#archaeological dictionary

🇹🇷 Çatalhöyük Çatalhöyük, Konya'nın Çumra İlçesi sınırlarında olup, ilçenin 10 km. doğusunda yer almaktadır. Höyük, farklı yükseklikte iki tepe düzü olan bir tepe şeklindedir. Bu iki yükseltisi nedeniyle çatal sıfatını almıştır. Çatalhöyük 1958 yılında J. Mellaart tarafından keşfedilmiş, 1961-1963 ve 1965 yıllarında kazısı yapılmıştır. Yüksek tepenin batı yamacında yapılan araştırmalar neticesinde, 13 yapı katı açığa çıkarılmıştır. En erken yerleşim katı (1) ise M.Ö. 5500 yıllarına tarihlenmektedir. Stil kritiği yolu ile yapılan bu tarihleme, C 14 metodu ile de doğrulanmış bulunmaktadır. İlk yerleşme, ilk ev mimarisi ve ilk kutsal yapılara ait özgün buluntuları ile insanlık tarihine ışık tutan bir merkezdir.

🇬🇧 Altamira One of the most important painted Palaeolithic caves (as is Lascaux, France) and one of the earliest discovered (1879). The site is in the Cantabrian Mountains of northeast Spain and the 280-meter long cave is famous for its polychrome animals, which include deer, bison, and wild boar painted in red, black, and a range of earth colors. Most of the art in the cave was produced by Solutrean and Magdalenian peoples, with one layer radiocarbon-dated to c 13,000 BC. The most famous panel is of 15 bison, plus deer and horses. There is also a hall with black paintings, and symbols are found in several parts of the cave. 🇹🇷 Altamira Altamira mağarası İspanya'nın kuzey kesiminde paleolitik çağlardan kalma mağaradır. Santander yöresinde, Santillana del Mar yakınında yer alan Altamira mağarası, 1879'da bulunmuştur. Tarihöncesi'nden kalma duvar resimleriyle ünlüdür. Girişe yakın tavanda yer alan canlı renkli büyük hayvan figürleri, daha çok bizon figürleridir. Figürler o zamanın Kamanları tarafından çizilmiştir ve bir çeşit tören edasıyla yapılmıştır. Bu çizimlerin amacı yapılacak olan bir sonraki avın daha bol ve bereketli geçeceği inancıdır. Bir çeşit av büyüsüdür. Hayvan resimlerinin çizilmesiyle ruhlarının bu resimlere hapsedildiği ve avın daha kolay geçeceği inancı vardır.

🇬🇧 Theatre of Aspendos The theatre of Aspendos is one of the best preserved theatres of the Roman world. It is situated in Lycia (Turkey) at about 15 km from the mediterranean coast. The history of the city goes probably back to 1000 BC. Romanisation started in 190 B.C. The theatre was built in the period 161 - 169 A.D. on the south-east slope of the hill on which the ancient city was developed. 🇹🇷 Aspendos Tiyatrosu Aspendos Antik Kenti’nde bulunan Aspendos Tiyatrosu, büyüklüğü, sağlamlığı ve görkemli sahne binasıyla önemli bir tarihi yapıdır. Antalya’nın Serik ilçesine bağlı Belkıs köyünde bulunan tiyatro, antik Aspendos kentinde 2. yüzyılda Roma İmparatoru Marcus Aurelius döneminde inşa edildi. 15-20 bin kişilik oturma kapasitesine sahip tiyatronun sahne binası, ahşap sahnenin, onun gerisindeki duvarları süsleyen heykeller ve sütunlar dışında, neredeyse eksiksiz bir şekilde günümüze ulaşmış durumda. İki uçtaki merdivenler ve oturma yerleri üzerindeki 58 sütun ve kemerden oluşan galeri ise onarım görmüş durumdadır. Yapıda kullanılan ana malzeme kalitesiz bir tür konglomera olsa da oturma sıraları, döşemeler ve kaplamalarda mermer kullanılmıştır.

🇬🇧 Scutum The most famous of the Roman shields, great scuta were large and either rectangular or oval. Early oval scuta evolved into the rectangular, semi-cylindrical versions, which were used by the foot soldiers of the early Empire to great effect. Their concave nature offered substantial protection, but made the use of weapons somewhat difficult as it restricted arm movement. 🇹🇷 Scutum Scutum Latince "kalkan". Zaman içerisinde Antik Roma lejyonerleri tarafından savunma ve saldırı amaçlı kullanılan dikdörtgen, dışa doğru bombeli bir forma sahip vücut kalkanını tanımlamak için kullanılmaya başlanmıştır. Kalkanın kavisli şekli, taşıyan lejyonere mükemmel bir koruma sağlamaktaydı.

🇬🇧 Cenotaph Greek for empty tomb the term describing a tomb built as a memorial for ceremonial purposes and never intended for the interment of a body. Greek writings indicate that the ancients erected many cenotaphs including one for the poet Euripides in Athens but none of these survive. The subsidiary pyramids of the 4th-6th Egyptian dynasties are probably cenotaphs. 🇹🇷 Kenotaph Kenotaph. Ölüp, cesedi dönmeyen kişinin onuruna dikilen ve ölü kültü ritüellerininyapılmasını sağlayan anıt.

Ionia Ionia is the name given during ancient times to the central region of Anatolia’s Aegean shore in Asia Minor, present-day Turkey, one of the most important centres of the Greek world.

🇹🇷 Horologium Horologium, Latince kökenli bir kelime olup, antik Yunan dilinde orologion olarak geçmektedir. Kelime anlamı olarak, “saati söyleyen” denilebilir. “ora”, saat anlamında, “-logion” ise söylemek anlamındadır. Antik Roma ve daha öncesinde güneş ve mevsim saati olarak kullanılmıştır.

Galley A long ship with a single deck, propelled either with oars or sails. The galley was the form of ship universally used in ancient times, and representations of it are often found on basreliefs, &c. The galley survived in Southern Europe until the eighteenth century, but is obsolete now. It occurs as a charge in heraldry under the name lymphad.