gồm sucralfate hoặc misoprostol.

Thay đổi chế độ ăn uống: Không ăn quá nhiều đồ ăn nóng hoặc cay, giảm sử dụng rượu và thuốc lá, và tránh ăn những thực phẩm gây dị ứng có thể giúp giảm triệu chứng.

Việc điều trị Helicobacter pylori cần phải được theo dõi chặt chẽ bởi bác sĩ để đảm bảo rằng vi khuẩn đã được loại bỏ hoàn toàn. Sau khi điều trị thành công, nên thực hiện các biện pháp phòng ngừa để ngăn ngừa vi khuẩn tái phát.

Nguồn tham khảo: ncbi.nlm.nih.gov; frontiersin.org; medicalnewstoday.com; everydayhealth.com; scientificamerican.com; nejm.org

🙎 Writer & Translate: Yuu

🙎 Editor: Mymy

📧 Mọi chia sẻ, góp ý xin gửi về hòm thư của chúng mình: [email protected]

Bản quyền nội dung bài viết thuộc về Future of Science. Vui lòng không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý của tác giả.

Khi re-post chú thích ghi nguồn đầy đủ.

“Make science close to you!”

#fos

#biology

Hệ vi sinh đường ruột - gut microbiome - là tập hợp các vi sinh vật sống trong ruột người, bao gồm các loại vi khuẩn, nấm và virus. Hệ vi sinh đường ruột đóng vai trò rất quan trọng trong việc duy trì sức khỏe của con người, từ trao đổi chất đến hỗ trợ miễn dịch. Trong hệ vi sinh đường ruột của con người, có khoảng 100 nghìn tỷ vi khuẩn khác nhau, tương đương với trọng lượng khoảng 1-2 kg. Những vi khuẩn này không chỉ giúp tiêu hóa thức ăn, tạo ra vitamin và chất dinh dưỡng cho cơ thể, mà còn tác động đến hệ thống thần kinh và hệ thống miễn dịch của con người.

Trong một số nghiên cứu gần đây cho thấy rằng hệ vi sinh đường ruột cũng ảnh hưởng đến tâm trạng và cảm xúc của con người. Các nhà khoa học chỉ ra rằng hệ vi sinh đường ruột có thể ảnh hưởng đến cảm xúc của con người, chúng “mang đến” những cảm giác lo lắng, căng thẳng hay cả cảm giác hạnh phúc và hưng phấn. Cụ thể, các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra rằng người bị trầm cảm thường có hệ vi sinh đường ruột khác với những người không bị trầm cảm.

✨ Tác động đến cảm xúc thông qua hệ thần kinh

Một trong những cách mà hệ vi sinh đường ruột ảnh hưởng đến tâm trạng và cảm xúc của con người là qua cách thức tác động đến hệ thống thần kinh. Các vi khuẩn trong ruột có thể sản xuất các hợp chất như serotonin, dopamine và gamma-aminobutyric acid (GABA), những chất này là các chất trung gian thần kinh quan trọng và ảnh hưởng đến tâm trạng và cảm xúc của con người. Ví dụ, serotonin được biết đến là chất trung gian thần kinh liên quan đến tình trạng hạnh phúc và sự thư giãn.

✨ Tác động đến cảm xúc thông qua hệ miễn dịch

Một cách khác mà hệ vi sinh đường ruột có thể ảnh hưởng đến tâm trạng và cảm xúc của con người là qua cách thức tác động đến hệ thống miễn dịch. Hệ vi sinh đường ruột giúp cân bằng hệ thống miễn dịch bằng cách duy trì sự đa dạng của vi khuẩn trong ruột. Việc mất cân bằng cũng có thể gây ra những vấn đề về sức khỏe, bao gồm các vấn đề liên quan đến tâm trạng và cảm xúc. Ví dụ, một số nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc giảm bớt sự đa dạng của hệ vi sinh đường ruột có thể dẫn đến tình trạng lo lắng và trầm cảm.

✨ Một số lưu ý cho hệ vi sinh đường ruột khỏe mạnh

Trong thời đại hiện nay, cuộc sống bận rộn, áp lực công việc và áp lực tâm lý khiến nhiều người dân đối mặt với các vấn đề về tâm trạng và cảm xúc. Do đó, việc duy trì sức khỏe của hệ vi sinh đường ruột sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ sức khỏe tâm lý của con người.

Mặc dù vẫn còn nhiều điều chưa được hiểu rõ về mối liên hệ giữa hệ vi sinh đường ruột và tâm trạng/cảm xúc, nhưng các nghiên cứu đã đưa ra một số kết luận quan trọng:

Đầu tiên, việc duy trì sự đa dạng của hệ vi sinh đường ruột là rất quan trọng để giữ cho sức khỏe tâm lý của con người. Ta được khuyến khích ăn nhiều thực phẩm giàu chất xơ như rau xanh, hoa quả và các loại ngũ cốc nguyên hạt để giúp duy trì sự đa dạng của hệ vi sinh đường ruột. Ngoài ra, việc giảm thiểu tiêu thụ đường, tinh bột và các loại thực phẩm chế biến sẽ giúp giảm thiểu nguy cơ tắc nghẽn đường ruột và duy trì sức khỏe của hệ vi sinh đường ruột.

Duy trì sự cân bằng của hệ vi sinh đường ruột bằng cách bảo vệ chúng khỏi những yếu tố xấu như kháng sinh và chế độ ăn uống không tốt

Bổ sung một số lợi khuẩn lactobacillus và bifidobacterium có thể giúp giảm lo lắng và trầm cảm. Các loại vi khuẩn này được tìm thấy trong các sản phẩm chứa probiotics, và nhiều người sử dụng probiotics để hỗ trợ sức khỏe tâm lý của mình. Ví dụ, vi khuẩn lactobacillus và bifidobacterium có thể sản xuất các chất hóa học như serotonin và GABA, hai chất hóa học quan trọng liên quan đến tâm trạng và cảm xúc. 

Tuy nhiên, việc áp dụng các phương pháp điều trị như sử dụng probiotics để hỗ trợ sức khỏe tâm lý của con người cũng còn gặp nhiều tranh cãi trong cộng đồng y tế. Một số chuyên gia cho rằng việc sử dụng probiotics có thể không hiệu quả trong việc điều trị các vấn đề về tâm trạng và cảm xúc, và cần thêm nhiều nghiên cứu để đưa ra kết luận chính xác.

