#fairuse

by Rebekah Modrak

As an artist challenging consumer culture through culture jamming methods, I’ve intervened into the world of an artisanal axe company, spending years learning its language, painting and branding dozens of helves, and mimicking their design to produce a company in its image (in a parasitic, parallel universe: my recreation is an artisanal plunger company). I’ve apprenticed in swagger and male bravado to recreate a lecture by the president of the Shinola company, and tried to help the company out by making their implicit messaging about being a white savior more explicit. I see these actions as a kind of “brand catharsis,” allowing brands to be honest versions of themselves.

It wasn’t until Best Made Co. — the mastermind behind the manly American Felling Axe —, expressed through its cease-and-desist a lack of appreciation for our therapeutic play that I started to think about fair use. Suddenly, the delight of traipsing through brand messaging threatened to turn weighty and stagnant. Fortunately, I encountered Professors Patricia Aufderheide and Peter Jaszi and their remarkable Fair Use best practices, Harvard’s Fair Use Week, and Kyle K. Courtney’s Copyright First Responders, celebrators and educators empowering the creation of new culture, and the value of mucking about in the mud.

The work that I recently co-created with Kenzie King — the Miller Beer-Cam — entered my consciousness through a declaration: “I like beer.” I watched Christine Blasey Ford attempt to communicate accuracy with every word, gracious and accommodating even as she told the committee about the violence enacted against her. Then I watched Brett Kavanaugh, belligerent and aggressive. The taunts of “I like beer” that accompanied his swearing-in ceremony were without any trace of empathy. They were barbaric victories of unchecked male power with beer as a symbol and weapon against women. Kenzie and I asked ourselves: If conscience and the judicial system are not enough, if police cars and bodies need to be outfitted with cameras to keep power in check, could we do the same with the beer can? If beer is to be weaponized, could it become a tool for the protection of women? We imagined a world in which MillerCoors reinterpreted their tagline “Miller Makes it Right” in the context of #MeToo.

The resulting Miller Beer-Cam is published as a press release. Our co-opted MillerCoors announces a recommitment to their tagline “Miller Makes It Right” by installing a camera in every can of beer to “hold men accountable.” Footage is stored and shared to provide legal support. We created the press release based on language from Gillette’s campaign “The Best A Man Can Get,” rewriting a statement that’s thin on substance and action to propose a campaign with real consequences and protections.

The nature of this work and the fair use questions are different than my prior works, which took the form of recreations proposing new versions of brands, and assuming new names and symbols. The fair use “gray areas” there concerned quantity. Did I really need to recreate Best Made (the axe company)’s website, their entire line of axes (as plungers), their Facebook page and hundreds of social media images showing men with plungers instead of axes? Couldn’t I have just made the point by recreating Best Made’s brand video? With the Miller Beer-Cam, scale (or amount of the portion used) isn’t a fair use factor; rather, this was the first time I’ve adopted a company’s actual name, tagline, and logo.

Fortunately, in this new terrain, I could turn to an experienced and expert guide to navigate the landscape. Professor Jaszi offered this compass: “I see no copyright issues of moment in your adapting Gillette’s press release, and my read is that Miller/Coors has no viable trademark claims: You’re not selling a product or suggesting an endorsement(!), and as parody (with First Amendment protection) it wouldn’t be considered a use ‘in commerce’ under the terms of the federal anti-dilution standard. And unlike regular people (at least so far) corporations don’t get to sue for hurt feelings.” Fair use gives permission to play in the corporate sandbox.

Wait For It

⚖️ A federal judge has ruled that attorneys representing January 6 defendants must face a copyright infringement lawsuit brought by jury consultant Lindsay Olson.

The dispute centers around a jury-attitude report Olson created for Oath Keepers defendants, which was later allegedly reused by other defense attorneys in venue-transfer motions without her permission.

The attorneys argued that the report qualified as fair use and that filing it on a public court docket removed copyright protection. But Judge Beryl Howell rejected those arguments for now, stating that publicly filed materials do not automatically lose copyright status.

One of the most notable lines from the ruling:

“To hold otherwise would strip copyright protection from every photograph, book, film, song, or other creative work ever filed on the public docket in a litigation.”

The case raises bigger questions about fair use, intellectual property rights, and how copyrighted materials can be used in legal proceedings.

📺 Jimmy Kimmel Wins Against George Santos’ Appeal

The drama between late-night TV and politics just got a legal twist.

Jimmy Kimmel has officially defeated former Congressman George Santos’ appeal in court. Santos had accused Kimmel of tricking him into making Cameo videos (paid shout-outs) that were later used in comedy sketches on Jimmy Kimmel Live!

