#rosenhan

Rosenhan deneyi olarak adlandırılan ve 1970’li yıllarda gerçekleştirilen deneye göre psikolojik hastalar ile sağlıklı hastalar aynı anda teste tabii tutuldular. Bu testten herkesin haberi yoktu ve psikolojik hastalar ile sağlıklı hastaların tıp dünyası tarafından doğru şekilde ayrılıp ayrılamayacak olduğuna yönelik bir testti. Yapılan test sonucunda doktor Rosenhan, sağlıklı hastalar ile psikolojik hastaları (ki bazıları akıl hastası) arasında ayrım yapılıp yapılamayacağına dair kesin yanıtlar bulmuştur.

İlk olarak Stanford Üniversitesi Öğretim Üyesi psikolog David Rosenhan 1973 yılında yayınlanan araştırmaya göre birden fazla klinikte akıl hastaları ve psikolojik hastalara ek olarak sağlıklı insanları bu kliniklere sokmuş ve bu kliniklerde sağlıklı insanlara yanlış teşhisler konulduğunu ve özellikle söz konusu psikoloji olunca doğru teşhis konulamayabilecek olduğunu anlamıştır.

Yapılan çalışmalar sonucunda Stanford Üniversitesi Öğretim Üyesi psikolog David Rosenhan, bu deneyi birden fazla kez denemiştir ve son testte 193 hasta bir kliniğe gönderilmiş ve klinikte olanlar bu 193 hastanın kaç tanesinin psikolojik hasta, kaç tanesinin hasta olmadığına karar vermesini istemiştir.

Doktorlar ve klinik çalışanları yaptıkları çalışmalar sonucunda 193 hastadan 41 tanesinin gerçek hasta olamayabilecek olduğu yönünde görüş bildirmiştir.

Ancak aslında Stanford Üniversitesi Öğretim Üyesi psikolog David Rosenhan, son deneyde kliniğe 193 psikolojik hasta göndermiştir ve bu hastaların hepsi de gerçekten ileri seviyeye varan akıl sorunu yaşayan hastalardır. Özellikle 19 hastanın daha ağır vakalar oldukları iddia edilmiştir.

Psikolojik sağlık sorunlarına doğru teşhis konulamaz mı?

Stanford Üniversitesi Öğretim Üyesi psikolog David Rosenhan, bu deneyi yaparak tıp dünyasının o günden bugüne kadar aslında psikolojik her sorunu anlamayabilecek olduğunu ve sorunlar üzerinde kesin bir tanı koyamayabilecek olduğunu göstermiştir.

Bugün bazı psikiyatristler bu durumu kabul etmiyor olsa da deney sonuçlarına katılan çok sayıda psikiyatrist bulunmaktadır. Araştırmalar sonucunda çoğu hasta kendisinin psikolojik sorunu olduğunu düşünerek doktora başvuruyor olsa da aslında ardında yatan sorunların psikolojik olmayabileceği de unutulmaktadır. Psikolojik teşhisler koyarken doktorların her zaman doğru teşhis koyamayabilecek olduğu gibi kişilerinde doktorları psikoloji söz konusu olduğunda yanıltabilecekleri ortaya çıkmıştır.

Tıp en doğru teşhisleri koyamayabilir

Bugün için tıp sürekli olarak gelişiyor. En ufak ağrımız olduğunda doktorlara başvurabiliyor. Ancak bazı konularda henüz insan eli ile geliştirilen sağlık hizmetlerinin özellikle de fiziksel olmayan sorunlar söz konusu ise çok doğru tanılar koyamayabilecek olduğu rahatlıkla anlaşılmaktadır. Net olarak bilinen konulardan bir tanesi de özellikle de psikolojik hastaların kendi hastalıklarını daha abartılı anlatması durumunda her hekimin bu durumu anlamayabilecek olduğu, doktor değişimi gibi durumlar söz konusu olursa hastanın diğer doktorları yanıltarak rapor bile alabilecek olduğu gerçeğidir.

