#quizpl

Chęć poważnego i profesjonalnego podejścia do premier quizowych wymaga przestrzegania pewnych zasad fair play związanych z ich przygotowywaniem oraz prowadzeniem. Ma to szczególne znaczenie, jeśli wyniki końcowe takiego quizu czy też rozgrywki w quizbota mają być uznawane jako rzetelne oraz mieć wartość dla biorących w nim udział graczy, czy też osób w przyszłości odnoszących się do takich rankingów. Oczywiście w przypadku quizów prezentowanych wyłącznie w celach rozrywkowych reguły takie mogą nie być aż tak ściśle przestrzegane.

Zwykle każdy kanał quizowy posiada własny kodeks niedopuszczalnych zachowań regulujący te sprawy, niemniej praktycznie wszystkie te zagadnienia skupiają się wokół tych opisanych poniżej. Naturalnie z góry założone jest, że autor quizu przygotował go zgodnie z wytycznymi układania poprawnych pytań, plik jest zgodny z formatem oraz użyty skrypt quizowy nie zawiera błędów powodujących niepoprawne przyznawanie punktów czy zawieszanie się.

dostęp do pytań — z uwagi na uczciwość rozgrywki niedopuszczalnym jest, by odpowiadający posiadali wcześniejszy wgląd w pytania. Z tego też względu jeśli osobą przeprowadzającą grę nie jest autor – nie może on brać już w niej udziału, ani żadna z osób, która dostęp taki miała. Wykluczone jest także podpowiadanie graczom na priv, choć czasem autor może podczas trwania quizu udzielać drobnych wskazówek lub wyjaśnień, obok standardowych podpowiedzi, jednak zależy to od ustaleń na danym kanale. Premierą quizową jest quiz z nowymi pytaniami, lecz czasem bywa on puszczany przez autora na różnych kanałach czy sieciach IRC dla różnych grup quizowiczów. Wówczas spoczywa na nim odpowiedzialność pilnowania, by w daną rozgrywkę nie grały te same osoby, które były podczas wcześniejszej jego prezentacji.

googlanie — terminem tym określane jest korzystanie z wyszukiwarki Google lub innych internetowych pomocy np. Wikipedii podczas grania. Podczas quizów jest to niemal zawsze bardzo niemile widziane i gracz taki naraża się na dyskwalifikację lub usunięcie z kanału na czas quizu. W przypadku gry w quizbota zwykle nie ma zakazu wykorzystywania dodatkowych pomocy, choć zależy to też od kanału i zbyt częsta taka gra również może skutkować różnymi reakcjami ze strony operatorów, a już na pewno ze strony innych graczy. Niektóre skrypty quizowe i quizboty implementują mechanizm tzw. antygooglera, który chroni pytania przed ich skopiowaniem do wyszukiwarki.

oszukiwanie — wszelkie celowe próby oszukiwania takie jak granie za innego zawodnika, granie przez kilka osób na jedno konto punktowe, używanie automatów do grania, przygotowywanie gotowych odpowiedzi dla quizbota „pod klawiszem” itp., tudzież psucie rozgrywki innym, powinny skutkować uniemożliwieniem dalszego szkodliwego działania i usunięciem takiej osoby.

„kradzież” odpowiedzi — pod tym określeniem kryje się umowne zachowanie polegające na wykorzystaniu pomyłki w odpowiedzi innego gracza (literówka, błędny jeden z wyrazów hasła itp.) i udzieleniu poprawionej własnej wersji. Najczęściej działania takie nie są w żaden sposób karane, lecz mogą prowadzić do drobnych spięć wśród graczy. W dobrym tonie uznaje się za wskazanie odpowiadającemu, że zrobił literówkę lub odczekanie chwili, by sam zdążył się poprawić, aczkolwiek quizy to też gra o zwycięstwo.

nadmierne !podpowanie — część skryptów quizowych nie posiada zabezpieczenia przed wielokrotnym wpisaniem polecenia !podp, wyświetlającego kolejną podpowiedź hasła. Czasem gracze zapominają, że nie grają sami lub złośliwie robiąc serię !podpów doprowadzić mogą do odsłonięcia całej odpowiedzi, psując zabawę innym. Zachowania takie zwykle szybko są karane.

lagowanie — zachowanie to jest powiązane z tym opisanym powyżej. Otóż skrypty quizowe, pomijając zazwyczaj stosowane ozdobniki kolorystyczne, wysyłają w odpowiedzi na krótkie polecenie kanałowe znacznie więcej tekstu (np. skrócone statystyki trzech pierwszych miejsc). Jeśli kilka osób jednocześnie użyje poleceń kanałowych, to mogą oni doprowadzić do zaistnienia niekorzystnego laga u prowadzącego quiz, reakcji botów kanałowych karzących za flood, a nawet wyrzucenia tej osoby z sieci. Jest to szczególnie problematyczne w sieci IRCnet, która ma mechanizm wprowadzający sztuczne opóźnienie w odpowiedzi na flood. Niektóre skrypty z uwagi na ten problem posiadają ochronę przed zbyt częstym używaniem poleceń kanałowych w postaci czasowego ignorowania poleceń po ostatnim użyciu.

