#hcargo

Nhu cầu xuất khẩu ca cao tại Việt Nam ngày càng tăng lên nhờ sự phát triển của ngành công nghiệp sản xuất sô cô la và thực phẩm chế biến từ ca cao. Sản phẩm ca cao Việt Nam đã nổi tiếng với chất lượng cao, hương vị tuyệt vời và giá trị dinh dưỡng. Đặc biệt, ca cao được trồng ở các vùng đất cao cấp như Lâm Đồng và Đắk Lắk, với khí hậu và đất đai lý tưởng cho cây ca cao phát triển.

Ngoài việc đáp ứng nhu cầu trong nước, Việt Nam cũng đang nỗ lực để mở rộng thị trường xuất khẩu ca cao, đặc biệt là sang các thị trường quốc tế. Sản phẩm ca cao Việt Nam được ưa chuộng trên thị trường thế giới, và sự gia tăng trong xuất khẩu ca cao không chỉ giúp nâng cao thu nhập cho người nông dân và doanh nghiệp sản xuất ca cao mà còn giúp thúc đẩy nền kinh tế quốc gia.

Nhu cầu xuất khẩu ca cao tại Việt Nam đang phát triển mạnh mẽ, và tiềm năng của ngành này vẫn còn rất lớn. Việc nâng cao chất lượng sản phẩm, thúc đẩy tiếp cận thị trường quốc tế, và đảm bảo bền vững trong việc trồng ca cao sẽ giúp Việt Nam tiếp tục đóng góp vào ngành công nghiệp cacao toàn cầu. Vì vậy, doanh nghiệp kinh doanh ca cao cần phải nắm các kiến thức về thủ tục xuất khẩu cacao để giúp cho quá trình kinh doanh dễ dàng và hiệu quả hơn. Qua bài viết này, H-Cargo Logistics sẽ giúp các doanh nghiệp hiểu rõ quy trình và các lưu ý trong quá trình làm thủ tục xuất khẩu ca cao.

I - Chính sách pháp lý

Ca cao và các sản phẩm tạo ra từ ca cao không thuộc danh sách hàng hóa bị cấm trong quá trình xuất nhập khẩu. Vì vậy, cá nhân và tổ chức có thể tiến hành xuất khẩu ca cao theo quy trình thông thường.

Theo danh mục hàng hóa được quy định trong quyết định kiểm dịch thực vật của Việt Nam (ban hành kèm theo Thông tư số 11/2021/TT-BNNPTNT), ca cao và các sản phẩm xuất phát từ ca cao phải tuân thủ các thủ tục kiểm dịch thực vật trước khi xuất khẩu.

II - Mã HS và thuế suất cho mặt hàng ca cao

Dựa theo quy định của Thông tư 15/2019/TT-BNNPTNT của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, Mục 9 của bảng mã số HS áp dụng cho danh mục sản phẩm nằm trong phạm vi kiểm dịch thực vật của Việt Nam được quy định trong Chương 18 về "CA CAO VÀ CÁC CHẾ PHẨM TỪ CA CAO" sẽ bao gồm các mã số sau đây:

18010000: Hạt ca cao khô 

18031000: Ca cao nhão chưa tách béo 

18040000: Bơ ca cao 

18050000: Bột ca cao 

18060000: Chocolate và các sản phẩm thực phẩm khác chứa ca cao.

III - Hồ sơ xuất khẩu ca cao

Hồ sơ hải quan xuất khẩu, bao gồm cả việc xuất khẩu ca cao, dựa trên Quy định tại Khoản 5 Điều 1 của Thông tư số 39/2018/TT-BTC (Sửa đổi Điều 16 của Thông tư số 38/2015/TT-BTC). Cụ thể, bộ hồ sơ hải quan xuất khẩu ca cao bao gồm các tài liệu và chứng từ sau:

Tờ khai hải quan

Giấy phép xuất khẩu.

Hóa đơn thương mại.

Hợp đồng thương mại.

Phiếu đóng gói hàng hóa.

Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật cho xuất khẩu ca cao.

Các loại giấy tờ và chứng từ xuất khẩu ca cao khác theo quy định.

IV - Quy trình làm thủ tục xuất khẩu ca cao

1. Về chất lượng khi làm thủ tục xuất khẩu ca cao

Mỗi quốc gia nhập khẩu sẽ áp đặt các yêu cầu riêng biệt về chất lượng của hạt ca cao. Dựa theo Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 7519:2005, lô hàng hạt ca cao xuất khẩu cần tuân theo một số yêu cầu chung về chất lượng như sau:

Không được pha trộn với các tạp chất lạ, và hạt ca cao phải khô đều.

