1:400

Po wielu dekadach postanowiłem wrócić do pasji z lat młodzieżowych, czyli modelarstwo kartonowe, a przede wszystkim marynistyka.

Pierwszy impuls pojawił się podczas towarzyskiego spotkania i rozmów dotyczących zainteresowań w czasach zamierzchłych.

I tak się zaczęło, pomyślałem że to niezły pomysł, wrócić do kartonu. Najpierw eksploracja w internecie. Nie miałem pojęcia, że dzisiaj modelarstwo to ocean możliwości, bogata oferta , czasy w których kompletowanie warsztatu to czysta przyjemność. No cóż, nie powinno to nikogo dziwić, kto pamięta wyczekiwanie na kolejne wydanie "Małego Modelarza", codziennym odwiedzaniem kiosku "Ruchu", które finalnie doprowadzało do pogłębiania relacji typu klient - sprzedawca.

Cały proces przygotowań trwał rok, w tym czasie uwagę skupiłem na ofercie wielu świetnych wydawnictw. Pojawiło się pytanie jaka skala, jakie inspiracje... postanowiłem zmierzyć się z 1:400 i chyba tak zostanie. W lutym 2023 usiadłem przy biurku i drżącą ręką zacząłem wycinać pierwszy model: DKM "Bolkoburg" - bazę okrętów podwodnych wydawnictwa JSC.

W kolejnym poście gdzieś tutaj obok, albo niżej skromne fotorelacje, początki co widać również na zdjęciach ("Bolkoburg") oraz niszczyciel "Z-32" typu 36A z tego samego numeru wydawnictwa JSC.

Najsłynniejszy polski transatlantyk został zbudowany razem z bliźniakiem „Piłsudskim” we włoskiej stoczni Monfalcone. Wszedł do służby w 1936 roku na linię Gdynia – Kopenhaga - Nowy Jork – Halifax. Do wybuchu wojny odbył na niej 39 rejsów. Światową sławę i przydomek „Lucky Ship” – szczęśliwego statku – przyniosła „Batoremu” wojenna służba jako transportowca w konwojach przewożących wojsko, ewakuowana ludność i cenne, strategiczne ładunki. Większość wojennej służby przebył pod kapitanem Zygmuntem Deyczakowskim (od poł. 1940 roku). Nigdy nie został skutecznie zaatakowany, nie dosięgły go torpedy, miny ani bomby sił państw Osi Berlin-Rzym-Tokio.

„Lucky Ship” Ewakuował złoto i papiery wartościowe Banku Anglii wraz z arrasami wawelskimi do Kanady, transportował wojska brytyjskie, polskie, amerykańskie, kanadyjskie i francuskie, nawet ponad 2 tys. podczas rejsu, m. in. po Atlantyku, Morzu Północnym, Śródziemnym, Czerwonym i Oceanie Indyjskim. Wielki rozgłos przyniosła mu ewakuacja brytyjskich dzieci do Australii. Podróż miała się odbyć w dwóch etapach, z przesiadką na inny statek. Zakochane w „Batorym” oraz jego charyzmatycznym kapitanie dzieci buntem i głodówką wymogły na admiralicji brytyjskiej dokończenie ewakuacji na pokładzie „Lucky Ship”.

źródło: Dziennik Bałtycki

Wydawnictwo JSC, operacja desantowa: Sycylia 1943, MS "Batory" w służbie wojskowej jako transportowiec wojska. Ilustracja na okładce: Grzegorz Nawrocki.

Batory podczas wojny. Fotografia z kolekcji Grzegorza Rogowskiego.

źródło: www.the-blueprints.com

"Lucky Ship" w Nowym Jorku. Fotografia ze zbiorów p. Aleksandry Karkowskiej.

Link: Niezła Sztuka: M/S Batory. Statek legenda, pływające miasto.

Model GPM, I wydanie, skala 1:400.

Powyżej USS "Arizona" wydawnictwa GPM, trzecie wydanie 2020, autor projektu: Matveev Dmitry Vladimirovich, ilustracja na okładce: Grzegorz Nawrocki.

W wydawnictwie pojawiły się jeszcze dwa wcześniejsze wydania, drugie z roku 1997, ta sama skala 1:200.

