#perec

NOTES DE LECTURE Un inédit de Georges Perec, rien moins, vient d’être publié aux éditions du nouvel Attila. Il s’agit de La Machine, fruit de la collaboration entre Georges Perec et et son traducteur allemand des Choses et de La Disparition, Eugen Helmlé. À l’initiative de Valentin Decoppet, auteur et traducteur, et de Camille Bloomfield, poète et traductrice, La Machine est accessible aux…

        Blogumdaki 01 ve 02 numaralı yenidenyazım ve değerlendirme örneklerini Perec’in oyununun bütün kaidelerine uyarak uzun bir çalışma sonucu Türkçe’de gerçekleştirmiştim. İlgili kuralları takip ederek siz de deneyebilirsiniz. Aşağıda göreceğiniz örnekler ise Perec’in oyununu henüz fark etmeden önce, editörümün benden talep ettiği 144 harfli çeviri görevine dahil. Bu çevirileri yaptıktan sonra matrisin gerçek anlamını çözebildim ve hepimiz epey şaşırdık. Akabinde başarıp başaramayacağımı kestiremesem de matris kurallarına tam uyan yenidenyazımlara ve tanımlama yazısına giriştim. Oldu. Aşağıdaki çeviri ve adaptasyon işlerini de; metne dair madalyonun öteki yüzünü teşkil ettikleri, değerli derecede deneysel çaba gerektirdikleri ve Perec’in matris kurallarına uygun düzdüğü şiirin anlamını da işitebilmemiz için aşağıda paylaşıyorum. İlgili metinler önceki yazımda tanımladığım kurallar listesinin sadece “a” ve “b” şerhlerine uymaktadır. Yani Fransızca’da 144 harf ile yazılmış bir metni, anlamını muhafaza etmeye çalışarak 144 harfle Türkçeleştirdim. Yanı sıra orijinal metinden esinlenilen başka anlam kapılarını da barındıran, kendi şiir dilimi ve sözcelemimi yansıtmayı denediğim, yine 144 harf olma kaidesine uyan adaptasyonlar da denedim.

(İlgili çeviri ve yeniden yazımlar Karşı Sanat'taki Disiplinlerarası Şiir sergimizde sergilenmiştir.)

01

MÜPHEM KAYNAŞMADI ÖLÜMLE

Çeviri:

Müphem; kaynaşmadı ölümle.

dal için’e:

esinliyor mu hala seni?

gürlüyor mu?

yüce şuânı ayırıyor mu mecrasından?

boş lakırdı, kara özsu; -beyhude çaba-

besliyor mu tuhaf,

toy tohumunu?

M Ü P H E M K A Y N A Ş

M A D I Ö L Ü M L E D A

L İ Ç İ N E E S İ N L İ

Y O R M U H A L A S E N

İ G Ü R L Ü Y O R M U Y

Ü C E Ş U A N I A Y I R

 I Y O R M U M E C R A S

I N D A N B O Ş L A K I

R D I K A R A Ö Z S U B

E Y H U D E Ç A B A B E

S L İ Y O R M U T U H A

F T O Y T O H U M U N U

Adaptasyon:

öncü kapanışın örtüleri..

dönerim:

laik mucizeler &

Pius’un platonik ayetlerindense;

kamerî yolun kürüne.

odağı sarsıp;

(atıl yaralar, kof) ?

olabilir miyim, tuhaflığımızın belası ?

Ö N C Ü K A P A N I Ş I

N Ö R T Ü L E R İ D Ö N

E R İ M L A İ K M U C İ

Z E L E R P İ U S U N P

L A T O N İ K A Y E T L

E R İ N D E N S E K A M

E R İ Y O L U N K Ü R Ü

N E O D A Ğ I S A R S I

P A T I L Y A R A L A R

K O F O L A B İ L İ R M

İ Y İ M T U H A F L I Ğ

I M I Z I N B E L A S I

02

AYRIM, BİLDİR BİZE

Çeviri:

Ayrım

Bildir bize ayrım; nerede biter ulu tariz,

çöker haraplık yarışı

umut havzasında.

Çıkmaz sokakta:

-altın hile mabedinin düştüğü-

ölüsoytarının kârı azalır.

Kabuklu hale...

A Y R I M B İ L D İ R B

İ Z E A Y R I M N E R E

D E B İ T E R U L U T A

R İ Z Ç Ö K E R H A R A

P L I K Y A R I Ş I U MU

T  H A V Z A S I N D A Ç

I K M A Z S O K A K T A

A L T I N H İ L E M A B

E D İ N İ N D Ü Ş T Ü Ğ

Ü Ö L Ü S O Y T A R I N

I N K A R I A Z A L I R

KA B U K L U H A L E

Adaptasyon:

özü yar:

adsız.

kes-ilişiğimizdeki / pası sil

melun, tekbaşına çivile metruğu

yerlileştir cüzamı ya da ırgalat;

seni Klon Soytarı.

doğrucu ıskalar / olası çıkarını

parıldar; hale.

Ö Z Ü Y A R A D S I Z K

E S İ L İ Ş İ Ğ İ M İ Z

D E K İ P A S I S İ L M

E L U N T E K B A Ş I N

A Ç İ V İ L E M E T R U

Ğ U Y E R L İ L E Ş T İ

R C Ü Z A M I Y A D A I

R G A L A T S E N İ K L

O N S O Y T A R I D O Ğ

R U C U I S K A L A R O

L A S I Ç I K A R I N I