Untitled

Ünsiyyətin əvvəlində hamı maska taxır.Hamı özünü olduğundan daha yaxşı göstərir. Daha mehriban, daha qayğıkeş, daha səbirli, daha "ideal". Sonra da hamı sevgidən, dürüstlükdən danışır. Əngülməlisi isə budur ki, çoxları "mənə xarici görünüş önəmli deyil, daxili gözəllik vacibdir" deyir.Yalandır. Əksəriyyət əvvəlcə üzə baxır, sonra qəlbə. Əvvəl görünüşə baxır, sonra xarakterǝ. Boyuna, çəkinə, gözəlliyinə, puluna, statusuna...Və bunda problem yoxdur. İnsan bəyəndiyini seçməkdə azaddır. Problem odur ki, siz də seçilmək üçün olmadığınız biri olursunuz. Bəyəndiyiniz insan sizi yox, oynadığınız rolu sevsin deyə yaşayır, özünüzü olduğunuzdan fərqli göstərirsiniz. Sonra isə maska düşür. Həmişə düşür. Və o gün gələndə qarşındakı insan anlayır ki, tanıdığı adamla qarşısındakı adam eyni deyil.Ən pis yalan da budur. Çünki siz sadəcə yalan danışmırsınız, kiminsə vaxtını oğurlayırsınız.Kiminsə hisslərini oğurlayırsınız. Kiminsə inamını öldürürsünüz. Bir insanı aldatmaq təkcə ona yalan demək deyil. Özünü başqa biri kimi təqdim edib onu özünə bağlamaq, sonra isə həqiqi üzünü göstərmək xəyanətin ən qorxaq formasıdır. Ona görə də özünüz olun. Pis insansınızsa, pis olun. Əsəbisinizsə, əsəbi olun.Qüsurlusunuzsa, qüsurlu olun.Amma saxta olmayın. Çünki saxta mükəmməlliklə qazanılan sevgi,həqiqət ortaya çıxan kimi ölür. Və unutmayın: Səni olduğun kimi qəbul etməyən biri üçün özünü dəyişməyə dəyməz. Bu dünyada mütləq bir "dəli" tapılacaq ki, sənin maskanı yox,yaralarını sevəcək. Sənin rolunu yox, həqiqətini sevəcək.

Zaman keçdikcə anlayırsan ki, ən qiymətli şey insanın öz daxili rahatlığıdır. İnsanlar gələr və gedər, hadisələr baş verər və bitər, amma sən həmişə özünlə qalırsan. Bu səbəbdən də ən yaxşı sərmayəni özünə, öz inkişafına və qəlbinin saflığına qoymalısan. Keçmişə dönüb baxanda nəyisə dəyişə bilmərik, amma gələcəyi formalaşdırmaq tamamilə bizim əlimizdədir. Bəlkə də hər şey istədiyimiz kimi getmir, amma hər şeyin bir zamanı var. Səbir, dözüm və çalışqanlıqla hər çətinliyin bir çıxış yolu mütləq olur. Əsas odur ki, yolundan sapmayasan

İnsan bir şeyi itirəndə deyil, ona layiq olan dəyəri verə bilməyəndə yaralanır. Ən böyük yara qılınc yarası deyil, insanın özünə verdiyi 'kaş ki'lərdir. İndi anlayıram ki, keçmişə nəzər salanda ən çox özümüzə qarşı haqsızlıq etdiyimiz anlar üçün kədərlənirik. Amma unutma, hər kəs bir döyüşdən çıxır və hər kəsin ruhunda görünməyən izlər var. Əsas odur ki, o izləri qürurla daşıya biləsən."

Həyat bəzən bizə ən ağır dərsləri ən sevdiyimiz insanlarla və ya ən çətin anlarla verir. Ancaq günün sonunda başa düşürsən ki, səni sən edən o kədərli anlar, o qaranlıq gecələrdir. İndi baxıram da, keçən illər nə çox şeyi aparıb, amma özümlə qalanda hiss edirəm ki, içimdəki o uşaq hələ də ümid etməkdən yorulmayıb. Həyat axır, bizsə o axarda öz yolumuzu tapmağa çalışırıq."

