#friesland.

At  Hindeloopen  -  Koos van Keulen, 2018.

Dutch, b.  1940  -

Beste Oscar,

Zoals je weet ben ik de laatste dagen in Friesland geweest. Het was er rustig en saai, eigenlijk niet heel anders dan ik van te voren verwacht had. Ik ben een middag in Leeuwarden geweest, heb daar wat rondgesjokt en een museum bezocht, en voor de rest heb ik vooral geluierd, gelezen, en backgammon gespeeld. Of ik echt tot rust ben gekomen weet ik niet, maar het heeft me sowieso niet veel energie gekost. 

                       Er viel me iets op. Eigenlijk was het iets dat me al geruime tijd stoorde, maar waar ik mijn vinger nooit op kon leggen. Een kleine irritatie waarvan ik de aanwakkering nooit wist te traceren. Nu ben ik daar in zekere zin in geslaagd: het gaat om schijn beschaving. 

In Friesland zijn honderden kleine dorpjes. Tussen de meeste van deze dorpjes liggen kilometers aan lege weilanden, het is er donker en verlaten. Op een verdwaalde schaap na is er verder niets. Dan passeer je, wanneer je met de auto gaat, ineens een dorp van niet meer dan tien huizen. En nu komt, dit is waar ik niet mee om kan gaan, hetgeen dat onder mijn nagels gaat zitten: die tien huizen hebben allen een kleine tuin, waarbij het gras kort is gemaaid, met een bed van bloemen; naast hun huis staat een opel, en binnenin is het burgerlijk ingericht en hebben ze een theepot, en een speciale doos voor de thee, met diverse vakjes voor alle smaken. Het is zo geordend, zo gestructureerd en burgerlijk, en dat rijmt niet met de wilde en verlaten natuur om hen heen. Juist zij zijn in de positie om te doen wat ze willen, want ze zijn alleen, maar ze kiezen ervoor om die vrijheid te laten beperken, te laten indoctrineren, door commercie. Wat heb je aan ruimte en vrijheid, wanneer je het onbenut laat, Oscar?

Maar goed, ik ben eerst weer terug. Het voelde goed om weer terug naar de stad te gaan. Vanmiddag ga ik echter weer door naar de Ardennen. Daar is eenzelfde verlatenheid in de dorpen, maar de leegte wordt opgefleurd met anarchie. Daar staan auto's begroeid met bloemen in de tuin, en rennen de dieren los door het dorp. Daar benut men de luxe van de vrijheid, en leeft men niet in een schijn beschaving. Waar niets is, is ook geen beschaving, dat moet men accepteren.