🌈🌈🌈 Tóm lại, mối liên hệ giữa hệ vi sinh đường ruột và tâm trạng/cảm xúc của con người là một lĩnh vực nghiên cứu đang được quan tâm rộng rãi trong cộng đồng y tế. Việc duy trì sự đa dạng của hệ vi sinh đường ruột và bảo vệ nó khỏi những yếu tố xấu là rất quan trọng để duy trì sức khỏe tâm lý của con người. Ngoài ra, việc duy trì một chế độ ăn uống lành mạnh cũng là một yếu tố quan trọng trong việc bảo vệ hệ vi sinh đường ruột và tâm trạng của con người.

Dị ứng thực phẩm

Dị ứng thực phẩm là hiện tượng cực kì phổ biến, ảnh hưởng tới khoảng 5% người trưởng thành và 3% trẻ em (tỉ lệ này hiện đang tăng lên). Đối với một số người, dị ứng thực phẩm là một sự bất tiện khó chịu. Tuy nhiên, đối với những người khác, dị ứng thực phẩm có thể đe dọa tính mạng. FARE báo cáo rằng cứ sau ba phút, một người bị dị ứng thực phẩm lại phải đến phòng cấp cứu.

Dị ứng thực phẩm được định nghĩa là phản ứng miễn dịch bất lợi đối với thực phẩm và có thể qua Globulin miễn dịch E (IgE) (ví dụ nổi mày đay và sốc phản vệ) hoặc không qua IgE (ví dụ hội chứng viêm ruột do protein thực phẩm). Dị ứng thực phẩm gây ra gánh nặng bệnh tật đáng kể, bao gồm các ảnh hưởng về thể chất, chế độ ăn uống, xã hội và tâm lý. Hiện tại, không có cách chữa dị ứng thực phẩm và nguyên nhân cơ bản vẫn chưa được làm sáng tỏ. Dị ứng thực phẩm qua IgE có liên quan đến cả rối loạn điều hòa miễn dịch và suy giảm tính toàn vẹn của biểu mô ruột.

Dị ứng thực phẩm có thể gây ra các triệu chứng vô hại: ngứa, phát ban , sưng môi, mặt hoặc lưỡi, thở khò khè hoặc đau bụng. Chúng cũng có thể gây ra sự co thắt đường thở của một người, gây ra tình trạng không thở được. Các phản ứng dị ứng đe dọa tính mạng nhất liên quan đến sốc phản vệ , trong đó một người có thể bất tỉnh và biểu hiện huyết áp thấp nguy hiểm . Khi sốc phản vệ không được điều trị, hôn mê hoặc thậm chí tử vong có thể xảy ra.

Hệ vi sinh vật đường tiêu hóa (GI) là một cộng đồng đa dạng gồm vi khuẩn, vi khuẩn cổ, nấm, động vật nguyên sinh và vi rút xâm chiếm đường tiêu hóa của động vật có vú. Dự án Hệ vi sinh vật ở người của Viện Y tế Quốc gia (NIH) đã xác định được hơn 10 mũ 14 vi sinh vật trong ruột. Những vi sinh vật này bao gồm hơn 1000 loài có vai trò sinh lý thiết yếu. Thành phần và nồng độ của các vi khuẩn này khác nhau dọc theo đường tiêu hóa và bị ảnh hưởng bởi chế độ ăn uống của vật chủ. Có ba mối quan hệ giữa vi khuẩn và vật chủ khác nhau: 

(a) gây bệnh, khi vi khuẩn gây hại cho vật chủ

(b) hội sinh, khi vi khuẩn cùng tồn tại với vật chủ mà không mang lại lợi ích hoặc gây hại

(c) cộng sinh, khi vi khuẩn và vật chủ cùng có lợi cho nhau.

Chứng rối loạn vi khuẩn đường ruột có thể xảy ra trước sự phát triển của dị ứng thực phẩm và thời điểm xảy ra chứng rối loạn vi khuẩn này dường như rất quan trọng. Rối loạn vi khuẩn đường ruột có thể khiến các loại vi sinh vật có lợi biến mất và dẫn đến hậu quả nguy hại hơn khi dị ứng thực phẩm.

Mô hình nghiên cứu về hệ vi sinh đường ruột và dị ứng thực phẩm

Nghiên cứu chỉ ra hệ vi sinh đường ruột giúp ngăn chặn các phản ứng miễn dịch đối với thực phẩm bằng cách kích thích một thụ thể trong ruột. Sau khi ăn bột đậu phộng, những con chuột cào không ngừng. Mắt và miệng của chúng bị sưng húp. Một số khó thở, một số có phản ứng dị ứng đe dọa tính mạng được gọi là sốc phản vệ. Có vẻ như những con chuột bị dị ứng với đậu phộng thiếu sự trao đổi diễn ra giữa các vi khuẩn đường ruột và các tế bào miễn dịch. Cụ thể hơn, các nhà khoa học loại bỏ quần thể vi khuẩn đường ruột của chuột bình thường (không dị ứng thực phẩm) bằng thuốc kháng sinh. Sau đó, trở nên dễ bị dị ứng thực phẩm, điều này có nghĩa là vi khuẩn chính là trung tâm của sự bảo vệ. Nghiên cứu với những con chuột được nuôi trong môi trường không có mầm bệnh và do đó không có bất kỳ hệ vi sinh vật nào khác làm ảnh hưởng đến kết quả, nhóm nghiên cứu phát hiện ra rằng Clostridia  đã ngăn chặn phản ứng dị ứng thực phẩm khi được đưa vào ruột của những con chuột này.

Clostridia, loài vi khuẩn có liên quan đến dị ứng thực phẩm

Clostridia có khả năng chuyển đổi các chất hữu cơ thành các sản phẩm chuyển hóa, trong đó butyrat là một sản phẩm chuyển hóa quan trọng, giúp giữ cân bằng hệ vi sinh vật bằng cách thúc đẩy sự phát triển của vi khuẩn có lợi. Butyrat là một loại axit béo ngắn có chức năng quan trọng trong cơ thể. Nó có khả năng bảo vệ đường ruột khỏi các tác nhân gây hại, cải thiện sức khỏe của tế bào ruột, giảm viêm đường ruột, giúp duy trì độ ẩm và pH ổn định trong đường ruột, và cải thiện chức năng miễn dịch. Butyrat cũng được cho là có tác dụng làm giảm nguy cơ ung thư đường ruột. Nó cũng giúp bảo vệ tính toàn vẹn của thành ruột để giữ cho thức ăn không bị rò rỉ ra ngoài và có khả năng gây ra phản ứng dị ứng trong ruột.

(CÒN...)

