#partnerzy

Partnerzy bloga - ciekawe strony internetowe, które warto odwiedzić.

Przeszukujemy internet w celu stworzenia listy ciekawych i wartościowych stron, które naprawdę warto odwiedzić:

Każdy bloger, vloger powinien odwiedzić zBLOGowani.pl i rozważyć dodanie własnej strony.

Rosyjska prasa: kredyt pomostowy na Nord Stream 2

Rosyjski koncern Gazprom i jego zachodni partnerzy współpracujący z nim w ramach projektu gazociągu Nord Stream 2 udzielą spółce Nord Stream 2 AG kredytu pomostowego w wysokości do 6,65 mld euro do końca 2019 roku – podały w środę media rosyjskie.

Artykuł autorstwa naszych Partnerów - WE the CROWD, na których możecie liczyć w doradztwie przy projektach crowdfundingowych, wsparciu medialnym i promocyjnym.

Zapraszamy na ich stronę

Pierwsze kilkadziesiąt godzin

Niezwykle ważne jest pierwsze kilkadziesiąt godzin po starcie – musisz coś udowodnić tak swojemu Plemieniu, jak i całemu Tłumowi, który dopiero poznaje Twoje P/U/D/S (Produkt/Usługę/Dzieło/Sprawę). Ma być jasne, że jesteś gotowy na otwartą komunikację, masz ciekawy content, wiesz, co chcesz osiągnąć i widać w Tobie pasję. Jeśli stosowałeś/aś się do naszych wskazówek, masz już solidną stronę projektową, przynajmniej prototyp Twojego P/U/D/S i zapewnione, choćby skromne, początkowe poparcie. Masz w rękach wszystko, czego potrzebujesz, aby kampania zakończyła się powodzeniem. Teraz musisz pozwolić, aby świat o Tobie usłyszał. Na tym etapie nic nie jest ważniejsze od promocji. Upewnij się, że możliwie jak najszybciej zwrócisz się do jak najszerszej rzeszy odbiorców. MailChimp (lub inne narzędzie do mailingów) przez najbliższe dni będzie Twoim najlepszym przyjacielem. Poniższe punkty koniecznie musisz mieć za sobą nim miną pierwsze 24 godziny kampanii:  

1. Pamiętasz mailing do Plemienia zrobiony na kilka dni przed zbiórką? Powtórz go dzień po starcie. Tym razem z całą mocą podkreśl potrzebę wsparcia. Daj wyraźne call to action: projekty finansuje się pieniędzmi, nie „lajkami” i nawet 5 zł zrobi różnicę, choć oczywiście milej by było zobaczyć większą kwotę (w zamian za atrakcyjniejsze nagrody). Wskaż też na inne formy wsparcia: konstruktywny feedback, udostępnienie informacji, zaangażowanie merytoryczne lub organizacyjne. Napisz więcej o samych nagrodach i ewentualnych planowanych atrakcjach (wydarzenie, webinarium, gra miejska czy podcast) oraz załącz link do swojej akcji.

2. Napisz również do wszystkich pokrewnych Plemion i partnerów, z którymi masz już otwartą relację. Powinni mieć wystarczająco dużo informacji o Twoim Pomyśle, być może dzielili się nim już z innymi. Teraz, podobnie jak w przypadku mailingu do swojego Plemienia, wystarczy dołączyć link i dać bardzo wyraziste call-to-action.

3. Udostępnij krótki, ale treściwy artykuł na Wykop.pl. Ten serwis to ruletka – może się zdarzyć, że przysporzy Ci dziesiątek a nawet setek wpłat, a nawet przyniesie błyskawiczny rozgłos i dostęp do mediów (pamiętasz case Space is More?). Ale może być i tak, że Twoja notka przejdzie kompletnie bez echa. Będziesz mieć z pewnością łatwiej, jeśli Twój Pomysł jest oryginalny albo wpisuje się w gorący trend.

4. Masz już gotową notkę prasową oraz listę mediów, do których warto ją wysłać.Najwyższa pora to zrobić, koniecznie uzupełniając swój press release o link prowadzący na stronę kampanii. Pisma i portale często podają także numery telefonów. Rozmowa telefoniczna, zawsze stwarza większe szanse oddziaływania na odbiorcę niż mail. Nie wiesz, co powiedzieć? Krępujesz się zaczepić w ten sposób zupełnie obcą osobę? Rozumiemy to, ale pomyśl sobie, że dziennikarze są od tego, aby informować. Wielu jest wręcz wdzięcznych, że ktoś wykonał ich pracę za nich i zaoferowałim ciekawą informację. Prawie każdy z nich odbiera wiele tego typu telefonów każdego dnia. Po to zostawili swoje dane kontaktowe. Zacznij rozmowę od “pomyśleliśmy, że może Państwa zainteresować…”, “wiem, że w przeszłości pisał/a Pan/Pani na podobne tematy…”, “to pierwszego tego typu wydarzenie / pierwszy taki produkt…”.

5. Stale poszukuj kolejnych fanpage’ów, blogów, portali, serwisów, pism i nawiązuj z nimi relacje. Nie trzymaj się też kurczowo wyspecjalizowanych mediów (np. tylko muzycznych, jeśli chcesz sfinansować album albo tylko NGO-sowych, jeśli działasz społecznie). Andrew Carnegie radził koncentrować "energię, myśli i kapitał", bo "mądry człowiek wkłada wszystkie jajka do jednego koszyka i następnie pilnuje go”. Przekładając to na crowdfunding, znaczy to mniej więcej tyle, co: znajdź swoją grupę docelową i dopieszczaj ją w każdy możliwy sposób, starając się pozyskać jak najwięcej pieniędzy. Taka metoda może się sprawdzić przy małych kampaniach albo w sytuacji, gdy Twoi wspierający są bardzo zamożni. W innym wypadku musisz pokonać barierę oddzielającą finansowanie społecznościowe od finansowania przez Tłum. Dywerysfikacja jest kluczowa. Pamiętaj: jeśli content jest królem, to dystyrybucja jest królową.

  Kolejne kilkadziesiąt godzin

  Są pierwsze wpłaty? Jest dobrze. Nie ma pierwszych wpłat? …to niemożliwe, muszą być – w końcu stosujesz się do naszych zaleceń, prawda? ;) Za każdą wpłatą stoi jakiś człowiek. Moment, w którym zobaczysz pierwsze nazwiska wspierających, będzie niepowtarzalnym doznaniem. Spraw, aby tak było również dla nich. Podziękuj każdemu z osobna, w końcu to dopiero kilka / kilkanaście osób. Jeśli masz dostęp do ich danych (bo podali je na stronie platformy) napisz do nich na Facebooku lub na maila. Jeśli nie, zawsze możesz wymienić ich imiennie w poście. Tego rodzaju feedback w social media może być bardzo prosty („dzięki za wpłatę, naprawdę to doceniamy!”) lub wymagający więcej pracy (napisanie piosenki, poematu haiku, narysowanie obrazka specjalnie dla wspierających). Twoje możliwości czasowe i uzdolnienia artystyczne zdeterminują, którą za ścieżek wybierzesz, ale upewnij się, że jakąś formę podziękowania w czasie rzeczywistym gdzieś umieścisz. Tłum liczy na to bardziej, niż możesz sądzić. Jedni nazwą to real-time marketingiem, inni zwykłą życzliwością, ale wszyscy mogą się zgodzić, że bez tego kampania traci jeden z najpotężniejszych czynników sukcesu – element ludzki. Fakt ten jest tak samo prawdziwy w przypadku małych projektów i na wpół anonimowych projektodawców, jak i celebrytów, którzy odwołują się do Tłumu. Do tych drugich zdecydowanie można zaliczyć zespół Public Enemy. Przyglądając się ich tablicy projektowej na platformie SellaBand warto zwrócić uwagę na to, co pisali wspierający:

  Jacko, 14.04.2010: Powodzenia Public Enemy! Jestem Waszym ogromnym fanem, jeszcze od czasów płyty Yo Bum Rush The Show i naprawdę już nie mogę się doczekać, aż usłyszę Wasze nowe kawałki, kiedy już dojdziecie do tych magicznych 100 proc.. W sercu jestem na poziomie Public Enemy no. 1, ale z portfela nie wyciągnę na nic więcej niż Believer. Trzymajcie tak dalej*.

Public Enemy, 17.04.2010: Szacunek, Jacko. Naprawdę doceniamy Twoje wsparcie.

Luis Novo, 20.11.2010: 68 tys. i nie zwalniacie tempa. Nieźle… mam nadzieję, że dam radę dorzucić jeszcze jedną wpłatę. Póki co uruchomiałem stronę PublicEnemy250k.com z nowym designem, fukcjonalnościami i z konkursem koszulkowym, z którego pozyskanych pieniędzy będziemy dalej Was wspierać. Zapraszam wszystkich na stronę, można się tam dowiedzieć, jak pomóc i szerzyć dobrą nowinę.

Public Enemy, 20.11.2014: Jak zawsze, Luis, dzięki za Twoje niesamowite wsparcie. Przy okazji: widzieliśmy już Twoją stronę na Facebooku. Rewelacja.  

Tak, mieliśmy pewien problem z oddaniem w języku polskim “internetowego” angielskiego, w dodatku w wydaniu fanów muzyki hip hopowej. Nasz problem dobrze jednak oddaje naturalność, z jaką Public Enemy tworzyło swój przekaz. Ich Plemię, a dalej Tłum, który ich wspierał, to fani rapu. Gdyby ich idole zaczęli nagle mówić językiem marketerów z międzynarodowej korporacji, przepadłby autentyzm, który jest elementem kluczowym udanej komunikacji w crowdfundingu.

Mimo tych trudności językowych, mamy jednak nadzieję, że rozumiesz ideę doceniania wspierających. Kiedy ktoś taki jak Jacko dokonuje wpłaty, należą mu się za to podziękowania. Ale zwróć uwagę na Luisa Novo, który nie tylko wspiera zespół swoimi pieniędzmi, ale tworzy z myślą o ich kampanii całą stronę internetową i fanpage na Facebooku! Jak widać, nawet legenda rapu, jaką jest kolektyw z Compton, zdawała sobie sprawę z faktu, że nic im się nie należy i że każda wpłata musi być traktowana jako coś wyjątkowego. Osobiste podziękowania dla każdego wpłacającego, przynajmniej sprawiające wrażenie spersonalizowanych i pochodzących od samego zespołu, naprawdę czyniły dzień przeciętnego wpłacającego lepszym. Ludzie, którzy wychowali się na Public Enemy wreszcie mieli swoich bohaterów na wyciągnięcie ręki. Mogli poczuć się ważni i docenieni, słowo „fan” zaczynało brzmieć o wiele dumniej.  