Bayaq bir yazı gördüm, "Boşanmalar çoxalıb, çünki oğlanlar ataları kimi yaşamaq istəyir, qadınlar da anaları kimi yaşamaq istəmir." Bu fikirlə qismən razıyam. Çünki oğlanlar atalarına dönüşmək istəmirlər, qadınlarsa analarına dönüşməkdən qorxurlar. Kişilərin çoxu yoldaşlarının anaları kimi hər şeyə dözməsini, susmağını gözləyirlər. Amma qadınlar analarının dəfələrlə haqsızlığa uğradığını gördükləri üçün onlar kimi susmaq istəmirlər.Boşanma üçün səbəblər çoxdur, reallığı qəbul edək ki, kişilərin çoxu, faizdən çoxu xəyanət edir, bir dəfə edirsə yenə edəcək. "O bunu eləməz" düşüncəsi ilə evlənirsinizsə, evlənməyinizi məsləhət görmürəm. O bunu etsə dözüb oturarammı deyə düşünün sonra evlənin. Yəni sırf "sevirəm, yaxşı davranır, xoşbəxtəm" adı altında evlənməyin. O sizə pis olsa da qəbul edərsinizmi deyə düşünüb evlənin. "Mən xoşbəxt idim səninlə evlənib bədbəxt oldum" deməyin. Çünki bilirsiniz ki, evlilik 2 nəfərlik yalnızlıqdı. Psixalogiyanı həqiqətən zorlayır, hələ problemlər, uşaq dünyaya gələndən sonrasını demirəm. İnsanların çoxu qarşısındakı insanı olduğu kimi qəbul edib evlənmir. Dəyişəcəyinə ümid edib evlənir. Sonra da dəyişmədiyini görəndə problemlər başlayır. Evlilik sevginin mükafatı deyil. İki qüsurlu insanın bir-birinin qüsurları ilə yaşamağa razı olmasıdır. İnsanlar dəyişmir, dəyişdirməyə də çalışmayın, sevirsinizsə sevmədiyiniz o xasiyyətləri ilə sevin, ya da olduğu kimi rədd edin. Çünki sevgi insanı evləndirə bilər. Amma yalnız həqiqəti qəbul etmək insanı evli saxlaya bilər.

Bir müddət sonra insan özünün də yasını tutmağa başlayır. Keçmişdə necə biri olduğunu xatırlayır. Hər şeyə daha həvəsli, daha diqqətcil, daha inamlı biri olduğunu. Sonra indiki halına baxır. Hər şeyə şübhə ilə yanaşan, insanlara əvvəlki kimi güvənməyən, heç nədən əvvəlki qədər zövq ala bilməyən birinə çevrildiyini görür. İnsan bəzən itirdiyi insanlara yox, itirdiyi özünə daha çox darıxır. Çünki bəzi ayrılıqlar, xəyanətlər və məyusluqlar həyatınızdan bir insan aparmır, içinizdən də nələrisə götürüb aparır. Bir vaxtlar saatlarla danışdığınız mövzular indi sizi maraqlandırmır. Bir vaxtlar sevindiyiniz şeylərə sadəcə baxıb keçirsiniz. İnsanlar sizin dəyişdiyinizi deyirlər, amma heç kim nə zamandan dəyişməyə məcbur qaldığınızı soruşmur, bu hala necə gəldiyinizi bilmir. Bəlkə də içinizdəki boşluq başqalarının yoxluğuna deyil, öz içinizdə itirdiklərinizə yas tutmaqdır. Və elə ən ağır yas da heç kimin görmədiyi, insanın öz içində tutduğu yasdır. İnsan başqalarının yoxluğuna zamanla alışır. Amma içində itirdiyi o əvvəlki insanın yoxluğuna alışmaq çox çətin olur. Çünki bəzi gecələr darıxdığınız insan başqası deyil, bir zamanlar olduğunuz insandır.