Nitekim bu durumun benzeri Türkiye’de de yaşanmaktadır. Örneğin kısa süre önce Müge Anlı’nın programına çıkan Z.E isimli kişi bir hastalıktan rapor almış ancak aslında hastalığı bulunmadığı apaçık ortadadır.

View this post on Instagram

Rosenhan Deneyi #tıp dünyasının doğru teşhis koyup koyamadığı hakkında tartışma yaratmıştır. #rosenhan #sağlık #psikolojikdanışmanlık #psikoloji #bilim #gizemliolaylar #deney #abd #psikoloji

A post shared by Zovovo (@zovovocom) on Jan 2, 2020 at 8:37am PST

Kaynaklar ve ileri okuma:

https://en.wikipedia.org/wiki/Rosenhan_experiment

The post Rosenhan Deneyi Nedir? appeared first on Zovovo - En İyi Bilgi Sitesi.

Experimento Rosenhan: ¿cómo distinguir a un loco de un cuerdo?

¿Cuál es el significado de la cordura? ¿Qué tan confiables son los diagnósticos médicos que hacen la distinción entre cordura y locura? En el año de 1969, el psicólogo Dr. David Rosenhan, de la Universidad de Stanford, ideó un experimento único en su intento por responder este viejo enigma. El propio Rosenhan y otros siete voluntarios que gozaban de una perfecta salud mental se infiltraron en varias instituciones psiquiátricas entre 1969 y 1972 fingiendo estar locos para comprobar si los médicos los acusaban de engañarlos. Sin embargo, los médicos jamás lo notaron.

El experimento

En el experimento Rosenhan, ocho voluntarios completamente cuerdos ingresaron a 12 diferentes hospitales psiquiátricos, todos dirigidos por el aparato Estatal o Federal, ubicados en cinco estados de la Unión Americana. Estos falsos pacientes estaban conformados por 3 mujeres y 5 hombres, incluido el propio Rosenhan, cuya ocupación cambió de un psicólogo real a un falso pintor.

Los participantes asumieron nombres falsos así como profesiones y se les instruyó para que programaran citas en estos hospitales donde argumentarían escuchar voces extrañas que les susurraban palabras como “vacío” y “hueco” (se suponía que estas pistas sugerían una crisis existencial). A partir de esta cita y consulta, cada uno de los falsos pacientes fue admitido en los hospitales que contactaron.

De acuerdo con el reporte que publicó Rosenhan sobre el experimento en 1973, “ninguno de los falsos pacientes estaba realmente convencido de que los admitirían tan fácil”. Y no sólo los admitieron, sino que siete fueron diagnosticados con esquizofrenia y el otro con psicosis maníaco-depresiva. Todos los voluntarios tuvieron éxito fingiendo las alucinaciones auditivas. No exhibieron ningún otro síntoma y tampoco inventaron falsos detalles sobre sus vidas más allá de sus nombres y profesiones. A pesar de esto, fueron diagnosticados con desórdenes psicológicos severos.

Una vez diagnosticados e ingresados en el hospital, los falsos pacientes estaban por su cuenta. Nadie sabía en qué momento los médicos considerarían que era oportuno darlos de alta, o descubrirían que todo había sido un engaño.

Los perturbadores resultados

Al comienzo del experimento, la más grande preocupación de estos voluntarios era “ser expuestos inmediatamente como un fraude y ampliamente avergonzados”, de acuerdo con Rosenhan. Pero como lo descubrirían después, ni siquiera debían preocuparse por esto.

Existió un “error uniforme en reconocer la cordura” en cualquiera de estos falsos pacientes, apuntó Rosenhan, y ninguno fue descubierto por el personal del hospital. Los falsos pacientes no mostraron nuevos síntomas e incluso después de informar que las extrañas voces habían desaparecido, tanto los médicos como el personal siguieron creyendo que su diagnóstico había sido el correcto.

