#kinderarbeid

Terwijl ik koffie drink met mijn huisgenoot eten we een chocoladekoekje. Mijn huisgenoot is dol op chocolade en chocoladekoekjes. We praten wat over cacao. Hij vertelt dat de wetenschappelijke naam voor de cacaoboom Theobroma cacao is. Waarbij hij uitlegt dat de naam Theobroma te vertalen is met ‘Gods eten’. De echte chocoladeliefhebbers zulle beamen dat chocolade eten goddelijk is. Mijn…

Brenda Lee, Nashville (1957)   De Verenigde Staten een kinderparadijs? Kijk maar naar de bovenstaande foto. Blank en smetteloos wit overheersen. Ze komen beslist niets tekort, deze kinderen, als het om snoep of speelgoed gaat. Ja, ze leven in een paradijs, een kapitalistisch.   Vandaag 2 augustus is de verjaardag van m’n broertje, z’n zesde kon hij niet meer vieren. Het achterna hollen op straat…

Leest u mee ? https://www.maryknollzusters.nl/kinderarbeid/

Internationale dag tegen kinderarbeid

12 juni is de internationale dag tegen kinderarbeid. Op veel plaatsen in de wereld worden kinderen nog steeds gedwongen om te werken. Om hiervoor extra aandacht te vragen is de dag tegen kinderarbeid in het leven geroepen.  Ondersteund door de VN wordt er actie gevoerd tegen ...

In november vorig jaar en afgelopen maart hebben de EU en Turkije afspraken gemaakt over de aanpak van de vluchtelingencrisis die wordt veroorzaakt door de hevige burgeroorlog in Syrië. Deze vluchtelingenstroom wordt volgens critici deels moedwillig op gang gebracht door partijen die de EU willen destabiliseren, zoals de Russen, het regime van Assad, en terroristische groeperingen als IS. De Europese reactie op de vluchtelingenstroom heeft inderdaad de lelijke kanten van Europa in de schijnwerpers gezet.

In Nederland, net als in de meeste andere EU-lidstaten, staat op zijn zachtst gezegd niet iedereen te springen om degenen die een van de ernstigste conflicten van dit moment hebben ontvlucht, op te vangen. Er wordt volop gedemonstreerd tegen de komst van asielzoekerscentra, met varkenskoppen of door massaal een planschadeclaim in te dienen, omdat het huis minder waard zou gaan worden (xenofobie vermomd als goede Hollandse zuinigheid), of op nog veel ergere wijze, met gebruik van geweld. Europa staat niet klaar voor de mensen uit Syrië.

De EU-leiders kennen de sentimenten van hun kiezers, en proberen de hete aardappel door te geven, terug naar buurland Turkije. Het is op zich al opmerkelijk dat dat land, waar de armste inwoners al bijna in aanmerking zouden kunnen komen voor asiel, miljoenen Syrische vluchtelingen moet gaan opvangen. Zeker gezien het feit dat Turkije steeds meer op een dictatuur begint te lijken. Helaas zien de EU-leiders kennelijk geen andere oplossing dan een deal met de Turken te sluiten, waardoor de EU aan de grillen van Erdogan is uitgeleverd.

Het EU-lidmaatschap van Turkije kan eigenlijk niet anders dan in de prullenbak verdwijnen wat mij betreft, aangezien Erdogan buitenlandse journalisten laat arresteren, Turken in het buitenland oproept hem op de hoogte te stellen van zaken die hem mogelijk onwelgevallig zouden kunnen zijn, aangifte doet tegen komieken in Duitsland, en op allerlei andere manieren zich in zowel binnen- als buitenland steeds meer als een enge dictator aan het gedragen is. Zelfs zijn voormalige rechterhand, oud-premier, minister van Buitenlandse Zaken en partijleider Ahmet Davutoglu, is gevlucht voor de geur van machtswellust. Maar de EU ziet nog steeds geen alternatief voor een deal met Turkije.

Turkije zou met hulp van de EU twee miljoen mensen opvangen in nieuwe vluchtelingencentra. Dat is op zich al een afspraak waarbij je, vanwege de omvang ervan, vraagtekens kan zetten. Het kan niet puur op het conto van Erdogan geschreven worden, maar het mag geen verrassing zijn dat de opvang van Syrische vluchtelingen, zoals afgesproken met de EU, niet helemaal verloopt zoals zou moeten. Ook in Nederland zijn er wat dat betreft problemen, maar in Turkije belanden Syrische kinderen, zo ontdekte CBS, soms zelfs in de kinderarbeid. Van de regen in de drup dus.