Định nghĩa: phần lớn vi khuẩn đường ruột không gây bệnh và sống chung với các tế bào ruột trong mối quan hệ cộng sinh. Nói cách khác, hệ thống miễn dịch đã cùng tiến hóa để cùng sống “hợp tác” với hệ vi sinh vật có lợi, đồng thời thực hiện chức năng chống lại các vi sinh vật gây bệnh xâm lấn

Đặc điểm chung:

Hệ vi sinh vật đường ruột ở trẻ sơ sinh có vẻ “lộn xộn”, nhưng nó bắt đầu giống với hệ vi sinh vật của người trưởng thành khi được 3 tuổi

Vẫn có những biến đổi về thời gian và không gian trong sự phân bố của vi sinh vật từ thực quản đến trực tràng trong suốt cuộc đời

Tương tác giữa vi khuẩn và vật chủ rất phức tạp

Vi sinh vật đường ruột có vai trò chức năng quan trọng trong việc duy trì đường ruột ở người bình thường

Yếu tố đóng vai trò hình thành hệ vi sinh đường ruột của một người:

Phương thức sinh nở của người mẹ sẽ ảnh hưởng đến hệ vi sinh đường ruột của trẻ (đường âm đạo hoặc sinh mổ) 

Chế độ ăn uống khi còn sơ sinh (sữa mẹ hoặc sữa bột cho trẻ sơ sinh) và khi trưởng thành (ăn thuần chay hay thịt, cá)

Sử dụng kháng sinh hoặc các phân tử giống như kháng sinh. Do kháng sinh sẽ làm thay đổi lâu dài của hệ vi sinh vật đường ruột khỏe mạnh bình thường và sự chuyển giao ngang của các gen kháng thuốc có thể dẫn đến ổ chứa các sinh vật có nguồn gen đa kháng thuốc

Hệ vi sinh vật đường ruột khi một người từ thực quản xa đến đại tràng

Streptococcus dường như là chi thống trị ở thực quản xa, tá tràng và hỗng tràng

Helicobacter là chi chiếm ưu thế hiện diện trong dạ dày và xác định toàn bộ cảnh quan vi khuẩn của hệ thực vật dạ dày. Khi Helicobacter pylori (H. pylori) cư trú trong dạ dày như một cộng sinh, thì có một sự đa dạng phong phú được tạo thành bởi các chi chiếm ưu thế khác như Streptococcus (chiếm ưu thế nhất), Prevotella , Veillonella và Rothia. Sự đa dạng này giảm đi khi H. pylori có kiểu hình gây bệnh.

Firmicutes và Bacteroidetes chiếm ưu thế sống trong ruột già và tỉ lệ của chúng liên quan đến tình trạng bệnh tật.

Bên cạnh các chi từ ngành Firmicutes và Bacteroidetes, ruột già của con người cũng chứa mầm bệnh chính, ví dụ: các loài như Campylobacter jejuni, Salmonella enterica, Vibrio cholera và Escherichia coli (E. coli) và Bacteroides fragilis, nhưng với số lượng thấp (0,1% hoặc ít hơn toàn bộ hệ vi sinh vật đường ruột)

Thành phần của hệ vi sinh đường ruột

Một nghiên cứu quy mô lớn gần đây của Frank và cộng sự đã ước tính rằng hệ vi sinh vật đường ruột của con người bao gồm hơn 35000 loài vi khuẩn

Nếu định nghĩa từ góc độ tổng số gen của vi khuẩn, thì các nghiên cứu của Dự án Hệ vi sinh vật ở người và Hệ gen của đường ruột ở người (MetaHIT) cho thấy rằng có thể có hơn 10 triệu gen không dư thừa trong hệ vi sinh vật ở người

Các loài vi sinh vật có số lượng gen cao bao gồm: bao gồm Anaerotruncus colihominis, Butyrivibrio crossotus, Akkermansia sp., và Fecalibacterium sp. Chúng có lợi cho sức khỏe bởi giúp tăng tỷ lệ sinh vật sản xuất butyrate, tăng xu hướng sản xuất hydro, phát triển hệ sinh thái metanogen/acetogen và giảm sản xuất hydro sulfide

Các loài vi sinh vật có số lượng gen thấp bao gồm: Parabacteroides, Campylobacter, Dialister, Porphyromonas, Staphylococcus và Anaerostipes. Một số chất chuyển hóa quan trọng của chúng là phân hủy-glucuronide, phân hủy axit amin thơm và khử nitrit hòa tan, tất cả đều được biết là có tác dụng có hại.

Nhìn chung, hệ vi sinh vật đường ruột khỏe mạnh chủ yếu được cấu thành bởi phyla Firmicutes và Bacteroidetes. Tiếp theo là ngành Actinobacteria và Verrucomicrobia. 

Vai trò cơ bản của hệ vi sinh vật tích cực

Đóng vai trò quan trọng trong con đường chuyển hóa trong cơ thể: lên men phân giải đường oligosacchardes; thủ phân lipid;vchuyển hóa protein thông qua các proteinase và peptidase; tăng cường trao đổi chất, tổng hợp vitamin (K, B5, B12).

Hệ vi sinh vật đường ruột góp phần điều hòa miễn dịch.

Duy trì cấu trúc và chức năng của đường tiêu hóa.

Chọn giống: Giống mía có vai trò rất quan trọng trong thâm canh mía. Để có năng suất đường cao cần chọn những giống cho đường cao, năng suất cao như: ROC 25, ROC 27, ROC 16, MEX…hoặc có tỷ lệ nảy mầm cao. Mía có thể trồng bằng hom ngọn hoặc toàn bộ cây tuy nhiên không nên trồng cây quá già mà chọn cây khoảng 6-8 tháng tuổi, sạch bệnh. 

Đất: Mía là cây không kén đất nên có thể trồng được trên nhiều loại đất khác nhau như: đất phù sa, đất xám, đất đỏ, đất cát và cả đất phèn. Cày xới đất là khâu quan trọng giúp bộ rễ mía ăn sâu, chịu hạn, chống đổ và tăng khả năng cung cấp dinh dưỡng cho cây. Cày lần đầu cần sâu khoảng 40-50cm, bừa kỹ, dọn sạch cỏ rác. Bón 1-1,5 tấn vôi bột/ha trước khi bừa lần cuối.

Gieo hạt: Khoảng cách hàng trồng tùy theo điều kiện chăm sóc. Lượng giống trồng từ 8-10 tấn/ha tùy theo loại giống và chất lượng giống.

