#ochronaroslin

Pluskwiak śliwkowiec: cichy zabójca plonu śliw w tym sezonie

W wielu sadach, z którymi pracujemy, szkody od pluskwiaka śliwkowca widoczne są dopiero przy zbiorze – owoce przedwcześnie opadają, są drobniejsze, zniekształcone. Problem narasta szczególnie tam, gdzie ochrona opiera się wyłącznie na schematach z poprzednich lat. Poniżej podsumowanie najważniejszych wniosków z ostatnich sezonów w gospodarstwach towarowych.

Gdzie naprawdę zaczyna się problem? Na podstawie rozmów z rolnikami widzimy, że kluczowy moment to wczesna wiosna. Ciepłe, suche okresy sprzyjają intensywnemu żerowaniu owadów na młodych zawiązkach. W wielu gospodarstwach problem wynika z opóźnionego lustracji – reagujemy dopiero, gdy widać opad zawiązków, czyli zbyt późno z punktu widzenia ekonomiki ochrony.

Warunki pogodowe i technologia ochrony W sadach o słabszych glebach, z ograniczonym nawożeniem organicznym i uproszczoną ochroną, szkody są wyraźnie większe. Pluskwiak korzysta z osłabionych drzew: stres wodny i niedobory składników zwiększają podatność śliw. Z naszych obserwacji wynika, że tam, gdzie łączy się regularną lustrację, prawidłowe terminy zabiegów i zbilansowane nawożenie, straty handlowe są istotnie niższe, mimo podobnego poziomu presji szkodnika.

Wnioski praktyczne dla sadownika 1. Wprowadź systematyczną lustrację od wczesnej wiosny, szczególnie w latach z ciepłym, suchym startem sezonu. 2. Oceniaj opłacalność zabiegów w odniesieniu do spodziewanego plonu handlowego, a nie tylko do kosztu środka. 3. Analizuj całą technologię (gleba, nawożenie, nawadnianie, struktura odmian) – w wielu przypadkach to ona decyduje o skali szkód.

Szczegółowe omówienie biologii szkodnika, progów ekonomicznej szkodliwości i wariantów ochrony przedstawiamy w materiale: https://rolnicy.com/pluskwiak-sliwkowiec-sliwy/

Fungicyd w rzepaku: T1 i T2 nie „na oko”, tylko w oparciu o fazę rozwoju

W wielu gospodarstwach widzimy ten sam problem: zabiegi T1/T2 w rzepaku wykonywane zbyt wcześnie „na wszelki wypadek” albo zbyt późno, gdy infekcja jest już w łanie. Efekt to niepotrzebne koszty lub straty plonu, których można było uniknąć dzięki lepszemu dopasowaniu terminów do faz BBCH i pogody.

T1 – fundament ochrony i regulacji łanu

Na podstawie rozmów z rolnikami widzimy, że T1 często traktowany jest wyłącznie jako „regulator”. Tymczasem jego kluczową rolą jest zahamowanie wczesnych infekcji suchej zgnilizny i wspieranie budowy silnego systemu korzeniowego. Optymalny termin to faza zwartego pąka (BBCH 31–32 u rzepaku ozimego), przy aktywnej wegetacji. W wielu gospodarstwach problem wynika z wjazdu w pole przy zbyt niskich temperaturach – substancje nie działają w pełni, a koszt zabiegu pozostaje.

T2 – ochrona łuszczyn, gdy gra toczy się o plon

T2 to zabezpieczenie górnych pięter łanu i łuszczyn przed zgnilizną twardzikową i szarą pleśnią. Z naszych analiz kilkuset pól wynika, że kluczowe jest trafienie w okres pełni kwitnienia, a nie „na wszelki wypadek” już przy pierwszych kwiatach. Ryzyko chorób rośnie szczególnie przy długim kwitnieniu, deszczowej pogodzie i gęstym łanie. W realiach wysokich kosztów produkcji każdy niepotrzebny przejazd to obciążenie budżetu, a spóźniony zabieg – realna utrata nasion.

Wnioski praktyczne

Planuj T1 i T2 według faz BBCH i prognozy pogody, nie tylko kalendarza.

Dobór substancji i strategii musi uwzględniać stanowisko, intensywność nawożenia i presję chorób z poprzednich lat.

Warto raz w sezonie zrobić chłodną analizę: ile naprawdę kosztuje zbyt wczesny lub spóźniony zabieg w Twoim gospodarstwie.

Pełne omówienie terminów T1/T2 i praktycznych schematów ochrony znajdziesz w materiale: https://rolnicy.com/ochrona-fungicydowa-rzepaku-kluczowe-terminy-zabiegow-t1-i-t2/

Chwasty w pszenicy ozimej: dlaczego „jeden uniwersalny herbicyd” nie działa?