Raperzy mieli pod wieloma względami ułatwione zadanie – to żywe legendy. Dodatkowo plaforma SellaBand daje projektodawcy do rąk narzędzia społecznościowe podobne do tych, jakie mają użytkownicy Facebooka. Co zrobić, gdy prowadzimy kampanię na platformie, która nie daje aż takich możliwości? Zwłaszcza jeśli nie mają gwiazdroskiego statusu i rzesz oddanych fanów? Cóż, musisz starać się bardziej. Nadal nieodzowne są Facebook, a w zależności od projektu – Instragram, SoundCloud, Pinterest i inne społecznościówki. Artysta, fotograf koniecznie musi zaistnieć na Behenace, DeviantArt i w każdym innym miejscu, w którym przebywają zapaleńcy tacy jak on. Niejeden muzyk w dzisiejszych czasach zaczął karierę od YouTube, z crowdfundującymi jest podobnie. Niezmiernie pomoce są „agregatory uwagi” w rodzaju Wykop.pl czy Digg.com. Wiele środowisk chętnie widuje się w toku webinarów. Istnieje sporo darmowego oprogramowania, które umożliwia ich prowadzenie. Strony eventowe – kolejne narzędzie wspomagające pochwycenie uwagi crowdu. Inne środowiska z kolei oczekują spotkań twarzą w twarz. Jeśli Twój projekt ma charakter sportowy, idź tam gdzie spotykają się kibicie, jeśli społecznikowski, poproś fundację czy stowarzyszenie o organizację spotkania.  

Z promocyjnymi i społecznościowymi aspektami kampanii znakomicie poradziła sobie grupa teatralna Red Lipped Rebellion. Trudno oczekiwać, aby osoby ubiegające się o fundusze dysponowały znacznymi środkami pieniężnymi na promocję swojej inicjatywy. Właśnie dlatego marketing partyzancki wydaje się wprost stworzony dla crowdfundingu. Jeśli obawiasz się, że Twoja kampania nie ma szans bo poza wąskim gronem znajomych i sympatyków nikt o niej nie usłyszy, warto abyś pochylił się wraz z nami nad przypadkiem Red Lipped Rebellion. Za tą buntowniczą nazwą (już pasuje do partyzanckich klimatów!) kryje się kolektyw artystyczno-teatralny z Nowego Jorku. Kilka dziewczyn kochających awangardową pracę sceniczną, mających lojalne grono hipsterskich kibiców, pomysł na sztukę... i, rzecz jasna, puste kieszenie. Ich zadaniem było pozyskać środki na scenografię, kostiumy i utrzymanie teatru. Wybraną metodą dopnięcia swego: kampania crowdfundingowa na IndieGoGo. Dziewczyny zupełnie słusznie założyły sobie, że jeśli artystki i aktorki nie umiałyby zająć uwagi publiczności, to widocznie minęły się powołaniem i ruszyły w miasto z jednym założeniem: musi być o nich głośno.

Jak gdyby znając nasze 5P, wiedziały, że kluczowa będzie Promocja/PR. Najpierw jednak poruszyć trzeba było własne Plemię. Odwiedzały wszystkie miejscowe hipsterskie lokale, opowiadały o swoim teatrze, planach na przyszłość i... kampanii na IndieGoGo. Tworzyły także pomysłowe materiały promocyjne: od “przejętych” plastikowych standów na menu, po rozrzucane w losowych miejscach serwetki lub podkładki pod piwo z informacją o kampanii oraz odciśniętym, firmowym red lip. Na podstawkach do piwa odciskały szminkę i pisały “czy jeśli robisz to ustami, to też się liczy?”, załączające adres WWW. Jeden z właścicieli pubów zgodził się, aby w toku kampanii zorganizować imprezę, podczas której mistrzyniami ceremonii były dziewczyny z Red Lipped Rebellion.  

Niebawem kampania promocyjna nabrała większego rozmachu. Organizatorki zaczęły organizować happeningi i występy uliczne. Wykorzystywały je do rozdawania odręcznie wykonanych, często spersonalizowanych ulotek, z których można się było dowiedzieć, na co zbierają pieniądze i jaki cel im przyświeca. Wykorzystały swoje pasje i swój talent by wyjść do Tłumu, nie mając jednocześnie wrażenia, że żebrzą, bo przecież oferowały coś w zamian: występ, rozrywkę, ciekawe doświadczenie. Wszystkie te zabiegi promocyjne skrupulatnie dokumentowały w mediach społecznościowych. Ludzie, którzy włączyli się w ich zabawę, np. ci którzy byli na imprezie lub happeningu, także pisali o tym na swoich tablicach w social media. Selfie i hashtagi, wpisy w mediach społecznościowych i na blogach, które były efektami takich imprez, szybko przyciągały uwagę znajomych i tak narastała masa krytyczna. Oczywiście projektodawca pozostawał w stałym kontakcie z wrzucającymi te zdjęcia, pozwalając aby znajomości nawiązane w pubach trwały dalej online. Powoli zaczynał działać efekt wirusowy, który dopełnił się, gdy Red Lipped Rebellion nagrały piosenkę z podziękowaniami za wsparcie na IndieGoGo i wrzuciły ją na YouTube. Wspierający otrzymywali też pełne wdzięczności wiersze haiku i byli zachęcani do ich udostępniania. Początkowe poparcie i pierwsze poruszenie dało Red Lipped Plemię (fani awangardowego teatru, studencka bohema), ale z czasem włączył się kibicujący im i wpłacający pieniądze nowojorski Tłum.

  Co dalej?

  Jeśli pierwsze 48 czy 72 godziny kampanii okażą się udane, nie zwalniaj tempa. Jeśli będą zwiastowały porażkę, tym bardziej tego nie rób. 2-3 wrzutki dziennie w social media to niezbędne minimum. Jeśli podążasz za naszymi wskazówkami, masz już gotowy zbiornik wrzutek. Teraz pozostaje Ci tylko kolejkowanie, oczywiście mając z tyłu głowy fakt, że o bieżących wydarzeniach też musisz pisać w czasie rzeczywistym i bez zbędnej zwłoki. Oprócz tego, staraj się stosować do tych kilku porad:  

Uprość swój przekaz. Polegaj raczej na chwytliwości, błyskotliwości i prostocie, niż na szczegółowym wyliczaniu zalet Twojego P/U/D/S. Twoje wrzutki powinny być zaprojektowane tak, aby jedno spojrzenie wystarczyło, by zrozumieć przesłanie.

Filmik lub grafika zawsze biją tekst. Jeśli brakuje Ci funduszy albo czasu, aby je taśmowo produkować, pamiętaj, aby Twoje teksty były krótkie i konkretne.

Odwołuj się do Tłumu. Nie wahaj się mówić: My to Wy. Podkreślaj, że to wspólny wysiłek, że “nam” udało się osiągnąć już 30 proc. czy 70 proc., że “my” walczymy o kolejne cele, itd. Zwracaj się przy tym imiennie do wspierających. Pisz rzeczy typu: “dzięki za poradę @JanKowalski, naprawdę świetnie, że to wychwyciłeś” albo “Bardzo dziękujemy za naprawdę hojną wpłatę od @KrzysztofNowak”.

Chwal się każdym, nawet drobnym sukcesem. Wspierający chcą stawiać na zwycięskiego konia. Unikaj błagania, odwoływania się do litości, a ponad wszystko poczucia krzywdy, że Tłum nie rozumie cierpiącego artysty. Skup się na tym, co się udało. 50-ty wpłacający, 50 proc. celu, osiągnięty stretch goal, sprzedany drogi perk, to wszystko znakomite preteksty, aby zagrzewać Tłum do boju.

Pokaż proces od kuchni. Wracamy do naszej mantry: ludzie chcą wspierać innych ludzi. Jeśli kręcisz filmik, zaprezentuj dzień czy dwa później making of. Pozwól wspierającym poznać siebie i swoją ekipę. Pisz o trudnościach i o tym jak chcesz je przezwyciężać. Pytaj też ludzi w Tłumie o zdanie: “czy uważacie, że powinniśmy zrobić X?”. Używaj ankiet na Facebooku. Angażuj wspierających w cały proces, nie tylko na poziomie wpłat.

Różnicuj content. Na dziesieć wrzutek, nie więcej niż 2-3 powinny być prośbą o wpłaty. Niech przekaz będzie atrakcyjny, niesie ze sobą jakąś wartość dla odbiorców: poznawczą, edukacyjną, rozrywkową. Niech nie będzie jedynie komunikatem reklamowym – wymaga to sporo gimnastyki, ale też zachęca do racjonalizowania postów, tweetów, wpisów i aktualizacji.

Pamiętaj jednocześnie o call-to-action. Twórz wrzutki tak, aby wspierający miał link pod ręką. Bez nachalności, zamieść go na dole i pozwól ludziom samym na niego trafić. Najważniejszy cel Twojej działalności komunikacyjnej to dokonanie konwersji odbiorców w Tłumie na wspierających, presumentów. Pamiętaj, że wpłata nie jest jedyną akcją, jaka może Ci się przysłużyć. Udostępnienie wrzutki czy zapisanie się na newsletter także wzmacniają Twoją kampanię.

Miej kilka asów w rękawie. Wspominaliśmy już, że natężenie wpłat w każdej zbiórce crowdfundingowej ma postać wąwozu. Najwięcej wspierających i wpłat pojawia się na samym początku i na samym końcu. Musisz przemyśleć swój PR/Promocję w taki sposób, aby dysponować czymś, co my nazywamy boosterami (“dopalaczami”) w okresie posuchy, np.: - ciekawe wydarzenie (happening, flash mob, dni otwarte, piknik, prezentacja P/U/D/S); - gra miejska; - zaangażowanie celebryty czy po prostu ambasadora (spotkanie z nim, hangout, wrzutka z jego wizerunkiem); - oczywiście – ujawnienie stretch goal, ale dopiero wtedy, kiedy zbliżasz się do głównego celu finansowego lub już go przekroczyłeś/aś.

    Zarządzanie kryzysowe

  Oczywiście, nie zawsze będzie tak różowo. Umiejętność, którą koniecznie trzeba posiąść, aby z powodzeniem przebrnąć przez kampanię (a zwłaszcza: kolejne kampanie) jest zarządzanie kyzysowe. Nieoczekiwane zajścia i problemy to drugie imię każdego projektowego działania i z crowdfundingiem jest podobnie. Zamiast więc cytować Ci prawa Murphy’iego, spróbujemy z miejsca przejść do recepty, którą wyłożymy w kilku prostych zasadach:  

Mów prawdę. Nie zamiataj pod dywan i nie idź w zaparte. Jeśli spóźniłeś się z wysłaniem nagród, przekroczyłeś budżet, wypuściłeś produkt obciążony wadami, przyznaj się do tego, przeproś i spróbuj odzyskać zaufanie wspierających.

Reaguj natychmiast. Nie licz na to, że problem zauważy nie więcej niż parę osób, że jak wszystko przemilczysz, to jakoś to będzie. Nie zwlekaj też z odpowiedzią na problem lub zarzuty.

Często dokonuj aktualizacji. Jeśli Tłum przyjmie Twoje tłumaczenie za dobrą monetę, nie zatrzymuj się w tym punkcie. Wskaż, krok po kroku, co masz zamiar robić dalej, co zrobiłeś/aś do tej pory, nie pozwól nikomu napisać „kolejny tydzień i nadal nie wiemy nic”.