Nhu cầu dinh dưỡng: Cây mía có nhu cầu kali cao nhất sau đó đến đạm và lân, ngoài ra, mía còn có nhu cầu một số nguyên tố với lượng ít hơn, gọi là các chất trung và vi lượng (TE). Các nguyên tố trung và vi lượng có ảnh hưởng nhiều đến khả năng sinh trưởng và phát triển của cây mía là magiê, canxi, kẽm, bo. Giai đoạn trồng mới đến đẻ nhánh tối đa, cây mía cần nhiều đạm để đâm chồi đẻ nhánh, nhiều lân để phát triển bộ rễ, kali với lượng vừa phải giúp cho cây mía cứng cáp chống chịu sâu bệnh. Giai đoạn từ khi vươn lóng đến chín, thu hoạch, cây mía cần nhiều kali và đạm hơn so với lân. Phân bón có hàm lượng đạm cao giúp cho mía đâm chồi sớm, chồi khỏe, lân dễ tiêu có tác dụng phát triển bộ rễ, kali vừa đủ giúp cho cây mía cứng cáp chống chịu sâu bệnh và các chất trung vi lượng cho cây mía phát triển cân đối chống đổ ngã. 

Cách chăm bón: Sau khi trồng 10-15 ngày nếu gặp mưa nên xới phá váng. Làm cỏ lần 1 kết hợp với dặm, khi mía được 4-5 lá. Làm cỏ lần 2 và bón thúc đẻ nhánh, dùng cuốc hoặc trâu bò cày sâu 10-15cm vun nhẹ vào gốc. Khi mía có lóng và cao trên 1m, nếu có chồi mới (mía mầm hoặc chồi nước) nên nhổ bỏ vì đây là những chồi vô hiệu sẽ cạnh tranh dinh dưỡng của những thân chính làm giảm chữ đường và là nơi trú ngụ và phát sinh sâu bệnh. Đối với mía gốc, sau khi thu hoạch cần tổng vệ sinh đồng ruộng, vùi lấp hoặc đốt sạch lá khô để diệt mầm sâu bệnh, sau đó dùng cuốc thật sắc xén lại các gốc còn cao và các chồi mầm còn sót lại. 

Biểu hiện của cây khi thiếu chất dinh dưỡng

Thiếu đạm: Lá non nhỏ, ngắn, xanh lợt, lá già vàng, nếu thiếu nặng, lá bị chết khô từ chóp lá vào giữa gân chính, hoặc vàng hay khô một bên lá, cây mọc yếu đẻ nhánh ít, thân nhỏ, thấp... năng suất kém.

Thiếu lân: cây con có lá màu xanh dương ửng tím, thiếu nặng có những vết tím dọc trên lá và bẹ lá. Ở cây mía trưởng thành, thiếu lân làm cho lá ngắn, phiến lá hẹp, khả năng chịu hạn kém. Thiếu lân nặng mía đẻ nhánh kém, những nhánh mía đẻ muộn thường bị chết, cây yếu, lóng nhỏ và ngắn, năng suất thấp.

Thiếu kali: mặt trên gân chính của lá xuất hiện những vệt đỏ, nếu thiếu nặng lá bị khô từ chóp lá trở xuống, mép lá trở vào, thân cây nhỏ, yếu, dễ bị bệnh, năng suất và chữ đường đều thấp.

Thiếu magiê: lá có những vệt sọc trắng sau lan rộng làm mất màu phần thịt lá, gân lá vẫn còn xanh, năng suất thấp.

Thiếu canxi: cây thấp, dễ bị nứt vỏ và đổ ngã, năng suất thấp.

Thiếu sắt: hàm lượng đạm trong lá giảm trong khi lân, kali, canxi và magiê tăng, cây kém phát triển, năng suất và chất lượng thấp.

Thiếu kẽm: cây còi cọc, lá mọc sít nhau, cây tù ngọn. Thiếu kẽm thường dẫn tới hàm lượng đạm và magiê trong lá giảm, năng suất thấp.

Thiếu bo: cây kém phát triển, hàm lượng kali trong lá tăng và magiê giảm.

Thiếu đồng: cây kém phát triển, khả năng chống chịu sâu bệnh kém. Thiếu đồng cũng dẫn đến hàm lượng magiê trong lá thấp, năng suất và chữ đường thấp.

Thiếu mangan: cây còi cọc, hàm lượng đạm trong lá giảm. Khi có triệu chứng thiếu dinh dưỡng cũng là lúc cây mía đã thiếu nghiêm trọng và ảnh hưởng nhiều đến năng suất mía cây cũng như chữ đường. Để tránh tình trạng này biện pháp chẩn đoán dinh dưỡng qua lá để biết trước tình trạng dinh dưỡng trong lá và đề ra biện pháp khắc phục rất cần thiết.

NỘI DUNG ĐĂNG WEB

Theo báo cáo của Devarumath và cộng sự năm 2019, mía đóng góp ≥80% sản lượng đường thế giới và cũng là cây nhiên liệu sinh học lớn thứ hai trên thế giới, theo Hillman năm 2011. Một tiềm năng đáng chú ý của cây mía là khả năng tích lũy sucrose trong thân, có thể đạt tới mức 0,7 M (khoảng 23% trọng lượng tươi) ở các thân cây trưởng thành. Ngoài ra, mía là cây trồng C4, có hiệu suất quang hợp và sử dụng carbon cao. Hàm lượng sucrose mà mía mang lại cũng chính là yếu tố kinh tế của mía. Vì thế nên các nhà nông nghiệp và khoa học luôn chú trọng việc cải thiện và tối ưu lợi thế này của mía.

Khó khăn đầu tiên trong việc cải thiện tính trạng của mía nhờ công nghệ gen chính do mía có bộ gen tương đối phức tạp, mức độ đa bội cao, nguồn gen tương đối hẹp và chu kỳ nhân giống dài, nên việc nhân giống để tăng hàm lượng sucrose vẫn là một thách thức khó khăn. Khó khăn tiếp theo: hàm lượng sucrose trong mía đã ổn định trong nhiều thập kỷ ở nhiều vùng sản xuất mía đường lớn trên toàn cầu. Vì vậy việc phá vỡ sự ổn định về hàm lượng đường thực sự là một vấn đề lớn. Tuy nhiên nếu nền nông nghiệp thực hiện dược những cải tiế trên sẽ giúp tăng đáng kể giá trị của cây mía như một loại cây nhiên liệu sinh học công nghiệp lý tưởng.