Không được tồn tại mùi khói, và không được có mùi hoặc hương vị lạ lẫm.

Lô hàng ca cao xuất khẩu không được chứa côn trùng sống.

Ca cao phải có kích cỡ hạt đồng đều, không có các hạt dính lại với nhau.

Hạt ca cao phải được lên men hoàn toàn.

Về quy định về đóng gói sản phẩm ca cao xuất khẩu: Bao bì chứa hạt ca cao phải được đóng gói một cách sạch sẽ, bảo đảm tính nguyên vẹn và phải được đóng kín. Nếu sử dụng bao bì và lớp lót, chúng phải đảm bảo an toàn cho thực phẩm.

Về quy định về ghi nhãn sản phẩm: Mỗi bao bì chứa hạt ca cao cần được niêm phong chặt chẽ. Trên bao bì hoặc niêm phong cần ghi rõ ít nhất các thông tin sau: loại sản phẩm, tên của nhà sản xuất/nhà xuất khẩu và các giấy phép liên quan, xuất xứ, trọng lượng tịnh, số lô hàng hoặc số hợp đồng...

2. Giấy phép lưu hành tự do (Certificate of Free Sales) khi xuất khẩu ca cao

Để xin cấp Giấy chứng nhận lưu hành tự do, sau khi thu thập đầy đủ các giấy tờ như sau:

Giấy phép kinh doanh.

Chứng nhận về đủ điều kiện vệ sinh an toàn thực phẩm.

Kết quả kiểm tra.

Phiên bản tự công bố sản phẩm.

Doanh nghiệp cần nộp toàn bộ các giấy tờ này tại Bộ Công Thương. Quá trình xin giấy chứng nhận lưu hành tự do mất từ 5 đến 7 ngày, tính từ ngày nộp đầy đủ hồ sơ hợp lệ. Sau thời gian này, doanh nghiệp sẽ nhận được Giấy chứng nhận lưu hành tự do.

3. Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O) khi xuất khẩu ca cao

Giấy chứng nhận này không thuộc danh sách giấy tờ bắt buộc trong quá trình thực hiện thủ tục thông quan cho lô hàng. Tuy nhiên, trong một số thị trường có các hiệp định thương mại giữa nước nhập khẩu và Việt Nam, người mua hàng có thể yêu cầu doanh nghiệp cung cấp giấy chứng nhận xuất xứ. Điều này giúp nhà nhập khẩu được hưởng các ưu đãi thuế nhập khẩu.

Ví dụ, khi xuất khẩu đến thị trường các nước ASEAN, cần sử dụng mẫu C/O (Certificate of Origin) loại D. Đối với thị trường Trung Quốc, loại E được áp dụng, và thị trường Mỹ yêu cầu loại B,...

Danh sách tài liệu cần kèm theo để xin cấp Giấy chứng nhận xuất xứ bao gồm:

Hoá đơn thương mại (Bill Of Lading)

Hóa đơn bán hàng (Commercial Invoice)

Danh sách đóng gói (Packing List)

Tờ khai hải quan

Thông tin về quy trình sản xuất và định mức sản xuất

Thông tin về nguyên vật liệu sử dụng (tờ khai nhập, hóa đơn mua nguyên vật liệu, bảng kê thu mua...)

4. Thủ tục kiểm dịch thực vật khi xuất khẩu ca cao

Trước khi vận chuyển lô hàng ca cao, doanh nghiệp cần thực hiện việc đăng ký kiểm dịch thực vật cho lô hàng ca cao xuất khẩu tại cơ quan kiểm dịch thực vật trong khoảng thời gian 2-3 ngày trước.

Hồ sơ đăng ký kiểm dịch thực vật bao gồm:

Đơn đăng ký kiểm dịch thực vật theo mẫu quy định.

Danh sách đóng gói (Packing List).

Giấy ủy quyền nếu có yêu cầu làm thủ tục kiểm dịch.

Mẫu sản phẩm của lô hàng ca cao xuất khẩu.