Wskaż na rozwiązanie. Nie możesz poprzestać na słowach. Dąż do jakiejś formy zadośćuczynienia. Może mieć ona materialny albo symboliczny charakter, ale nie możesz powiedzieć „przepraszam” i uznać sprawy za zamkniętą.

Nie trać cierpliwości. Te same pytania i pretensje będą się powtarzać. Przeczytasz je na stronie projektu, w social media, na skrzynce mailowej. Nie wszystkie będą sformułowane w sposób uprzejmy. Nie mniej jednak, zachowaj spokój. Tłumacz, nie odgryzaj się. Dla każdego wspierającego jego żal i problem są wyjątkowe, nikt w Tłumie nie uważa się za „kolejnego” i nie może być przez Ciebie w taki sposób traktowany.

Dobry PR klęskę może przekuć w zwycięstwo. Nie mamy tu na myśli wyłącznie tego, że możesz nijako przy okazji kryzysu zaskarbić sobie opinię uczciwego, ale także o tym, że wszelkiej maści przeprosiny to dobra sposobność do tworzenia nietypowego contentu. Napisz piosenkę, zrób grafikę, nagraj filmik, pozwól Tłumowi zapomnieć o jego frustracji, ale nie pozwól mu zapomnieć o tym, dlaczego w pierwszej kolejności Cię wsparł.

Artykuł autorstwa naszych Partnerów - WE the CROWD, na których możecie liczyć w doradztwie przy projektach crowdfundingowych, wsparciu medialnym i promocyjnym.

Zapraszamy na ich stronę

Pierwsze kilkadziesiąt godzin

Niezwykle ważne jest pierwsze kilkadziesiąt godzin po starcie – musisz coś udowodnić tak swojemu Plemieniu, jak i całemu Tłumowi, który dopiero poznaje Twoje P/U/D/S (Produkt/Usługę/Dzieło/Sprawę). Ma być jasne, że jesteś gotowy na otwartą komunikację, masz ciekawy content, wiesz, co chcesz osiągnąć i widać w Tobie pasję. Jeśli stosowałeś/aś się do naszych wskazówek, masz już solidną stronę projektową, przynajmniej prototyp Twojego P/U/D/S i zapewnione, choćby skromne, początkowe poparcie. Masz w rękach wszystko, czego potrzebujesz, aby kampania zakończyła się powodzeniem. Teraz musisz pozwolić, aby świat o Tobie usłyszał. Na tym etapie nic nie jest ważniejsze od promocji. Upewnij się, że możliwie jak najszybciej zwrócisz się do jak najszerszej rzeszy odbiorców. MailChimp (lub inne narzędzie do mailingów) przez najbliższe dni będzie Twoim najlepszym przyjacielem. Poniższe punkty koniecznie musisz mieć za sobą nim miną pierwsze 24 godziny kampanii:  

1. Pamiętasz mailing do Plemienia zrobiony na kilka dni przed zbiórką? Powtórz go dzień po starcie. Tym razem z całą mocą podkreśl potrzebę wsparcia. Daj wyraźne call to action: projekty finansuje się pieniędzmi, nie „lajkami” i nawet 5 zł zrobi różnicę, choć oczywiście milej by było zobaczyć większą kwotę (w zamian za atrakcyjniejsze nagrody). Wskaż też na inne formy wsparcia: konstruktywny feedback, udostępnienie informacji, zaangażowanie merytoryczne lub organizacyjne. Napisz więcej o samych nagrodach i ewentualnych planowanych atrakcjach (wydarzenie, webinarium, gra miejska czy podcast) oraz załącz link do swojej akcji.

2. Napisz również do wszystkich pokrewnych Plemion i partnerów, z którymi masz już otwartą relację. Powinni mieć wystarczająco dużo informacji o Twoim Pomyśle, być może dzielili się nim już z innymi. Teraz, podobnie jak w przypadku mailingu do swojego Plemienia, wystarczy dołączyć link i dać bardzo wyraziste call-to-action.

3. Udostępnij krótki, ale treściwy artykuł na Wykop.pl. Ten serwis to ruletka – może się zdarzyć, że przysporzy Ci dziesiątek a nawet setek wpłat, a nawet przyniesie błyskawiczny rozgłos i dostęp do mediów (pamiętasz case Space is More?). Ale może być i tak, że Twoja notka przejdzie kompletnie bez echa. Będziesz mieć z pewnością łatwiej, jeśli Twój Pomysł jest oryginalny albo wpisuje się w gorący trend.

4. Masz już gotową notkę prasową oraz listę mediów, do których warto ją wysłać.Najwyższa pora to zrobić, koniecznie uzupełniając swój press release o link prowadzący na stronę kampanii. Pisma i portale często podają także numery telefonów. Rozmowa telefoniczna, zawsze stwarza większe szanse oddziaływania na odbiorcę niż mail. Nie wiesz, co powiedzieć? Krępujesz się zaczepić w ten sposób zupełnie obcą osobę? Rozumiemy to, ale pomyśl sobie, że dziennikarze są od tego, aby informować. Wielu jest wręcz wdzięcznych, że ktoś wykonał ich pracę za nich i zaoferowałim ciekawą informację. Prawie każdy z nich odbiera wiele tego typu telefonów każdego dnia. Po to zostawili swoje dane kontaktowe. Zacznij rozmowę od “pomyśleliśmy, że może Państwa zainteresować…”, “wiem, że w przeszłości pisał/a Pan/Pani na podobne tematy…”, “to pierwszego tego typu wydarzenie / pierwszy taki produkt…”.

5. Stale poszukuj kolejnych fanpage’ów, blogów, portali, serwisów, pism i nawiązuj z nimi relacje. Nie trzymaj się też kurczowo wyspecjalizowanych mediów (np. tylko muzycznych, jeśli chcesz sfinansować album albo tylko NGO-sowych, jeśli działasz społecznie). Andrew Carnegie radził koncentrować "energię, myśli i kapitał", bo "mądry człowiek wkłada wszystkie jajka do jednego koszyka i następnie pilnuje go”. Przekładając to na crowdfunding, znaczy to mniej więcej tyle, co: znajdź swoją grupę docelową i dopieszczaj ją w każdy możliwy sposób, starając się pozyskać jak najwięcej pieniędzy. Taka metoda może się sprawdzić przy małych kampaniach albo w sytuacji, gdy Twoi wspierający są bardzo zamożni. W innym wypadku musisz pokonać barierę oddzielającą finansowanie społecznościowe od finansowania przez Tłum. Dywerysfikacja jest kluczowa. Pamiętaj: jeśli content jest królem, to dystyrybucja jest królową.

  Kolejne kilkadziesiąt godzin

  Są pierwsze wpłaty? Jest dobrze. Nie ma pierwszych wpłat? …to niemożliwe, muszą być – w końcu stosujesz się do naszych zaleceń, prawda? ;) Za każdą wpłatą stoi jakiś człowiek. Moment, w którym zobaczysz pierwsze nazwiska wspierających, będzie niepowtarzalnym doznaniem. Spraw, aby tak było również dla nich. Podziękuj każdemu z osobna, w końcu to dopiero kilka / kilkanaście osób. Jeśli masz dostęp do ich danych (bo podali je na stronie platformy) napisz do nich na Facebooku lub na maila. Jeśli nie, zawsze możesz wymienić ich imiennie w poście. Tego rodzaju feedback w social media może być bardzo prosty („dzięki za wpłatę, naprawdę to doceniamy!”) lub wymagający więcej pracy (napisanie piosenki, poematu haiku, narysowanie obrazka specjalnie dla wspierających). Twoje możliwości czasowe i uzdolnienia artystyczne zdeterminują, którą za ścieżek wybierzesz, ale upewnij się, że jakąś formę podziękowania w czasie rzeczywistym gdzieś umieścisz. Tłum liczy na to bardziej, niż możesz sądzić. Jedni nazwą to real-time marketingiem, inni zwykłą życzliwością, ale wszyscy mogą się zgodzić, że bez tego kampania traci jeden z najpotężniejszych czynników sukcesu – element ludzki. Fakt ten jest tak samo prawdziwy w przypadku małych projektów i na wpół anonimowych projektodawców, jak i celebrytów, którzy odwołują się do Tłumu. Do tych drugich zdecydowanie można zaliczyć zespół Public Enemy. Przyglądając się ich tablicy projektowej na platformie SellaBand warto zwrócić uwagę na to, co pisali wspierający:

  Jacko, 14.04.2010: Powodzenia Public Enemy! Jestem Waszym ogromnym fanem, jeszcze od czasów płyty Yo Bum Rush The Show i naprawdę już nie mogę się doczekać, aż usłyszę Wasze nowe kawałki, kiedy już dojdziecie do tych magicznych 100 proc.. W sercu jestem na poziomie Public Enemy no. 1, ale z portfela nie wyciągnę na nic więcej niż Believer. Trzymajcie tak dalej*.

Public Enemy, 17.04.2010: Szacunek, Jacko. Naprawdę doceniamy Twoje wsparcie.

Luis Novo, 20.11.2010: 68 tys. i nie zwalniacie tempa. Nieźle… mam nadzieję, że dam radę dorzucić jeszcze jedną wpłatę. Póki co uruchomiałem stronę PublicEnemy250k.com z nowym designem, fukcjonalnościami i z konkursem koszulkowym, z którego pozyskanych pieniędzy będziemy dalej Was wspierać. Zapraszam wszystkich na stronę, można się tam dowiedzieć, jak pomóc i szerzyć dobrą nowinę.

Public Enemy, 20.11.2014: Jak zawsze, Luis, dzięki za Twoje niesamowite wsparcie. Przy okazji: widzieliśmy już Twoją stronę na Facebooku. Rewelacja.  

Tak, mieliśmy pewien problem z oddaniem w języku polskim “internetowego” angielskiego, w dodatku w wydaniu fanów muzyki hip hopowej. Nasz problem dobrze jednak oddaje naturalność, z jaką Public Enemy tworzyło swój przekaz. Ich Plemię, a dalej Tłum, który ich wspierał, to fani rapu. Gdyby ich idole zaczęli nagle mówić językiem marketerów z międzynarodowej korporacji, przepadłby autentyzm, który jest elementem kluczowym udanej komunikacji w crowdfundingu.

Mimo tych trudności językowych, mamy jednak nadzieję, że rozumiesz ideę doceniania wspierających. Kiedy ktoś taki jak Jacko dokonuje wpłaty, należą mu się za to podziękowania. Ale zwróć uwagę na Luisa Novo, który nie tylko wspiera zespół swoimi pieniędzmi, ale tworzy z myślą o ich kampanii całą stronę internetową i fanpage na Facebooku! Jak widać, nawet legenda rapu, jaką jest kolektyw z Compton, zdawała sobie sprawę z faktu, że nic im się nie należy i że każda wpłata musi być traktowana jako coś wyjątkowego. Osobiste podziękowania dla każdego wpłacającego, przynajmniej sprawiające wrażenie spersonalizowanych i pochodzących od samego zespołu, naprawdę czyniły dzień przeciętnego wpłacającego lepszym. Ludzie, którzy wychowali się na Public Enemy wreszcie mieli swoich bohaterów na wyciągnięcie ręki. Mogli poczuć się ważni i docenieni, słowo „fan” zaczynało brzmieć o wiele dumniej.  