Trong vài thập kỷ qua, rất nhiều nỗ lực đáng kể đã được thực hiện để hiểu cơ sở cơ học của quá trình tích lũy sucrose trong cây mía. FOS sẽ giới thiệu hai nghiên cứu khoa học về việc khám phá bộ gen, góp phần không ít trên con đường cải thiện tính trạng tích lũy đường ở cây mía của giới khoa học trên thế giới.

🍃 Loài có kiểu gen tạo ít đường - nhiều đường?

Sự tích lũy sucrose trong cây mía là một quá trình phức tạp và việc nghiên cứu con đường này ở cấp độ phân tử còn phức tạp hơn bởi tính phức tạp di truyền của nó. Một điều khó khăn nữa: thực tế là các gen liên quan đến quá trình chuyển hóa sucrose thực sự không biểu hiện nhiều trong các mô thân. Các nhà khoa học đã nghiên cứu những thay đổi phiên mã liên quan đến sự tích lũy sucrose trong quá trình chín tự nhiên ở ba loại mía với sự khác biệt lớn về hàm lượng sucrose thu được. Sự tích lũy sucrose trong các kiểu gen này đã được điều chỉnh bằng thực nghiệm bằng ethylene để có thay đổi phân tử liên quan đến sự tích lũy sucrose. Chen và cộng sự đã xác định được khoảng 160.000 gene từ bộ sưu tập hơn 3 tỷ gene, trong đó khoảng 86.000 gen đã được chú thích và chia thành ba lớp chức năng có liên quan đến các quá trình sinh học nói chung: các thành phần tế bào và chức năng phân tử (tăng trưởng, trao đổi chất, truyền tín hiệu, điều hòa, định vị và tổ chức mô). Sucrose khi đến thân, nó bị thủy phân bởi sucrose synthase (SuSy) hoặc một trong ba enzyme nghịch đảo (invertase axit hòa tan, invertase axit gắn kết thành tế bào, invertase trung tính) để thúc đẩy các quá trình phát triển và tăng trưởng tế bào khác nhau. Các hexose được tạo ra từ quá trình thủy phân sucrose được sử dụng để tái tổng hợp sucrose bằng sucrose phosphate synthase (SPS) và sucrose phosphatase (SPase). Hoạt động của một mạng lưới các gen phức tạp liên quan đến tổng hợp thành tế bào, chuyển hóa carbohydrate và phản ứng căng thẳng sinh học/phi sinh học, tất cả đều có thể được điều hòa phối hợp bởi (các) cơ chế nội tiết tố chưa được mô tả. Để hiểu rõ hơn về quy định tích lũy sucrose, các gene khác nhau liên quan đến chuyển hóa đường đã được chọn để so sánh theo cặp giữa các dòng mía có hàm lượng đường cao và thấp, giữa có và không có xử lý ethylene. Các nhà nghiên cứu đã xác định khoảng 25.000 gen biểu hiện khác nhau liên quan đến việc phản ứng ethylene và tích lũy sucrose và cũng xác định các gen chuyển hóa đường sucrose được biểu hiện mạnh hơn ở các dòng cây cho lượng đường cao. Ethylene thông qua việc kích hoạt các gen liên quan đến chuyển hóa đường, chẳng hạn như apoplastic invertase, SuSy,… có thể làm tăng tích lũy sucrose trong nhu mô lưu trữ ở kiểu gen đường thấp.

🍃 Chìa khóa chuyển hóa đường - Sucrose synthase Để tăng hàm lượng sucrose ở cấp độ phân tử, điều cần thiết đầu tiên chính là phải hiểu chức năng sinh học của những gen tổng hợp sucrose trong cây mía. Một trong số chúng là sucrose synthase (SuSy) - enzyme quan trọng tham gia vào quá trình chuyển hóa sucrose. Trong nghiên cứu của Chen và cộng sự năm 2015, công nghệ tạo dòng đã thu được đoạn DNA ScSuSy4 có độ dài 2898 bp trong mía mã hóa một loại protein gồm 809 axit amin với khối lượng phân tử lý thuyết là 92,31 kDa. Phân tích biểu hiện cho thấy ở giai đoạn kéo dài thân của các loài mía có lượng đường thấp và trung bình, mức độ biểu hiện của ScSuSy4 ở thân non cao hơn thân trưởng thành. Và ở cả ba loài mía cho lượng đường cao, mức độ biểu hiện gen ScSuSy4 đều cao hơn trong giai đoạn trưởng thành. Ở các giai đoạn phát triển khác nhau của cùng một loài, bất kể là thân non hay trưởng thành, biểu hiện của gen ScSuSy4 đạt mức cao nhất ở giai đoạn kéo dài thân, giảm xuống mức thấp nhất ở giai đoạn bắt đầu tích lũy sucrose và tăng trở lại ở giai đoạn sau của quá trình tích lũy sucrose. Sự biểu hiện của một gen đơn lẻ không thể đại diện cho tổng hoạt động của hệ gen SuSy trong mía, vì vậy ở nghiên cứu đã phân tích toàn diện chức năng gen liên quan đến con đường tích lũy đường ở mía và chỉ ra gen ScSuSy4 tham gia vào việc điều hòa phân phối sucrose thông qua các chức năng khác nhau ở các giai đoạn khác nhau. Kết quả của nghiên cứu đã cung cấp nền tảng cho việc phân tích sâu hơn về chức năng sinh học của hệ gen SuSy, góp phần không ít vào muc tiêu cuối - tăng năng suất cung cấp đường của mía.

Mía  là cây lấy đường quan trọng nhất hiện nay, nó được trồng ở nhiều quốc gia trên khắp các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới trên thế giới, theo FAOSTAT năm 2018. Mía đóng góp ≥80% sản lượng đường thế giới và cũng là cây nhiên liệu sinh học có sản lượng lớn thứ hai trên thế giới. 

Mía có thể lần đầu tiên được trồng để lấy thân ngọt ở New Guinea vào khoảng năm 4000 trước Công nguyên. Sau đó, nó xuất hiện ở Ấn Độ. Người Ả Rập đã đưa nó đến khu vực Địa Trung Hải vào khoảng năm 700 sau Công nguyên. Sau đó các nhà thám hiểm Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha đã lan truyền nó khắp thế giới trong các chuyến đi khai phá thế giới vào cuối những năm 1400 và 1500 (Columbus được cho là đã mang nó đến vùng biển Caribe trong chuyến đi thứ hai vào năm 1493). Mía không những được trồng thương mại bằng cách lai giống giữa một số loài trên khắp thế giới để sản xuất đường mà hiện nay nó cũng đang bắt đầu xâm nhập vào những chiếc vườn nhỏ của người nông dân với nhiều giống cây trồng có thân và lá đầy màu sắc.