But the 2nd U.S. Circuit Court of Appeals ruled that Kimmel’s use of the videos falls under fair use — meaning satire and commentary are legally protected forms of expression.

⚖️ Why it matters:

Parody and satire are shielded by copyright law.

It shows how the courts protect creative commentary, even when it’s unflattering.

A reminder that “fair use” is a powerful safeguard for free speech and artistic expression.

Meanwhile, Santos — who made more than $350,000 selling Cameo videos — is serving a 7+ year prison sentence for wire fraud and identity theft after a scandal-filled time in office.

👉 The big takeaway? Fair use is alive and well — and it keeps satire safe.

💡 Need help with intellectual property? IP Consulting Group provides 30 minutes FREE IP Consultation — book your slot today!

Genel Amaçlı Yapay Zekâ (GPAI) ile Üretilen Eserlerin Telif Hakkı Kapsamında Korunması

Özet

Genel Amaçlı Yapay Zekâ (GPAI), farklı alanlarda öngörülmeyen çok çeşitli görevleri yerine getirme kapasitesine sahip yeni nesil yapay zekâ sistemleridir. Günümüzde edebiyat, müzik, resim, sinema ve yazılım gibi yaratıcı süreçlerde yoğun biçimde kullanılmaya başlanmıştır. Ancak bu gelişim beraberinde önemli bir hukukî tartışmayı gündeme getirmiştir: GPAI tarafından üretilen eserlerin telif hakkı kapsamındaki statüsü. Bu makalede, GPAI’nin yarattığı içeriklerin telif hukuku bakımından korunması meselesi ele alınacak, eser sahipliği sorunu, “algoritmik yaratıcılık” ve adil kullanım tartışmaları değerlendirilecek, ulusal ve uluslararası dava örnekleri ışığında çözüm önerileri sunulacaktır.