Bəzən səhifədə baxıram, "niyə elə yazdın?", "niyə belə dedin?" deyə yazırlar. Mən də istəyərdim dünya güllük-gülüstanlıq olsun. Heç kim xəyanət görməsin, heç bir uşaq atasız-anasız böyüməsin, heç bir qadın qorxmasın, heç bir kişi çarəsizlik hiss etməsin. Bütün ailələr xoşbəxt olsun, bütün insanlar sevdiklərinə qovuşsun. Amma təəssüf ki, dünya belə bir yer deyil. Həyatın reallıqlarını qəbul etmək lazımdı. Çünki həyat hər zaman xoşbəxt sonluqlardan ibarət deyil. Bəzən insan sevdiyini itirir, bəzən güvəndiyi tərəfindən yaralanır, bəzən də əlindən gələn hər şeyi etdiyi halda uğursuz olur. Bunları yazmağım mənim bədbin bir insan olduğum mənasına gəlmir. Sadəcə həyatın yalnız işıqlı tərəfini göstərib, qaranlıq tərəfini gizlətməyi düzgün hesab etmirəm. İnsan reallığı qəbul etdiyi zaman güclənir. Hər şeyin mükəmməl olmayacağını qəbul etdiyi zaman daha az sınır. Çünki həyat sizə hər zaman istədiklərinizi verməyəcək. Amma yaşamağı öyrədəcək. Bu zaman da istədiklərinizi deyil, qarşınıza çıxanları idarə etməyi öyrənəcəksiniz. Və məncə olğunlaşmaq xoşbəxt sonluqlara inanmağı dayandırmaq deyil. Xoşbəxt sonluq olmasa belə, yoluna davam edə biləcəyini anlamaqdır. Ailənizi qoruyun, hər şey üçün boşanmaq olmaz. Sevdiklərinizə dəyər verin, sabah kimin başına nə gələcək bilmirsiniz. Övladlarınızı dinləyin, yola verməyin, istədikləri tək şey budu. Həyat qısadır, hər şey üçün özünüzü incitməyin.

Bəzən səhifədə baxıram, "niyə elə yazdın?", "niyə belə dedin?" deyə yazırlar. Mən də istəyərdim dünya güllük-gülüstanlıq olsun. Heç kim xəyanət görməsin, heç bir uşaq atasız-anasız böyüməsin, heç bir qadın qorxmasın, heç bir kişi çarəsizlik hiss etməsin. Bütün ailələr xoşbəxt olsun, bütün insanlar sevdiklərinə qovuşsun. Amma təəssüf ki, dünya belə bir yer deyil. Həyatın reallıqlarını qəbul etmək lazımdı. Çünki həyat hər zaman xoşbəxt sonluqlardan ibarət deyil. Bəzən insan sevdiyini itirir, bəzən güvəndiyi tərəfindən yaralanır, bəzən də əlindən gələn hər şeyi etdiyi halda uğursuz olur. Bunları yazmağım mənim bədbin bir insan olduğum mənasına gəlmir. Sadəcə həyatın yalnız işıqlı tərəfini göstərib, qaranlıq tərəfini gizlətməyi düzgün hesab etmirəm. İnsan reallığı qəbul etdiyi zaman güclənir. Hər şeyin mükəmməl olmayacağını qəbul etdiyi zaman daha az sınır. Çünki həyat sizə hər zaman istədiklərinizi verməyəcək. Amma yaşamağı öyrədəcək. Bu zaman da istədiklərinizi deyil, qarşınıza çıxanları idarə etməyi öyrənəcəksiniz. Və məncə olğunlaşmaq xoşbəxt sonluqlara inanmağı dayandırmaq deyil. Xoşbəxt sonluq olmasa belə, yoluna davam edə biləcəyini anlamaqdır. Ailənizi qoruyun, hər şey üçün boşanmaq olmaz. Sevdiklərinizə dəyər verin, sabah kimin başına nə gələcək bilmirsiniz. Övladlarınızı dinləyin, yola verməyin, istədikləri tək şey budu. Həyat qısadır, hər şey üçün özünüzü incitməyin.