W wielu gospodarstwach pszenica ozima traci 10–20% plonu nie z powodu pogody, ale źle dobranej ochrony herbicydowej. Częsty błąd to kupowanie „tego, co u sąsiada działało”. Z naszych obserwacji wynika, że przy obecnych kosztach produkcji i cenach zboża taki schemat jest po prostu zbyt ryzykowny.

1. Poznaj presję chwastów na swoich polach Na podstawie rozmów z rolnikami widzimy, że kluczowy jest realny skład zachwaszczenia: miotła zbożowa vs. wyczyniec, przytulia, fiołek, samosiewy rzepaku. Ten sam preparat może być świetny na miotłę, a zbyt słaby na wyczyńca. Bez lustracji pola dobór środka to w praktyce loteria.

2. Warunki glebowe i termin zabiegu W wielu gospodarstwach problem wynika z niedostosowania herbicydu do typu gleby i wilgotności. Preparaty doglebowe wymagają odpowiedniej wilgotności i struktury gleby; na suchą jesień lepiej sprawdza się zabieg nalistny. Zbyt późny oprysk przy silnie rozwiniętych chwastach wymusza wyższe dawki lub droższe mieszaniny.

3. Ekonomia: skuteczność za każdą cenę to też błąd Analiza setek przypadków pokazuje, że najdroższy program nie zawsze jest najbardziej opłacalny. Kluczowe jest dopasowanie strategii do intensywności technologii, potencjału stanowiska i planowanej sprzedaży ziarna. Inny poziom inwestycji uzasadniony jest przy pszenicy konsumpcyjnej na dobrych glebach, inny przy zbożu paszowym.

Wnioski praktyczne: – zawsze rozpocznij od lustracji pól i identyfikacji dominujących chwastów, – dobieraj herbicyd do typu gleby, wilgotności i możliwości wjazdu w pole, – kalkuluj koszt zabiegu w relacji do realnego potencjału plonu na danym stanowisku.

W rolnicy.com opieramy się na danych z wielu sezonów i współpracy z setkami gospodarstw. Pełne omówienie kryteriów doboru herbicydu do pszenicy ozimej znajdziesz tutaj: https://rolnicy.com/jak-dobrac-herbicyd-do-zwalczania-chwastow-w-pszenicy-ozimej/

Sucha zgnilizna kapustnych: dlaczego sama chemia już nie wystarcza?

W ostatnich sezonach obserwujemy w gospodarstwach wyraźny wzrost presji suchej zgnilizny kapustnych. Zmienne warunki pogodowe, uproszczenia w zmianowaniu i rosnące koszty środków ochrony sprawiają, że poleganie wyłącznie na fungicydach staje się zbyt ryzykowne – także ekonomicznie. Coraz większą rolę odgrywa dobór odmian rzepaku.

Odmiana jako pierwsza „tarcza”

Na podstawie rozmów z rolnikami widzimy, że tam, gdzie przy podobnej technologii prowadzenia łanu wprowadzono odmiany z odpornością na suchą zgniliznę, presja choroby i straty plonu były wyraźnie niższe. Szczególnie na polach o zwięzłej glebie i częstym udziale rzepaku w zmianowaniu odporność genetyczna stabilizuje wynik ekonomiczny – ogranicza liczbę zabiegów i ryzyko uszkodzeń szyjki korzeniowej w latach o wilgotnej jesieni.

Warunki pogodowe i technologia a sens odporności

W wielu gospodarstwach problem wynika z nakładania się kilku czynników: lekkie gleby, późny siew, słabe odżywienie jesienne i łagodne zimy sprzyjające infekcjom. W takich sytuacjach odmiany odporne działają jak bufor bezpieczeństwa – nawet gdy termin zabiegu fungicydowego „ucieknie” przez pogodę lub natłok prac. Nie jest to rozwiązanie zamiast ochrony, ale realne zmniejszenie ryzyka utraty części plonu i marży.

Wnioski praktyczne

Traktuj odporność na suchą zgniliznę jako stały element strategii, nie dodatek marketingowy.

Dobieraj odmiany pod konkretne warunki gospodarstwa (gleba, zmianowanie, poziom intensywności).

Licz ekonomię: porównaj koszt nasion, ochrony i możliwą różnicę w stabilności plonowania między odmianami.

Na rolnicy.com analizujemy setki przypadków z różnych regionów kraju. Pełne zestawienie i omówienie odmian rzepaku odpornych na suchą zgniliznę kapustnych znajdziesz tu: https://rolnicy.com/odmiany-rzepaku-odporne-na-sucha-zgnilizne-kapustnych/