Kinderarbeid is een wereldwijd probleem, en waar er kinderen zijn van wanhopige ouders, zal kinderarbeid voorlopig ook nog wel blijven bestaan. Het is in alle omstandigheden een ernstig verschijnsel, maar zeker als het gaat om kinderen die een oorlog zijn ontvlucht, en hopen op een betere  toekomst. Het is onbestaanbaar dat deze zwakke kinderen worden uitgebuit, en dat hun ouders kennelijk zo wanhopig zijn dat hun kinderen aan het werk worden gezet.

In historische zin was kinderarbeid een volledig normaal en geaccepteerd verschijnsel. Kinderen werkten mee op het land, in het huishouden, in de werkplaats, enzovoorts. Scholen waren er niet, dus ook geen betere tijdsbesteding, en bovendien was armoede over het algemeen zo wijdverbreid dat de kinderhandjes waardevol werk konden verrichten. In de 19e eeuw kwamen allerlei emancipatiebewegingen op gang, en gingen verschillende partijen strijden voor de rechten van groepen als slaven, vrouwen, onderdrukte volkeren, en ook kinderen.

In dezelfde eeuw vond ook op verschillende plaatsen in de wereld grote industrialisatie plaats. De positie van de gewone arbeider, die voorheen meestal landbouwer was, werd daardoor in eerste instantie slechter. Zijn werk op het land werd overgenomen door machines. Veel mensen trokken naar de nieuwe industriesteden, waar in de fabrieken nieuw werk kwam. Dit werk was echter meestal gevaarlijk, vuil en slecht betaald, omdat het aanbod de vraag ver overtrof. Voor jou tien anderen, was het devies.

Vanwege het totale gebrek aan uitkeringen of sociale zekerheid moesten kinderen ook in deze situatie werken voor de kost. Sterker nog, vanwege hun kleine lijven en handjes konden ze fijn werk doen dat voor volwassenen moeilijker te doen was, zoals de Syrische kinderen in de Turkse kleermakerij ook moeten doen. De 19e-eeuwse textielfabrieken waren echter niet al te veilig, waardoor de overwerkte en ondervoede kinderen vaak gewond raakten of zelfs stierven. Een situatie die al eeuwenlang had bestaan, werd in de 19e eeuw schrijnender dan ooit.

Met de emancipatiebewegingen van eind-19e eeuw kwam er ook in veel landen langzaam maar zeker een einde aan de kinderarbeid. Socialisten of christelijke politici gingen zich om het lot van de kinderen bekommeren, en diende wetsvoorstellen in ter verbetering daarvan.

In 1874 werd het zogenaamde ‘Kinderwetje van Van Houten’ door de Kamer aangenomen, genoemd naar de indiener, Samuel van Houten, die een verbod op fabrieksarbeid voor kinderen onder de twaalf jaar voorstelde. Dat gebeurde ook, Tegenwoordig zou het nog steeds ernstige ophef opleveren als er in Nederland kinderen van dertien in een fabriek zouden werken, maar in 1874 was het een vooruitgang. Op veel plekken in de wereld zou dat vandaag de dag ook het geval zijn.

Het Kinderwetje bleek echter niet toereikend, omdat lang niet iedereen zich eraan hield en controle makkelijk te ontwijken was. Om die reden werd gekozen voor een andere tactiek, namelijk het invoeren van de leerplicht. In 1901 werd deze in Nederland ingevoerd. Het doel van deze wet was tweeledig: kinderen zouden door onderwijs een beter bestaan kunnen opbouwen, en een kind dat op school moet zijn, kan niet tegelijkertijd in een fabriek aan het werk zijn. Bij schoolkinderen is de leerplicht soms niet populair, maar dat kan veranderen als ze beseffen dat deze is ingevoerd om kinderen uit handen van textielfabrikanten te halen.

In 1901 was er al een begin gemaakt aan de sociale zekerheid, die het via belastinggeld en herverdeling door de overheid mogelijk maakt dat kinderen niet meer hoeven te werken en naar school kunnen gaan, en dat vaders (of moeders) die hun baan kwijtraken hun kinderen niet hoeven uit te leveren aan fabriekseigenaren, of zelfs pooiers, zoals dat vandaag de dag ook nog altijd gebeurt.