Qadın olmaq, hər səhər güzgüyə baxıb özünə yaraşan o 'güclü insan' maskasını taxmaq və bütün günü həyatın yüklərinə qarşı o zərif duruşunu qorumaqdır. Bizlər, əslində nə qədər yorulsaq da, ruhumuzun daxilindəki o incəliyə zərər vermədən, həyatın sərt künclərində özümüzə bir yer açmağı bacaran əfsanələrik. Əsl gücümüz qışqırmaqda deyil, sükutla hər çətinliyin öhdəsindən gələ bilməyimizdədir."

Bəzən bir qadın üçün ən böyük səyahət, dünyanın başqa ölkələrinə deyil, öz ruhunun dərinliklərinə etdiyi yolçuluqdur. O yolçuluqda özünü kəşf edir, nələrin ona mane olduğunu görür və nəhayət, başqalarının onun üçün çəkdiyi xətləri silib öz sərhədlərini yenidən cızır. Qadın, öz dəyərini başqalarının baxışlarında deyil, öz ürəyinin səssizliyi ilə ölçməyə başladığı an, həqiqətən azad olur."

"Bir qadın susursa, bu onun məğlub olduğu mənasına gəlməz; əksinə, o, öz daxili dünyasında minlərlə müharibəni bitirib, özünə bir çıxış yolu tapmaq üçün cəsarət toplayır. Qadın qəlbi elə bir okyanustur ki, səthində sakitlik görünsə də, dərinliklərində hər gün yenidən doğulmağın, yaralarını sarımağın və hər kəsə baxmayaraq ayaqda qalmağın o möhtəşəm gücü gizlidir."

İnsan bəzən özünə bir qala inşa edir; divarları kədər daşlarından, pəncərələri isə unudulmuş xatirələrdən. Və o qalanın içində yaşamağa alışır, zamanla o tənhalıq onun yuvası olur. Çünki çöldəki dünya o qədər soyuq və anlayışsızdır ki, insan öz yaralarını ancaq özünün inşa etdiyi o sakitlikdə, heç kimin müdaxilə edə bilmədiyi o iç dünyasında sağalda bilir. Əsl qəhrəmanlıq, heç kimin görmədiyi o qaranlıq otaqlarda, tək başına öz göz yaşlarını silib yenidən gülüşünü toplaya bilməkdir

İnsan bəzən geriyə baxıb keçmişinə gülümsəyərkən, əslində o vaxtlar nə qədər çox yaralandığını, amma həmin yaraların onu bugünkü özünə çevirdiyini dərk edir. Bizlər, yaşadığımız hər kədərin içində özümüzdən bir parça buraxırıq; bəzən bir xəyalımız, bəzən bir etibarımız, bəzən də saf bir sevgimiz qalır o günlərdə. Və insan zamanla anlayır ki, əslində böyümək dediyimiz şey, o yarım qalan parçalarımızla barışmaq və onlara baxıb: 'Yaxşı ki, yaşamışam' deyə bilmək cəsarətidir