Cây mía có bộ gen lớn và phức tạp, với các giống thương mại có số lượng nhiễm sắc thể khác nhau (2n có thể 100 đến 120). Mía là cây lai giữa hai loài Saccharum hoang dại; S. officinarum (đóng góp 70%–80% bộ gen) và S. spontaneum (chiếm 10%–23%), 8%–13% còn lại là thể tái tổ hợp của cả hai loài trên. Một khả năng đáng chú ý của cây mía là khả năng tích lũy sucrose trong thân, có thể đạt tới mức khoảng 23% trọng lượng tươi ở các thân cây trưởng thành. Ngoài ra, mía là cây trồng C4 có hiệu suất quang hợp cao, cây mía còn có điểm bão hòa ánh sáng cao, tốc độ quang hợp cao và điểm bù carbon dioxide thấp, cũng như khả năng chống chịu stress phi sinh học tương đối tốt. Đây cũng là một trong những nhà sản xuất sinh khối lớn nhất với hàm lượng chất xơ tương đối cao. Trong số các thuộc tính khác nhau của nó, hàm lượng sucrose là đặc điểm kinh tế quan trọng nhất đối với cây mía. Do đó, nó cũng là một tính trạng ưu tiên cho chương trình cải tiến giống mía trên toàn thế giới. 

“Vua” của mía - Saccharum officinarum

Saccharum officinarum là một trong những loại mía có năng suất cao nhất và được thâm canh nhiều nhất. Nó có thể giao phối với các loài mía khác, chẳng hạn như Saccharum sinense và Saccharum barberi. Các giống thương mại chính là các giống lai phức hợp. Khoảng 70% lượng đường được sản xuất trên toàn thế giới đến từ S. officinarum và các giống lai từ loài này.

Mía có một mạng lưới các thân rễ hình thành dưới đất mọc lên các chồi thứ cấp gần cây mẹ. Thân cây có nhiều màu khác nhau, có màu xanh lá cây, hơi hồng hoặc tím và có thể cao tới 5 mét. Chúng được nối với nhau, các nút hiện diện ở gốc của các lá thay thế . Các lóng của cây chứa một lớp xơ màu trắng ngâm trong nhựa cây có đường. Những chiếc lá thon dài, hình tuyến tính, màu xanh lá cây có gân giữa dày và mép có răng cưa và phát triển đến chiều dài khoảng 30 đến 60 cm và rộng 5 cm. Cụm hoa ở cuối là chùy dài tới 60 cm, chùm lông màu hồng nhạt rộng và thuôn nhọn về phía trên. Các bông con sinh ra trên các nhánh bên và dài khoảng 3 mm và được che trong các chùm lông dài. Quả khô và mỗi quả chứa một hạt. Việc thu hoạch mía thường diễn ra trước khi cây ra hoa, vì quá trình ra hoa làm giảm hàm lượng đường.

Điều cơ bản của một cặp vợ chồng đang nghĩ đến việc có con là nên gặp bác sĩ hoặc chuyên gia chăm sóc sức khỏe để thảo luận cho một thai kỳ khỏe mạnh. 

Ăn uống và tăng cân

Nhiều bà bầu băn khoăn về vấn đề tăng cân. Nói chung, phụ nữ có cân nặng bình thường nên tăng khoảng gần 11-16 kg khi mang thai. Đối với những phụ nữ bắt đầu mang thai thừa cân, tổng số cân nặng tăng thêm phải gần 7-11 kg. Những người thiếu cân nên tăng 13-18 kg.

Kiểm soát tăng cân khó khăn hơn trong giai đoạn sau của thai kỳ, vì vậy hãy cố gắng tránh tăng cân nhiều trong vài tháng đầu. Tuy nhiên, không tăng cân đủ cũng có thể gây ra các vấn đề, chẳng hạn như thai nhi phát triển kém và chuyển dạ sớm .

Các bác sĩ khuyên phụ nữ nên bổ sung khoảng 300 calo vào khẩu phần ăn hàng ngày để giúp nuôi dưỡng em bé đang phát triển. Protein sẽ cung cấp hầu hết lượng calo này, nhưng chế độ ăn uống của bạn cũng nên bao gồm nhiều trái cây tươi, ngũ cốc và rau quả.

Đặc biệt phụ nữ mang thai nên bắt đầu dùng vitamin tổng hợp có chứa folate (axit folic) mỗi ngày một lần. Lượng thấp nhất được khuyến nghị cho phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ là 400 microgam, hoặc lượng cao hơn một chút, 600 hoặc 800 microgam. Folate làm giảm nguy cơ sinh con bị dị tật bẩm sinh tủy sống hoặc não (khuyết tật ống thần kinh). 

Lần khám đầu tiên

Sau khi xác định có thai, người phụ nữ nên đi khám sức khỏe. Từ tuần thứ 6 đến tuần thứ 8 của thai kỳ có thể ước tính độ dài của thai kỳ và dự đoán ngày dự sinh một cách chính xác nhất.

Các bác sĩ hỏi về những rối loạn mà người phụ nữ mắc phải và đã mắc phải: những loại thuốc đã và đang sử dụng, thông tin chi tiết về những lần mang thai trước, bệnh tiểu đường thai kỳ, sẩy thai. 

Lần khám sức khỏe đầu tiên khi mang thai là rất kỹ lưỡng. Nó bao gồm những điều sau đây:

Đo cân nặng, chiều cao, huyết áp

Kiểm tra mắt cá chân xem có sưng không

Kiểm tra vùng chậu: Trong quá trình kiểm tra này, bác sĩ lưu ý kích thước và vị trí của tử cung.

Xét nghiệm máu: Một mẫu máu được lấy và phân tích. Phân tích bao gồm số lượng tế bào máu, xét nghiệm các bệnh truyền nhiễm (chẳng hạn như giang mai, viêm gan và vi rút gây suy giảm miễn dịch ở người HIV) và xét nghiệm khả năng miễn dịch với rubella và thủy đậu. Nhóm máu, bao gồm tình trạng yếu tố Rh, được xác định.

Xét nghiệm nước tiểu: Một mẫu nước tiểu được lấy và phân tích.

Xét nghiệm Papanicolaou (Pap) hoặc một biến thể của xét nghiệm này: Các mẫu mô từ cổ tử cung được lấy để kiểm tra ung thư cổ tử cung.