Als we wereldwijd een einde aan kinderarbeid willen brengen, zal er veel moeten gebeuren om de economische omstandigheden van hun ouders te verbeteren, want niemand staat zijn kind uit vrije wil op deze manier af. Dat betekent dus ook dat kinderen van Syrische ouders die hun land ontvluchten eigenlijk niet in Turkije zouden moeten worden opgevangen, maar in rijkere landen met een (altijd nog) betrouwbaardere regering, zoals Nederland. Op die manier zou Erdogan pas echt in zijn hemdje staan: wij zouden pseudo- of cryptodictators zoals hij dan niet meer nodig hebben.

‘Ugh, ik heb ik echt  geen zin in het weekend! Heb ik eindelijk geen school, mag ik gaan werken. En nog wel op zondag! Weetje hoe saai dat is, achter de kassa zitten.’zegt Roos tegen haar vriendinnen. ‘Krijg je geen kleedgeld van je ouders?’ vraagt Merel. ‘Dat wel, maar lang niet genoeg hoor! Wat kan ik nou weer kopen van 50 euro per maand? Dat is nauwelijks genoeg voor één shirtje en een broek.’ ‘Ja dat is waar, hoeveel verdien je dan?’ ‘4 euro per uur, van 12 tot 6.’ ‘Dat is bijna honderd euro per maand, netjes!’

Mai werkt ook bij de H&M, alleen niet achter de kassa. Mai werkt in een kledingfabriek in India. Elke ochtend loopt ze met een paar andere meiden naar haar werk. Om zes uur ’s ochtends moet ze in de fabriek zijn, waar ze dan 12 uur lang kleding gaat zitten naaien, voor ongeveer 50 cent per dag. In de fabriek waar Mai werkt is het muffig en donker. Mai heeft vaak erg last van haar rug, maar ze heeft het wel gezellig met de andere kinderen. Op het moment dat de baas even weg is kletst ze maar haar vriendinnen.  ‘Echt leuk dat ik je vandaag weer zie!’ ‘Ja! Vandaag komt mijn zusje voor het eerst mee naar het werk.’ ‘Hoe oud is ze?’ ‘Vijf, eigenlijk wilde mijn moeder wachten tot haar zesde, maar omdat mijn opa ziek is hebben we daar helaas niet genoeg geld voor.’

Roos moet naast die 6 uur die ze werkt in de week ook veel aan school doen.  Dit vind ze niet perse leuk. Ze wordt  ’s ochtends met de auto van haar ouders naar school gebracht en gaat ’s middags met de tram naar huis. Mai gaat niet naar school, ookal zou ze dat wel graag willen.

Mai werkt hard om naar school te kunnen. Ze werkt zo vaak mogelijk een paar extra uur om wat geld bij te verdienen, om zo schoolspullen te kunnen kopen. Na een maand 13 uur per dag gewerkt te hebben in plaats van 12, had ze genoeg gespaard om een potlood en een kladblok te kopen, maar ze kent niemand die haar kan leren schrijven. Dus ze zoekt bij het afval naar kranten en tekent letters over. Ook tekent ze soms, wat ze heel goed kan.

Vandaag is Mai van plan om weer een extra uurtje door te werken. Rond een uur of 3 krijgt ze hele erge hoofdpijn, maar ze werkt door, dat moet wel. Rond de avond gebeurt er iets vreselijks. De fabriek is een oud, slecht onderhouden pand. Tijdens een lichte aardbeving stort één van de steunpalen van het gebouw in. De hele begane grond is bedolven onder het puin. Ook Mai werkt op de begane grond. Mai heeft een stuk van het dak op haar hoofd gekregen, maar ze leeft nog wel.

Mai probeert op te staan, maar het lukt haar niet. Ze ziet sterretjes voor haar ogen. Ze legt haar hoofd weer neer.   Ze doet haar ogen dicht en gaat slapen. Ze weet niet voor hoe lang, maar zodra ze wakker wordt voelt ze aan haar hoofd. Het voelt niet goed. Om de wond in haar hoofd ligt een plas bloed. Mai voelt zich licht in haar hoofd en doet haar ogen weer dicht. Om die nooit meer te kunnen openen.

Jong geleerd is oud gedaan. En dat geld voor deze zeer jonge Thaise tattookunstenaar. Slechts 12 jaar oud en al druk aan het werk.

In Thailand is, in tegenstelling tot de westerse samenleving, het vrij normaal dat kinderen meehelpen in de zaak van hun ouders. Je moet als je het land bezoekt dan ook niet raar op staan te kijken als een jeugde jongeman of jongedame je tafel afruimt. Zeker als je…