Raperzy mieli pod wieloma względami ułatwione zadanie – to żywe legendy. Dodatkowo plaforma SellaBand daje projektodawcy do rąk narzędzia społecznościowe podobne do tych, jakie mają użytkownicy Facebooka. Co zrobić, gdy prowadzimy kampanię na platformie, która nie daje aż takich możliwości? Zwłaszcza jeśli nie mają gwiazdroskiego statusu i rzesz oddanych fanów? Cóż, musisz starać się bardziej. Nadal nieodzowne są Facebook, a w zależności od projektu – Instragram, SoundCloud, Pinterest i inne społecznościówki. Artysta, fotograf koniecznie musi zaistnieć na Behenace, DeviantArt i w każdym innym miejscu, w którym przebywają zapaleńcy tacy jak on. Niejeden muzyk w dzisiejszych czasach zaczął karierę od YouTube, z crowdfundującymi jest podobnie. Niezmiernie pomoce są „agregatory uwagi” w rodzaju Wykop.pl czy Digg.com. Wiele środowisk chętnie widuje się w toku webinarów. Istnieje sporo darmowego oprogramowania, które umożliwia ich prowadzenie. Strony eventowe – kolejne narzędzie wspomagające pochwycenie uwagi crowdu. Inne środowiska z kolei oczekują spotkań twarzą w twarz. Jeśli Twój projekt ma charakter sportowy, idź tam gdzie spotykają się kibicie, jeśli społecznikowski, poproś fundację czy stowarzyszenie o organizację spotkania.  

Z promocyjnymi i społecznościowymi aspektami kampanii znakomicie poradziła sobie grupa teatralna Red Lipped Rebellion. Trudno oczekiwać, aby osoby ubiegające się o fundusze dysponowały znacznymi środkami pieniężnymi na promocję swojej inicjatywy. Właśnie dlatego marketing partyzancki wydaje się wprost stworzony dla crowdfundingu. Jeśli obawiasz się, że Twoja kampania nie ma szans bo poza wąskim gronem znajomych i sympatyków nikt o niej nie usłyszy, warto abyś pochylił się wraz z nami nad przypadkiem Red Lipped Rebellion. Za tą buntowniczą nazwą (już pasuje do partyzanckich klimatów!) kryje się kolektyw artystyczno-teatralny z Nowego Jorku. Kilka dziewczyn kochających awangardową pracę sceniczną, mających lojalne grono hipsterskich kibiców, pomysł na sztukę... i, rzecz jasna, puste kieszenie. Ich zadaniem było pozyskać środki na scenografię, kostiumy i utrzymanie teatru. Wybraną metodą dopnięcia swego: kampania crowdfundingowa na IndieGoGo. Dziewczyny zupełnie słusznie założyły sobie, że jeśli artystki i aktorki nie umiałyby zająć uwagi publiczności, to widocznie minęły się powołaniem i ruszyły w miasto z jednym założeniem: musi być o nich głośno.

Jak gdyby znając nasze 5P, wiedziały, że kluczowa będzie Promocja/PR. Najpierw jednak poruszyć trzeba było własne Plemię. Odwiedzały wszystkie miejscowe hipsterskie lokale, opowiadały o swoim teatrze, planach na przyszłość i... kampanii na IndieGoGo. Tworzyły także pomysłowe materiały promocyjne: od “przejętych” plastikowych standów na menu, po rozrzucane w losowych miejscach serwetki lub podkładki pod piwo z informacją o kampanii oraz odciśniętym, firmowym red lip. Na podstawkach do piwa odciskały szminkę i pisały “czy jeśli robisz to ustami, to też się liczy?”, załączające adres WWW. Jeden z właścicieli pubów zgodził się, aby w toku kampanii zorganizować imprezę, podczas której mistrzyniami ceremonii były dziewczyny z Red Lipped Rebellion.  

Niebawem kampania promocyjna nabrała większego rozmachu. Organizatorki zaczęły organizować happeningi i występy uliczne. Wykorzystywały je do rozdawania odręcznie wykonanych, często spersonalizowanych ulotek, z których można się było dowiedzieć, na co zbierają pieniądze i jaki cel im przyświeca. Wykorzystały swoje pasje i swój talent by wyjść do Tłumu, nie mając jednocześnie wrażenia, że żebrzą, bo przecież oferowały coś w zamian: występ, rozrywkę, ciekawe doświadczenie. Wszystkie te zabiegi promocyjne skrupulatnie dokumentowały w mediach społecznościowych. Ludzie, którzy włączyli się w ich zabawę, np. ci którzy byli na imprezie lub happeningu, także pisali o tym na swoich tablicach w social media. Selfie i hashtagi, wpisy w mediach społecznościowych i na blogach, które były efektami takich imprez, szybko przyciągały uwagę znajomych i tak narastała masa krytyczna. Oczywiście projektodawca pozostawał w stałym kontakcie z wrzucającymi te zdjęcia, pozwalając aby znajomości nawiązane w pubach trwały dalej online. Powoli zaczynał działać efekt wirusowy, który dopełnił się, gdy Red Lipped Rebellion nagrały piosenkę z podziękowaniami za wsparcie na IndieGoGo i wrzuciły ją na YouTube. Wspierający otrzymywali też pełne wdzięczności wiersze haiku i byli zachęcani do ich udostępniania. Początkowe poparcie i pierwsze poruszenie dało Red Lipped Plemię (fani awangardowego teatru, studencka bohema), ale z czasem włączył się kibicujący im i wpłacający pieniądze nowojorski Tłum.

  Co dalej?

  Jeśli pierwsze 48 czy 72 godziny kampanii okażą się udane, nie zwalniaj tempa. Jeśli będą zwiastowały porażkę, tym bardziej tego nie rób. 2-3 wrzutki dziennie w social media to niezbędne minimum. Jeśli podążasz za naszymi wskazówkami, masz już gotowy zbiornik wrzutek. Teraz pozostaje Ci tylko kolejkowanie, oczywiście mając z tyłu głowy fakt, że o bieżących wydarzeniach też musisz pisać w czasie rzeczywistym i bez zbędnej zwłoki. Oprócz tego, staraj się stosować do tych kilku porad:  

Uprość swój przekaz. Polegaj raczej na chwytliwości, błyskotliwości i prostocie, niż na szczegółowym wyliczaniu zalet Twojego P/U/D/S. Twoje wrzutki powinny być zaprojektowane tak, aby jedno spojrzenie wystarczyło, by zrozumieć przesłanie.

Filmik lub grafika zawsze biją tekst. Jeśli brakuje Ci funduszy albo czasu, aby je taśmowo produkować, pamiętaj, aby Twoje teksty były krótkie i konkretne.

Odwołuj się do Tłumu. Nie wahaj się mówić: My to Wy. Podkreślaj, że to wspólny wysiłek, że “nam” udało się osiągnąć już 30 proc. czy 70 proc., że “my” walczymy o kolejne cele, itd. Zwracaj się przy tym imiennie do wspierających. Pisz rzeczy typu: “dzięki za poradę @JanKowalski, naprawdę świetnie, że to wychwyciłeś” albo “Bardzo dziękujemy za naprawdę hojną wpłatę od @KrzysztofNowak”.

Chwal się każdym, nawet drobnym sukcesem. Wspierający chcą stawiać na zwycięskiego konia. Unikaj błagania, odwoływania się do litości, a ponad wszystko poczucia krzywdy, że Tłum nie rozumie cierpiącego artysty. Skup się na tym, co się udało. 50-ty wpłacający, 50 proc. celu, osiągnięty stretch goal, sprzedany drogi perk, to wszystko znakomite preteksty, aby zagrzewać Tłum do boju.

Pokaż proces od kuchni. Wracamy do naszej mantry: ludzie chcą wspierać innych ludzi. Jeśli kręcisz filmik, zaprezentuj dzień czy dwa później making of. Pozwól wspierającym poznać siebie i swoją ekipę. Pisz o trudnościach i o tym jak chcesz je przezwyciężać. Pytaj też ludzi w Tłumie o zdanie: “czy uważacie, że powinniśmy zrobić X?”. Używaj ankiet na Facebooku. Angażuj wspierających w cały proces, nie tylko na poziomie wpłat.

Różnicuj content. Na dziesieć wrzutek, nie więcej niż 2-3 powinny być prośbą o wpłaty. Niech przekaz będzie atrakcyjny, niesie ze sobą jakąś wartość dla odbiorców: poznawczą, edukacyjną, rozrywkową. Niech nie będzie jedynie komunikatem reklamowym – wymaga to sporo gimnastyki, ale też zachęca do racjonalizowania postów, tweetów, wpisów i aktualizacji.

Pamiętaj jednocześnie o call-to-action. Twórz wrzutki tak, aby wspierający miał link pod ręką. Bez nachalności, zamieść go na dole i pozwól ludziom samym na niego trafić. Najważniejszy cel Twojej działalności komunikacyjnej to dokonanie konwersji odbiorców w Tłumie na wspierających, presumentów. Pamiętaj, że wpłata nie jest jedyną akcją, jaka może Ci się przysłużyć. Udostępnienie wrzutki czy zapisanie się na newsletter także wzmacniają Twoją kampanię.

Miej kilka asów w rękawie. Wspominaliśmy już, że natężenie wpłat w każdej zbiórce crowdfundingowej ma postać wąwozu. Najwięcej wspierających i wpłat pojawia się na samym początku i na samym końcu. Musisz przemyśleć swój PR/Promocję w taki sposób, aby dysponować czymś, co my nazywamy boosterami (“dopalaczami”) w okresie posuchy, np.: - ciekawe wydarzenie (happening, flash mob, dni otwarte, piknik, prezentacja P/U/D/S); - gra miejska; - zaangażowanie celebryty czy po prostu ambasadora (spotkanie z nim, hangout, wrzutka z jego wizerunkiem); - oczywiście – ujawnienie stretch goal, ale dopiero wtedy, kiedy zbliżasz się do głównego celu finansowego lub już go przekroczyłeś/aś.

    Zarządzanie kryzysowe

  Oczywiście, nie zawsze będzie tak różowo. Umiejętność, którą koniecznie trzeba posiąść, aby z powodzeniem przebrnąć przez kampanię (a zwłaszcza: kolejne kampanie) jest zarządzanie kyzysowe. Nieoczekiwane zajścia i problemy to drugie imię każdego projektowego działania i z crowdfundingiem jest podobnie. Zamiast więc cytować Ci prawa Murphy’iego, spróbujemy z miejsca przejść do recepty, którą wyłożymy w kilku prostych zasadach:  

Mów prawdę. Nie zamiataj pod dywan i nie idź w zaparte. Jeśli spóźniłeś się z wysłaniem nagród, przekroczyłeś budżet, wypuściłeś produkt obciążony wadami, przyznaj się do tego, przeproś i spróbuj odzyskać zaufanie wspierających.