De hecho, el personal del hospital llegó a observar un comportamiento totalmente normal por parte de los falsos pacientes y lo caracterizaron como anormal. Por ejemplo, Rosenhan instruyó a los voluntarios para que tomaran notas de sus experiencias. Y una de las enfermeras que observó estas notas diarias reportó que “el paciente se había involucrado en un comportamiento de escritura”.

Como el propio Rosenhan lo observó, tanto el personal como los médicos asumieron que el diagnóstico era correcto y trabajaban hacia atrás desde este punto, reformulando cada cosa que observaban de forma que pudiera encajar con el diagnóstico:

Dado que el paciente se encuentra en el hospital, debe estar psicológicamente perturbado. Y como está perturbado, la continua escritura debe ser una manifestación de esa perturbación, tal vez como un derivado de los comportamientos compulsivos que en ocasiones se relacionan a la esquizofrenia.

Igualmente, uno de estos falsos pacientes fue un hombre que describió su vida personal de forma sincera reportando que tenía una relación cálida con su esposa, con la que ocasionalmente discutía, e hijos a los que ocasionalmente reprendía por mal comportamiento. Pero como lo habían admitido en un hospital psiquiátrico y diagnosticado con esquizofrenia, en la interpretación médica de su reporte se concluyó que “sus intentos por controlar emocionalmente a su esposa e hijos se veían acentuados por brotes de ira y, en el caso de los niños, golpes”.

Who?

Rosenhan

When?

1973

Information found in:

Own notes

Aim:

to challenge the reliablity and validity of diagnosis

Participants:

Eight (five male; three female)

Procedure:

The particapnts contacted various psychiatric hospitals saying they heard a voice saying the words: “hollow”, “empty” and “thud”.

They were all admitted for schizophrenia.But stopped ‘hearing voices’ after admission.

While in hospital they observed the behaviour of the staff and other patients.

Findings:

On average they stayed nineteen days. The shortest stay was seven days and the longest was 52.

None of the psedo-patients were discovered.

Normal behaviours were perceived as abnormal, eg writing in a notebook was seen as ‘excessive note-taking’ and as a symptom of their psychosis.

Conclusion:

Rosenhan says that we cannot distinguish between the sane and the insane in psychiatric hospitals as everybody’s behaviour is judged in a distorted manner.

Patients suffered from powerlessness and depersonalistion

Evaluation:

:( Lacks time validity as we now use DSM-5 (DSM IV) - Also more likely to get given drugs than admitted.

Learning Objectives:

CD2 Discuss validity and reliability of diagnosis

Ajandamı (Metis 2015 Ajandası) seviyorum. Felsefesi ve mizahı bir yana, ondan bir şeyler öğreniyorum. Bugün ajandamdan Rosenhan deneyini okudum. Psikoloji dersinden öğrendiğim bir kaç ünlü psikolojik deney vardı ancak Rosenhan deneyini daha önce duymamıştım. Bence çok zeki bir fikir. Buyrun Rosenhan deneyi:

Dr. David L. Rosenhan, 1973’te Science dergisinde “On Being Sane in Insane Places” (Akıl hastanelerinde akıllı olmak üzerine) adlı, psikolojinin en çok okunan makaleleri arasına girmiş deneylerini yayınlamadan önce, Kaliforniya, Arizona ve Harvard üniversitelerindeki kollokyumlarda sunmuş ve olağanüstü ilgiyle karşılanmıştı. Rosenhan deneyleri, çokça tartışılmakla birlikte, psikiyatrinin bugünkü standartlara ulaşmasında başlıca dönüm noktalarından biri kabul edilir.