Quy trình kiểm dịch thực vật diễn ra như sau:

Bước 1: Đăng ký kiểm dịch

Nhà xuất khẩu gửi hồ sơ đăng ký kiểm dịch thực vật xuất khẩu đến cơ quan kiểm dịch thực vật và thực hiện khai báo trực tuyến trên Cổng thông tin một cửa quốc gia.

Bước 2: Lấy mẫu

Chủ hàng cần đăng ký kiểm dịch ít nhất 1-2 ngày trước khi lô hàng được mang ra cảng. Cơ quan kiểm dịch tiến hành lấy mẫu. Mẫu có thể được kiểm dịch tại cảng hoặc tại nhà máy sản xuất.

Bước 3: Khai báo thông tin

Sau khi lấy mẫu, cơ quan kiểm dịch thông báo các thông tin liên quan đến lô hàng trên hệ thống để xử lý và phát hành chứng thư nháp.

Bước 4: Bổ sung hồ sơ và lấy chứng thư

Sau khi kiểm tra thông tin trên chứng thư nháp, nếu không có vấn đề gì, cơ quan kiểm dịch thực hiện bổ sung hồ sơ nếu cần và cấp chứng thư nháp chính thức cho lô hàng.

Lưu ý: Lần đầu tiên, cơ quan kiểm dịch thực vật có thể kiểm tra hàng hóa tại cơ sở hoặc cảng. Những lần sau, doanh nghiệp có thể chọn chuyển lô hàng lên chi cục kiểm dịch để tiến hành kiểm tra, tùy theo sự lựa chọn và yêu cầu cụ thể.

5. Lưu ý khi vận chuyển ca cao xuất khẩu

Liên đoàn Thương mại Ca cao (FCC) đã công bố các hướng dẫn cập nhật về việc vận chuyển hạt ca cao vào năm 2013. Họ đề xuất việc sử dụng túi hút ẩm như một phương pháp để kiểm soát độ ẩm. Đặc biệt, họ khuyến nghị sử dụng chất hút ẩm có chứa ít nhất 65% canxi clorua. Do đó, FCC không còn đề xuất sử dụng silica gel cho việc vận chuyển ca cao.

Yêu cầu hấp thụ nước trong vận chuyển hạt ca cao

FCC cũng đã thiết lập mức tối thiểu về hấp thụ nước cho việc vận chuyển hạt ca cao, tùy thuộc vào kích thước của container và khoảng cách di chuyển. Mức hấp thụ hơi nước tối thiểu cho container 20 feet là 20 lít và 40 lít cho container 40 feet. Đây là những yêu cầu dành cho các chuyến hàng từ các quốc gia xuất khẩu ca cao đến châu Âu. Đối với các chuyến hàng tới châu Á, yêu cầu hấp thụ cao hơn, là trên 40 lít đối với container 20 feet và 60 lít đối với container 40 feet.

Hướng dẫn về vị trí đặt hút ẩm

Việc đặt hoặc treo gói hút ẩm phải được thực hiện đúng vị trí trong container để đảm bảo chất lượng của hạt ca cao khi đến nơi. Túi hút ẩm nên được treo dọc theo bức tường bên trong container cũng như trần container. Đối với ca cao đóng gói trong thùng carton, bạn nên bổ sung các gói bột hút ẩm có dung lượng từ 2g đến 5g.

Nhu cầu nhập khẩu rong biển đã qua chế biến ở Việt Nam đang ngày càng tăng cao. Theo số liệu thống kê của Tổng cục Hải quan, trong giai đoạn 2020-2022, tổng kim ngạch nhập khẩu rong biển đã qua chế biến của Việt Nam đạt khoảng 1,5 tỷ USD, tăng trung bình 10%/năm.

Có một số nguyên nhân chính dẫn đến nhu cầu nhập khẩu rong biển đã qua chế biến ở Việt Nam tăng cao, bao gồm:

Tăng trưởng kinh tế và thu nhập của người dân: Sự tăng trưởng kinh tế và thu nhập của người dân Việt Nam trong những năm gần đây đã dẫn đến sự gia tăng nhu cầu tiêu thụ các sản phẩm thực phẩm cao cấp, trong đó có rong biển đã qua chế biến.

Thay đổi thói quen tiêu dùng: Người tiêu dùng Việt Nam ngày càng quan tâm đến sức khỏe và dinh dưỡng, do đó họ có xu hướng lựa chọn các sản phẩm thực phẩm có nguồn gốc tự nhiên, giàu dinh dưỡng như rong biển.