odpowiadanie na własne pytania — autor quizu nie może grać w swojego quiza. Jednak, gdy udzieli on poprawnej odpowiedzi (np. przypadkiem lub by pominąć pytanie z błędną odpowiedzią), to praktycznie zawsze jest on pomijany w końcowej klasyfikacji, a pytania takie uznaje się jako niezadane oraz najczęściej odpowiednio redukuje się liczbę pytań, które zawierał taki quiz. Z drugiej strony odpowiadanie na własne pytania podczas gry w quizboty (w tych, które wyświetlają informację o autorstwie) zwykle nie jest zakazywane, a wręcz jest niejako nagrodą za wkład autora w bazę pytań.

manipulowanie punktacją — modyfikowanie punktacji przez prowadzącego jest niedopuszczalne i quiz taki powinien tracić możliwość umieszczenia go w rankingach. Prowadzący nie powinien wpływać na punktację, niezależnie od tego czy pytanie lub odpowiedź zawierała błąd i chciał on wynagrodzić komuś nieotrzymanie punktu, pomimo podania przez niego poprawnej odpowiedzi. Aczkolwiek po zakończeniu quizu zazwyczaj stosowana jest procedura sumowania punktów graczy, którzy z jakiegoś powodu zostali sklasyfikowani więcej niż raz (np. awaria internetu i granie pod drugim nickiem), lecz w przypadku quizów pozwalających na udzielanie wielu równoważnych odpowiedzi jak „Milionerzy” prowadzący musi upewnić się czy zawodnik celowo nie duplikował sobie poprawnych odpowiedzi. Zależnie od zasad kanałowych w niektórych przypadkach, np. podczas ważnych quizów, czasem stosowane może być korygowanie zauważonych błędnych odpowiedzi w quizach „Milionerowych” z uwagi na występujące wówczas znaczne straty punktowe mogące zaburzyć rozgrywkę. Pytanie takie można uznać za niezadane, ręcznie cofając na koniec straty i niezasadnie przyznane punkty.

Quizy są jedną z popularnych form rozrywki intelektualnej i zabawy, w której uczestniczą przynajmniej dwie osoby: jedna zadająca pytanie i gracz (lub gracze) odgadujący odpowiedzi. Im więcej osób próbuje odgadnąć rozwiązanie, tym silniejszy duch rywalizacji. Quizy są więc rodzajem konkursu opartego o wiedzę, spostrzegawczość lub refleks. Samo pochodzenie słowa „quiz”, w znaczeniu zadawania pytań, sięga roku 1843, gdy po raz pierwszy odnotowano jego użycie w przykładowej frazie w oksfordzkim słowniku języka angielskiego. Natomiast pierwsze użycie w znaczeniu test pojawiło się prawdopodobnie ok. 1867 roku w USA.

Tekstowy, interaktywny i dynamiczny charakter IRC-a sprzyjał przeprowadzaniu quizów, w których może brać udział jednocześnie większe grono ludzi, już od początków jego istnienia. Najpierw były to zwykłe pytania wymyślane na poczekaniu i zadawane na kanałach, wkrótce jednak osoby znające się na programowaniu zaczęły pisać specjalne skrypty quizowe ułatwiające prowadzenie rozgrywki i umożliwiające nagradzanie graczy punktami, a finalnie zaprezentowanie rankingu zwycięzców. Z uwagi na swoją popularność i sprzyjający temu język skryptowy praktycznie wszystkie skrypty quizowe powstawały dla programu mIRC. Później skrypty zyskały tzw. tryb „autoquizu”, czyli możliwość zadawania pytań z przygotowanego wcześniej pliku z zestawem pytań, dzięki czemu stały się mniej chaotyczne.

Do rodziny skryptów quizowych należy jeden z najstarszych skryptów — „RedHead” (powstał w 1999 roku), bazujący na nim jego powszechnie znany polski odpowiednik — „Dizzy” oraz liczne ich przeróbki (głównie polegające na wstawieniu nazwy własnego kanału lub zmianie kolorów) i skrypty na nich wzorowane np. „Kapibara”. Obok nich są także skrypty oferujące innego rodzaju quizy jak „Mieszacz”, „AntyGoogler” czy „iQuiz”. Powstało również wiele skryptów wyłącznie rozrywkowych oraz skrypty mogące oferować zabawę w dowolnej chwili — tzw. quizboty. Czasem autorzy skryptów inspirowali się teleturniejami telewizyjnymi, dzięki którym zaistnieli m.in. „Milionerzy”, „Familiada” i „Koło Fortuny”, wprowadzając urozmaicenie w grach. Pomimo iż tekstowa natura IRC-a nie nadaje się do prezentowania treści multimedialnych, to przygotowywano także quizy obrazkowe i dźwiękowe, zawierające odnośniki do zdjęć i fragmentów utworów zamieszczonych w internecie. Pojawiły się też skrypty przeznaczone dla irssi takie jak wspomniany „iQuiz” czy konwersja skryptu „Milionerzy”. Pograć można było także w szachy dzięki skryptowi iChess lub w czołgi — Tanks, a także masę innych wymyślnych gier.

Quizy IRC-owe trwają przeciętnie 15-30 minut, w zależności od ich rodzaju, liczby i trudności pytań oraz aktywności graczy. Sporadycznie zdarzają się trudniejsze lub dłuższe, mogące trwać nawet godzinę. Mogą być z wiedzy ogólnej lub tematyczne. Formuła quizowa jest zwykle typowa: prezentowane jest pytanie, a następnie grający mają czas na udzielenie odpowiedzi. Za poprawne odpowiedzi przyznawane są punkty, za błędne czasem są one odejmowane. Punkty zaś tworzą ranking uczestników quizu. Premiery quizowe są podstawowym źródłem pytań zasilającym bazy quizbotów.