Rosenhan’ın ünlü makalesi şöyle başlar: “Pek çok cinayet davasında, savunma tarafındaki ünlü psikiyatrlar, sanığın akıl sağlığı yerinde olmadığından ceza sorumluluğunun bulunmadığını iddia ediyor. Savcılık tarafında yer alan, en az onlar kadar ünlü başka psikiyatrlar ise, aynı kişinin akıl sağlığını yerinde bulup ceza sorumluluğu var diyor.” Rosenhan sorar, “Bir kişinin akıl sağlığının yerinde olup olmadığı ve akıl sağlığının derecesi anlaşılabilir mi?” Tahmin ettiğiniz gibi, Rosenhan bu konuda bir hayli kötümserdir ve psikiyatri uzmanlarının objektif kriterlere dayanmadığını deneylerle kanıtlamaya çalışır.

Rosenhan Deneyi Nasıl Yapıldı?

Üç psikolog, bir psikiyatr, bir öğrenci, bir pedagog, bir ev kadını ve bir ressamdan oluşan sekiz kişi, ayrı ayrı, halüsinasyon işittiklerini söyleyerek, bir kliniğe müracaat ederler. Aslında hiçbir rahatsızlıkları yoktur. Kendilerine, kliniğe kabul edildikten hemen sonra, bir rahatsızlıkları kalmadığını söylemeleri ve normal davranmaları tembihlenmiştir. Öyle yaparlar. Ancak en erken çıkan bile klinikte yedi gün kalmak zorunda kalır.

Klinikten çıkanlar, aynı iddia ve başka isimlerle başka bir kliniğe başvururlar. Rosenhan ve ekibi, bu şekilde tam bir düzine kliniği ziyaret eder. Hasta olmadıklarına hekimleri ikna etmeleri, ortalama olarak on dokuz gün sürer. Bir keresinde biri elli iki gün klinikte tutulur.

Rosenhan ve arkadaşları elbette kliniklerde kalmaktan zevk aldıkları için yapmamışlardı bu işi. Aklı başında olan ile olmayanı tefrik etmek hususunda ne kadar başarılı olunabileceğini araştırıyorlardı. Araştırmanın sonuçlarını Ocak 1973’te, Science dergisinde yayınladılar.

Makalede ibretlik bilgiler var. Mesela Rosenhan’ın tuzağına düşmeyeceğini iddia eden bir kliniğe üç ay içinde sahte hastalar yollanacağı söylenmiş. İzleyen üç ayda kliniğe müracaat eden 193 kişinin kırktan fazlası, en az bir uzman tarafından, sahte hasta olarak tespit edilmiş. Mesele şu ki, kliniğe bir tek sahte hasta yollanmamış.

Kliniklerde yatan 118 gerçek hastadan 35’i, grubun bazı üyelerine “Sen deli olamazsın, herhalde hastaneyi teftişe gelen bir gazeteci ya da profesörsün” der, kalanı da bunların evvelce hasta olup şimdi düzeldiğine inanır. Hastane görevlileri ise, onların birer “sahte hasta” olduğunu hiçbir zaman anlamaz. En kısası bir hafta, en uzunu 52 gün olmak üzere, ortalama 19 gün hastanede tutulurlar. Özel hastanede yatan biri “manik depresif psikoz”, geri kalanlar, “remisyonda şizofren” tanısıyla taburcu edilir.

Rosenhan, ‘aklı başında olmak veya olmamak diye bir şeyler varsa, bunları nasıl bilebiliriz?’ diye soruyor. Yaptığı çalışma sayesinde görülüyor ki, bize çok aşikar görünen bir ayrımı yapmak üzere uzun süre eğitilmiş olan uzmanlar ve geliştirilmiş teknolojiler pek güvenilir değil.

KİM HASTA, KİM DEĞİL?

Rosenhan, bu deneyin tersini de uygular. Bir araştırma ve eğitim hastanesinin başhekimi ve çalışan personeline, gelecek üç ay içinde bir ya da birkaç sahte hastanın, psikiyatri servisine yatmak amacıyla başvuracağını bildirir. Yatırılan her hasta ile doğrudan bağlantısı bulunan psikiyatr, hekim ve hemşirelerin bir form doldurmasını, hastalara 1 ile 10 arasında puan vermesini, sahte hasta olduğundan kuşkulandığında, 1 ya da 2’yi işaretlemesini ister.