Giá rong biển trong nước chưa cạnh tranh: Giá rong biển trong nước vẫn còn cao hơn so với giá rong biển nhập khẩu, do đó các doanh nghiệp nhập khẩu có lợi thế cạnh tranh hơn trong việc cung cấp sản phẩm cho thị trường Việt Nam.

Các thị trường cung cấp rong biển đã qua chế biến lớn cho Việt Nam bao gồm Hàn Quốc, Trung Quốc, Nhật Bản, và Indonesia. Rong biển nhập khẩu từ các thị trường này thường có giá thành cạnh tranh, chất lượng tốt, và đa dạng về chủng loại, mẫu mã.

Với nhu cầu nhập khẩu rong biển đã qua chế biến đang ngày càng tăng cao, dự kiến thị trường này sẽ tiếp tục phát triển trong những năm tới. Vậy nên các doanh nghiệp làm về rong biển cần phải biết về quy trình cũng như những lưu ý trong quá trình nhập khẩu hàng rong biển đã qua chế biến. Qua bài viết này, H-Cargo Logistics sẽ cung cấp mọi thông tin và lưu ý cần phải biết trong quá trình làm thủ tục nhập khẩu rong biển đã qua chế biến.

I - Chính sách pháp lý khi làm thủ tục nhập khẩu rong biển đã qua chế biến

Khi nhập khẩu thực phẩm, doanh nghiệp cần tuân thủ Nghị định 15/2018/NĐ-CP ngày 02 tháng 2 năm 2018 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật an toàn thực phẩm. Nghị định này quy định các loại hàng hóa nhằm mục đích sử dụng làm thực phẩm, phụ gia thực phẩm, chất hỗ trợ chế biến thực phẩm và dụng cụ, vật liệu bao gói, chứa đựng thực phẩm phải làm kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm đối với thực phẩm nhập khẩu.

II - Mã HS và thuế suất cho mặt hàng rong biển

Rong biển là một loại thực phẩm giàu dinh dưỡng, có thể được nhập khẩu ở dạng tươi hoặc đã qua chế biến. Theo quy định của pháp luật Việt Nam, mỗi loại rong biển lại có một mã HS riêng.

Rong biển tươi, đông lạnh, ướp lạnh hoặc khô, đã hoặc chưa nghiền, chưa tẩm ướp gia vị, dùng làm thức ăn cho người thì thuộc nhóm 12.12.

Rong biển tươi, đông lạnh, ướp lạnh hoặc khô, đã hoặc chưa nghiền, đã được tẩm ướp gia vị (dầu thực vật, muối, đường,...), dùng làm thức ăn cho người thì thuộc nhóm 20.08.

Trường hợp mặt hàng là Rong biển đã rang (Roasted), có hoặc không được tẩm ướp gia vị (dầu thực vật, muối, đường,...), dùng làm thức ăn cho người thì thuộc nhóm 20.08.

Lưu ý:

Mã HS của rong biển được xác định dựa trên các yếu tố như: dạng rong biển (tươi, đông lạnh, ướp lạnh, khô), trạng thái (đã hoặc chưa nghiền), có hoặc không được tẩm ướp gia vị.

Quý doanh nghiệp có thể tham khảo Công văn số: 6373/TCHQ-TXNK để biết thêm thông tin chi tiết về mã HS của rong biển nhập khẩu.

Thuế nhập khẩu rong biển

Thuế nhập khẩu ưu đãi: 30%.

Thuế giá trị gia tăng (VAT): 10%.

Thuế ưu đãi đặc biệt

Điều kiện áp dụng: Có giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) phù hợp với quy tắc xuất xứ của từng hiệp định.

Mức thuế: Tùy vào nước xuất khẩu.

III - Hồ sơ làm tự công bố rong biển nhập khẩu

Rong biển và các sản phẩm xuất phát từ rong biển là loại hàng hóa mà trước khi được phân phối trên thị trường, cần phải thực hiện công bố chất lượng sản phẩm. Sản phẩm này có thể được công bố thông qua một trong các phương tiện sau đây:

Phương tiện thông tin dành cho công chúng.

Trang thông tin điện tử của bản thân.

Sự công khai thông tin tại trụ sở của tổ chức hoặc cá nhân, cũng như việc công bố thông tin trên Hệ thống thông tin dữ liệu về an toàn thực phẩm.