Reaguj natychmiast. Nie licz na to, że problem zauważy nie więcej niż parę osób, że jak wszystko przemilczysz, to jakoś to będzie. Nie zwlekaj też z odpowiedzią na problem lub zarzuty.

Często dokonuj aktualizacji. Jeśli Tłum przyjmie Twoje tłumaczenie za dobrą monetę, nie zatrzymuj się w tym punkcie. Wskaż, krok po kroku, co masz zamiar robić dalej, co zrobiłeś/aś do tej pory, nie pozwól nikomu napisać „kolejny tydzień i nadal nie wiemy nic”.

Wskaż na rozwiązanie. Nie możesz poprzestać na słowach. Dąż do jakiejś formy zadośćuczynienia. Może mieć ona materialny albo symboliczny charakter, ale nie możesz powiedzieć „przepraszam” i uznać sprawy za zamkniętą.

Nie trać cierpliwości. Te same pytania i pretensje będą się powtarzać. Przeczytasz je na stronie projektu, w social media, na skrzynce mailowej. Nie wszystkie będą sformułowane w sposób uprzejmy. Nie mniej jednak, zachowaj spokój. Tłumacz, nie odgryzaj się. Dla każdego wspierającego jego żal i problem są wyjątkowe, nikt w Tłumie nie uważa się za „kolejnego” i nie może być przez Ciebie w taki sposób traktowany.

Dziękujemy że i w tym roku jesteście z nami! Wirtualne Serce Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy to inicjatywa, w której możemy pokazać niesamowitą siłę serc internetowej społeczności! Podobnie jak  w zeszłym roku, pragniemy dać Wam możliwość stania się częścią wielkiego Wirtualnego Serca w zamian za wpłatę do "wirtualnej puszki". Z każdą wpłatą Serce będzie rosnąć by finalnie zebrana kwota trafiła na szczytny cel! Okaż Serce, Wspieraj Serce!

  23. Finał WOŚP / 11.01.2015 

„Dla podtrzymania wysokich standardów leczenia dzieci na oddziałach pediatrycznych i onkologicznych oraz godnej opieki medycznej seniorów”

Rok temu - Wirtualne Serce 2014

Po raz pierwszy Wirtualne Serce Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy zaczęło bić na Wspieram.to dokładnie rok temu. Ta oryginalna forma pomocy Fundacji WOŚP od razu podbiła serca internautów, którzy wspaniale ją wspierali i udostępniali w swoich sieciach społecznościowych. Za pomocą Serca udało się zgromadzić 31 850 zł od 862 osób. Swoje wsparcie i hojność okazało również wile firm. Cała kwota została przekazana na zakup specjalistycznego sprzętu dla dziecięcej medycyny ratunkowej i godnej opieki medycznej seniorów. Zobacz zeszłoroczne Serce [klik]

    Teraz! - Wirtualne Serce 2015

W tym roku, pragniemy by Wirtualne Serce zabiło jeszcze większe i jeszcze mocniej! Ubrane w radosne kolory daje również mozliwość personalizacji serc wspierających i dzielenia się nimi w mediach społecznościowych. Wspieranie nadal jest łatwe i przyjemne, wspierać można już niemal miesiąc przed głównym finałem! Wspierając projekt Wirtualnego Serca - stajesz się jego częścią. Poszukaj swojego Serca w Sercu i podziel się nim ze znajomymi. W tym roku wszystkie wpłaty zostaną przekazane na cel podtrzymania wysokich standardów leczenia dzieci na oddziałach pediatrycznych i onkologicznych oraz godnej opieki medycznej seniorów. Dziękujemy tegorocznym Partnerom, Mecenasom i wspaniałym Ambasadorom Serca - z Waszą pomocą Serce wygląda wspaniale, a będzie wyglądało z każdą wpłata jeszcze piękniej! ZESPÓŁ ŁZY WSPIERA WIRTUALNE SERCE!

ANIA RUSOWICZ WSPIERA WIRTUALNE SERCE!

KIERU WSPIERA WIRTUALNE SERCE!

Wielki Finał już w tą niedzielę! Bądźcie z nami nie tylko wpłatami! Wspieram.to będzie obecne w studiu TVP, więc na pewno pomachamy do kamery i podziękujemy gorąco za Wasze wsparcie  Zobacz i wspieraj Wirtualne Serce! [klik]  

    Dziękujemy że i w tym roku jesteście z nami! Wirtualne Serce Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy to inicjatywa, w której możemy pokazać niesamowitą siłę serc internetowej społeczności! Podobnie jak  w zeszłym roku, pragniemy dać Wam możliwość stania się częścią wielkiego Wirtualnego Serca w zamian za wpłatę do "wirtualnej puszki". Z każdą wpłatą Serce będzie rosnąć by finalnie zebrana kwota trafiła na szczytny cel! Okaż Serce, Wspieraj Serce!

  23. Finał WOŚP / 11.01.2015 

„Dla podtrzymania wysokich standardów leczenia dzieci na oddziałach pediatrycznych i onkologicznych oraz godnej opieki medycznej seniorów”

Rok temu - Wirtualne Serce 2014

Po raz pierwszy Wirtualne Serce Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy zaczęło bić na Wspieram.to dokładnie rok temu. Ta oryginalna forma pomocy Fundacji WOŚP od razu podbiła serca internautów, którzy wspaniale ją wspierali i udostępniali w swoich sieciach społecznościowych. Za pomocą Serca udało się zgromadzić 31 850 zł od 862 osób. Swoje wsparcie i hojność okazało również wile firm. Cała kwota została przekazana na zakup specjalistycznego sprzętu dla dziecięcej medycyny ratunkowej i godnej opieki medycznej seniorów. Zobacz zeszłoroczne Serce [klik]

    Teraz! - Wirtualne Serce 2015

W tym roku, pragniemy by Wirtualne Serce zabiło jeszcze większe i jeszcze mocniej! Ubrane w radosne kolory daje również mozliwość personalizacji serc wspierających i dzielenia się nimi w mediach społecznościowych. Wspieranie nadal jest łatwe i przyjemne, wspierać można już niemal miesiąc przed głównym finałem! Wspierając projekt Wirtualnego Serca - stajesz się jego częścią. Poszukaj swojego Serca w Sercu i podziel się nim ze znajomymi. W tym roku wszystkie wpłaty zostaną przekazane na cel podtrzymania wysokich standardów leczenia dzieci na oddziałach pediatrycznych i onkologicznych oraz godnej opieki medycznej seniorów. Dziękujemy tegorocznym Partnerom, Mecenasom i wspaniałym Ambasadorom Serca - z Waszą pomocą Serce wygląda wspaniale, a będzie wyglądało z każdą wpłata jeszcze piękniej! ZESPÓŁ ŁZY WSPIERA WIRTUALNE SERCE!

ANIA RUSOWICZ WSPIERA WIRTUALNE SERCE!

KIERU WSPIERA WIRTUALNE SERCE!

WtC:

 Niedawno kolega zwrócił się do nas z prośbą o stworzenie definicji crowdfundingu a’la WE the CROWD. Zasada była taka, że mieliśmy się zmieścić w 1000 znakach. Ale jak to w zdrowych demokracjach opartych na pluralizmie bywa (a przynajmniej tych dwuosobowych) – przygotowaliśmy dwie alternatywy. Ostateczny wybór pozostawiliśmy pismu „F5″.

BFM:

"Crowdfunding nie zasłużył sobie na naukowe i formalne definicje, które nijak nie przybliżają ludziom istoty tego zjawiska. Zalewanie ich bełkotem pokroju: “Jest to alternatywna metoda pozyskiwania kapitału oraz instrument walidacji projektów w celu wprowadzenia ich na rynek…” itd. jest nieumyślnym wycinaniem “CROWDu” z crowdfundingu.

Crowdfunding to środkowy palec pokazany staremu, odgórnie narzuconemu porządkowi biznesowemu, w którym ludzie mający fajny pomysł musieli iść na kompromisy, aby móc go zrealizować. Crowdfunding oddaje tę władzę w ręce Tłumu – to konsumenci udzielają projektom “wotum zaufania” swoimi pieniędzmi, nie ludzie w garniturach, myślący przez pryzmat wskaźnika ROI. Dobry pomysł liczy się tu bardziej niż dobry PR, sieć społecznościowa jest ważniejsza niż sieć powiązań biznesowych, a projektodawca rozlicza się przed Tłumem i nikim więcej. Finansowanie przez Tłum to kapitalizm dla 99%. To demokratyzacja mecenatu. To zaczątek CROWDonomii, w której inicjatywy realizowane są przez Tłum i dla Tłumu.

Dlatego właśnie “Tłum” tak dumnie stoi w naszej nazwie. Zupełnie jak “My” przed nim."

MG:

"Crowdfunding najłatwiej jest określać poprzez to, czym nie jest i czym nie może się stać. W odniesieniu do tego zjawiska, wydaje się to zupełnie naturalne, bo 

powstało ono właśnie z ducha sprzeciwu. Finansowanie społecznościowe, mocniej: finansowanie poprzez Tłum, sprowadza się do usunięcia pośredników między twórcą a odbiorcą i zdemokratyzowania 

relacji panujących na wolnym rynku. Dobry pomysł liczy się tu bardziej niż dobry PR, sieć społecznościowa jest ważniejsza niż sieć powiązań biznesowych. Projektodawca rozlicza się przed Tłumem i nikim więcej. Crowdfunding oddaje władzę w ręce Tłumu – to konsumenci udzielają projektom “wotum zaufania” swoimi pieniędzmi. Finansowanie przez Tłum to kapitalizm dla 99%.

Przyszłość crowdfundingu to ciągła ekspansja na kolejne obszary życia i gospodarki. Crowdfundować można wszystko – od filmu czy płyty, przez festiwal, po kampanię wyborczą. Cyfrowy Tłum staje się kluczowym konsumentem i ważnym lobby – widać to po ilości zrealizowanych kampanii, po szumie medialnym wokół nich i po tempie w jakim kolejne kraje przyjmują pro-crowdfundingową legislację."

PS. Wygrała wersja MG… ale WtC za obowiązujące uznaje obydwie. ;) Zgłaszajcie swoje propozycje w komentarzach! Może razem uda nam się sklecić coś jeszcze bardziej pomysłowego.

Artykuł autorstwa naszych Partnerów - WE the CROWD, na których możecie liczyć w doradztwie przy projektach crowdfundingowych, wsparciu medialnym i promocyjnym.

Zapraszamy na ich stronę

i zachęcamy do wsparcia ich projektu na wspieram.to : www.wspieram.to/wtc

  WtC:

 Niedawno kolega zwrócił się do nas z prośbą o stworzenie definicji crowdfundingu a’la WE the CROWD. Zasada była taka, że mieliśmy się zmieścić w 1000 znakach. Ale jak to w zdrowych demokracjach opartych na pluralizmie bywa (a przynajmniej tych dwuosobowych) – przygotowaliśmy dwie alternatywy. Ostateczny wybór pozostawiliśmy pismu „F5″.

