#zoonoz

Hantavirüs etkenli zoonoz hastalıklar, Renal sendrom ile seyreden hemorajik humma ve Hantavirüs akciğer sendromu Asya, Rusya ve Kuzey Avrupa'da hemorajik belirtilerin ve böbrek yetmezliğinin bir arada bulunduğu hastalık tablolar olarak bildirilmiş, ilk kez 1978'de Kore hemorajik humması etkeni olarak izole edilen Hantaan virüsü ile etiyolojik bir bağlantı kurulmuştur. Aşağıdaki hastalık etkenleriyle ortak antijenler bulunmuştur: Uzak Doğu'da Kore hemorajik humması (KHH) Böbrek sendromu bulunan hemorajik humma Rusya ve Çin'de nefrosonefrit veya Tula humması Skandinavya'da epidemik nefropati (NE, nephropathia epidemica) 1. ve 2. Dünya Savaşlarında askerlerde görülen “feldnephritis” vakalarından, büyük olasılıkla bu etken sorumludur. 1993 Mayıs ayında Hantavirus akciğer sendromu (HAS), ABD'nde ve sonra Güney Amerika'da yeni bir Hantavirüs hastalığı olarak tanımlanmıştır. Eş adları, “dört köşe hastalığı, four corner disease” ve “Sin nombre”dir. Hantavirüs Etkeninin Etiyolojisi Etken 1987'de Bunyaviridae ailesinin Hantavirüs cinsine yerleştirilmiştir. Çeşitli küçük kemiriciler farklı Hantavirüsler için rezervuar rolü oynarlar ve insandaki enfeksiyonlar için kaynak oluştururlar. Hantavirüslerde tip özgüllüğü ve cins benzerliği uzun ortak bir evrimden kaynaklandığını düşündürecek kadar kesinlikle çeşitli omurgalıların taksonomik sınıflandırmasına uygunluk gösterir. Hantaan, Seoul ve Dobrava virüslerinin Murinae (fare) ailesinin üyeleri ile birliktelikleri olup üçü birbirl...

Chagas hastalığı, 1909'da kirpikli bir protozoon olan Trypanosoma cruzi'yi insan ve hayvan patojeni olarak tanımlayan Brezilyalı hekim C.Chagas'ın adıyla adlandırılmıştır. Tripanozomozun Amerikan formu Güney Amerika ve Orta Amerika ülkelerinde ağır bir sağlık sorunu olduğu gibi sosyal bir sorundur. Etiyolojisi Eken olan Trypanosoma cruzi (T. cruzi), konağın kanında çoğalmayan tripomastigof şeklinde bulunur; 17-20 μm boyunda ve 2 μm eninde bir flagellat olup, dalgalı membranlı ve kamçılı bir protozoondur. Vücuda girdikten sonra retiküloendotelyal sistem (RES) hücrelerinde bölünebilen amastigot (kirpiksiz) oluşur; 5x1 μm büyüklüğünde olup yuvarlak nukleusludur ve çomak şeklinde kinetoplastları bulunur (< mitokondriyumun parçaları). Trypanosoma rangeli (T.rangeli), Orta ve Güney Amerika'da rastlanan bir başka Tripanozom türüdür. İnsandaki belirtisiz T.rangeli enfeksiyonları T.cruzi enfeksiyonlarından 5-6 kat daha fazladır ve ayırıcı tanıda dikkate alınmalıdır. Bulunduğu Canlılar ve Coğrafya Bölgeleri WHO (1991) kayıtlarına göre, Meksika ve Arjantin arasında 160 milyon insan enfeksiyon riski altındaydı. Yılda 7-12 milyon yeni enfeksiyon kayıtlara geçmektedir ve kronik vakaların sayısı 16-18 milyondur (PAHO 1995). Ölümlerin sayısı da 45.000/yıl olarak verilmektedir. Hastalığın yayılımı hematofaj olan Triatoma türlerinin (Reduviide ailesi) ve rezervuar konak olan hayvanların dağılımına bağlıdır. Chagas hastalığı, Küba hariç Latin Amerika alt kıtasında endemik olarak b...

Capnocytophaga enfeksiyonları, Capnocytophaga (C.) canimorsus ve C. cynodegmi, köpek ve kedi ısırmasına bağlı hafif, lokal yara enfeksiyonlarından fulminan, çoğu kez ölümcül seyirli sepsis, meninjit ve edinsel koagülopatiye kadar uzanan geniş bir hastalık yelpazesinin etkenleridir. Etiyoloji Capnocytophaga cinsi içinde, eskiden CDC Grup DF-I ve DF-2 olarak tanımlanan ve şimdi FMavobacteriaceae ailesi içinde yer alan bakteriler bulunur. Halen yedi türü bulunan bu ailede fakültatif anaerop, kolay üretilen, gram negatif, çoğunlukla fusiform çomak şeklinde (2,5-7,5 um x 0,4-0,6 um) bakteriler bulunur; bakterilerin kıvrık ve kokkoid şekilleri de vardır. Capnocytophaga ochracea (eski adı, DF-I), C. gingivalis, C. sputigena, C, haemolytica ve C. granulosa insanın normal ağız florasında bulunurlar, diş plaklarından izole edilmiş olup periodondit ile ilişkileri vardır. Capnocytophaga canimorsus ve Capnocytophaga cynodegmi zoonoz etkenidirler. Bulunduğu Yerler ve Dağılım Capnocytophaga canimorsus ve C. cynodegmi köpeklerin, daha ender olarak kedi ve tavşanların normal ağız floralarında bulunurlar. Capnocytophaga canimorsus bağışıklık sistemi zayıf olanlarda, çoğunlukla nötropenik hastalarda ender olarak immunokompetan kişilerde sepsis ve endokardit, osteomiyelit ve peritonit gibi ağır enfeksiyonlara neden olur. Hayvan bakıcıları, veteriner hekimler, hayvan üreticileri ve hayvan sahipleri özellikle risk altındadırlar. Bulaşma Capnocytophaga canimorsus ve C. cynodegmi enfeksiyon...