Xét nghiệm các bệnh lây truyền qua đường tình dục: Ngay sau khi xét nghiệm Pap, một mẫu mô khác từ cổ tử cung sẽ được lấy để kiểm tra các bệnh lây truyền qua đường tình dục, chẳng hạn như bệnh lậu và chlamydia.

Kiểm tra thường xuyên và theo dõi

Sau lần kiểm tra đầu tiên, phụ nữ mang thai nên gặp bác sĩ theo lich trình như sau:

Mỗi 4 tuần cho đến tuần thứ 28 của thai kỳ

Sau đó cứ sau 2 tuần cho đến 36 tuần

Sau đó mỗi tuần một lần cho đến khi sinh

Tại mỗi lần kiểm tra, cân nặng và huyết áp của người phụ nữ thường được ghi lại, đồng thời ghi lại kích thước của tử cung để xác định xem thai nhi có phát triển bình thường hay không. Mắt cá chân của người phụ nữ được kiểm tra sưng tấy.

Các bác sĩ kiểm tra nhịp tim của thai nhi. Nó thường có thể được phát hiện vào khoảng 10 đến 11 tuần bằng thiết bị siêu âm Doppler cầm tay. Khi nhịp tim đã được phát hiện, các bác sĩ sẽ kiểm tra nó trong mỗi lần khám để xác định xem nó có bình thường hay không.

Tại mỗi lần khám, nước tiểu được kiểm tra lượng đường. Đường trong nước tiểu có thể chỉ ra bệnh tiểu đường. Các bác sĩ thường kiểm tra tất cả phụ nữ về loại bệnh tiểu đường phát triển trong thai kỳ (tiểu đường thai kỳ). Xét nghiệm máu này được thực hiện vào tuần thứ 24 đến 28. Nó đo mức đường (glucose) trong máu 1 giờ sau khi phụ nữ uống một chất lỏng có chứa một lượng glucose nhất định—được gọi là xét nghiệm dung nạp glucose. Nếu phụ nữ có các yếu tố nguy cơ mắc bệnh tiểu đường thai kỳ, xét nghiệm này được thực hiện sớm trong thai kỳ, tốt nhất là trước 12 tuần.

Tại mỗi lần thăm khám, nước tiểu cũng được kiểm tra protein. Protein trong nước tiểu có thể cho thấy tiền sản giật (một loại huyết áp cao phát triển trong thai kỳ).

Vào giai đoạn cuối của thai kỳ, siêu âm có thể được sử dụng để xác định tình trạng vỡ sớm của màng ối chứa đầy chất lỏng chứa thai nhi. Siêu âm có thể cung cấp thông tin giúp bác sĩ quyết định có cần mổ lấy thai hay không.

Nguồn tham khảo: msdmanuals.com; kidshealth.org 

🙎 Writer & Translate: Mymy

🙎 Editor: Yuu

📧 Mọi chia sẻ, góp ý xin gửi về hòm thư của chúng mình: [email protected]

Bản quyền nội dung bài viết thuộc về Future of Science. Vui lòng không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý của tác giả.

Khi re-post chú thích ghi nguồn đầy đủ.

“Make science close to you!”

#fos

#khoahoc

#tip

#health

Trong vòng 24 giờ sau khi thụ tinh, trứng sẽ trở thành em bé và nhanh chóng phân chia thành nhiều tế bào. Đến tuần thứ 8 của thai kỳ, phôi phát triển thành bào thai. Có khoảng 40 tuần cho một thai kỳ điển hình. Những tuần này được chia thành ba tam cá nguyệt.

Tam cá nguyệt (Trimester) là khoảng thời gian từ khi mang thai đến lúc sinh nở, các mẹ sẽ phải trải qua: 

Giai đoạn 1: Tam cá nguyệt thứ 1 – 3 tháng đầu thai kỳ

Giai đoạn 2: Tam cá nguyệt thứ 2 – 3 tháng giữa thai kỳ

Giai đoạn 3: Tam cá nguyệt thứ 3 – 3 tháng cuối thai kỳ

Một thai kỳ đủ tháng là 40 tuần, hoặc 280 ngày. Tùy thuộc vào số tháng mang thai, một số ngắn hơn và một số dài hơn, bạn có thể mang thai trong 9 tháng hoặc 10 tháng. Điều này là hoàn toàn bình thường và lành mạnh.

Các giai đoạn tăng trưởng từng tháng trong thai kỳ

⧭ Tam cá nguyệt thứ nhất

Tam cá nguyệt đầu tiên sẽ kéo dài từ khi thụ thai đến tuần 12. Trong tam cá nguyệt này, trứng đã thụ tinh sẽ thay đổi từ một nhóm tế bào nhỏ thành một bào thai bắt đầu có những đặc điểm của một em bé.

Tháng 1 (tuần 1 đến 4)

Khi trứng được thụ tinh phát triển, một túi kín nước sẽ hình thành xung quanh nó, dần dần chứa đầy chất lỏng. Đây được gọi là túi ối, và nó giúp làm đệm cho phôi thai đang phát triển.

Trong thời gian này, nhau thai cũng phát triển. Nhau thai là một cơ quan hình tròn, dẹt, có chức năng chuyển chất dinh dưỡng từ mẹ sang thai nhi và chuyển chất thải từ thai nhi. Nhau thai được xem là nguồn thức ăn cho thai nhi trong suốt thai kỳ.

Vào cuối tháng đầu tiên, thai nhi dài khoảng 6mm  – nhỏ hơn một hạt gạo.

Tháng 2 (tuần 5 đến tuần 8)

Các đặc điểm trên khuôn mặt bắt đầu phát triển. Mỗi tai bắt đầu như một nếp da nhỏ ở một bên đầu. Tay và chân đang hình thành. Ngón tay, ngón chân và mắt cũng đang hình thành.

Ống thần kinh (não, tủy sống và các mô thần kinh khác của hệ thần kinh trung ương) hiện đã được hình thành hoàn thiện. Đường tiêu hóa và các cơ quan cảm giác cũng bắt đầu phát triển. Vào thời điểm này, đầu lớn so với phần còn lại của cơ thể. Vào khoảng 6 tuần, nhịp tim thường có thể được phát hiện.

Sau tuần thứ 8, chúng ta gọi nó là thai nhi thay vì phôi thai. Vào cuối tháng thứ hai, thai nhi dài khoảng 2,5cm và nặng khoảng 1g.