Ja natomiast zdecydowałem się na najstarsze wydanie, które zostało przygotowane właśnie w skali 1:400, było to pierwsze wydanie i drugi zeszyt wydawnictwa GPM. Rok wydania niestety nie jest mi znany, stopka redakcyjna nie zawiera takiej informacji. Poniżej okładka wydania.

Fotografie sklejonego modelu w skali 1:400.

Amerykański pancernik typu Pensylvania, zatopiony 7 grudnia 1941, o godzinie 8:10, podczas japońskiego ataku w Pearl Harbor.

USS Arizona (BB-39) - amerykański pancernik typu Pensylvania. Budowę tego okrętu rozpoczęto 16 marca 1914 roku, wodowanie odbyło się w stoczni Brooklyn Navy Yard 19 czerwca1915 a do służby wszedł 17 października 1916. W sumie zbudowano 2 okręty tego typu, bliźniaczą jednostką był pancernik USS „Pensylvania”. W latach 1929–1931 przeszedł gruntowną przebudowę.

Został zatopiony 7 grudnia 1941 o godzinie 8:10, podczas japońskiego ataku w Pearl Harbor. Jedna z ciężkich bomb o masie 800 kg zrzuconych podczas ataku z lotu poziomego, po przebiciu pierwszych dwóch lekkich pokładów, eksplodowała w zetknięciu z głównym pokładem pancernym, częściowo go tylko przebijając. Jednak podmuch eksplozji detonował znajdujący się na pokładzie niżej (pokład przeciwodłamkowy) magazyn czarnego prochu, służącego do wystrzeliwania samolotów z katapult okrętowych (którego to magazynu w czasie wojny nie przewidywano w tym miejscu). Fala wybuchu przeniknęła w głąb okrętu poprzez szyby wentylacyjne i otwarte włazy pionowe, docierając do głównego magazynu ładunków miotających pod barbetą wieży numer 2, detonując go. W wyniku eksplozji pancernik uległ całkowitej zagładzie, bardzo szybko osiadając na dnie (w niecałe 9 minut). Wybuch spowodował natychmiastową śmierć 3/4 załogi - 1177 osób na pokładzie. Wrak pancernika nie został wydobyty. Pozostałości nadbudowy wystające nad powierzchnię wody zostały usunięte, z wyjątkiem barbety trzeciej wieży artylerii głównej. W 1962 otwarto postawione na wraku w poprzek pięćdziesięciometrowe mauzoleum Pomnik USS Arizona.

źródło: Wikipedia.

Płonący wrak "Arizony".

Wrak pancernika pozostał na dnie. Pozostałości nadbudowy wystające nad powierzchnię wody, oraz maszty zostały usunięte, z wyjątkiem barbety jednej z wież. Zdemontowano też artylerię główną. W 1962 otwarto postawione nad wrakiem, pięćdziesięciometrowe mauzoleum – Pomnik USS „Arizona”.

we wnętrzu pancernika pozostały ciała poległych marynarzy, a widoczne na powierzchni wycieki oleju z głębi okrętu nazywane są „Łzami Arizony”, która po dziś dzień opłakuje swoją załogę.

źródło: Lex/Historia & Technologia/World of Warships

Kolejny model: wydawnictwo "Mały modelarz".

Pierwotnie plany wykonane przez p. Andrzeja Kraśnickiego były w skali 1:300. Egzemplarz z 1992 roku, który nabyłem był w bardzo złym stanie. Pożółkły, w niektórych miejscach rozpadający się karton skłonił mnie do przeprowadzenia rekonstrukcji.

Po przeskalowaniu do 1:400 postanowiłem według oryginalnych planów model odrysować, wydrukować na nowym kartonie i nastąpił etap klejenia. Poniżej kilka fotografii skończonego modelu.

USS "Belleau Wood" - lekki lotniskowiec klasy Independence, CVL - 24. "Mały Modelarz" - 1992, model autorstwa Andrzeja Kraśnickiego, ilustracja na okładce w wykonaniu Adama Werki.

Bliźniaczy okręt USS "Princeton", CVL - 23.

Kolejny model to niszczyciel "Z-32", typ 36A (mob). Wydawnictwo JSC. Ilustracja na okładce: Adam Werka.

Poniżej dwa zdjęcia prosto z "suchego doku". :)

Jak najszybciej chciałem pójść dalej, uznając klejenie tego modelu za etap startowy.