Üç ay sonra Rosenhan, yatırılan 193 hasta ile ilgili formları inceler. Hastalardan 41’i, değerlendirmeyi yapanların en az biri tarafından “kesinlikle sahte hasta”dır. 19’u, birden fazla psikiyatr ve sağlık personeli için “sahte hasta olabilir”.

Halbuki, deneyin sürdüğü üç ayda başvuran hastaların hiçbiriyle Rosenhan’ın ilgisi yoktur, bir başka deyişle, aralarında “sahte hasta” numarası yapan, onun bildiği kimse yoktur.

Rosenhan, ünlü makalesinde sorar “İkiden fazla psikiyatri uzmanının normal zannettiği, buna rağmen kliniğe yatırılan 19 kişi, gerçekte normal miydi, yoksa akıl hastası mı? Hiçbir zaman bilemeyeceğiz” ve “Şurası muhakkak ki” diye sürdürür, “Psikiyatri kliniklerinde, akıl sağlığı yerinde olanla, olmayanı ayıramadığımız apaçık ortada.”

Rosenhan’ın makalesi, ülkesini ayağa kaldırmış ve Amerikan Psikiyatri Birliği’nin, Akıl Hastalıklarının Ayırıcı Tanısında El Kitabı (The Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, DSM) adlı rehberini üçüncü kez değiştirmesini sağlamıştır. Bilimsel gelişmeler doğrultusunda DSM III, 1994’te yeniden değişerek, DSM IV oldu, şimdilerde DSM V üzerinde çalışılıyor, büyük bir olasılıkla 2012’de kullanılmaya başlanacak.

Hukuk ve psikoloji profesörü Rosenhan, sadece akıl hastalıklarının tanısında kullanılacak kriterlerdeki değil, yargılamayı düzenleyen yasalara psikolojinin girmesi, jüri seçimlerinde bu bilim dalından yararlanılması gibi devrim niteliğindeki değişikliklere de önayak oldu.

1973’te Amerikalı psikolog David L. Rosenhan, sonraki yıllarda Birleşik Devletlerde psikiyatrik tanılamaya olan güvenin sarsılmasına sebep olacak bir deney yapıyor. Rosenhan’ın Science dergisinde yayınlanan “On Being Sane InInsane Places” adlı makalesi psikiyatrik tanılama konusunda en önemli eleştirimakalelerinden biri olarak halen kabul görüyor.

Rosenhan deneyinin ilk aşamasında, 8 “hasta” (psikoloji yüksek lisansöğrencisi, pediatrist, psikiyatr, ressam, ev hanımı ve 3 psikolog) uydurmaisim-soy isim kullanarak A.B.D.’deki 5 ayrı eyalette bulunan 12 farklı akıl hastalıklarıhastanesine “bazı sesler duydukları” nedeniyle başvuruda bulunmuşlar. Başvurudabulunan “yalancı hasta”ların tamamı çeşitli psikiyatrik bozukluk tanılarıylahastanelere yatırılmışlar. Hastaneye yatış sonrası hastaların tamamı normal davranışlar sergilemiş ve hastane personeline artık hiçbir ses duymadıklarını bildirmişler. Buna rağmen hastanedeki uzmanlar yanlış tanı koyduklarını fark edemedikleri gibi normal davranışları da hastalıklarının belirtileri olarak yorumlamışlar. “Yalancı hastalar”dan bazıları hastanede birkaç ay geçirmişler. Ancak hasta olduklarını kabul ettikten ve yazılan antipsikotik ilaçları kullanmaya söz verdikten sonra “yalancı hastalar”a, hastaneden ayrılmalarına izin verilmiş.

" Whenever the ratio of what is known to what needs to be known reaches zero, we tend to invent "knowledge" and assume that we understand more than we actually do. We seem unable to acknowledge that we simply don't know"