1. Giriş

Genel Amaçlı Yapay Zekâ (GPAI), yalnızca teknik bir ilerleme değil, aynı zamanda hukuk, etik ve yaratıcılık alanlarını doğrudan etkileyen çok yönlü bir olgudur. Özellikle edebiyat, müzik, resim, sinema ve yazılım gibi yaratıcı süreçlerde artan biçimde kullanılması, “yaratıcılığın kaynağı” sorusunu yeniden gündeme taşımıştır. Geleneksel telif hukuku, eser sahibini insan olarak kabul ederken, algoritmalar aracılığıyla üretilen içeriklerin kime ait sayılacağı konusu henüz netlik kazanmamıştır. Bu durum, yapay zekâ çağında eser sahipliği kavramının yeniden tanımlanması gerektiğini göstermektedir. Nitekim “algoritmik yaratıcılık” kavramı, insan–makine iş birliğini merkezine alarak klasik “yazar–eser” ilişkisinin sınırlarını zorlamaktadır. Bir yazarın veya sanatçının yalnızca bir komut (prompt) girerek ortaya çıkan çıktıyı sahiplenmesi, hukuken yeterli midir? Yoksa telif hakkı koruması, yalnızca özgün ve insan zihninin ürünü olan yaratıcılığa mı tanınmalıdır? Bu sorular, uluslararası düzeyde de farklı cevaplar bulmaktadır. ABD’de açılan davalarda yapay zekâ ile üretilen içeriklerin bağımsız eser sayılıp sayılamayacağı tartışılırken, Avrupa Birliği hukuku hâlen yalnızca “insan yaratıcıları” eser sahibi olarak kabul etmektedir. Buna ek olarak, “adil kullanım” (fair use) doktrini de bu tartışmalarda merkezi bir rol oynamaktadır. GPAI’nin eğitiminde kullanılan devasa veri setlerinin çoğu, telifli eserlerden oluşmakta; bu da izinsiz kopyalama, türev eser üretme ve orijinallik kaygılarını beraberinde getirmektedir. Sanatçılar ve yazarlar, eserlerinin bu şekilde kullanılması halinde ekonomik haklarının zedelendiğini öne sürerken, yapay zekâ geliştiricileri bunun yenilik ve toplumsal fayda için gerekli olduğunu savunmaktadır. Dolayısıyla telif hukuku, yaratıcı emeğin korunması ile teknolojik gelişimin teşviki arasında hassas bir denge kurmak zorundadır. Sonuç olarak, GPAI’nin telif hukuku üzerindeki etkisi yalnızca hukukî bir mesele değil, aynı zamanda kültürel ve toplumsal bir dönüşüm sorunudur. Ulusal ve uluslararası düzeyde mahkeme kararları, yasa koyucuların yaklaşımı ve akademik tartışmalar, bu yeni teknolojilerin eser sahipliği ve yaratıcılık kavramlarını nasıl yeniden şekillendireceğini belirleyecektir. Bu makale, söz konusu meseleleri çok yönlü biçimde ele alarak hem hukuk dünyasına hem de yaratıcı sektörlere ışık tutmayı amaçlamaktadır. 1.1. GPAI’nin Tanımı ve Özellikleri Genel amaçlı yapay zekâ (GPAI), geliştiriciler tarafından yalnızca belirli görevler için değil, çok geniş bir uygulama yelpazesi için tasarlanmış yapay zekâ modellerini ifade etmektedir. Bu sistemler, farklı sektörlerde yalnızca küçük ayarlamalarla kullanılabilmekte ve çok yönlü bir esneklik sunmaktadır. Büyük dil modelleri (LLM), görsel üretim araçları (Stable Diffusion, Midjourney) veya metin tabanlı platformlar (ChatGPT) bu kategoride değerlendirilmektedir. GPAI’nin temel özelliği, öğrenme süreçlerinde kullanılan büyük ölçekli veri setleridir. Bu veriler, çoğu kez internetten derlenmiş ve telif korumasına tabi eserleri de içermektedir. Dolayısıyla, GPAI’nin üretim kapasitesi, eser sahipliği ve hukuki koruma tartışmalarını kaçınılmaz biçimde gündeme taşımaktadır. 1.2. Yaratıcı Süreçlerde GPAI’nin Kullanımı GPAI teknolojileri, yalnızca teknik alanlarda değil, yaratıcı süreçlerde de önemli bir rol üstlenmeye başlamıştır. Örneğin Jukedeck, AIVA gibi yapay zekâ destekli müzik yazılımları, film senaryoları, şiirler veya tablolar üreten modeller, insan yaratıcılığına rakip olabilecek ürünler ortaya koyabilmektedir. Bu gelişim, “algoritmik yaratıcılık” kavramını öne çıkarmıştır. İnsan yaratıcılığının geleneksel sınırlarını aşan bu üretimler, telif hakkı koruması için öngörülmüş “eser sahipliği” ilkesini zora sokmaktadır. Zira telif hakkı hukukunda eser sahibi çoğunlukla gerçek kişilerdir; yapay zekâ ise hukuken “kişi” olarak kabul edilmemektedir. 1.3. Fikri Mülkiyet Haklarının Kırılganlığı GPAI’nin hızla benimsenmesi, telif haklarının yanı sıra patent, marka ve tasarım alanlarında da ihlal risklerini artırmaktadır. Ancak telif hakları bakımından sorun daha keskin görünmektedir. Çünkü eser sahipliği ve özgünlük kavramları, GPAI’nin üretim biçimiyle doğrudan çatışmaktadır. Avrupa Birliği Adalet Divanı’nın Infopaq kararında vurguladığı gibi, telif koruması için eserin “eser sahibinin kişisel yaratımını” yansıtması gerekir. Peki, GPAI üretiminde bu kişisel yaratım nereye kadar insana, nereden itibaren makineye aittir? İşte temel sorun budur.

