#biennale

Moje podsumowanie w pigułce:

>> Z racji pochodzenia kuratorki Biennale zdominowały osoby z krajów afrykańskich oraz oddano głos społecznościom rdzennym (np. plemionom Brazylii czy Inuitom) - była to największa siła tegorocznego Biennale.

>> W tych głosach była różnorodność, natomiast brak oryginalności i podmiotowości. Analizowanie po raz kolejny np. afrykańskiej architektury modernizmu jako „tropikalny modernizm’ nie jest odzyskaniem historii architektury, ale kolejnym opowiadaniem jej na warunkach postkolonialnych „oprawców”.

>> Mam poczucie, że formuła biennale powinna ulec zmianie, pawilony narodowe powinny odejść do lamusa, nie tylko z powodu procesów globalizacyjnych, lecz archaiczności pojęcia „narodowość”. Większość architektek/ów z krajów afrykańskich pracuje w krajach Globalnej Północy, przede wszystkim w USA, stąd znowu Arsenale z wystawami problemowymi, a nie „narodowymi” w Giardini uchwyciło te zmiany.

>> Na Biennale Architektury było za mało architektury! Niektóre wystawy były czysto etnograficzne. Ekspozycje bardzo często były bylejakie, mało estetyczne, co pokazuje, że w „laboratorium przyszłości” środowisko architektoniczne nie do końca się odnajduje…

>> Jestem zmęczona „wystawami aktywistycznymi”, które definiują problemy, natomiast nie pokazują żadnych rozwiązań. Ile razy jeszcze zobaczę wystawę o tym, że Afryka cierpi przez postkolonializm, a świat dotykają zmiany klimatyczne? Idźmy już krok dalej…

>> Konsekwencją zmęczenia były tony przeintelektualizowanych opisów, bez których większość prac stawała się niezrozumiała i hermetyczna, momentami zbyt akademicka.

>> W pamięci utkwiły mi:

a) Austria - z próbą odzyskania przestrzeni parku Giardini dla wszystkich mieszkańców poprzez zbudowanie wiszącej kładki łączącej miasto z eksluzywnym i zamkniętym terenem pawilonów narodowych, na co nie zgodziły się organizatorzy biennale. Niestety wygrała elitarność, a nie inkluzywność, która ładnie wygląda jedynie na papierze!

b) Turcja z konkretnym rozwiązaniami nt. przyszłości architektury np. mniej budowania, a więcej wykorzystywania pustostanów oraz już istniejących budynków (zamiast burzenia stadionów czy galerii handlowych należy je dostosować do nowych) funkcji. Punktem wyjścia jest postrzeganie architektury jako kontenera czy torby na zakupy - w nawiązaniu do eseju Ursuli Le Guin „The Carrier Bag Theory of Fiction”

c) wystawa Kanady zorganizowana przez kolektyw Architects Against Housing Alienation (AAHA) pt. „Not for Sale!”, postulująca wprowadzenie podatku od gentryfikacji (gentrification tax)

Lekki dyskomfort powoduje u mnie wchłanianie przez mainstream niezależnych kolektywów i ruchów alternatywnych, które jednak przyjmują bardziej krytyczną i trzeźwą w osądzie perspektywę. Zabawne było zobaczenie berlińskiego ruchu skłoterskiego w pawilonie Niemiec, który poruszał tematy recyklingu oraz ponownego użycia materiałów budowlanych. Przestrzeń tej wystawy wyglądała jak wielki outlet budowlany, w którym m.in. za darmo można było sobie wybrać elementy konstrukcyjne i budowlane. I tak niektórzy wychodzili z wystawy z deskami lub płytami OSB, które zostały zdemontowane z poprzednich wystaw.