Tháng 3 (tuần 9 đến 12)

Cánh tay, bàn tay, ngón tay, bàn chân và ngón chân đã hình thành đầy đủ. Ở giai đoạn này, thai nhi bắt đầu khám phá một chút bằng cách làm những việc như mở và đóng nắm tay và miệng. Móng tay và móng chân bắt đầu phát triển và tai ngoài được hình thành. Sự khởi đầu của răng đang hình thành dưới nướu. Các cơ quan sinh sản cũng phát triển nhưng giới tính vẫn khó phân biệt trên siêu âm.

 Đến cuối tháng thứ ba, thai nhi đã hình thành đầy đủ. Tất cả các cơ quan và tay chân (tứ chi) đều có mặt và sẽ tiếp tục phát triển để hoạt động bình thường. Hệ thống tuần hoàn và tiết niệu cũng hoạt động và gan sản xuất mật.

Vào cuối tháng thứ ba, thai nhi dài khoảng 10cm và nặng khoảng 28g. Vì sự phát triển quan trọng nhất đã diễn ra, khả năng sảy thai của bạn giảm đáng kể sau ba tháng.

⧭ Tam cá nguyệt thứ hai

Vào thời điểm này thai nhi vẫn phát triển và hoàn thiện các đặc điểm trên khuôn mặt trong tháng này. Bạn cũng có thể bắt đầu cảm thấy chuyển động khi thai nhi lật và xoay trong tử cung. Trong tam cá nguyệt này, nhiều người tìm hiểu xem em bé của họ sẽ được chỉ định là nam hay nữ khi chào đời.

Tháng 4 (tuần 13 đến 16)

Nhịp tim của thai nhi bây giờ có thể nghe được thông qua một dụng cụ gọi là doppler. Các ngón tay và ngón chân được xác định rõ. Mí mắt, lông mày, lông mi, móng tay và tóc được hình thành. Răng và xương trở nên đặc hơn. Thai nhi thậm chí có thể mút ngón tay cái, ngáp, vươn vai và làm mặt.

Hệ thống thần kinh đang bắt đầu hoạt động. Các cơ quan sinh sản và cơ quan sinh dục hiện đã phát triển đầy đủ và bác sĩ có thể xem qua siêu âm xem thai nhi sẽ được chỉ định là nam hay nữ khi sinh.

Vào cuối tháng thứ tư, thai nhi dài khoảng 15cm và nặng khoảng 4 ounce.

Tháng 5 (tuần 17 đến 20)

Ở giai đoạn này, bạn có thể bắt đầu cảm thấy thai nhi di chuyển xung quanh.

Tóc bắt đầu mọc trên đầu. Vai, lưng và thái dương được bao phủ bởi một lớp lông mềm mịn gọi là lông tơ. Lớp lông này bảo vệ thai nhi và thường rụng vào cuối tuần đầu tiên sau sinh của bé. Da được bao phủ bởi một lớp phủ màu trắng gọi là vernix caseosa. Chất này được cho là có tác dụng bảo vệ da thai nhi khi tiếp xúc lâu với nước ối. Lớp phủ này bị bong ra ngay trước khi sinh.

Vào cuối tháng thứ năm, thai nhi dài khoảng 25cm và nặng từ 1/2 đến 1 pound.

Tháng 6 (tuần 21 đến 24)

Nếu bạn có thể nhìn vào bên trong, bạn sẽ thấy da của thai nhi có màu hơi đỏ, nhăn nheo và có thể nhìn thấy các tĩnh mạch qua lớp da trong mờ. Các dấu vân tay và ngón chân có thể nhìn thấy. Ở giai đoạn này, mí mắt bắt đầu hé mở và mắt mở ra.

Thai nhi phản ứng với âm thanh bằng cách di chuyển hoặc tăng nhịp đập. Bạn có thể nhận thấy những cử động giật nếu thai nhi bị nấc cụt. 

Vào cuối tháng thứ sáu, thai nhi dài khoảng 12 inch và nặng khoảng 2 pound.

Tháng 7 (tuần 25 đến 28)

Thai nhi tiếp tục trưởng thành và phát triển lượng mỡ dự trữ trong cơ thể. Tại thời điểm này, thính giác đã phát triển đầy đủ. Thai nhi thường xuyên thay đổi vị trí và phản ứng với các kích thích, bao gồm âm thanh, cơn đau và ánh sáng. Nước ối bắt đầu ít đi.

Nếu sinh non, em bé sẽ có khả năng sống sót sau tháng thứ bảy.

Vào cuối tháng thứ bảy, thai nhi dài khoảng 14 inch và nặng từ 2 đến 4 pound. 

⧭ Tam cá nguyệt thứ ba

Trong suốt tam cá nguyệt thứ ba, thai nhi tăng cân nhanh chóng, bổ sung chất béo trong cơ thể sẽ giúp ích sau khi sinh.

Một thai kỳ đủ tháng điển hình là 40 tuần, cũng có thể 41 hoặc 42 tuần. Nếu bạn quá ngày dự sinh và không chuyển dạ tự nhiên. Điều này có nghĩa là thuốc sẽ được sử dụng để khiến bạn chuyển dạ và sinh em bé.

Tháng 8 (tuần 29 đến 32)

Thai nhi tiếp tục trưởng thành và phát triển lượng mỡ dự trữ trong cơ thể. Bộ não phát triển nhanh chóng vào thời điểm này và thai nhi có thể nhìn và nghe. Hầu hết các hệ thống bên trong đều phát triển tốt, nhưng phổi có thể vẫn chưa trưởng thành.

Thai nhi dài khoảng 18 inch và nặng tới 5 pound.

Tháng 9 (tuần 33 đến 36)

Trong giai đoạn này, thai nhi tiếp tục phát triển và trưởng thành. Phổi gần được phát triển đầy đủ vào thời điểm này. Thai nhi đã có phản xạ phối hợp và có thể chớp mắt, nhắm mắt, quay đầu, nắm chặt và phản ứng với âm thanh, ánh sáng và xúc giác.

Thai nhi dài khoảng 17 đến 19 inch và nặng từ 5 ½ pounds đến 6 ½ pounds.

Tháng 10 (Tuần 37 đến 40)

Trong tháng cuối cùng này, bạn có thể sinh bất cứ lúc nào. Bạn có thể nhận thấy rằng ít chuyển động hơn vì không gian chật hẹp. Lúc này, vị trí của thai nhi có thể đã thay đổi để chuẩn bị chào đời. Bạn có thể cảm thấy rất khó chịu trong khoảng thời gian cuối cùng này khi thai nhi tụt xuống khung xương chậu của bạn và chuẩn bị chào đời.

Em bé của bạn đã sẵn sàng để gặp thế giới vào thời điểm này. Chúng có khoảng từ 18 đến 20 inch và khoảng 7 pound.