Untitled

In memoriam, Lamtumira e Avni Haxhiut

Nga BUJAR QESJA Më dhëmb edhe ikja e jote Avni. Nuk mund të më shkonte ndërmënd, sikur edhe profetin të bëja, se limiti i jetës tënde do të ndalej tek 60 vitet. I ftohti i mëngjesit të 15 shkurtit 2021, vetëm një ditë pas asaj që quhet Shën Valentini, një lajm si tehu i briskut do të më therte në shpirt. Tërë jetën time e kam kaluar me njerëz të thjeshtë, të varfër, të zeshkët apo të bardhë…

“PËRPARA SHEGËS ME LULE” – Lumo Skëndo

Nga Këzëll-Topraku në Eren-Qoj shkonja shpesh dhe kurdoherë kthehesha më këmbë. Ajo orë ecjeje, që në dekor i njihja çdo çip, çdo pikë, ishte për mua një zbavitje me një pëlqim të madh. Vetëm sot jam i pikëlluar, pakëz si më tepër se herët e tjera. Tek Murati kisha qenë prapë dëshmitar i mihjes, i thirrjeve të ashpra me fjalë të vrazhdëta. Asija 1 , kushërira ime më e madhe, buçiti në një…

“30 vjet më pas, sa e njohim komunizmin?”- Nis të premten aktiviteti njëjavor “Ditët e kujtesës”

Edicioni i VI i “Ditëve të kujtesës”, një aktivitet i përvitshëm i Institutit për Demokraci, Media e Kulturë (IDMC) në partneritet me Fondacionin Konrad Adenauer (KAS) nis të premten më 19 shkurt. Këtë vit bëhen 3 dekada që nga rrëzimi i statujës së diktatorit Enver Hoxha në sheshin “Skënderbej”, më 20 shkurt 1991, ngjarja e cila shërbeu si akti simbolik që shënoi rënien e regjimit totalitar në…

“Qeveria e Vlonës e emnoi Esadin ministër”

Publikohen disa shkrime të panjohura, botuar në shatorin e vitit 1913, në gazetën “Përlindja e Shqypniës” në Vlorë Këto punë s’muarr funt as ahere kur Qeveria e Vlonës, duke besuar se ban një vepër të dobishme për qetësinen e njësien e Shqipërisë, e emnoi ministër të punëve të brendëme Z. e tij Esad Pashë Toptanin. S’muarrën funt ato punëra, po e fytyrën këmbyen; zunë të bahen me një mnyrë…

17 shkurt 1938, lindi aktorja e mirënjohur Antoneta Papapavli (1938 – 2013)

Antoneta Papapavli lindi në Përmet më 17 shkurt të vitit 1938, dhe vdiq ne Tiran me 13 shator të vitit 2013 nga nje semundje e rende, ishte aktore e njohur shqiptare. Kreu studimete larta në ILA, dega e dramës dhe u emërua aktore në Teatrin Popullor më 1964. Ka interpretuar mbi 50 role në TP, ka mbi 20 vjet karrierë artistike si dhe në 16 role në filmin artistik shqiptar. Në Teatrin Popullor…

Poeti Frederik Rreshpja përkujtohet në 15 vjetorin e ndarjes nga jeta

Frederik Rreshpja është poet i njohur. Frederik Rreshpja lindi në Shkodër më 1940. Disa biografë ditëlindje të tij marrin vitin 1941. Shkollimin fillor dhe të mesëm e kreu në Shkodër. Për shkollimin e tij të mëtejm nuk ka të dhëna të mjaftueshme, por dihet se në vitin 1967 iu botua vepra e parë letrare, përmbledhja me poezi „Rapsodi shqiptare“. Kjo vepër dhe punimet e tij të botuara në gazetat e…

“2020 ka qenë bekim në fshehtësi!”- Tayna zgjodhi këto fjalë zemre për ta mbyllur vitin që lamë pas

Tayna vendosi që me rastin e ndërrimit të viteve të uronte fansat nëpërmjet publikimit të disa fotove krah së cilave shkroi disa fjalë zemre. Ajo shprehet se 2020 ka qenë bekim në fshehtësi pasi e ka përjetuar si “Doruntina”, emri i saj i vërtetë. Reperja thotë se nga ky vit ka mësuar të vlerësojë njerëzit dhe sendet me vlerë, të qëndrojë me këmbë në tokë dhe të shkëputet nga egoja për tu lidhur…

Disa arsye pse trishtohemi pas natës së ndërrimit të viteve

Jemi zyrtarisht në vitin 2021. Festimet për Krishtlindje dhe natën e ndërrimit të viteve u mbyllën, ndonëse këtë vit ishin shumë të limituara. Sigurisht që festa duhet të vazhdojë për gjithë 2021, mirëpo ka edhe nga ata njerëz që pas festave ndihen të trishtuar. Kjo gjë ndodh për disa arsye: Duhet të riktheheni në punë Disa kanë pasur fatin të pushojnë gjatë për shkak të festave të dhjetorit.…

