Va_sallo latyne los a , feodale wêreld, 'n wedersydse verhouding van getrouheid en beskerming tussen twee mense, beide vry, van wie een, die vasal, hom onderwerp het aan die gesag van 'n ander, genaamd senior (fr. Suzerain), en belowe hom getrouheid en hulp in die veld militêre en geregtelik (auxilium et consilium) in ruil vir beskerming wat ook 'n spesifieke ekonomiese inhoud gehad het. Die oorsprong van v., waarvan spore sowel in Romeinse as barbaarse instellings gevind word, word in die grys gebied tussen vryheid en diensbaarheid geplaas, wat oorgaan in die wêreld van die vryes, en dan in 'n hoë sosiale sfeer, danksy die karakterisering in militêre sin. Dus die v. hy het hom, in die vroeë Middeleeuse konteks van swak openbare instellings, onderskei tussen die bande van afhanklikheid tussen mense (die accomendationes van die Frankiese koninkryk van die 7de eeu). Die fortuin van v. dit hou verband met die opkoms van die vasale, soos die gewapende kliënte hulle bowenal in Austrasië gedefinieer het, die streek waaruit die dinastie van die sterkste paleismeesters, die Pipinids-Arnolfingi (later Karolingiërs genoem) gekom het. Sodra hulle aan bewind was, het hierdie die tipiese instellings van die landaristokrasie van die Noorde deur die Frankiese 'groot koninkryk' versprei, en so het die v. hy het begin om al die militêre en patronaatskapbande tussen vrye mans te standaardiseer, deur dié tipies van die Merovingiese tyd (leudes, antrustiones, ens.) te vervang en geleidelik 'n meer duidelike aristokratiese konnotasie aan te neem. Die grondslag van die Karolingiese Ryk het toe die v. in Italië, Duitsland, Noord-Spanje; die daaropvolgende Normandiese verowerings het dit Engeland en die kruistogte in die Ooste laat binnedring. Die toegangseremonie in v. het die immixtio manuum, die «vermenging van hande» tussen die vasal en die heer ingesluit om die volledige ondergeskiktheid van eersgenoemde aan te dui, veronderstel gedurende die 9de eeu. waardes geïnspireer deur Christelike etiek. Met die vassi dominici, dit wil sê die vasale van die koning (of keiser), word die band van v. hy het 'n politieke waarde aangeneem, al moet dit nie verwar word met politieke ampte of met dié van hertog, markies en graaf, met wie hy in dieselfde persoon kon saamleef nie. Die ekonomiese eweknie van die verhouding van v. dit het die vorm van 'n begunstiging of vete aangeneem, dikwels in die vorm van 'n grondkonsessie wat, nadat dit oorerflik geword het (edik van Quierzy van 887 en Edictum de beneficiis van Conrad II van 1037), uiteindelik groter belang as die persoonlike verband aangeneem het. Die maksimum ontwikkeling van v. het plaasgevind binne die nuwe monargieë van die Laat Middeleeue wat, beide in die loop van die stadige proses van hersamestelling van openbare gesag (in Frankryk en, gedeeltelik, in Italië), en na die omwentelinge as gevolg van militêre verowerings (in Engeland, in die Koninkryk Jerusalem, in die Latynse Ryk van die Ooste, in Oos-Europa van Duitse penetrasie), het dit gebruik as 'n skakel tussen die plaaslike (heerlike) magte van die aristokrasie en die hiërargie van openbare magte wat nou stewig aan die hoof staan van die soewerein, koning of keiser
Dr De Beer