2. GPAI ve Telif Hakları

2.1. Eser Sahipliği Sorunu Yapay zekâ tarafından üretilen eserlerde ilk akla gelen soru, “eser sahibi kimdir?” sorusudur. Mevcut telif hukuku rejimleri yalnızca gerçek kişileri eser sahibi olarak kabul etmektedir. Dolayısıyla GPAI’nin tek başına ürettiği bir eserin sahibi yokmuş gibi görünmektedir. Bu noktada üç ihtimal öne çıkmaktadır: Kullanıcı: GPAI’ye prompt giren kişi eserin sahibi olabilir mi? Geliştirici: Yapay zekâyı programlayan kişi veya şirket mi hak sahibi olmalıdır? Yapay zekânın kendisi: Hukuken tanınmasa da eser sahibi kabul edilebilir mi? Bugünkü hukuk düzenleri üçüncü ihtimali dışlamaktadır. Ancak ilk iki seçenek arasında ülkeler bazında farklı yorumlar görülmektedir. ABD’de mahkemeler, yapay zekânın ürettiği eserlerde insan katkısı yoksa telif hakkı tanımamaktadır. Benzer şekilde Avrupa Birliği ülkelerinde de eser sahibinin “insan” olması gerektiği yönünde güçlü bir görüş vardır. 2.2. Algoritmik Yaratıcılık ve Adil Kullanım Tartışmaları “Algoritmik yaratıcılık”, yapay zekânın büyük veri kümelerinden öğrendiği kalıplar aracılığıyla yeni ürünler yaratma kapasitesini ifade eder. Ancak bu süreç, çoğu kez telif koruması altındaki eserlerden türetilmiş içerikler üretmektedir. ABD’de “fair use” (adil kullanım) doktrini, telifli eserlerin eleştiri, yorum, haber verme veya araştırma amacıyla sınırlı kullanımına izin verir. Ancak GPAI’nin ürettiği içerikler, bu doktrinin kapsamına girip girmediği konusunda ciddi tartışmalara yol açmaktadır. Örneğin, sanatçıların eserlerinden öğrenen bir yapay zekâ yeni bir tablo ürettiğinde, bu tablo özgün müdür, yoksa türev eser mi? Eğer türevse, açık rıza olmadan üretilmişse ihlal mi söz konusudur? 2.3. Ulusal ve Uluslararası Dava Örnekleri Bu tartışmalar mahkemelere de yansımış durumdadır. Andersen v. Stability AI davasında sanatçılar, eserlerinin izinsiz biçimde Stable Diffusion gibi modellerin eğitiminde kullanıldığını iddia etmişlerdir. Mahkeme, bu içeriklerin türev eser olup olmadığını değerlendirmektedir. Getty Images v. Stability AI davasında ise fotoğrafların, hatta üzerindeki filigranların dahi model eğitiminde kullanıldığı ileri sürülmüş, telif ve marka hakkı ihlali iddiası gündeme gelmiştir. OpenAI’ye karşı açılan yazar davalarında (George R.R. Martin, Jodi Picoult gibi isimler), eserlerin izinsiz olarak ChatGPT’nin eğitiminde kullanıldığı savunulmuştur. Davacılar, bunun telif hakkı ihlali olduğunu ileri sürmekte ve tazminat talep etmektedir. Bu davalar, yalnızca telif ihlali değil, aynı zamanda eser sahipliğinin belirsizliği ve adil kullanım doktrininin sınırlarının yeniden çizilmesi gerektiğini göstermektedir. 2.4. Etik İlkeler ile Hukuk Arasındaki İlişki Yalnızca hukukî düzenlemeler bu sorunları çözmek için yeterli görünmemektedir. Avrupa Komisyonu’nun yayımladığı “Güvenilir Yapay Zekâ için Etik Yönergeler” bu noktada yol gösterici olabilir. Etik ilkeler arasında şeffaflık, hesap verebilirlik ve insan özerkliğine saygı gibi değerler yer almaktadır. GPAI üretiminde kullanılan verilerin menşei açıklanmalı, yaratıcıların rızası aranmalı ve üretim süreci belgelendirilmelidir.

3. Sonuç ve Değerlendirme

GPAI’nin yaratıcı süreçlerdeki rolü, telif hukuku bakımından ciddi meydan okumalar ortaya koymaktadır. En temel sorun, eser sahipliğinin kimde olduğu ve adil kullanımın hangi sınırlar içinde uygulanacağıdır. Mahkemelerde görülmekte olan davalar, önümüzdeki yıllarda bu tartışmalara yön verecektir. Mevcut durumda yapılması gerekenler şunlardır: Hukukî netlik sağlanmalı: GPAI eserleri için eser sahipliği açık biçimde tanımlanmalıdır. Etik ilkelerle desteklenmeli: Yalnızca yasalar değil, etik yönergeler de sürece entegre edilmelidir. Uluslararası standartlar geliştirilmeli: Farklı ülkelerdeki düzenlemeler uyumlu hâle getirilerek yaratıcıların hakları küresel ölçekte korunmalıdır. Sonuç olarak, GPAI telif hakları açısından hem bir tehdit hem de bir fırsat sunmaktadır. Hukukî ve etik düzenlemelerin eşgüdümlü biçimde uygulanması, bu teknolojinin insan yaratıcılığına katkı sağlayan bir araç hâline gelmesini mümkün kılacaktır. Yapay Zeka Hukuku alanındaki tüm yazılarımıza bağlantıdan ulaşabilirsiniz. Edux Academy’de ücretsiz sunulan  “Yapay Zeka Hukuku” eğitimine bağlantıdan ulaşabilirsiniz.

Yazar: Esra Nur KAYA

Meta Beats Copyright Lawsuit by Authors Over AI

A U.S. federal judge ruled in favor of Meta after a group of authors claimed their copyrighted books were used without permission to train Meta's AI model, LLaMA. The court said the authors didn’t provide enough evidence to prove market harm, a key requirement under U.S. copyright law.

However, the judge clarified that unauthorized use of copyrighted content to train AI can be illegal in many cases. The ruling highlights the complex legal battle around AI and “fair use,” as similar lawsuits continue against tech giants like OpenAI and Anthropic.

Meta welcomed the decision, calling fair use vital for building transformative AI.

Follow IP Consulting Group for more intellectual property related news and updates!