Sosial şəbəkədə tanış olduğunuz hər kəsə inanmayın. Ekranın arxasında yazılan sözlər, göstərilən davranışlar və yaradılan obraz insanın gerçək həyatda necə biri olduğunu tam əks etdirməyə bilər. Siz onun sizə göstərmək istədiyi tərəfi tanıyırsınız, amma real həyatda necə davrandığını, insanlara necə münasibət göstərdiyini, dəyərlərinin nə olduğunu bilmirsiniz. İnsanlara inanmaq üçün özünüzə zaman verin, onları müxtəlif hallarda müşahidə edin və sözlərindən çox davranışlarına diqqət edin. Çünki etibar bir neçə gözəl cümlə ilə yaranmır. İnsanları tanımaq zaman istəyir. Və bəzən sizi qoruyan şey şübhə deyil, sadəcə tələsmədən qərar verməkdir. İnsanlar bir-birini tanıdıqca, fərqli vəziyyətlərdə gördükcə güvən yaranır. Sosial şəbəkələrdə isə hər kəs özünün ən yaxşı tərəfini göstərir. Heç kim əsəbi anlarını, zəif tərəflərini, gündəlik həyatda necə biri olduğunu paylaşmır. Bu o demək deyil ki, internetdə tanış olunan hər kəs pis niyyətlidir. Sadəcə unutmayın ki, etibar hisslərlə yox, zamanla formalaşmalıdır. İnsanları sözlərinə görə deyil, sözləri ilə davranışlarının nə qədər uyğun gəldiyinə görə qiymətləndirin. Çünki bəzən bir insanın kim olduğunu öyrənmək üçün dediklərini yox, etmədiklərini görmək kifayət edir. Çünki yaxşı niyyətli olmaq gözəldir, amma hər kəsə eyni şəkildə inanmaq məcburiyyətində deyilsiniz

Ölkədə boşanmaların sayı ona görə artmır ki, qadınlar azad olmağı öyrənib. Yox, ona görə boşanırlar ki qadın və kişi iki nəfərlik həyat yaşaya bilmir. Toydan sonra əvvəllər heç adı xatırlanmayan oğul, qardaş dəbə minir, ailə başçısı olaraq hələ də qayınana (ələxsus qayınana) və qayınata hökm verməyə davam edir. Gəlin bilmir ərini neçə adamla bölüşərək davam eləsin və bilmir ərinə arvadlıq eləsin yoxsa bütün nəslinə. Uşaq olur analığa imkan vermirlər, uşaq olmur onun da qulpu gəlinə qoşulur. Özünü xoşbəxt hiss etmədiyi evdə pişik belə səbr etməyib qaçarkən ağıllı, şüurlu, dəyərli qadın nə deyib oturacaq!?

Axıdılan göz yaşları bəzən birinin sizi sevdiyi üçün deyil, verdiyi əməyin qarşılığını görməməsi, güvəninin qırılması üçündür. Çünki insan ən çox sevilmədiyi üçün yox, dəyər verib qarşılığında dəyər görmədiyi üçün incinir. Bəzən illərlə göstərilən səbir, anlayış və yaxşılıq bir anlıq laqeydliklə yox sayılır. Və o anda göz yaşı sevginin yox, ədalətsizliyin nəticəsi olur. Ən ağır hiss də budur, verdiyini ala bilməmək yox, verdiyinin qiymətsiz sayıldığını görmək. İnsan o zaman susur, uzaqlaşır və içində bir şeyləri bağlayır, amma yenə də qəlbin bir küncündə “mən əslində pis deyildim" deyən sakit bir səs qalır və ə zaman keçdikcə insan anlayır ki, hər kəs verdiyi qədər dəyər görmür. Bəzi insanlar sadəcə alır, amma geri verməyi ya unudur, ya da heç düşünmür. Bu isə insanın içində yavaş-yavaş bir yorğunluq yaradır. O yorğunluq nə səs-küylüdür, nə də dərhal görünür. Sadəcə insanın münasibətlərə yanaşmasını dəyişir. Daha ehtiyatlı, daha seçici, daha səssiz olur. Artıq hər kəsə eyni ürəklə baxmır, amma yenə də içdə bir yer var ki, orada ümid tam ölmür. Çünki insan nə qədər qırılsa da, bir gün dəyərinin bilinəcəyi ehtimalına inanmaqdan tam vaz keçmir