Bước đầu tiên mà các bạn cần thực hiện, tương tự như với các loại thực phẩm và vật dụng chứa thực phẩm (vui lòng tham khảo thêm quy trình nhập khẩu vật dụng chứa thực phẩm trong bài viết trước), đó là nhập mẫu rong biển trước đề thực hiện công bố. Khi đã có mẫu rong biển, các bạn cần chuẩn bị các tài liệu sau:

Bảng tự công bố (theo mẫu).

Phiếu kết quả thử nghiệm sản phẩm trong vòng 12 tháng tính từ ngày nộp hồ sơ. Phiếu này phải được cấp bởi phòng kiểm nghiệm được chỉ định hoặc phòng kiểm nghiệm được công nhận theo tiêu chuẩn ISO 17025 và phải bao gồm các chỉ tiêu an toàn do Bộ Y tế ban hành theo nguyên tắc quản lý rủi ro phù hợp với quy định quốc tế hoặc các chỉ tiêu an toàn theo các tiêu chuẩn tương ứng do tổ chức hoặc cá nhân công bố, trong trường hợp chưa có quy định của Bộ Y tế.

Thêm một số thông tin chi tiết khác về sản phẩm, bao gồm nhãn chính, nhãn phụ, thành phần, nơi sản xuất, công ty sản xuất, v.v.

Thời gian cần thiết để thực hiện quy trình tự công bố là khoảng từ 10 đến 15 ngày, bao gồm cả thời gian kiểm tra mẫu. Qua đây, các bạn đã hiểu tại sao cần nhập mẫu trước khi thực hiện công bố rồi đúng không.

IV - Đăng ký kiểm dịch thực vật khi nhập khẩu rong biển

Rong biển thuộc danh sách sản phẩm nhập khẩu được quản lý bởi Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và phải tuân thủ quy trình kiểm dịch thực vật. Tuy nhiên, có một số trường hợp đối với rong biển và các loại tảo nhập khẩu đã được chế biến, nghiền bột, đông lạnh, đóng hộp thì không cần phải qua quá trình kiểm dịch thực vật.

Vì vậy, đối với sản phẩm rong biển tươi hoặc rong biển chưa qua chế biến, chúng tôi đề nghị Công ty liên hệ với Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn để tiến hành đăng ký kiểm dịch cho lô hàng. Hồ sơ đăng ký kiểm dịch thực vật bao gồm các bước sau:

Bước 1: Chủ hàng nộp 01 hồ sơ kiểm dịch đến Cục Thú y. Hồ sơ đăng ký kiểm dịch rong biển bao gồm:

Đơn đăng ký kiểm dịch nhập khẩu theo mẫu quy định.

Giấy đăng ký kinh doanh của doanh nghiệp nhập khẩu.

Giấy chứng nhận chất lượng sản phẩm (CQ), Health certificate.

Hợp đồng thương mại (Sales Contract) (nếu có).

Bước 2: Khai báo kiểm dịch

Sau khi Cục Thú y có văn bản đồng ý và hướng dẫn kiểm dịch, trước khi hàng hóa đến cửa khẩu nhập, chủ hàng cần gửi 01 bộ hồ sơ khai báo kiểm dịch tới cơ quan kiểm dịch động vật tại cửa khẩu.

Bước 3: Thực hiện kiểm dịch rong biển nhập khẩu

Bước 4: Cấp giấy chứng nhận kiểm dịch

V - Thủ tục nhập khẩu rong biển đã qua chế biến

Trong quá trình nhập khẩu rong biển, việc chuẩn bị đầy đủ các chứng từ nhập khẩu đóng vai trò quan trọng. Việc chuẩn bị không đầy đủ hoặc thực hiện sai cách có thể dẫn đến tình trạng phải trả phí lưu kho bãi khi chủ hàng chuẩn bị lại chứng từ. Vì vậy, để thực hiện nhập khẩu rong biển, chủ hàng cần chuẩn bị một bộ hồ sơ bao gồm các tài liệu sau:

Tờ khai hàng hóa nhập khẩu

Hợp đồng mua bán (Sale contract )

Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice)

Phiếu đóng gói (Packing list)

Vận đơn đường biển / đường hàng không (Bill of lading/Airway Bill)

Tự công bố sản phẩm

Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O - Certificate of Origin) - nếu có

Giấy kiểm dịch của nước xuất khẩu (Phytosanitary Certificate) – nếu có

Giấy chứng nhận y tế của nước xuất khẩu (Health Certificate )– nếu có