dünyadan geçiş

Sen bütün canlılardan uzaksın, yalnızsın.

Gülten Akın

Bağımlıyım kendi umutsuzluğuma."

🎬 Rüzgâr Bizi Sürükleyecek, Abbas Kiarüstemi, 1999

“Kendi içimde kendime yer kalmadı.”

Octavio Paz / Ölüm Çiçekleri

“Ne kadar da sıklıkla ruhumla sana yöneldim

Ey ormanlık Wye!

Ormanlarda gezinen kalbim yüzünü ne de çok döndü sana!”

Bir Bulut Gibi / William Wordsworth

Onlara borçluyum kuşkusuz;

—Bütün bu anlaşılmaz dünyanın ağır ve

Yorucu gizeminin yükünü hafifleten

O kutlu ruh halini:

—hislerimizin bizi

Nazikçe yönlendirdiği o huzurlu ve kutlu

Ruh halini… —

Bir Bulut Gibi / William Wordsworth

Ida (2013): Kabullenme Üzerine

Bir Varoluş Sancısı

Ya Sonra?

Polonya asıllı Pawel Pawlikowski Ida ile; İkinci Dünya Savaşı sürerken çok küçük yaşta manastıra bırakılan ve orada bir rahibe olarak yetiştirilen genç bir kadının kimlik arayışına bizi ortak ediyor.

Kendi doğrularından şüphe etmeye başladığında, sorgulamadan yaşadığın risksiz hayata geri dönüşün yolları kapanır. Artık ne bu taraf içe sinen taraftır, ne öteki. Yüzü, film boyunca yol yansımalarıyla buğulanan Ida gibi, sonrası sadece bir hiçlik.

Genç bir rahibe adayının yemin etmeden önce hayattaki son akrabasının yanına gitmesi ve burada gerçek geçmişi ile yüzleşmesini anlatan Ida; mazi, bellek, karar verme, kendi tabularıyla yüzleşme ve bireysel sınırları test etme üzerine düşünmemizi sağlıyor.

Pawel Pawlikowski’nin dramatik yapıyı kurmak için türlü numaralara meyletmediği, hikâyedeki çatışmayı yok sayarak karakterlerin duygu durumlarına odaklandığı film etkileyici görsel dili ile sonuca ulaşmayı başarıyor.

Damga etkili dialog:

Müzisyen çocuk:

— birlikte gideriz o zaman. bizi dinlemeye gelirsin. kumsalda yürürüz.

İda:

— sonra?

— sonra bir köpek alır, evlenir, çocuk yapar ve ev kurarız.

— sonra?

— sonrası gündelik sıkıntılar… hayat işte.

…

///Bazen bilmiyorken bile, aslında biliyorsundur.///

///İnsanın benliğini oluşturan ve kısıtlayan her şeye dair müthiş incelikli bir film.///

/// Annesi, inekler için ahırın pencerelerini cam vitray ile süslemiş İda’nın.. ne incelik..

///Beni benden alan son sahne müziği

“Topla pılını pırtını bir daha dönmemek üzere!

Sen kimsin toplumda boşu boşuna var olduğun bu yerde,

Ne kadar yararlıysan o kadar işe yaramaz,

Ne kadar gerçeksen o kadar sahte?

Sen kimsin burda, kimsin burda, kimsin burda?

Yelken aç, bir şey almadan yanına, değişik kimliğinle.

Bu insanlarla dolu Dünyanın ne ilgisi var seninle?”

Ruhum karışmış ayaklarına-bakışlarına-kanatlarına, rotanda dolanan mânâyı görüp de çağlara yayılan mânâ çağlayanı olmamak mümkün mü?

O çağlayandan çıkmak mı?

Kal’dım.. anlarında yüzüyorum ey kelebek..

-Kuledeki Şair-

Robinson Jeffers, kendi elleriyle yaptığı taş evden bir şiiri:

Tanrısal Gereksiz Güzellik

Martıların fırtına dansı, fokların havlama oyunu,

Üstünde ve altında okyanusun...

Tanrısal gereksiz güzellik

Hükmeder oyunlara, belirler yazgıları, büyütür ağaçları

Ve yükseltir kuleleri, düşürür dalgaları.

Sevincin harika güzelliği

Ateşle yıldızlar birleşen dudakları, ey bırak aşkımız da

Birleşsin, sana susayan kanımdan daha çok

Aşk için yanan ve susayan

Bir bakire bulunmaz, fokların sahilinde

Kanatlar dokurken havada bir ağ

Tanrısal gereksiz güzellik.

bir yerlerde.. kimliksizliğin yurdunda..