BFM:

"Crowdfunding nie zasłużył sobie na naukowe i formalne definicje, które nijak nie przybliżają ludziom istoty tego zjawiska. Zalewanie ich bełkotem pokroju: “Jest to alternatywna metoda pozyskiwania kapitału oraz instrument walidacji projektów w celu wprowadzenia ich na rynek…” itd. jest nieumyślnym wycinaniem “CROWDu” z crowdfundingu.

Crowdfunding to środkowy palec pokazany staremu, odgórnie narzuconemu porządkowi biznesowemu, w którym ludzie mający fajny pomysł musieli iść na kompromisy, aby móc go zrealizować. Crowdfunding oddaje tę władzę w ręce Tłumu – to konsumenci udzielają projektom “wotum zaufania” swoimi pieniędzmi, nie ludzie w garniturach, myślący przez pryzmat wskaźnika ROI. Dobry pomysł liczy się tu bardziej niż dobry PR, sieć społecznościowa jest ważniejsza niż sieć powiązań biznesowych, a projektodawca rozlicza się przed Tłumem i nikim więcej. Finansowanie przez Tłum to kapitalizm dla 99%. To demokratyzacja mecenatu. To zaczątek CROWDonomii, w której inicjatywy realizowane są przez Tłum i dla Tłumu.

Dlatego właśnie “Tłum” tak dumnie stoi w naszej nazwie. Zupełnie jak “My” przed nim."

MG:

"Crowdfunding najłatwiej jest określać poprzez to, czym nie jest i czym nie może się stać. W odniesieniu do tego zjawiska, wydaje się to zupełnie naturalne, bo 

powstało ono właśnie z ducha sprzeciwu. Finansowanie społecznościowe, mocniej: finansowanie poprzez Tłum, sprowadza się do usunięcia pośredników między twórcą a odbiorcą i zdemokratyzowania 

relacji panujących na wolnym rynku. Dobry pomysł liczy się tu bardziej niż dobry PR, sieć społecznościowa jest ważniejsza niż sieć powiązań biznesowych. Projektodawca rozlicza się przed Tłumem i nikim więcej. Crowdfunding oddaje władzę w ręce Tłumu – to konsumenci udzielają projektom “wotum zaufania” swoimi pieniędzmi. Finansowanie przez Tłum to kapitalizm dla 99%.

Przyszłość crowdfundingu to ciągła ekspansja na kolejne obszary życia i gospodarki. Crowdfundować można wszystko – od filmu czy płyty, przez festiwal, po kampanię wyborczą. Cyfrowy Tłum staje się kluczowym konsumentem i ważnym lobby – widać to po ilości zrealizowanych kampanii, po szumie medialnym wokół nich i po tempie w jakim kolejne kraje przyjmują pro-crowdfundingową legislację."

PS. Wygrała wersja MG… ale WtC za obowiązujące uznaje obydwie. ;) Zgłaszajcie swoje propozycje w komentarzach! Może razem uda nam się sklecić coś jeszcze bardziej pomysłowego.

Artykuł autorstwa naszych Partnerów - WE the CROWD, na których możecie liczyć w doradztwie przy projektach crowdfundingowych, wsparciu medialnym i promocyjnym.

Zapraszamy na ich stronę

Poradnik autorstwa naszych Partnerów - WE the CROWD, na których możecie liczyć w doradztwie przy projektach crowdfundingowych, wsparciu medialnym i promocyjnym.

Zapraszamy na stronę

Wyznaczenie celu finansowego (funding goal)

Jeżeli nie wiesz jakiej kwoty pieniędzy potrzebujesz na realizację swojego produktu/usługi/dzieła, nie licz w tej kwestii na poradę ze strony Tłumu. Jeżeli nie zrobisz tego Ty, nie zrobi tego nikt. Dobrze jest mieć w rodzinie ciocię Krystynę, z zawodu i pasji księgową, ale raczej przygotuj się na przekartkowanie podręcznika rachunkowości. Przed Tobą zabawa w budżetowanie i do tego prowadzona w dwóch etapach:  

wcześniejszym – przed kampanią, a niekiedy i w trakcie kampanii; jest to operowanie stricte w kontekście wytworzenia i wprowadzenia na rynek produktu/usługi/dzieła, czyli na poziomie kosztu rdzenia Twojego projektu (nie całej kampanii);

późniejszym – po zakończeniu kampanii, kiedy przychodzi czas na rozliczenie się z platformą, podwykonawcami oraz fiskusem; to wszelkie opłaty towarzyszące procesowi crowdfundingu oraz koszt wytworzenia/nabycia nagród, wydatki związane z dostarczeniem nagród do wspierających.

  Zacznij od wskazania poszczególnych działań niezbędnych do urzeczywistnienia Twojego projektu i precyzyjnego oszacowania kosztów każdego z nich (na przykładzie albumu z pracami artystycznymi: design okładki, edycja zawartości, łamanie, wydruk konkretnej ilości egzemplarzy na wybranym rodzaju papieru itd.). Jako, że półprodukty oraz usługi gdzieś trzeba nabyć, zestaw ze sobą oferty dostawców i wybierz te najatrakcyjniejsze – to znaczy takie, które zaoferują Tobie i wspierającym najwyższą wartość przy możliwie najniższym nakładzie z Twojej (i w konsekwencji także ich) strony. Słowem: znajdź optimum. Tak, to pracochłonne, ale ostrzegaliśmy, że nie będzie łatwo. A jeśli zależy Ci na sukcesie, minimalizuj ryzyko.

Kiedy znajdziesz próg rentowności dla swojego projektu, dodaj do niego 10-15% bufor, który ma w zamiarze uchronić Ciebie i Twój projekt w przypadku komplikacji (a wystarczy 5 minut rozmowy z dowolnym organizatorem zbiórki, aby uwierzyć, że prawa Murphy’ego to prawa, a nie hipotezy).  

Mając za sobą oszacowany próg rentowności, powiększony o bufor bezpieczeństwa, możesz przejść do uwzględnienia opłat i wydatków związanych z nagrodami. O ile nie możemy dokładnie wskazać źródeł kosztów realizacji Twojego pomysłu, o tyle bardzo łatwo jest nam wskazać takie źródła kosztów związane z samą zbiórką,na które składają się:  

prowizja dla platformy (od 5% do 9%, np. Polak Potrafi to 7,4%, Wspieram.to – 8,5%, wspieramkulture.pl – 8,5% itd.);

prowizja pobierana przez system płatności, najczęściej wynoszącą 2,5%, którą warto z automatu doliczać do prowizji dla platformy (czyli na przykładzie Wspieram.to: 8,5% + 2,5% = 11%);

Ważne: niektóre platformy (w Polsce: Wspieram.to) zwalniają z prowizji projekty non-proft. Jeśli Twój projekt ma taki charakter, koniecznie zapytaj mailowo zarządzających platformą, czy istnieje możliwość zwolnienia Cię z opłaty prowizyjnej. Pamiętaj jednak, że Urząd Skarbowy i pośrednik płatniczy mają twardsze serca i tych danin nie unikniesz

podatek dochodowy (19%), o którym fiskus z pewnością nie zapomni. Wyjątek stanowią fundacje, które z tego świadczenia na rzecz państwa są zwolnione; stąd, wielu ludzi uważa, że fundacja to optymalna forma organizacyjna dla prowadzenie kampanii crowdfundingowej;

w przypadku crowdfundingu udziałowego, struktura kosztów jest podobna – różnica między ceną udziałów a ich wartością nominalną, na której zarabiasz, obłożona jest 19% podatkiem. Konieczne uwzględnij też wydatki prawne, jak opłaty notarialne przy rejestrowaniu przedsiębiorstwa, przy dodawaniu udziałowców, etc;

koszty wytworzenia nagród dla każdego ze wspierających, jeżeli te nagrody mają postać produktu/usługi/dzieła, na które się zbiera;

koszty nabycia nagród, jeśli są materialne i inne od oferowanego przez Ciebie produktu/usługi/dzieła;

koszty wysyłki nagród.

  Próg rentowności realizacji projektu + bufor bezpieczeństwa + wypunktowane powyżej “koszty zbiórki” = Twoje niezbędne minimum, czyli główny cel finansowy. Nie zawyżaj tej kwoty tylko dlatego, że możesz – im jest niższa, tym realniejsze wydaje się jej zebranie. Z drugiej strony nie decyduj się na jej zaniżenie, ponieważ musisz mieć z czego wywiązać się ze swoich należności wobec presumentów/wspierających  

Wyznaczenie celów dodatkowych (stretch goals)

  Stretch goals, czyli cele dodatkowe, to cele finansowe drugiego rzędu – Tłum może pomóc Ci je osiągnąć po zebraniu kwoty docelowej. Najczęściej kryje się za nimi jakaś unikalna wartość dodana, mobilizująca presumentów do dodatkowej wpłaty. Na przykładach:  

zebranie dodatkowych 15 tys. zł przez reaktywowany kwartalnik “Magia i Miecz” zapewniło kolportaż 100 egzemplarzy pierwszego numeru czasopisma do wybranych przez Tłum polskich bibliotek; z kolei zebranie dodatkowych 65 tys. zł zwiększyło łączną objętość pisma o 25%. (kwota docelowa wynosiła 25 tys. zł, a zebrano łącznie 98 tys. 733 zł).

Jeden stretch goal zaprezentowany podczas kampanii zbiórki środków na grę Dreamfall: Chapters: The Longest Journey zakładał przygotowanie wersji nie tylko na PC, ale także na Linux i Mac, w przypadku zgromadzenia dodatkowych 50 tys. dolarów; inny stretch goal – aktywny po zebraniu kolejnych 350 tys. dol. – oznaczał niemiecki i francuski voice-over. (kwota docelowa wynosiła 850 tys. dol., a zebrano ponad półtora miliona).

zebranie dwukrotności oryginalnego celu finansowego w przypadku zbiórki na Atlas, urządzenie fitness-trackingowe, umożliwiało twórcom implementację systemu integracji produktu z inną aplikacją podobnego typu; zaś przekroczenie  oryginalnego celu finansowego o 375 tys. dol. wiązało się z obietnicą zwiększenia wodoodporności Atlasa. (kwota docelowa wynosiła 125 tys. dol., a zebrano 639 tys.).

  Cele dodatkowe to więc z jednej strony środki motywacji Tłumu do dokonywania dalszych wpłat. Może się zdarzyć (ale dla własnego bezpieczeństwa nie nastawiaj się na to ;) ), że Twój projekt cieszyć się będzie niespodziewaną popularnością i osiągnie główny cel finansowy w kilka dni albo nawet godzin (tutaj ukłon w stronę naszych przyjaciół od “Piwnego Imperium”). Dlatego dobrze jest mieć pomysł na dodatkowy cel finansowy już przy starcie zbiórki – w przypadku błyskawicznego sukcesu, pozwoli Ci to utrzymać dalszy napływ środków w zamian za konkretną, uzasadnioną wartość dodatkową w ramach Twojego produktu/usługi/dzieła. Inaczej Twoja kampania może odnieść sukces w pierwszych dniach i powoli umierać przez kolejny miesiąc. A nie o to tutaj chodzi: pamiętaj, że crowdfunding to wymiana wartości i przyjemne doświadczenie dla Twoich presumentów.  