Profesorët shqiptarë të Universitetit të Durrësit mbi 5 shekuj më parë

Nga Jahja Drancolli, profesor në fakultetin e Filozofisë, Prishtinë

Burime që dalin nga arkivat dhe bibliotekat e Kuvendit Françeskan dhe Kuvendit Domenikan në Dubrovnik, përveç njoftimeve të rëndësishsme për historinë tonë të moçme, ofrojnë edhe njoftime për të parin universitet në Ballkan, Universitetin e Durrësit (“Studium generale“, në vitet ’80, të shek. XIV), universitet ky i themeluar nga…

Shqiptarët që bënë bujë gjatë Rilindjes Evropiane

Rilindja Evropiane është një nga periudhat më të rëndësishme të artit, kulturës, shkencës dhe letërsisë botërore. Me fillimin në Itali, ajo u shtri në të gjithë Evropën, ndonëse në periudha të ndryshme historike dhe në kushte të pabarabarta gjeo – politike.

Në këtë periudhë, si kontributorë në Rilindje ishin edhe disa figura të shquara të lindura ose me origjinë nga trojet arbërore. Në librin e…

Arvareshu – kjo gjuhë ilirike

E dini që gjuha arvareshu ishte gjuha protosarde ilirike, një gjuhë sarde paralatine me origjinë pellzgjike (shardane ) e folur në Sardenja ( Itali ) që nga koha nuragjike deri në fund të periudhes bizantine të Stefanit të Bizantit ?

Kjo gjuhë sot është e fikur ,e harruar

Gjuha Arvareshu , edhe pse është e koduar sot citohet vetëm nga disa perifjali që ruhen edhe sot në disa fjalë të gjuhës sarde…

FILIP SHIROKA , “Kombi qytetërohet me mësimin e gjuhës”

Poeti i soneteve të ndryshme, Filip Shiroka, lindi në vitin 1859 në Shkodër dhe u rrit në një mjedis të kulturuar.

Si mbaroi studimet e larta në Itali u kthye në atdhe. Si i ri që ishte, u inkuadrua në lëvizjet përparimtare të kohës, i përndjekur nga qeveria turke, më 1880 mërgoi në Egjipt ku punoi si inxhinier në konstruksionin e hekurudhave. Veprimtarinë patriotike e vazhdoi edhe në Egjipt,…

ALBANOPOLISI, Qyteti antik, nuk figuron në asnjë guidë turistike

   Qyteti antik i Albanopolisit është lënë në harresë prej dekadash. Ndonëse ndodhet në rrugën nacionale Krujë – Fushë-Krujë, ky qytet antik nuk ndodhet në guidat turistike që ngjiten deri në Kalanë e Krujës. Së fundmi, Bashkia e Krujës, së paku ka kositur barin, shumë pak për një monument të tillë të trashëgimisë kulturore.

Albanopolis, qyteti antik shtrihet ndërmjet rrugës nacionale Krujë –…

Marie Logoreci, një kometë nga e kaluara

 Për përmasat e saj në interpretim, si aktore e filmit dhe teatrit është shkruar vazhdimisht dhe për këtë është nderuar me titujt më të lartë që jepen në Shqipëri. Por sot, në këtë përvjetor, ia vlen të kujtojmë kujdesin dhe dashurinë që kishte Maria për brezin e ri të aktorëve, bisedat saj të dobishme me artistët e rinj, studentët që e admironin dhe çmonin për talentin dhe interpretimin. Aty nga…

SHPËTIM SHMILI – Një meteor mbresëlënës në kinemanë dhe teatrin shqiptar

Shpëtim Shmili mund të konsiderohet si një meteor që shkëlqen në qiellin e një nate mbushur plot me yje. “Gjenitë thonë nuk jetojnë gjatë dhe Shpëtimi pati një fat të tillë. Por në vitet e karrierës së tij ai dëshmoi se ishte një aktor brilant, një artist i lindur dhe i talentuar.

Aktor i shquar i tearit “Skampa” dhe një ndër më famshmit e kinematografisë shqiptare. Ai mban titullin “Artist i…

Kontributi i jashtëzakonshëm i vëllait të Dom Ndre Mjedës

Lazër Mjeda ishte klerik patriot, poet dhe themelues i shoqërisë kulturore “Agimi”, nëpërmjet së cilës punoi për gjuhën shqipe dhe për hapjen e shkollave të para shqipe, duke ndihmuar ndërkohë edhe për botimin e teksteve mësimore. Ai lindi me 6 mars të vitit 1869, e vdiq më 8 korrik të vitit 1935.

Me 6 gusht të vitit 1891 u shugurua meshtar në kapelën e Seminarit Papnor të Shkodrës. Fillimisht…

Për Shkodrën e 1845-ës, kur blinte 28 piano dhe 30 violina

   Për Sazet (si një nga formacionet muzikore popullore më të spikatura të fundshekullit XIX dhe shek. XX), për sazexhinjtë, shairët, takëmet është folur shumë dhe është shkruar pak, gjë që megjithëse e çuditshme në dukje, është më se e vërtetë.

Tek Sazet, mund të mendohet fare lehtë se përmasa artistike që ato projektojnë mund të jetë e ngjashme me një hapësirë që mund të vrojtohet shpejt e…