Dưới đây là những kiến giải địa kinh tế để hiểu sâu hơn cơ chế của phát triển. Đầu tiên, "Hiệu ứng mạng lưới" (network effect) đa điểm giúp tăng cường đầu mối kết nối, tăng giá trị vùng theo cấp số nhân. Quy luật "Kinh tế quy mô" (economies of scale) lý giải quy mô đủ lớn giúp tỉnh thoát khỏi phát triển dàn trải, tăng hiệu quả đầu tư công. Mô hình "lõi - ven" (core - periphery) phân vai vùng lõi và vùng ven tương hỗ. Ví dụ, sau sáp nhập, Thái Nguyên giữ vai trò hạt nhân công nghiệp, giáo dục, y tế toàn tỉnh, còn Bắc Kạn là vùng nông lâm nghiệp, thủy sản và du lịch sinh thái. Cuối cùng, ba hiệu ứng "tổng hợp" (synergy), "gợn sóng" (ripple) và "ngưỡng" (threshold) nhấn mạnh sáp nhập giúp vượt "ngưỡng tối thiểu", tạo hiệu quả lan tỏa và thu hút nhà đầu tư, vì họ nhìn vào năng lực tích hợp không gian và tiềm năng phát triển dài hạn để rót vốn. Tuy nhiên, sáp nhập cũng tiềm ẩn cạm bẫy. Thiếu chiến lược tích hợp có thể dẫn đến đô thị loang lổ (urban sprawl), tỉnh lớn mà kinh tế nhỏ. Tư duy "chia đều" vốn công tuy xoa dịu tâm lý các bên, nhưng lại khiến không nơi nào đủ lực làm đầu tàu. Mỗi địa phương có lịch sử, văn hóa, quản trị riêng, dễ lệ thuộc cách làm cũ (path dependency); tích hợp kém dễ níu chân nhau và suy thoái bản sắc. https://vnexpress.net/ve-lai-tinh-dinh-lai-chien-luoc-4878340.html?utm_source=dlvr.it&utm_medium=tumblr