Na podobnej zasadzie stretch goals chronią Cię przed ewentualną krytyką ze strony Tłumu: jeżeli Twój projekt zebrał już potrzebne fundusze, a pieniądze nadal spływają, można zacząć podejrzewać, że ta nadwyżka pójdzie wprost do Twojej kieszeni – musisz przedstawić wspierającym zależność między nabywanym kapitałem, a rosnącymi dla nich korzyściami.  

Przyjrzyj się teraz naszej pogłębionej analizie progresji celów dodatkowych, zaproponowanej przez naszych przyjaciół podczas zbiórki na grę planszową “Piwne Imperium”:  

5200 zł. Przygotowanie gry planszowej do wydania. Opakowanie, oprawa, graficzna, tłumaczenie na angielski i niemiecki, korekta.

9000 zł. Dodatek do gry „Polskie Browary i Puby”, 55 nowych kart w znaczący sposób rozbudowujących rozgrywkę; dodatkowa zachęta dla tytułowych browarów i pubów by włączyć się do promocji kampanii. Lokalni wytwórcy zyskują w ten sposób darmową promocję oraz wizerunek marki / miejsca luźnego, otwartego, dającego wyjątkowe doświadczenia.

15 500 zł. Każdy kto wsparł projekt do tej pory, otrzyma dodatek bez wnoszenia opłaty. Oznacza to udoskonalenie gry poprzez włączenie do niej wyraźne, dodatkowej wartości. Poza tym: do akcji zostaje wciągnięty partner TwojBrowar.pl. Oferuje od 20% rabatu na zestaw do domowego warzenia piwa, jeśli cel dodatkowy zostanie ufundowany.

22 000 zł. Turniej Piwnego Imperium z nagrodami w 4 miastach – 3 ustalonych przez projektodawcę i 4 wybranych na bazie głosowania przez wspierających. Znowu aktywizuje się partner: planszóweczka.pl deklaruje 10% rabatu na wszystkie gry, jeśli cel zostanie osiągnięty. Inni partnerzy dostarczają nagród pod kątem turnieju, a specjalnie dla true fanów podczas rozgrywek turniejowych pojawić się ma unikalna talia kart. Ten stretch goal w brawurowy sposób wykorzystuje crowdsourcing – dając możliwość zgłaszania miasta turniejowego i głosowania na nie – oraz angażuje partnerów na kilku poziomach i wprowadza marketing doświadczeń (event, nagrody, możliwość spotkania innych „planszówkowców”).

Choć wpłaty nie ustawały, piątego stretch goal nie wprowadzono. Dlaczego? Projektodawca nie chciał nadużyć zaufania Tłumu tworząc cel na siłę.

  Ostatni punkt to ważna lekcja, ponieważ ta generalnie wspierana przez nas praktyka tworzy jednocześnie pole do nadużyć. Najczęściej przyjmują one formę zgłaszania fałszywego zapotrzebowania na pieniądze, nawet gdy dana funkcja czy aspekt produktu/usługi/dzieła są już zaimplementowane i wcale nie wymagają dalszych wpłat. Przekładając to na język praktyki: projektodawca oświadcza, że po przekroczeniu celu finansowego X zaoferuje produkt w bardziej rozbudowanej wersji. Okazuje się tymczasem, że już zebrane środki w zupełności do tego wystarczą albo gorzej: że nawet już taką wersją dysponuje. Tego rodzaju wyłudzanie wpłat należy do najgorszych praktyk crowdfundingu. Jeśli Tłum pozna się na tym, ryzykujesz nie tylko powodzenia bieżącej kampanii, ale stawiasz na szali cała swoją reputację i kapitał zaufania. Jak więc brzmi morał tej lekcji? Nie twórz stretch goals, które nie wnoszą żadnej wyraźnej wartości, bo stracisz sympatię wspierających.  

Wyznaczenie czasu trwania zbiórki

  Czas trwania zbiórki może mieć wpływ na jej powodzenie, ale nie ma tutaj wyraźnej reguły. Generalnie dominuje przekonanie, iż krótsza kampania  zwiększa szanse na zebranie zakładanej kwoty, ale  przykład gry Star Citizen, która crowdfundując przez półtora roku zebrała już ok. 50 milionów dolarów, niekoniecznie tę tezę podpiera. ;) Jednak statystyki udostępnione przez Kickstartera wyraźnie wskazują na zależność między czasem trwania inicjatywy a szansą jej sfinansowania:

Wniosek: statystycznie, projekty trwające dłużej częściej ponoszą porażkę.Dlatego też Kickstarter wskazuje na optimum w postaci 30-sto dniowej kampanii (dozwolone maksimum zostało u nich zmniejszone z 90 do 60 dni).  

źródło: https://dl.dropboxusercontent.com/u/576530/kickstarter/duration_success_rate_full.png  

Ustalenie czasu trwania zbiórki to nie wszystko – musisz także rozważnie dobrać termin startu i zakończenia kampanii. Dlaczego? Ponieważ są to dwa najbardziej kluczowe punkty w każdej zbiórce crowdfundingowej. My w uproszczeniu nazywamy to “wąwozem” albo “doliną” ze względu na kształt wykresu:  

źródło: https://dl.dropboxusercontent.com/u/576530/kickstarter/u_shape_full.png  

Co zrobić aby zmaksymalizować ilość i wysokośc wpłat pierwszego i ostatniego dnia?  

Zaplanuj kampanię w taki sposób, aby kończyła się… tuż po okresie wypłaty. Nie musimy chyba tłumaczyć Ci dlaczego.

Postaraj się wyznaczyć start swojej zbiórki na niedzielę lub poniedziałek, a jej zakończenie – na piątek wieczorem lub również poniedziałek (My, Tłum jesteśmy wtedy bardzo aktywni w Sieci).

Przeprowadzenie zbiórki przed wakacjami i okresem świątecznym jest zalecane, ale jeśli wiązałoby się to z przesunięciem w czasie całego przedsięwzięcia np. o kwartał, nie przywiązuj do tego większej wagi.

  Ponadto, jeżeli dostrzegasz na horyzoncie jakieś ważne wydarzenie tematycznie powiązane z Twoim produktem/usługą/dziełem (np. konwent gier planszowych), to właśnie wokół niego spróbuj nakreślić ramy czasowe kampanii. Zgranie jej z wydarzeniem, to stworzenie doskonałej okazji do promowania swojej zbiórki, a nawet zbierania wpłat (nie krępuj się nosić przy sobie tabletu z otwartą stroną projektu ;) ).

Jeszcze uwaga techniczna: przetworzenie danych i zweryfikowanie Twojego konta na platformie może zająć nawet kilka dni, dlatego nie odkładaj tego na ostatnią chwilę przed wyznaczonym startem

Przemyślane ramy czasowe mogą tylko pomóc Twojej kampanii, ale pamiętaj, że większe znaczenie będzie mieć to, jak spiszesz się już w jej trakcie.

W kolejnej części zamkniemy część dotyczącą planowania, koncentrując się na doborze nagród i kompilacji ich poziomów.

Poradnik autorstwa naszych Partnerów - WE the CROWD, na których możecie liczyć w doradztwie przy projektach crowdfundingowych, wsparciu medialnym i promocyjnym.

Zapraszamy na stronę

Wyznaczenie celu finansowego (funding goal)

Jeżeli nie wiesz jakiej kwoty pieniędzy potrzebujesz na realizację swojego produktu/usługi/dzieła, nie licz w tej kwestii na poradę ze strony Tłumu. Jeżeli nie zrobisz tego Ty, nie zrobi tego nikt. Dobrze jest mieć w rodzinie ciocię Krystynę, z zawodu i pasji księgową, ale raczej przygotuj się na przekartkowanie podręcznika rachunkowości. Przed Tobą zabawa w budżetowanie i do tego prowadzona w dwóch etapach:  

wcześniejszym – przed kampanią, a niekiedy i w trakcie kampanii; jest to operowanie stricte w kontekście wytworzenia i wprowadzenia na rynek produktu/usługi/dzieła, czyli na poziomie kosztu rdzenia Twojego projektu (nie całej kampanii);

późniejszym – po zakończeniu kampanii, kiedy przychodzi czas na rozliczenie się z platformą, podwykonawcami oraz fiskusem; to wszelkie opłaty towarzyszące procesowi crowdfundingu oraz koszt wytworzenia/nabycia nagród, wydatki związane z dostarczeniem nagród do wspierających.

  Zacznij od wskazania poszczególnych działań niezbędnych do urzeczywistnienia Twojego projektu i precyzyjnego oszacowania kosztów każdego z nich (na przykładzie albumu z pracami artystycznymi: design okładki, edycja zawartości, łamanie, wydruk konkretnej ilości egzemplarzy na wybranym rodzaju papieru itd.). Jako, że półprodukty oraz usługi gdzieś trzeba nabyć, zestaw ze sobą oferty dostawców i wybierz te najatrakcyjniejsze – to znaczy takie, które zaoferują Tobie i wspierającym najwyższą wartość przy możliwie najniższym nakładzie z Twojej (i w konsekwencji także ich) strony. Słowem: znajdź optimum. Tak, to pracochłonne, ale ostrzegaliśmy, że nie będzie łatwo. A jeśli zależy Ci na sukcesie, minimalizuj ryzyko.

Kiedy znajdziesz próg rentowności dla swojego projektu, dodaj do niego 10-15% bufor, który ma w zamiarze uchronić Ciebie i Twój projekt w przypadku komplikacji (a wystarczy 5 minut rozmowy z dowolnym organizatorem zbiórki, aby uwierzyć, że prawa Murphy’ego to prawa, a nie hipotezy).  

Mając za sobą oszacowany próg rentowności, powiększony o bufor bezpieczeństwa, możesz przejść do uwzględnienia opłat i wydatków związanych z nagrodami. O ile nie możemy dokładnie wskazać źródeł kosztów realizacji Twojego pomysłu, o tyle bardzo łatwo jest nam wskazać takie źródła kosztów związane z samą zbiórką,na które składają się:  

prowizja dla platformy (od 5% do 9%, np. Polak Potrafi to 7,4%, Wspieram.to – 8,5%, wspieramkulture.pl – 8,5% itd.);

prowizja pobierana przez system płatności, najczęściej wynoszącą 2,5%, którą warto z automatu doliczać do prowizji dla platformy (czyli na przykładzie Wspieram.to: 8,5% + 2,5% = 11%);

Ważne: niektóre platformy (w Polsce: Wspieram.to) zwalniają z prowizji projekty non-proft. Jeśli Twój projekt ma taki charakter, koniecznie zapytaj mailowo zarządzających platformą, czy istnieje możliwość zwolnienia Cię z opłaty prowizyjnej. Pamiętaj jednak, że Urząd Skarbowy i pośrednik płatniczy mają twardsze serca i tych danin nie unikniesz

podatek dochodowy (19%), o którym fiskus z pewnością nie zapomni. Wyjątek stanowią fundacje, które z tego świadczenia na rzecz państwa są zwolnione; stąd, wielu ludzi uważa, że fundacja to optymalna forma organizacyjna dla prowadzenie kampanii crowdfundingowej;

w przypadku crowdfundingu udziałowego, struktura kosztów jest podobna – różnica między ceną udziałów a ich wartością nominalną, na której zarabiasz, obłożona jest 19% podatkiem. Konieczne uwzględnij też wydatki prawne, jak opłaty notarialne przy rejestrowaniu przedsiębiorstwa, przy dodawaniu udziałowców, etc;

koszty wytworzenia nagród dla każdego ze wspierających, jeżeli te nagrody mają postać produktu/usługi/dzieła, na które się zbiera;

koszty nabycia nagród, jeśli są materialne i inne od oferowanego przez Ciebie produktu/usługi/dzieła;

koszty wysyłki nagród.

  Próg rentowności realizacji projektu + bufor bezpieczeństwa + wypunktowane powyżej “koszty zbiórki” = Twoje niezbędne minimum, czyli główny cel finansowy. Nie zawyżaj tej kwoty tylko dlatego, że możesz – im jest niższa, tym realniejsze wydaje się jej zebranie. Z drugiej strony nie decyduj się na jej zaniżenie, ponieważ musisz mieć z czego wywiązać się ze swoich należności wobec presumentów/wspierających  

Wyznaczenie celów dodatkowych (stretch goals)

  Stretch goals, czyli cele dodatkowe, to cele finansowe drugiego rzędu – Tłum może pomóc Ci je osiągnąć po zebraniu kwoty docelowej. Najczęściej kryje się za nimi jakaś unikalna wartość dodana, mobilizująca presumentów do dodatkowej wpłaty. Na przykładach:  

zebranie dodatkowych 15 tys. zł przez reaktywowany kwartalnik “Magia i Miecz” zapewniło kolportaż 100 egzemplarzy pierwszego numeru czasopisma do wybranych przez Tłum polskich bibliotek; z kolei zebranie dodatkowych 65 tys. zł zwiększyło łączną objętość pisma o 25%. (kwota docelowa wynosiła 25 tys. zł, a zebrano łącznie 98 tys. 733 zł).

Jeden stretch goal zaprezentowany podczas kampanii zbiórki środków na grę Dreamfall: Chapters: The Longest Journey zakładał przygotowanie wersji nie tylko na PC, ale także na Linux i Mac, w przypadku zgromadzenia dodatkowych 50 tys. dolarów; inny stretch goal – aktywny po zebraniu kolejnych 350 tys. dol. – oznaczał niemiecki i francuski voice-over. (kwota docelowa wynosiła 850 tys. dol., a zebrano ponad półtora miliona).

zebranie dwukrotności oryginalnego celu finansowego w przypadku zbiórki na Atlas, urządzenie fitness-trackingowe, umożliwiało twórcom implementację systemu integracji produktu z inną aplikacją podobnego typu; zaś przekroczenie  oryginalnego celu finansowego o 375 tys. dol. wiązało się z obietnicą zwiększenia wodoodporności Atlasa. (kwota docelowa wynosiła 125 tys. dol., a zebrano 639 tys.).

  Cele dodatkowe to więc z jednej strony środki motywacji Tłumu do dokonywania dalszych wpłat. Może się zdarzyć (ale dla własnego bezpieczeństwa nie nastawiaj się na to ;) ), że Twój projekt cieszyć się będzie niespodziewaną popularnością i osiągnie główny cel finansowy w kilka dni albo nawet godzin (tutaj ukłon w stronę naszych przyjaciół od “Piwnego Imperium”). Dlatego dobrze jest mieć pomysł na dodatkowy cel finansowy już przy starcie zbiórki – w przypadku błyskawicznego sukcesu, pozwoli Ci to utrzymać dalszy napływ środków w zamian za konkretną, uzasadnioną wartość dodatkową w ramach Twojego produktu/usługi/dzieła. Inaczej Twoja kampania może odnieść sukces w pierwszych dniach i powoli umierać przez kolejny miesiąc. A nie o to tutaj chodzi: pamiętaj, że crowdfunding to wymiana wartości i przyjemne doświadczenie dla Twoich presumentów.  

Na podobnej zasadzie stretch goals chronią Cię przed ewentualną krytyką ze strony Tłumu: jeżeli Twój projekt zebrał już potrzebne fundusze, a pieniądze nadal spływają, można zacząć podejrzewać, że ta nadwyżka pójdzie wprost do Twojej kieszeni – musisz przedstawić wspierającym zależność między nabywanym kapitałem, a rosnącymi dla nich korzyściami.  

Przyjrzyj się teraz naszej pogłębionej analizie progresji celów dodatkowych, zaproponowanej przez naszych przyjaciół podczas zbiórki na grę planszową “Piwne Imperium”:  

5200 zł. Przygotowanie gry planszowej do wydania. Opakowanie, oprawa, graficzna, tłumaczenie na angielski i niemiecki, korekta.

9000 zł. Dodatek do gry „Polskie Browary i Puby”, 55 nowych kart w znaczący sposób rozbudowujących rozgrywkę; dodatkowa zachęta dla tytułowych browarów i pubów by włączyć się do promocji kampanii. Lokalni wytwórcy zyskują w ten sposób darmową promocję oraz wizerunek marki / miejsca luźnego, otwartego, dającego wyjątkowe doświadczenia.

15 500 zł. Każdy kto wsparł projekt do tej pory, otrzyma dodatek bez wnoszenia opłaty. Oznacza to udoskonalenie gry poprzez włączenie do niej wyraźne, dodatkowej wartości. Poza tym: do akcji zostaje wciągnięty partner TwojBrowar.pl. Oferuje od 20% rabatu na zestaw do domowego warzenia piwa, jeśli cel dodatkowy zostanie ufundowany.

22 000 zł. Turniej Piwnego Imperium z nagrodami w 4 miastach – 3 ustalonych przez projektodawcę i 4 wybranych na bazie głosowania przez wspierających. Znowu aktywizuje się partner: planszóweczka.pl deklaruje 10% rabatu na wszystkie gry, jeśli cel zostanie osiągnięty. Inni partnerzy dostarczają nagród pod kątem turnieju, a specjalnie dla true fanów podczas rozgrywek turniejowych pojawić się ma unikalna talia kart. Ten stretch goal w brawurowy sposób wykorzystuje crowdsourcing – dając możliwość zgłaszania miasta turniejowego i głosowania na nie – oraz angażuje partnerów na kilku poziomach i wprowadza marketing doświadczeń (event, nagrody, możliwość spotkania innych „planszówkowców”).

Choć wpłaty nie ustawały, piątego stretch goal nie wprowadzono. Dlaczego? Projektodawca nie chciał nadużyć zaufania Tłumu tworząc cel na siłę.

  Ostatni punkt to ważna lekcja, ponieważ ta generalnie wspierana przez nas praktyka tworzy jednocześnie pole do nadużyć. Najczęściej przyjmują one formę zgłaszania fałszywego zapotrzebowania na pieniądze, nawet gdy dana funkcja czy aspekt produktu/usługi/dzieła są już zaimplementowane i wcale nie wymagają dalszych wpłat. Przekładając to na język praktyki: projektodawca oświadcza, że po przekroczeniu celu finansowego X zaoferuje produkt w bardziej rozbudowanej wersji. Okazuje się tymczasem, że już zebrane środki w zupełności do tego wystarczą albo gorzej: że nawet już taką wersją dysponuje. Tego rodzaju wyłudzanie wpłat należy do najgorszych praktyk crowdfundingu. Jeśli Tłum pozna się na tym, ryzykujesz nie tylko powodzenia bieżącej kampanii, ale stawiasz na szali cała swoją reputację i kapitał zaufania. Jak więc brzmi morał tej lekcji? Nie twórz stretch goals, które nie wnoszą żadnej wyraźnej wartości, bo stracisz sympatię wspierających.  

Wyznaczenie czasu trwania zbiórki

  Czas trwania zbiórki może mieć wpływ na jej powodzenie, ale nie ma tutaj wyraźnej reguły. Generalnie dominuje przekonanie, iż krótsza kampania  zwiększa szanse na zebranie zakładanej kwoty, ale  przykład gry Star Citizen, która crowdfundując przez półtora roku zebrała już ok. 50 milionów dolarów, niekoniecznie tę tezę podpiera. ;) Jednak statystyki udostępnione przez Kickstartera wyraźnie wskazują na zależność między czasem trwania inicjatywy a szansą jej sfinansowania:

Wniosek: statystycznie, projekty trwające dłużej częściej ponoszą porażkę.Dlatego też Kickstarter wskazuje na optimum w postaci 30-sto dniowej kampanii (dozwolone maksimum zostało u nich zmniejszone z 90 do 60 dni).  

źródło: https://dl.dropboxusercontent.com/u/576530/kickstarter/duration_success_rate_full.png  

Ustalenie czasu trwania zbiórki to nie wszystko – musisz także rozważnie dobrać termin startu i zakończenia kampanii. Dlaczego? Ponieważ są to dwa najbardziej kluczowe punkty w każdej zbiórce crowdfundingowej. My w uproszczeniu nazywamy to “wąwozem” albo “doliną” ze względu na kształt wykresu:  

źródło: https://dl.dropboxusercontent.com/u/576530/kickstarter/u_shape_full.png  

Co zrobić aby zmaksymalizować ilość i wysokośc wpłat pierwszego i ostatniego dnia?  

Zaplanuj kampanię w taki sposób, aby kończyła się… tuż po okresie wypłaty. Nie musimy chyba tłumaczyć Ci dlaczego.

Postaraj się wyznaczyć start swojej zbiórki na niedzielę lub poniedziałek, a jej zakończenie – na piątek wieczorem lub również poniedziałek (My, Tłum jesteśmy wtedy bardzo aktywni w Sieci).

Przeprowadzenie zbiórki przed wakacjami i okresem świątecznym jest zalecane, ale jeśli wiązałoby się to z przesunięciem w czasie całego przedsięwzięcia np. o kwartał, nie przywiązuj do tego większej wagi.

  Ponadto, jeżeli dostrzegasz na horyzoncie jakieś ważne wydarzenie tematycznie powiązane z Twoim produktem/usługą/dziełem (np. konwent gier planszowych), to właśnie wokół niego spróbuj nakreślić ramy czasowe kampanii. Zgranie jej z wydarzeniem, to stworzenie doskonałej okazji do promowania swojej zbiórki, a nawet zbierania wpłat (nie krępuj się nosić przy sobie tabletu z otwartą stroną projektu ;) ).

Jeszcze uwaga techniczna: przetworzenie danych i zweryfikowanie Twojego konta na platformie może zająć nawet kilka dni, dlatego nie odkładaj tego na ostatnią chwilę przed wyznaczonym startem

Przemyślane ramy czasowe mogą tylko pomóc Twojej kampanii, ale pamiętaj, że większe znaczenie będzie mieć to, jak spiszesz się już w jej trakcie.